Πράσινο τσάι: οφέλη, κατεχίνες, EGCG, καφεΐνη και προφυλάξεις. 25 πιθανά οφέλη που χρειάζονται προσοχή και όχι υπερβολές

medlabnews.gr iatrikanea 

Το πράσινο τσάι είναι από τα πιο δημοφιλή ροφήματα παγκοσμίως και περιέχει κατεχίνες, όπως η EGCG, καθώς και καφεΐνη και L-θεανίνη. Οι ουσίες αυτές έχουν μελετηθεί για πιθανή αντιοξειδωτική δράση, ήπια επίδραση στην εγρήγορση, στον μεταβολισμό και σε ορισμένους καρδιομεταβολικούς δείκτες. Το άρθρο παρουσιάζει τους λόγους για τους οποίους πολλοί επιλέγουν το πράσινο τσάι, αλλά χρειάζεται σαφή διόρθωση: το πράσινο τσάι δεν θεραπεύει καρκίνο, HIV, Alzheimer, Πάρκινσον, άσθμα, λοιμώξεις ή αλλεργίες και δεν αντικαθιστά ιατρική αγωγή 

Το πράσινο τσάι έχει αρχίσει να γίνεται ένα πολύ δημοφιλές ρόφημα παγκοσμίως εξαιτίας των άμεσων υγιεινών πλεονεκτημάτων. Είναι απίστευτο το τι μπορεί να κάνει το πράσινο τσάι για την υγείας σας. Κι αν δεν πίνετε τουλάχιστον 3 με 4 κούπες πράσινο τσάι ημερησίως, τότε σίγουρα ΔΕΝ βοηθάτε καθόλου την υγεία σας. Ακολουθούν 25 λόγοι που εξηγούν το γιατί.

25 εντυπωσιακά οφέλη του πράσινου τσάι:

1. Τσάι και Καρκίνος

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην μείωση της πιθανότητας εμφάνισης καρκίνου. Τα αντιοξειδωτικά στο πράσινο τσάι είναι 100 φορές πιο αποτελεσματικά από την βιταμίνη C και 25 φορές  καλύτερα από την βιταμίνη Ε. Τα αντιοξειδωτικά βοηθάνε το σώμα να προστατεύσει τα κύτταρα από βλάβες που πιστεύεται ότι σχετίζονται με τον καρκίνο.

2. Πράσινο Τσάι και Καρδιακές Παθήσεις

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην πρόληψη των καρδιακών παθήσεων και εγκεφαλικών μειώνοντας τα επίπεδα χοληστερίνης. Ακόμα και μετά από έμφραγμα του μυοκαρδίου, εμποδίζει τον θάνατο των κυττάρων και επιταχύνει την ανάρρωση στα καρδιακά κύτταρα.

3. Πράσινο Τσάι και Αντιγήρανση

Το πράσινο τσάι περιέχει αντιοξειδωτικά τα οποία ονομάζονται πολυφαινόλες και αντιμετωπίζουν τις ελεύθερες ρίζες. Αυτό σημαίνει  ότι σας βοηθάει να καταπολεμήσετε την χρονογήρανση και να προωθήσετε την μακροβιότητα.

4. Πράσινο Τσάι και Απώλεια κιλών

Το πράσινο τσάι βοηθάει να μειώσετε το σωματικό σας βάρος. Το πράσινο τσάι καίει το λίπος και προωθεί τον μεταβολικό ρυθμό με φυσικό τρόπο. Σας βοηθάει να κάψετε μέχρι και 70 θερμίδες την ημέρα. Αυτό μεταφράζετε σε 3 κιλά το χρόνο.

5. Πράσινο Τσάι και Επιδερμίδα

Τα αντιοξειδωτικά στο πράσινο τσάι προστατεύουν την επιδερμίδα από τα βλαβερά αποτελέσματα των ελευθέρων ριζών, οι οποίες προκαλούν ρυτίδες και σημάδια γήρανσης. Το πράσινο τσάι επίσης βοηθάει στην καταπολέμηση του καρκίνου του δέρματος.

6. Πράσινο Τσάι και Αρθρίτιδα

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην πρόληψη και μείωση των πιθανοτήτων εμφάνισης ρευματοειδής αρθρίτιδας. Το πράσινο τσάι προσφέρει πλεονεκτήματα στην υγεία σας καθώς προστατεύει τις αρθρώσεις μπλοκάροντας το ένζυμο που τις καταστρέφει.

7. Πράσινο Τσάι και Οστά

Το κλειδί της επιτυχίας είναι η υψηλή περιεκτικότητα σε φθόριο που βρίσκεται στο πράσινο τσάι, το οποίο βοηθάει τα οστά να διατηρούνται δυνατά. Εάν πίνετε τσάι κάθε μέρα, θα μπορέσετε να διατηρήσετε την οστική πυκνότητα.

8. Πράσινο Τσάι και Χοληστερόλη

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην μείωση των επιπέδων της χοληστερίνης. Επίσης βελτιώνει την αναλογία της καλής χοληστερίνης προς την κακή χοληστερίνη, μειώνοντας τα επίπεδα της δεύτερης.

9. Πράσινο Τσάι και παχυσαρκία

Το πράσινο τσάι εμποδίζει την παχυσαρκία, σταματώντας την κίνηση της γλυκόζης στα λιπαρά κύτταρα. Εάν ακολουθείτε υγιεινή διατροφή, εξασκήστε καθημερινά και πίνετε πράσινο τσάι, τότε είναι απίθανο να είστε παχύσαρκοι.

10. Πράσινο Τσάι και Διαβήτης

Το πράσινο τσάι βελτιώνει τον μεταβολισμό των λιπιδίων και της γλυκόζης, εμποδίζει την απότομη αύξηση των επιπέδων γλυκόζης του αίματος, και εξισορροπεί την μεταβολική συχνότητα.

11. Πράσινο Τσάι και Alzheimer

Το πράσινο τσάι τονώνει την μνήμη. Και παρόλο που δεν υπάρχει θεραπεία για το Alzheimer, μειώνει την διαδικασία παραγωγής ακετυλοχολίνης στον εγκέφαλο που οδηγεί στον Alzheimer.

12. Πράσινο Τσάι και Πάρκινσον

Τα αντιοξειδωτικά στο πράσινο τσάι βοηθάνε στην πρόληψη των εγκεφαλικών βλαβών, που οδηγούν στο Πάρκινσον. Οι άνθρωποι που πίνουν πράσινο τσάι έχουν λιγότερες πιθανότητες να αναπτύξουν τη νόσο του Πάρκινσον.

13. Πράσινο Τσάι και Ασθένειες του Ήπατος

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην αποτροπή του μοσχεύματος στους ανθρώπους με ηπατική ανεπάρκεια. Έρευνες δείχνουν ότι το πράσινο τσάι καταστρέφει τις βλαβερές ελεύθερες ρίζες στο λιπώδες ήπαρ.

14. Πράσινο Τσάι και Αρτηριακή Υπέρταση

Το πράσινο τσάι αποτρέπει την υψηλή αρτηριακή πίεση. Η κατανάλωση πράσινου τσαγιού μειώνει την αρτηριακή πίεση καταστέλλοντας την αγγειοτασίνη, που οδηγεί σε υψηλή αρτηριακή πίεση.

15. Πράσινο Τσάι και Τροφική Δηλητηρίαση

Οι κατεχίνες που βρίσκονται στο πράσινο τσάι μπορούν να σκοτώσουν τα βακτήρια που προκαλούν τροφική δηλητηρίαση καθώς και τις τοξίνες που παράγονταιαπό αυτά τα βακτήρια.

16. Πράσινο Τσάι και Σάκχαρο

Τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα τείνουν να αυξάνονται με την ηλικία, αλλά οι πολυφαινόλες και οι πολυσακχαρίτες στο πράσινο τσάι βοηθάνε στην μείωση των επιπέδων του σακχάρου στο αίμα.

17. Πράσινο Τσάι και Ανοσία

Οι πολυφαινόλες και τα φλαβονοειδή που βρίσκονται στο πράσινο τσάι τονώνουν το ανοσοποιητικό σύστημα, δυναμώνοντας την υγεία σας και αντιμετωπίζοντας τις λοιμώξεις.

18. Πράσινο Τσάι και Κρυολόγημα

Το πράσινο τσάι προλαμβάνει το κρυολόγημα και την γρίπη. Η βιταμίνη C στο πράσινο τσάι βοηθάει στην αντιμετώπιση της γρίπης και του κοινού κρυολογήματος.

19. Πράσινο Τσάι και Άσθμα

Η θεοφυλλίνη στο πράσινο τσάι χαλαρώνει τους μύες που υποστηρίζουν τους βρογχικούς σωλήνες, μειώνοντας την σοβαρότητα του άσθματος.

20. Πράσινο Τσάι και Μολύνσεις των Αυτιών

Το πράσινο τσάι εμποδίζει τις μολύνσεις των αυτιών. Για φυσικό καθαρισμό, βουτήξτε την μπατονέτα σε πράσινο τσάι και καθαρίστε τα μολυσμένα αυτιά.

21. Πράσινο Τσάι και Έρπης

Το πράσινο τσάι βοηθάει στην αποτελεσματικότητα των τοπικών θεραπειών του έρπη. Στην αρχή τοποθετήστε κομπρέσες πράσινου τσαγιού και αφήστε  την επιδερμίδα να στεγνώσει πριν τοποθετήσετε την τοπική θεραπεία.

22. Πράσινο Τσάι και Φθορά των δοντιών

Το πράσινο τσάι καταστρέφει τα βακτήρια και τους ιούς που προκαλούν πολλές ασθένειες των δοντιών. Επίσης ελαττώνει την ανάπτυξη των βακτηρίων που προκαλούν κακοσμία.

23. Πράσινο Τσάι και Άγχος

Η L-θεανίνη , που είναι ένα αμινοξύ του πράσινου τσαγιού, βοηθάει στην μείωση του στρες και της ανησυχίας.

24. Πράσινο Τσάι και Αλλεργίες

Η EGCC (Epigallocatechin Gallate – επιγαλλοκατεχίνη) στο πράσινο τσάι ανακουφίζει από τις αλλεργίες. Οπότε, εάν έχετε αλλεργίες, θα πρέπει να πίνετε πράσινο τσάι.

25. Πράσινο τσάι και HIV

Επιστήμονες στην Ιαπωνία ανακάλυψαν ότι η EGCC (Epigallocatechin Gallate – επιγαλλοκατεχίνη) στο πράσινο τσάι  μπορεί να σταματήσει τον ιό του HIV να δεσμευτεί στο υγιές ανοσοποιητικό σύστημα. Το οποίο σημαίνει ότι το πράσινο τσάι  μπορεί να σταματήσει  την εξάπλωση του ιού.
Πηγή

Διαβάστε επίσης
Τσάι για δύο για τον έρωτα, τσάι για όλους για την υγεία...

Χαμομήλι για το κρυολόγημα, την χώνεψη, τον ύπνο, το στρες, την φαγούρα, τους μαύρους κύκλους. Τι προκαλεί η υπερκατανάλωση;

Πρώτη δημοσίευση: Ιανουάριος 2015 — MEDLABNEWS.GR | Πηγή: e-diatrofi.org

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 21 Μαΐου 2026

Πρόπολη από τις μέλισσες: με αντιμικροβιακές ιδιότητες, χρήσεις και τι να προσέχετε

medlabnews.gr iatrikanea

Η πρόπολη είναι ρητινώδης ουσία που συλλέγουν οι μέλισσες από φυτά και τη χρησιμοποιούν για να προστατεύουν, να στεγανοποιούν και να «θωρακίζουν» την κυψέλη. Περιέχει ρητίνες, κεριά, αιθέρια έλαια, γύρη και διάφορες βιοδραστικές ουσίες, γι’ αυτό έχει μελετηθεί για πιθανές αντιοξειδωτικές, αντιφλεγμονώδεις και αντιμικροβιακές ιδιότητες. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η πρόπολη, πώς τη χρησιμοποιούν οι μέλισσες, ποιες χρήσεις έχουν αναφερθεί και γιατί χρειάζεται προσοχή: η πρόπολη δεν αντικαθιστά τα αντιβιοτικά, τα αντιικά ή την ιατρική θεραπεία, ενώ μπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις σε άτομα ευαίσθητα στα προϊόντα της μέλισσας 

Οι μέλισσες – τα αγαπημένα έντομα της φύσης τα οποία και έχει προικίσει με χιλιάδες χαρίσματα-έχουν την ικανότητα να δημιουργούν μια εκπληκτική δομή και συνοχή της κυψέλης-πόλης τους.

Οι Αρχαίοι Έλληνες δεν παρέλειψαν να παρατηρήσουν τις μέλισσες και τις αρχιτεκτονικές τους τεχνοτροπίες οι οποίες αφορούσαν και αφορούν  την προστασία της κυψέλης.
Έτσι το πρώτο που έκαναν, αφού οι μέλισσες είχαν γίνει ήδη πηγή έμπνευσης για αυτούς, ήταν να δώσουν όνομα στο υλικό που αυτές  χρησιμοποιούσαν για να φέρουν σε πέρας αυτή τους τη μηχανική  εργασία.
Παρατηρώντας την περίεργη ουσία που οι μέλισσες τοποθετούσαν στην είσοδο της κυψέλης-πόλη τους για να την προστατεύσουν από τους εχθρούς την ονόμασαν πρόπολη- προ της πόλης-προσδίδοντάς της με τον πιο εύστοχο τρόπο την αμυντική της ιδιότητα.
Σήμερα διεθνώς η πρόπολη κρατάει το σοφό αυτό όνομα “propolis” θυμίζοντάς μας τις ιδιότητες της οι οποίες προφυλάσσουν και προστατεύουν την κυψέλη-πόλη και τους κατοίκους της από πάσης φύσεως εχθρούς.
Ας δούμε λοιπόν τι είναι η πρόπολη
Τα φυτά καλύπτουν τα μπουμπούκια τους και τα τρυφερά τους φύλλα για να τα προστατεύσουν από κάθε είδους επίθεση με μια λεπτή ρητινώδη μεμβράνη.
Αυτή τη ρητινώδη μεμβράνη συλλέγουν οι μέλισσες νωρίς την άνοιξη από
ιτιές – το 95% των φυτικών συστατικών της πρόπολης στις εύκρατες περιοχές της Ευρώπης συλλέγουν οι μέλισσες από τις Ιτιές και τις λεύκες,
λεύκες,
καστανιές,
πεύκα,
βελανιδιές,
σκλήθρα,
ρείκια -σουσούρα,
κουμαριές 

και αφού την αναμείξουν με δικά τους εκκρίματα την χρησιμοποιούν σαν οικοδομικό υλικό για:
α) να θωρακίσουν την κυψέλη-πόλη τους.
β) να  μικραίνουν την είσοδο της κυψέλης ώστε να μπαίνουν και να βγαίνουν μόνο οι ίδιες κλείνοντας έξω κάθε επικίνδυνο εξωτερικό εχθρό.
γ) να στεγανοποιούν την κυψέλη τους χρησιμοποιώντας την σαν στεγανωτικό υλικό,σφραγίζοντας τυχόν χαραμάδες,ρωγμές και οπές στα  τοιχώματα της.
δ) να προετοιμάσουν τα βασιλικά δωμάτια στα οποία θα γεννήσει η βασίλισσα.

Η μελισσοθεραπεία -apiterapie- είναι τόσο παλιά όσο και η ίδια η μελισσοκομία. Συνίσταται στη χρήση των προϊόντων που συλλέγονται, επεξεργάζονται ή εκκρίνονται από τη μέλισσα, όπως το μέλι, η πρόπολη, η γύρη,ο βασιλικός πολτός και το δηλητήριο του κεντριού τους – για διαιτητικούς και θεραπευτικούς σκοπούς.Σε όλες τις ηλικίες της ζωής, είναι εκεί για να μας βοηθήσουμε να ζούμε καλύτερα κάθε μέρα για να μας προφυλάξουν και να μας ενδυναμώσουν. Αλλά και να μας βοηθήσουν να ανακουφιστούμε από τους ρευματικούς πόνους, να προστατέψουν το νευρικό μας σύστημα, το συκώτι μας, την καρδιά μας. Είναι οι πρωταγωνιστές της πρόληψης, αλλά και της θεραπείας των πιο σοβαρών λοιμώξεων. Roch Domerego

Όμως οι ιδιότητες της πρόπολης ξεπερνούν αυτές της μηχανικής χρήσης.
Οι μέλισσες την χρησιμοποιούν και για να αποστειρώσουν την  κυψέλη τους από κάθε μολυσματική ασθένεια.
Εκτός όμως από τις μέλισσες, το προϊόν  αυτό –την πρόπολη-την χρησιμοποίησαν για φαρμακευτικούς, ιατρικούς και διατροφικούς σκοπούς πρώτοι οι Αρχαίοι Έλληνες γιατροί και φαρμακολόγοι με πρώτο τον Ιπποκράτη.
Ο Ιπποκράτης συνιστούσε την πρόπολη για την ίαση διαφόρων παθήσεων και πληγών όπως εσωτερικά και εξωτερικά έλκη, αποστήματα, έλκος κ.α.
Τα συστατικά της πρόπολης είναι:
+/- 5% γύρη
+/- 10% αιθέρια έλαια
+/- 30% κερί
+/- 55% ρητίνες και βάλσαμα
+/- 5% διάφορες ουσίες οργανικές και ανόργανες
Είναι πλούσια σε:
αμινοξέα,
ιχνοστοιχεία,
βιοφλαβίνες,
βιταμίνη Α,
βιταμίνη Β1,
βιταμίνη Β2,
βιταμίνη Β3,
ασβέστιο,
μαγνήσιο,
σίδηρο,
ψευδάργυρο,
πυρίτιο,
κάλιο,
φώσφορο και ένα πλήθος άλλα άγνωστα συστατικά και ενώσεις,που εργάζονται σε συνέργεια δημιουργώντας αυτό το θαύμα της φύσης και των μελισσών.
Η ποικιλία των ενεργών αυτών συστατικών της πρόπολης είναι εντυπωσιακή.
Κάθε ένα από αυτά διαθέτει τεράστια και ουσιαστική θεραπευτική αξία.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η παρατήρηση πως ασχέτως από τη χώρα και τη ράτσα της μέλισσας, η δράση της πρόπολης είναι πάντα ίδια, παρ’ όλο που πολλές φορές τα συστατικά της διαφέρουν!
Η ρητινώδης αυτή ουσία είναι ένα ισχυρότατο ίαμα-φάρμακο με παγκόσμια, κατόπιν ερευνών και πειραμάτων, αναγνωρισμένες:
1. αντιοξειδωτικές
2. αντιφλεγμονώδεις
3. αντικαρκινικές
4. αντιαλλεργικές
5. αντιμικροβιακές
6. αντιικές
7. αντιμυκητιακές
8. αντιισταμινική
9. ανοσοποιητικές και
10. επουλωτικές  ιδιότητες
Σε πειράματα που έχουν γίνει έχει αποδειχθεί η αντιμικροβιακή και μυκητοκτόνος δράσης της, αφού σταμάτησε τη δράση είκοσι πέντε βακτηρίων σε ένα σύνολο είκοσι εννέα (29) ειδών!
Στο σύνολο δε τριάντα εννέα (39) ειδών μυκήτων σταμάτησε την ανάπτυξη είκοσι (20) από αυτών!
Στη πρώην σοβιετική ένωση είχαν γίνει πάρα πολλές επιστημονικές έρευνες και η πρόπολη είχε αναγνωριστεί σαν το καθ’ ολοκληρίαν αντιβιοτικό της φύσης για αυτό και σε πολλά κράτη η πρόπολη είναι γνωστή και σαν “η ρώσικη πενικιλίνη”!
Και αυτό δεν είναι καθόλου υπερβολή.
Είναι κλινικά αποδεδειγμένο και επαληθεύσιμο με την εφαρμογή της πρόπολης σε χιλιάδες καταγραμμένες και διαφορετικές περιπτώσεις σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η πρόπολη είναι περισσότερο αποτελεσματική από την πενικιλίνη και από πολλά σύγχρονα αντιβιοτικά καθώς βακτήρια , μικρόβια και ιοί δεν μπορούν να αντέξουν στην ισχυρότατη δράση της.
Έχει αποδειχτεί η ισχυρή της δράση  έναντι των ιών:
– της πολιομυελίτιδας
– του έρπητα(άκρως αποτελεσματική η δράση της στην ίαση, στην επούλωση των τραυμάτων που σχετίζονται με τον ιό και στην ανακούφιση των συμπτωμάτων του)
– της αδενίτιδας
– της μυκητώδους στοματίτιδας
– έχει ισχυρή δράση έναντι του βακτηρίου της φυματίωσης
– βοηθάει στην αναγέννηση των ιστών
– είναι μια  ανώτερη και αστείρευτη πηγή ενέργειας και αντοχής
– δυναμώνει το ανοσοποιητικό σύστημα καθώς ενδυναμώνει την έμφυτη και την επίκτητη ανοσία
Η πρόπολη βοηθάει στην ίαση:
– των ηλιακών εγκαυμάτων και πάσης φύσεως εγκαυμάτων
– των αλλεργιών
– των παθήσεων και φλεγμονών των ματιών
– της ελκώδους ουλίτιδας
– της ελκώδους στοματίτιδας
– των προβλημάτων από στοματική χειρουργική επέμβαση – Η πλύση του  στόματος με πρόπολη πέντε φορές την ημέρα για μία εβδομάδα βελτιώνει την επούλωση και μειώνει τον πόνο και το πρήξιμο μετά από χειρουργική επέμβαση στο στόμα.
– των λοιμώξεων του αναπνευστικού συστήματος –  Η πρόπολη μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη ή τη μείωση της διάρκειας των συνηθισμένων  κρυολογημάτων αλλά και άλλων λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού συστήματος. Σε περίπτωση κρυολογήματος ή βρογχικού βήχα, η πρόπολη ρευστοποιεί τις εκκρίσεις και διευκολύνει την εκκένωση. Επίσης σαρώνει τους ιούς της αναπνευστικής οδού και διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα. 
– του άσματος και της χρόνιας πνευμονίας
– της φαρυγγιτίδας
– της γρίπης
– της μέσης ωτίτιδας και της ωτίτιδας
– του προστάτη
– της παγκρεατίτιδας
– των γυναικολογικών παθήσεων( όπως οξείες κολπίτιδες, καταπολέμηση του παράσιτου Giardia intestinalis)
– των ιώσεων και μυκητιάσεων
– των ελκών και πληγών – Έρευνες δείχνουν ότι η εφαρμογή 3% αλοιφής πρόπολης πέντε φορές την ημέρα μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση του χρόνου επούλωσης και στη μείωση του πόνου από τις κρύες πληγές.
– του έλκος του στομάχου
– των εκζεμάτων και δερματικών παθήσεων
– Της κολπίτιδας – Η εφαρμογή διαλύματος πρόπολης 5% για 7 ημέρες μπορεί να μειώσει τα συμπτώματα και να βελτιώσει την ποιότητα ζωής των γυναικών με προβλήματα κολπίτιδας.
– του έρπη των γεννητικών οργάνων – Οι πρώτες έρευνες δείχνουν ότι η εφαρμογή αλοιφής πρόπολης 3% τέσσερις φορές ημερησίως για 10 ημέρες μπορεί να βελτιώσει την επούλωση των βλαβών από τον έρπη των γεννητικών οργάνων. Ορισμένες έρευνες υποδεικνύουν ότι μπορεί να θεραπεύσει τις βλάβες ταχύτερα και πληρέστερα από τη συμβατική θεραπεία με αλοιφή.
                 Η πρόπολη είναι ασφαλής όταν λαμβάνεται από το στόμα ή εφαρμόζεται κατάλληλα στο δέρμα. Δεν προκαλεί αλλεργικές αντιδράσεις παρά μόνο σε άτομα που είναι αλλεργικά στις μέλισσες ή στα προϊόντα μελισσών.
                 Αυτή  είναι λοιπόν η πρόπολη και η ιδιότητες της , ένα προϊόν της ομάδας των προϊόντων της μέλισσας για τα οποία ο βιολόγος Roch Domerego και ο γιατρός Théodore Cherbuliez λένε:
“η ομάδα των προϊόντων της μέλισσας είναι μια αστείρευτη και απίστευτη πηγή ενέργειας, με ανυποψίαστες ευεργετικές  αρετές και ιδιότητες για την υγεία” 
Και μετά το πέρας ενός συνεδρίου στην Κούβα , κατά την διάρκεια του οποίου παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα των θεραπειών με τα προϊόντα  των μελισσών, ο Roch Domerego επισημαίνει:
“ποιος μπορεί να φανταστεί πως η τιμή κόστους μιας θεραπείας που ολοκληρώνεται σε δεκαπέντε μέρες και που μπορεί να νικήσει οριστικά μια επιμολυσμένη πνευμονία είναι τόσο χαμηλο΄λυ κόστους;”
                Επισήμανση: Οι αντιαλλεργικές ιδιότητες της πρόπολης είναι διαπιστωμένες όμως
κάποια άτομα ( πέντε στα χίλια) έχουν αλλεργία στα προϊόντα της μέλισσας,αυτά τα άτομα πρέπει να είναι προσεχτικά και να συμβουλεύονται πάντα το γιατρό τους.

Κείμενο και επιμέλεια κειμένου:thalia-botanologia.gr

πηγές και αναφορές:
www.webmd.com
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5549483/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24566317/
https: / /www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15847875/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1062152/
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc / articles / PMC3872021 /
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4461776/
https://www.lci.fr/nutrition/meteo-contre-le-froid-et-la-fatigue -10-aliments-vont-vous-faire-du-bien-cet-hiver-2076608.html
http://weeksmd.com/2010/11/propolis-russian-penicillin-and-mouth-ulcers/
https: //www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5481798/
https://www.bbc.com/news/uk-england-bradford-west-yorkshire-11774275
https://www.webmd.com/vitamins/ai/ingredientmono-390/propolis
http://www.naturesmarketholland.com/ns/DisplayMonograph.asp?

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2019 — MEDLABNEWS.GR | Κείμενο και επιμέλεια: thalia-botanologia.gr

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 20 Μαΐου 2026

Σπαθόχορτο ή βαλσαμόχορτο: ιδιότητες, χρήσεις, παρενέργειες και αλληλεπιδράσεις

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος, medlabnews.gr iatrikanea

Το σπαθόχορτο, γνωστό και ως βαλσαμόχορτο, υπερικό ή Hypericum perforatum, είναι ένα από τα πιο γνωστά βότανα της ελληνικής παράδοσης, με χρήση σε σπαθόλαδο, τραύματα, εγκαύματα και ήπιες διαταραχές διάθεσης. Το άρθρο εξηγεί τι είναι το φυτό, ποιες ουσίες περιέχει, ποιες παραδοσιακές χρήσεις του αναφέρονται και γιατί χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή σε παρενέργειες, φωτοευαισθησία και αλληλεπιδράσεις με φάρμακα. 

Με ιδιότητες που το κατατάσσουν σε ένα από τα πολύ σημαντικά για τον άνθρωπο θεραπευτικά βότανα, το βαλσαμόχορτο από την αρχαιότητα είναι γνωστό για την αποτελεσματική αντιμετώπιση δερματολογικών προβλημάτων, την επούλωση πληγών και την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος.

H επιστημονική ονομασία του είναι Hypericum perforatum, αλλά είναι πιο γνωστό ως βαλσαμόχορτο ή υπερικόν το διάτρητον ή St-John’s-wort. Άλλα ονόματά του είναι: Βάλσαμο, λειχηνόχορτο, σπαθόχορτο, σπαθίδα, περίκη, βότανο του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου, υπερικό, St. John’s wort, βότανο που διώχνει τον διάβολο. Πήρε το όνομα σπαθόχορτο γιατί επούλωναν με αυτό τις πληγές από τα σπαθιά στις μάχες.

Πρόκειται για θαμνώδες φυτό με έντονα κίτρινα άνθη. Τα κίτρινα χαρακτηριστικά λουλούδια του ανθίζουν στις κορφές του από τον Iούνιο μέχρι και το Σεπτέμβριο. Όταν πέσει πάνω τους φως, εμφανίζουν ημιδιάφανα στίγματα και μαυροκόκκινες κουκκίδες, όπου βρίσκονται έγχρωμα αιθέρια έλαια και ρητίνες.

Είναι γνωστό εδώ και περίπου 2.500 χρόνια για τις θεραπευτικές του ιδιότητες. Μύθοι που σχετίζονται με το υπερικό, υπάρχουν και στην αρχαία Κίνα, Ινδία, και Αίγυπτο. Τις θεραπευτικές του ιδιότητες γνώριζαν οι Άραβες, Πέρσες και άλλοι λαοί. Στις χώρες αυτές πίστευαν πως τα φυτά που ανθίζουν στις αλλαγές των εποχών θεωρούνταν θεραπευτικά και μαγικά. Το υπερικό που ανθίζει στο θερινό ηλιοστάσιο, θεωρούνταν ένα τέτοιο φυτό, και με τα κίτρινα τους άνθη γιόρταζαν τον ήλιο, το φως, τη ζωή. Στην Ευρώπη και την Ελλάδα, όπου και ενδημεί, έχει χρησιμοποιηθεί από αιώνες.

Aποτέλεσε το περίφημο ίαμα των αρχαίων Σπαρτιατών, με το οποίο θεράπευαν τις πληγές τους μετά τις μάχες, ενώ το πρότειναν οι θεραπευτές της εποχής για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης και του έλκους στομάχου. Στην αρχαιότητα, οι θεραπευτικές ιδιότητες του βαλσαμόχορτου ήταν ονομαστές. O Γαληνός και ο Διοσκουρίδης το πρότειναν ως διουρητικό, επουλωτικό, εμμηναγωγό και αιμοστατικό. Tο Mεσαίωνα αποδόθηκαν στο φυτό μαγικές ιδιότητες, ιδιαίτερα μάλιστα αν η συλλογή του γινόταν στις 24 Iουνίου, τη μέρα που εορτάζεται η μνήμη του Iωάννη του Προδρόμου. Σύμφωνα με λαϊκές δοξασίες, το υπερικό ήταν το βότανο που έδιωχνε με τη μυρωδιά του τα κακά πνεύματα. Eκτός από τη θεραπευτική του χρήση, έχει χρησιμοποιηθεί και ως πρώτη ύλη για την παραγωγή κίτρινης και κόκκινης βαφής που προοριζόταν για το χρωματισμό μάλλινων και μεταξωτών νημάτων. Tέλος, αποτελούσε βασικό συστατικό στη διαδικασία ταρίχευσης των νεκρών, από όπου και η λέξη «βαλσάμωμα».

Το συγκεκριμένο φυτό κατά την περίοδο της ωρίμανσής του στους ορεινούς - κυρίως - όγκους μαζεύεται από τους παραγωγούς και με τη φυσική μέθοδο της ζύμωσης παρασκευάζεται το σπαθόλαδο, χωρίς καμία προσθήκη συντηρητικών ή άλλων ουσιών. Το λάδι με το οποίο γίνεται η μείξη πρέπει να είναι εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο με χαμηλή οξύτητα, έτσι ώστε κατά τη διάρκεια της ζύμωσης και όσο διαρκεί η έκθεσή του στο ήλιο να μην ανεβάσει την οξύτητά του, αλλά κυρίως να αποκτήσει ένα ιδιαίτερα βαθύ κόκκινο χρώμα.

Τι περιέχει το σπαθόχορτο;

Το κόκκινο χρώμα, με το οποίο χρωματίζεται το έλαιο, οφείλεται σε δύο ουσίες, την υπερικίνη και την υπερφορίνη. Οι ουσίες αυτές θεωρούνται πως δρουν ως αντιβιοτικά, αντισηπτικά, βακτηριοκτόνα και αντιφλεγμονώδη και πρόσφατες έρευνες έχουν δείξει πως αναστέλλουν την ανάπτυξη των καρκινικών όγκων, ιδίως η υπερφορίνη. H πιο σημαντική δραστική ουσία του βαλσαμόχορτου είναι η υπερικίνη, η οποία βρίσκεται σε ολόκληρο το φυτό, αλλά σε μεγαλύτερη συγκέντρωση στις ανθισμένες κορυφές του (που όμως, όταν πολυκαιρίσουν, χάνουν τις ιδιότητές τους). Περιέχει ακόμα φλαβονοειδή (16% στα φύλλα), ξανθόνες, φαινολικά οξέα και ίχνη αιθέριων ελαίων (0,13%). Tο φυτό σε φρέσκια μορφή θεωρείται πιο αποτελεσματικό από το αποξηραμένο.

Σήμερα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα φυτικά και φυσικά προϊόντα που υποβοηθούν την υγεία του ανθρώπου. Ισχιαλγίες, πληγές, εγκαύματα, μώλωπες, στομαχικές διαταραχές, γαστρεντερίτιδες, ελαφράς μορφής έλκη, στομαχόπονοι, πόνοι των αρθρώσεων, αντιφλεγμονώδεις, αντισηπτικές, αντιοξειδωτικές και πολλές ακόμη ιδιότητες το κατατάσσουν μεταξύ των πιο ωφέλιμων για τον άνθρωπο βοτανολογικών σκευασμάτων.

Επίσης, με το σπαθόλαδο γίνονται επαλείψεις ή ελαφρές εντριβές στο μέρος που πονά ή μπορούμε ακόμη να εφαρμόσουμε τοπικά επιθέματα με διαποτισμένη γάζα. Επίσης, είναι ιδανικό για κάθε θεραπευτικό ή χαλαρωτικό μασάζ - μπορεί να εμπλουτισθεί με αιθέρια έλαια ανάλογα. Ωστόσο, μπορεί να χρησιμοποιηθεί και πόσιμο, καθώς συνιστάται ιδιαιτέρως για τις κολίτιδες, την επώδυνη πέψη και τις ξινίλες του στομάχου.

Ελπίδες για αντιμετώπιση των συμπτωμάτων του AIDS. Με βάση τα αποτελέσματα πρόσφατων μελετών, το βαλσαμόχορτο μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση του απλού έρπητα, του συνδρόμου χρόνιας κόπωσης και του AIDS. Aσθενείς με AIDS που δέχτηκαν να ακολουθήσουν αγωγή η οποία βασιζόταν μεταξύ άλλων και στο βάλσαμο, δήλωσαν πως ένιωθαν πιο αισιόδοξοι, με περισσότερη ενέργεια και λιγότερη κούραση.

Οι θεραπευτικές του ιδιότητες του σπαθόχορτου

Το βάλσαμο θεωρείται:

• Aντικαταθλιπτικό, ηρεμιστικό, αντισπασμωδικό και βελτιωτικό της ποιότητας του ύπνου σε αϋπνίες. 
• Aντιφλογιστικό και επουλωτικό για εγκαύματα και πληγές. Eπίσης, θεωρείται ότι επιταχύνει την εξαφάνιση των στιγμάτων της λευκόρροιας και των σκληρών όγκων του δέρματος.
• Tονωτικό και διεγερτικό για εξασθενημένους οργανισμούς. 
• Kαταπραϋντικό και ανακουφιστικό σε βρογχίτιδα, βήχα, άσθμα.
• Eμμηναγωγικό - ρυθμιστικό της εμμήνου ρύσεως.
• Διουρητικό.
• Σπασμολυτικό.
• Για στομαχικές-εντερικές διαταραχές.
• Aντιπυρετικό και παυσίπονο.

Δεν καλείται άδικα στις ΗΠΑ, αντικατάστατο του Prozac (ελληνικό σκεύασμα γνωστό ως Ladose με δραστική ουσία τη φλουοξετίνη)

Παρενέργειες και αντενδείξεις

• Tο υπερικό μπορεί να επηρεάσει το μεταβολισμό ορισμένων ενζύμων. Kατά συνέπεια, χρειάζεται προσοχή όταν χορηγείται ταυτόχρονα με άλλα φάρμακα. Eπίσης, επειδή επηρεάζει τους νευροδιαβιβαστές, αλληλεπιδρά με διάφορα φάρμακα, συμπεριλαμβανομένων των άλλων αντικαταθλιπτικών.
• Eάν πίνετε συχνά βάλσαμο, μπορεί να παρουσιάσετε εμετούς και διάρροια. 
• H υπερικίνη μπορεί να προκαλέσει φωτοευαισθησία. Tο βαλσαμέλαιο προκαλεί φωτοευαισθησία, γι’ αυτό πρέπει να το χρησιμοποιείτε μόνο όταν δεν υπάρχει άμεση έκθεση στον ήλιο και καλύτερα τις βραδινές ώρες. 
• Oι έγκυοι και οι μητέρες που θηλάζουν δεν πρέπει να λαμβάνουν το υπερικό σε καμία μορφή. 

Νέα προειδοποίηση σχετικά με την χρήση εκχυλισμάτων από το βότανο Hypericum και την αλληλεπίδραση τους με τα αντισυλληπτικά των οποίων μειώνουν την δράση, εξέδωσε ο οργανισμός ελέγχου φαρμάκων της Σουηδίας (Medical Products Agency - MPA). Η προειδοποίηση εκδόθηκε μετά από την αναφορά δύο ανεπιθύμητων κυήσεων, σε δύο γυναίκες που έπαιρναν αντισυλληπτικά χάπια, ενώ ταυτόχρονα έπαιρναν και σκευάσματα που περιείχαν εκχυλίσματα από το συγκεκριμένο φυτό, τα οποία δίδονται για την αντιμετώπιση ελαφρών μορφών κατάθλιψης.

Σε περίπτωση που κάποιος αποφασίσει να το χρησιμοποιήσει, θα πρέπει πρώτα να έχει συμβουλευτεί το γιατρό του, διότι είναι ένα φάρμακο με παρενέργειες, όπως όλα. 

Απαγορεύεται η λήψη του μαζί με άλλα αντικαταθλιπτικά ή αντιπηκτικά. Θα πρέπει επίσης να γίνει κατανοητό ότι προκειμένου ο ασθενής να δει αποτέλεσμα, είναι αναγκαία η θεραπεία του για αρκετούς μήνες.

Άτομα με καρδιολογικά προβλήματα ή υπέρταση να συμβουλεύονται τον ιατρό τους, πριν προχωρήσουν στη λήψη του σπαθόχορτου. Δε συνίσταται η χρήση του σε παιδιά κάτω των 12 ετών.

O Ε.Ο.Φ. έχει αναγνωρίσει το υπέρικο ως προϊόν φυτικής προέλευσης, εντάσσοντάς το στα συμπληρώματα διατροφής, με ένδειξη την ελαφριά κακοδιαθεσία, τη νευρική ένταση και την κατάθλιψη, με ικανότητα αλληλεπίδρασης με αντιρετροϊκά, αντιπηκτικά, αντισυλληπτικά και ανοσοκατασταλτικά φάρμακα

Διαβάστε επίσης

• Βότανα, το οπλοστάσιο της φύσης. Πίνακας με τις θεραπευτικές τους ιδιότητες ανά ασθένεια
• Κουρκουμάς ή κιτρινόριζα ως αντιφλεγμονώδες, αντικαρκινικό, για τον διαβήτη, την χοληστερινη, το Αλτσχάιμερ, την ακμή, τις πανάδες
• Βάλσαμο ή βαλσαμόχορτο ή σπαθόχορτο για την κατάθλιψη, τα τραύματα, το στομάχι, το άσθμα, τον καρκίνο. 
• Ρόφημα με κουρκουμά για χαλάρωση και με θεραπευτικές ιδιότητες
• Σταμναγκάθι για το συκώτι, την καρδιά, το στομάχι, το δέρμα
• Ρίγανη και ριγανέλαιο, με ισχυρές αντιβακτηριακές, αντιοξιδωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες (Origanum vulgare)

Πρώτη δημοσίευση: Ιούλιος 2014 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 6 Μαΐου 2026