Ipsen & ΕΕΣ συμμαχούν για την προστασία του περιβάλλοντος και την πρόληψη πυρκαγιών

medlabnews.gr iatrikanea

Η Ipsen (Euronext: IPN; ADR: IPSEY) με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, διοργάνωσε μία σημαντική εθελοντική δράση περιβαλλοντικής προστασίας στον Διόνυσο Αττικής, επιβεβαιώνοντας έμπρακτα τη δέσμευσή της στη Βιωσιμότητα και την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη.

Εργαζόμενοι της εταιρείας, μαζί με εθελοντές του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, ένωσαν τις δυνάμεις τους για τον καθαρισμό δασικής περιοχής στο Δήμο Διονύσου (πλησίον κατασκηνώσεων ΤΥΠΕΤ), συμβάλλοντας ενεργά στην πρόληψη πυρκαγιών και στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

Η δράση εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των πρωτοβουλιών Βιωσιμότητας και Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης της Ipsen, με βασικό πυλώνα την προστασία του περιβάλλοντος και την αντιμετώπιση των προκλήσεων της κλιματικής αλλαγής. Παράλληλα, σηματοδοτεί την πρώτη συνεργασία της εταιρείας με τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό, αναδεικνύοντας τη σημασία των συνεργειών για την ενίσχυση της κοινωνικής και περιβαλλοντικής ανθεκτικότητας.

Στο πλαίσιο της δράσης, ο κ. Απόλλωνας Κούνης, Υπεύθυνος Γραφείου Πολιτικής Άμυνας και Πιστοποιημένος Εθελοντής Πολιτικής Προστασίας, ενημέρωσε τους συμμετέχοντες σχετικά με ζητήματα αστικής προστασίας και διαχείρισης κρίσεων σε περίπτωση πυρκαγιάς, όπως διαδικασίες εκκένωσης οικισμών και μέτρα πρόληψης και ετοιμότητας.

Περίπου 20 εργαζόμενοι της Ipsen συμμετείχαν στην πρωτοβουλία, ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα της εταιρείας για ενεργό συμμετοχή σε δράσεις με θετικό κοινωνικό και περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

«Στην Ipsen, η βιωσιμότητα δεν είναι απλώς προτεραιότητα – είναι αναπόσπαστο μέρος της ταυτότητάς μας. Με πρωτοβουλίες όπως αυτή, ενισχύουμε ενεργά την περιβαλλοντική προστασία, προωθώντας ταυτόχρονα τη συνεργασία και τον εθελοντισμό. Η πρώτη μας συνεργασία με τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση και ευχαριστούμε όλους τους συμμετέχοντες που συμβάλλουν ουσιαστικά στην επιτυχία της», δήλωσε η Αλεξάνδρα Κιτσαντά, Επικεφαλής Εταιρικών Υποθέσεων Ipsen Ελλάδος, Κύπρου και Ισραήλ.

Η Ipsen συνεχίζει να επενδύει σε δράσεις που προάγουν τη βιώσιμη ανάπτυξη και τη δημιουργία θετικού αντίκτυπου για την κοινωνία, το περιβάλλον και τις τοπικές κοινότητες.

Σεισμός. Τι πρέπει να κάνετε; Κουτί πρώτων βοηθειών. Γιατί ποτέ δεν ξέρεις

Επιμέλεια Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, medlabnews.gr iatrikanea

Θέλοντας καλύτερα να προλαμβάνουμε, συγκεντρώσαμε χρήσιμες οδηγίες για το τι πρέπει να κάνουμε στην διάρκεια του σεισμού και τι πρέπει να κάνουμε μετά τον σεισμό. Επίσης τι θα είναι χρήσιμο να έχουμε σε ένα φαρμακείο για αντιμετώπιση τυχόν τραυματισμών. 

Σούπερ Ελ Νίνιο: Η «θερμοδυναμική βόμβα» του Ειρηνικού που μπορεί να φέρει καύσωνες, ξηρασίες και πλημμύρες

 medlabnews.gr 

Το Ελ Νίνιο φαίνεται πως επιστρέφει και οι διεθνείς μετεωρολογικοί οργανισμοί προειδοποιούν ότι ο πλανήτης πρέπει να προετοιμαστεί για μήνες ακραίων καιρικών φαινομένων. Μια απότομη αλλαγή στο αρχικά δροσερό ξεκίνημα του Ιουνίου, αναμένεται να συμβεί και να επηρεάσει εκατομμύρια ανθρώπους, σημειώνοντας παράλληλα τοπικά ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών για την εποχή.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό, οι θερμοκρασίες στην επιφάνεια της θάλασσας στον τροπικό Ειρηνικό αυξάνονται και υπάρχει περίπου 80% πιθανότητα να αναπτυχθούν συνθήκες Ελ Νίνιο στο διάστημα Ιουνίου–Αυγούστου 2026. Η NOAA, από την πλευρά της, αναφέρει ότι το φαινόμενο είναι πιθανό να εμφανιστεί σύντομα, με 82% πιθανότητα για Μάιο–Ιούλιο 2026 και μεγάλη πιθανότητα να συνεχιστεί και τον χειμώνα 2026–2027.

Το Ελ Νίνιο είναι ένα φυσικό κλιματικό φαινόμενο που χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστη θέρμανση των νερών στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό. Δεν προκαλεί παντού τα ίδια φαινόμενα, αλλά αλλάζει την κυκλοφορία της ατμόσφαιρας και μπορεί να επηρεάσει τη θερμοκρασία, τις βροχοπτώσεις, τους μουσώνες, τις ξηρασίες και τις καταιγίδες σε πολλές περιοχές του κόσμου.

Η ανησυχία είναι μεγαλύτερη επειδή το νέο Ελ Νίνιο έρχεται σε έναν ήδη θερμότερο πλανήτη. Ο WMO προειδοποιεί ότι ένα δυνητικά ισχυρό Ελ Νίνιο μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καύσωνα στην ξηρά και στη θάλασσα, αλλά και να ενισχύσει φαινόμενα όπως ξηρασίες και έντονες βροχοπτώσεις.

Οι πιθανές επιπτώσεις δεν θα είναι ίδιες παντού. Σε ορισμένες περιοχές μπορεί να φέρει έντονες βροχές και πλημμύρες, ενώ σε άλλες ξηρασία, αποτυχία καλλιεργειών και αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιών. Ειδικοί έχουν ήδη επισημάνει αυξημένο κίνδυνο για περιοχές όπως η Νότια Αμερική, η Νότια Ασία, η Ινδονησία, η Αυστραλία, η Κεντρική Αμερική και τμήματα των ΗΠΑ.

Παράλληλα, το 2026 έχει ήδη ξεκινήσει με ανησυχητικά δεδομένα για τις πυρκαγιές. Σύμφωνα με στοιχεία που μετέδωσε το Reuters, από τον Ιανουάριο έως τον Απρίλιο του 2026 είχαν καεί πάνω από 150 εκατομμύρια εκτάρια παγκοσμίως, αριθμός αυξημένος κατά 20% σε σχέση με το προηγούμενο ρεκόρ. Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι η ενίσχυση του Ελ Νίνιο μπορεί να επιδεινώσει περαιτέρω την κατάσταση καθώς προχωρά το καλοκαίρι στο βόρειο ημισφαίριο.

Ο όρος «σούπερ Ελ Νίνιο» χρησιμοποιείται όταν το φαινόμενο προβλέπεται ή εξελίσσεται σε πολύ ισχυρή μορφή. Οι επίσημοι οργανισμοί επιβεβαιώνουν υψηλή πιθανότητα επιστροφής του Ελ Νίνιο, αλλά η ακριβής έντασή του παραμένει ακόμη αβέβαιη. Το NOAA διατηρεί κατάσταση El Niño Watch, δηλαδή επιτήρηση για πιθανή ανάπτυξη του φαινομένου, όχι πλήρη τελική επιβεβαίωση μέγιστης έντασης.

Το Ελ Νίνιο από μόνο του δεν είναι «κλιματική αποκάλυψη». Όμως σε συνδυασμό με την ανθρωπογενή υπερθέρμανση, τις ήδη υψηλές θερμοκρασίες των ωκεανών και τα ακραία καιρικά επεισόδια των τελευταίων ετών, μπορεί να λειτουργήσει σαν επιταχυντής κινδύνου.

Με απλά λόγια: ο Ειρηνικός θερμαίνεται, η ατμόσφαιρα αντιδρά και ο κόσμος μπαίνει σε περίοδο αυξημένης κλιματικής αστάθειας. Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν πρόκειται για ένα μέτριο Ελ Νίνιο ή για ένα από τα ισχυρότερα φαινόμενα των τελευταίων δεκαετιών.

Ζήτημα εβδομάδων

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, το Ελ Νίνιο θα μπορούσε να ξεκινήσει σε λίγες εβδομάδες, αυξάνοντας τις θερμοκρασίες σε έναν πλανήτη που ήδη δέχεται μεγάλες πιέσεις από την κλιματική κρίση.

Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός προειδοποιεί ότι είναι πιθανό το φαινόμενο να ενισχυθεί το υπόλοιπο του 2026, οδηγώντας σε πιο ακραία καιρικά φαινόμενα σε μεγάλο μέρος του πλανήτη.

Οι προβλέψεις μετεωρολογικών υπηρεσιών από πολλά μέρη του κόσμου υποδηλώνουν ότι θα μπορούσε να καταλήξει σε είναι ένα από τα ισχυρότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ, ένα «σούπερ» Ελ Νίνιο, σύμφωνα με το BBC.

Η άνοδος του υδράργυρου πάνω από δύο βαθμούς της μέσης θερμοκρασίας υποδηλώνει ένα «πολύ ισχυρό» ή αλλιώς «σούπερ» Ελ Νίνιο.

Παρακολουθώντας τις καιρικές συνθήκες στην περιοχή του κεντρικού Ειρηνικού για ενδείξεις, οι επιστήμονες παρατηρούν πως μέσα σε τρεις μήνες, από τον Ιανουάριο μέχρι τον Μάρτιο η θάλασσα της Νότιας Αμερικής ήταν πολύ πιο θερμή απ’ ό,τι αναμενόταν.

Δεδομένα από δορυφόρους και μία σειρά εργαλείων που βρίσκονται στον ωκεανό δείχνουν ένα τεράστιο κύμα ασυνήθιστα ζεστού νερού - περισσότερο από 6 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον μέσο όρο σε ορισμένα σημεία - που επηρεάζει ανατολικά τον Ειρηνικό, σε βάθος εκατοντάδων μέτρων.

Ένα ισχυρό Ελ Νίνιο πυροδοτεί ζεστές και ξηρές καιρικές συνθήκες σε μέρη της Νότιας Αμερικής, της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Αυστραλίας, αυξάνοντας τις πιθανότητες ξηρασίας και εκδήλωσης πυρκαγιών.

Το φαινόμενο συνήθως κορυφώνεται σε ένταση την περίοδο των Χριστουγέννων κι έτσι είναι αδύνατο να γνωρίζουμε με βεβαιότητα εάν θα καταρρίψει προηγούμενα ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών

Το χειρότερο Ελ Νίνιο του 20ού αιώνα

Το 1982–83, το εντονότερο Ελ Νίνιο του 20ού αιώνα προκάλεσε ακραία καιρικά φαινόμενα σε ολόκληρο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων πλημμυρών στον Αμερικανικό Ειρηνικό και στις νότιες Ηνωμένες Πολιτείες, και ξηρασιών στη βορειοανατολική Βραζιλία και την Ινδονησία. Προκάλεσε επίσης έναν πολύ ήπιο χειμώνα στα μεσαία γεωγραφικά πλάτη της Ευρώπης, της Ασίας και της Βόρειας Αμερικής.

Από εκείνο το σημείο και μετά παρατηρήθηκε ότι, κατά διαστήματα, οι θερμοκρασίες στον ισημερινό Ειρηνικό παρουσίαζαν επίσης μια αρνητική ανωμαλία, δηλαδή ήταν χαμηλότερες από τις φυσιολογικές. Ταυτόχρονα, το σύστημα υψηλής πίεσης του νότιου Ειρηνικού ενισχυόταν, μαζί με τους εμπορικούς ανέμους. Αυτή η κατάσταση ήταν το αντίθετο του Ελ Νίνιο και ονομάστηκε Λα Νίνια.

Εν ολίγοις, το Ελ Νίνιο φέρνει θερμά νερά και αστάθεια, ενώ η Λα Νίνια φέρνει ψυχρότερα από τα φυσιολογικά νερά και μεγαλύτερη σταθερότητα στον Ισημερινό, τη Χιλή και το Περού. Αυτά τα φαινόμενα σχηματίζουν επαναλαμβανόμενους κύκλους, χωρίς όμως να συμβαίνουν σε σταθερές χρονικές περιόδους.

Το τελευταίο έντονο Ελ Νίνιο του 20ού αιώνα σημειώθηκε το 1997–98, προκαλώντας σοβαρές πλημμύρες στην Καλιφόρνια. Έλαβε ευρεία κάλυψη από τα μέσα ενημέρωσης, καθώς οι καταστροφές συνέβησαν στις ΗΠΑ.

Πώς θα μπορούσε να συμπεριφερθεί το επόμενο έντονο Ελ Νίνιο;

Ένα σούπερ-Ελ Νίνιο θα οδηγούσε αναμφίβολα, αν όχι το 2026, σίγουρα το 2027, σε μια υψηλότερη παγκόσμια μέση θερμοκρασία – λίγα δέκατα του βαθμού πάνω από ό,τι θα αναμενόταν δεδομένου του τρέχοντος ρυθμού υπερθέρμανσης του πλανήτη. Θα υπήρχαν επίσης έντονες βροχοπτώσεις στις προαναφερθείσες χώρες των Άνδεων, στην περιοχή Μαρ ντελ Πλάτα της Αργεντινής, στην Ανατολική Αφρική και σε τμήματα των νότιων Ηνωμένων Πολιτειών, με σοβαρές ξηρασίες στη Νοτιοανατολική Ασία, σε τμήματα της Αυστραλίας και στη βορειοανατολική Βραζιλία.

Στη λεκάνη της Μεσογείου, ο κύκλος Ελ Νίνιο-Λα Νίνια είναι ασθενέστερος, κυρίως λόγω των μοναδικών γεωγραφικών χαρακτηριστικών της περιοχής. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια ενός πολύ ισχυρού φαινομένου Ελ Νίνιο, μπορεί να αναμένει υψηλότερες από τις φυσιολογικές θερμοκρασίες, και ίσως μεγαλύτερη πιθανότητα ακραίων βροχοπτώσεων.

Σε κάθε περίπτωση, αυτό που κάποτε φαινόταν ως ένα φαινόμενο περιορισμένο στα αλιευτικά πεδία του Περού είναι σήμερα γνωστό ως μια παγκόσμια αλληλεπίδραση μεταξύ ατμόσφαιρας και ωκεανού, με επιπτώσεις που μπορεί να είναι καταστροφικές σε περιοχές μακριά από την πηγή του.

Σούπερ Ελ Νίνιο και θερμικός θόλος απειλούν το καλοκαίρι: Πού θα χτυπήσει η ακραία ζέστη και τι πρέπει να περιμένουμε

 medlabnews.gr iatrikanea 

Η Ευρώπη μπαίνει στο καλοκαίρι με ένα σοβαρό προειδοποιητικό σήμα: ακραία ζέστη, θερμικός θόλος πάνω από τη Δυτική και Κεντρική Ευρώπη, θερμοκρασιακά ρεκόρ και ανθρώπινες απώλειες. Την ίδια ώρα, οι διεθνείς μετεωρολογικοί οργανισμοί παρακολουθούν την πιθανή επιστροφή του Ελ Νίνιο, ενός φαινομένου που μπορεί να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τη θερμική επιβάρυνση του πλανήτη.

Σύμφωνα με τη NOAA, στις 14 Μαΐου 2026 βρισκόταν σε ισχύ El Niño Watch, με πιθανότητα 82% να εμφανιστεί Ελ Νίνιο στο τρίμηνο Μαΐου–Ιουλίου 2026 και πιθανότητα 96% να συνεχιστεί έως τον χειμώνα 2026–2027 στο Βόρειο Ημισφαίριο. Η ίδια υπηρεσία κατέγραφε ήδη θερμότερα νερά κάτω από την επιφάνεια του τροπικού Ειρηνικού, στοιχείο που θεωρείται πρόδρομος για την ανάπτυξη του φαινομένου.

Ο όρος «σούπερ Ελ Νίνιο» χρησιμοποιείται συχνά στα μέσα ενημέρωσης για ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο, όμως δεν είναι επίσημη επιστημονική κατηγορία. Οι επίσημες κατηγορίες που χρησιμοποιούνται διεθνώς αφορούν κυρίως ασθενές, μέτριο, ισχυρό ή πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο, ανάλογα με τις αποκλίσεις θερμοκρασίας στην περιοχή Niño 3.4 του Ειρηνικού. Άρα, με τα σημερινά δεδομένα, το ασφαλές συμπέρασμα είναι: το Ελ Νίνιο είναι πολύ πιθανό να επιστρέψει μέσα στο 2026, αλλά η τελική του ένταση θα φανεί καθαρότερα τους επόμενους μήνες.

Η WMO είχε ήδη επισημάνει από τον Μάρτιο του 2026 ότι η ασθενής La Niña εξασθενεί και ότι οι ουδέτερες συνθήκες ENSO θα μπορούσαν να μετατραπούν αργότερα μέσα στο έτος σε Ελ Νίνιο. Τόνισε όμως και τον παράγοντα αβεβαιότητας, επειδή οι προβλέψεις την άνοιξη είναι λιγότερο αξιόπιστες λόγω του γνωστού “spring predictability barrier”.

Την ίδια στιγμή, η Ευρώπη ήδη ζει ένα πρώιμο επεισόδιο ακραίας ζέστης. Στη Γαλλία, οι αρχές ανακοίνωσαν επτά θανάτους που σχετίζονται με το κύμα καύσωνα, ενώ η χώρα κατέγραψε την πιο θερμή ημέρα Μαΐου στην ιστορία της, σύμφωνα με τη μετεωρολογική υπηρεσία της.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η θερμοκρασία έφτασε τους 34,8°C στο Kew Gardens, καταρρίπτοντας το προηγούμενο ρεκόρ Μαΐου των 33,5°C. Η ζέστη συνοδεύτηκε από προβλήματα σε υποδομές, αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιών και έντονες προειδοποιήσεις για την ανάγκη προσαρμογής σε συχνότερα επεισόδια καύσωνα.

Στην Ιρλανδία, η Met Éireann ανακοίνωσε ότι καταρρίφθηκε προσωρινά το εθνικό ρεκόρ μέγιστης θερμοκρασίας για τον Μάιο, καθώς αρκετοί σταθμοί ξεπέρασαν το προηγούμενο ρεκόρ των 28,4°C. Η ιρλανδική μετεωρολογική υπηρεσία συνέδεσε το επεισόδιο με έναν έντονο θόλο υψηλών πιέσεων πάνω από τη βορειοδυτική Ευρώπη.

Ο λεγόμενος θερμικός θόλος δημιουργείται όταν ένα επίμονο σύστημα υψηλών πιέσεων λειτουργεί σαν «καπάκι» στην ατμόσφαιρα. Ο θερμός αέρας εγκλωβίζεται, συμπιέζεται και θερμαίνεται ακόμη περισσότερο, ενώ η απουσία ουσιαστικής κυκλοφορίας εμποδίζει την εκτόνωση της ζέστης. Σε τέτοιες συνθήκες, οι θερμοκρασίες μπορούν να ανέβουν πολύ πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι τι σημαίνει αυτό για την Ελλάδα. Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, το ισχυρότερο επεισόδιο του τέλους Μαΐου επηρέασε κυρίως τη Δυτική και Κεντρική Ευρώπη. Η Ελλάδα δεν φαίνεται να ήταν στο επίκεντρο του συγκεκριμένου θερμικού θόλου, αλλά η περιοχή της Μεσογείου παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτη σε θερμές εισβολές από τη Βόρεια Αφρική, παρατεταμένους καύσωνες, αυξημένο κίνδυνο πυρκαγιάς και επιβάρυνση ευάλωτων ομάδων.

Η μεγάλη εικόνα είναι ανησυχητική. Η WMO, σε έκθεση που εκπονήθηκε με το Met Office, εκτίμησε ότι υπάρχει πολύ μεγάλη πιθανότητα μέσα στην περίοδο 2026–2030 να καταγραφεί νέο παγκόσμιο ρεκόρ θερμοκρασίας, με το Ελ Νίνιο να λειτουργεί ως πρόσθετος επιβαρυντικός παράγοντας πάνω σε έναν ήδη θερμότερο πλανήτη.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε καύσωνας προκαλείται απευθείας από το Ελ Νίνιο. Το Ελ Νίνιο είναι φυσικό ωκεανο-ατμοσφαιρικό φαινόμενο στον τροπικό Ειρηνικό. Όμως όταν συμβαίνει σε έναν πλανήτη που έχει ήδη θερμανθεί λόγω της κλιματικής αλλαγής, μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα παγκόσμιων θερμοκρασιακών ρεκόρ και να επιδεινώσει ακραία καιρικά επεισόδια σε διάφορες περιοχές.

Για τους πολίτες, το πρακτικό μήνυμα είναι σαφές: το φετινό καλοκαίρι χρειάζεται αυξημένη επαγρύπνηση. Οι ηλικιωμένοι, τα βρέφη, οι έγκυες, οι χρονίως πάσχοντες, οι εργαζόμενοι σε εξωτερικούς χώρους και όσοι λαμβάνουν φάρμακα που επηρεάζουν την εφίδρωση ή την ισορροπία υγρών είναι οι ομάδες με τον μεγαλύτερο κίνδυνο σε επεισόδια καύσωνα.

Η πρόληψη περιλαμβάνει αποφυγή έκθεσης στον ήλιο τις θερμότερες ώρες, επαρκή ενυδάτωση, ελαφρά ρούχα, δροσερούς χώρους, συχνή επικοινωνία με ηλικιωμένους που ζουν μόνοι και άμεση αναζήτηση ιατρικής βοήθειας σε συμπτώματα όπως σύγχυση, λιποθυμία, πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος, έντονη αδυναμία ή διαταραχές συνείδησης.

Το πιο ασφαλές συμπέρασμα είναι ότι η Ευρώπη πήρε ήδη μια πρόγευση ενός καλοκαιριού υψηλού κινδύνου. Το Ελ Νίνιο πιθανότατα επιστρέφει, η ατμόσφαιρα είναι ήδη θερμότερη, και τα επεισόδια ακραίας ζέστης δεν πρέπει πλέον να αντιμετωπίζονται ως σπάνιες εξαιρέσεις αλλά ως επαναλαμβανόμενος κίνδυνος δημόσιας υγείας.

Επηρεάζει η πανσέληνος την υγεία; Μύθοι, αλήθειες, ύπνος και ανθρώπινη συμπεριφορά

επιμέλεια Βικτωρία Πολύζου, σύμβουλος ψυχικής υγείας, medlabnews.gr iatrikanea

Η πανσέληνος έχει συνδεθεί επί αιώνες με μύθους για την τρέλα, τη συμπεριφορά, τις γεννήσεις, τα ατυχήματα και την υγεία. Οι περισσότερες στατιστικές μελέτες, όμως, δεν επιβεβαιώνουν ισχυρή σχέση ανάμεσα στην πανσέληνο και την ανθρώπινη συμπεριφορά, τις ψυχιατρικές εισαγωγές, τις επιληπτικές κρίσεις ή τις χειρουργικές επιπλοκές. Υπάρχουν ορισμένα δεδομένα που εξετάζουν πιθανή επίδραση του σεληνιακού κύκλου στον ύπνο και στη μελατονίνη, αλλά τα συμπεράσματα δεν είναι απόλυτα και χρειάζονται προσεκτική ερμηνεία. Το άρθρο ξεχωρίζει τους μύθους από τα επιστημονικά δεδομένα και εξηγεί τι μπορεί πραγματικά να ισχύει. 

Η πανσέληνος full moon κατείχε ανέκαθεν μία μυστικιστική θέση στην ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού, έτσι δεν είναι προκαλεί έκπληξη ότι πολλοί μύθοι από τους λυκάνθρωπους, μέχρι την τρέλα να σχετίζονται με αυτή. 

Στατιστικές μελέτες όμως που έγιναν επανειλημμένα κι έχουν δημοσιευθεί σε επιστημονικά περιοδικά («Annals of Emergency Medicine», «Journal of Emergency Nursing, «Journal of Toxicology and Psychological Report») αποδεικνύουν ότι ΔΕΝ υπάρχει καμιά απολύτως σχέση ανάμεσα στη συμπεριφορά του ανθρώπου και στην πανσέληνο. 

Μύθος είναι, επίσης, ότι τη μέρα της πανσελήνου γεννιούνται περισσότερα παιδιά ή ότι υπάρχουν περισσότερα ατυχήματα, παρ' όλα αυτά οι μύθοι αυτοί δεν λένε να «πεθάνουν» έως σήμερα. 

Ένας άλλος μύθος αφορά τον χρωματισμό της πανσελήνου, που ορισμένοι τον θέλουν μερικές φορές να είναι «μπλε». Κάτω από ορισμένες σπάνιες συνθήκες, πράγματι η χροιά της Σελήνης παίρνει ένα γαλαζωπό χρώμα (αντί του κανονικού γκρίζου), όταν π.χ. στην ατμόσφαιρα υπάρχει μεγάλη συγκέντρωση σκόνης από κάποια πρόσφατη μεγάλη έκρηξη ηφαιστείου, όπως συνέβη με την έκρηξη του ηφαίστειου Κρακατόα το 1883.

Πανσέληνος και υγεία

 Η πανσέληνος κατείχε ανέκαθεν μία μυστικιστική θέση στην ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού, έτσι δεν είναι προκαλεί έκπληξη ότι πολλοί μύθοι από τους λυκάνθρωπους, μέχρι την τρέλα να σχετίζονται με αυτή.

Πλέον, δεν αποτελεί μυθολογική αντίληψη ότι η σελήνη ασκεί ισχυρή επίδραση τόσο στον άνθρωπο όσο και σε όλη τη φύση. Η άμπωτη και η παλίρροια, η υπνοβασία και ο εμμηνορροϊκός κύκλος, είναι μερικά παραδείγματα των αναρίθμητων φαινομένων που ρυθμίζονται από αυτή την πανίσχυρη κοσμική δύναμη. Ο άνθρωπος έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσει αυτή τη δύναμη για να βελτιώσει την υγεία του, αλλά και στα πλαίσια της κηπουρικής, της γεωργίας και σχεδόν όλων των κλάδων της ζωής.

Τι πραγματικά ισχύει όμως για την πανσέληνο;

Μέχρι τώρα, οι επιστήμονες φλέρταραν με τη θεωρία πως η Σελήνη πυροδοτεί αλλαγές μέσω της βαρυτικής της έλξης. Ωστόσο, οι πιο πρόσφατες έρευνες επισημαίνουν κάποιου είδους επενέργεια στις ορμόνες του ανθρώπου. "Ο σεληνιακός κύκλος επηρεάζει την ανθρώπινη αναπαραγωγή, ιδιαίτερα τη γονιμότητα, την εμμηνόρροια και το δείκτη γεννητικότητας, καθώς και γεγονότα που συνδέονται με την ανθρώπινη συμπεριφορά όπως είναι τα τροχαία, τα εγκλήματα και οι αυτοκτονίες", λέει ο δρ Μίκαελ Ζιμέκι από την Πολωνική Ακαδημία Επιστημών. "Σε αυτό το στάδιο των ερευνών, είναι δύσκολο να εξηγήσουμε τον ακριβή τρόπο με τον οποίο επηρεάζει η Σελήνη την ανοσοποιητική αντίδραση. 

Μια σειρά από μελέτες κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών έχουν προσπαθήσει να αποδείξουν τη στατιστική σχέση μεταξύ της σελήνης - ιδιαίτερα της πανσελήνου και της ανθρώπινης βιολογίας ή συμπεριφοράς. Η πλειοψηφία ωστόσο των μελετών δεν έχει βρει κάποια σύνδεση.

Ωστόσο μία πιθανή έμμεση σχέση της πανσελήνου με τον άνθρωπο είναι ότι πριν τον σύγχρονο φωτισμό, το φως της πανσέληνου κρατούσε ξύπνιους τους ανθρώπους το βράδυ και η στέρηση ύπνου σχετίζεται με ορισμένα προβλήματα βιολογικά και ψυχολογικά.

Το φεγγάρι και οι παλίρροιες


Το ανθρώπινο σώμα αποτελείται περίπου 75% από νερό, και έτσι οι άνθρωποι ρωτούν συχνά αν μας επηρεάζει η πανσέληνος όπως επηρεάζει τη θάλασσα. Το φεγγάρι και ο ήλιος συνδυάζονται για να δημιουργήσουν τις παλίρροιες στους ωκεανούς της Γης. Αλλά οι παλίρροιες είναι γεγονότα μεγάλης κλίμακας. Αυτά συμβαίνουν λόγω της διαφοράς στη βαρυτική επίδραση στη μία πλευρά ενός αντικειμένου (όπως η Γη) σε σύγκριση με το άλλο. Ωστόσο, δεν υπάρχει μετρήσιμη διαφορά στην επίδραση της βαρύτητας του φεγγαριού στο ανθρώπινο σώμα. Ακόμη και σε μια μεγάλη λίμνη, οι παλίρροιες είναι δευτερεύουσες. Στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών, για παράδειγμα, οι παλίρροιες δεν υπερβαίνουν τα 2 εκατοστά, σύμφωνα με την Εθνική Υπηρεσία Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (NOAA)

Επιληψία


Μια μελέτη στο περιοδικό Επιληψία και Συμπεριφορά το 2004 δεν βρήκε καμία σχέση μεταξύ των επιληπτικών κρίσεων και της πανσέληνου, ακόμα κι αν μερικοί ασθενείς πιστεύουν ότι οι επιληπτικές κρίσεις τους πυροδοτούνται από την πανσέληνο. Οι ερευνητές σημείωσαν ότι οι επιληπτικές κρίσεις στο παρελθόν είχαν συσχετισθεί με μαγεία ή δαιμονισμό συμβάλλοντας σε μια μακροχρόνια φυσική τάση του ανθρώπου να βρει το μυθικό και όχι ιατρικές εξηγήσεις.

Ψυχιατρική

Μια μελέτη του 2005 από τη ερευνητές της Mayo Clinic, που δημοσιεύεται στο περιοδικό Psychiatric Services, εξέτασε τον αριθμό των ασθενών που ελέγχθηκαν σε ένα ψυχιατρικό τμήμα επειγόντων περιστατικών μεταξύ 6 μ.μ. και 6 π.μ. κατά τη διάρκεια αρκετών ετών. Οι ερευνητές δε βρήκαν καμία στατιστικά σημαντική διαφορά στον αριθμό των επισκέψεων στις τρεις νύχτες γύρω από την πανσέληνο σε σχέση με άλλες βραδιές. Πρόσφατες έρευνες ασχολούνται επίσης με τους περιβαλλοντικούς παράγοντες που συσχετίζονται με κρίσεις επιληψίας και συμπεριλαμβάνουν σε αυτές και τον κύκλο του φεγγαριού. Χωρίς ακόμα να κατανοήσουν κάποια αιτιακή σχέση. Σε μια έρευνα συσχέτισης εισδοχής ασθενών με status epilepticus , σε σχέση με την ώρα της μέρας, την μέρα, την εποχή , τον κύκλο του φεγγαριού, και τις καιρικές συνθήκες , υπήρξε σημαντική συσχέτιση με τις ημερήσιες, εβδομαδιαίες, καιρικές μεταβλητές και τον κύκλο του φεγγαριού. Σε αντίθεση με την κοινή αντίληψη η κρίση δε συσχετίζεται με την πανσέληνο ούτε με τη νέα σελήνη αλλά μερικές μέρες μετά τη νέα σελήνη. Αυτά τα αποτελέσματα έρχονται σε αντίθεση με άλλη έρευνα που υποστηρίζει συσχέτιση μεταξύ της περιόδου κοντά στην πανσέληνο. Υποστηρίζοντας έτσι την αρχαία αντίληψη της περιοδικής αύξησης της συχνότητας των κρίσεων κατά τις μέρες της πανσελήνου. Επίσης άλλη έρευνα βρίσκει σημαντική συσχέτιση στις περιόδους πανσελήνου και νέας σελήνης. Ο αριθμός των ασθενών και των κρίσεων αυξάνονται, υποδεικνύοντας την ανάγκη μελέτης της μαγνητικής φύσης και της παθολογίας της επιληψίας. Άλλες έρευνες απορρίπτουν τη ύπαρξη συσχέτισης.

Χειρουργική


Μήπως οι γιατροί και οι νοσοκόμες δουλεύουν χειρότερα κατά τη διάρκεια της πανσελήνου; Όχι, σύμφωνα με μια μελέτη στο τεύχος του περιοδικού Αναισθησιολογίας του Οκτωβρίου 2009. Στην πραγματικότητα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι κίνδυνοι είναι οι ίδιοι ανεξάρτητα ποια ημέρα της εβδομάδας ή του χρόνου που έχετε προγραμματίσει μία επέμβαση.

Ωστόσο δεν απορρίπτουν όλες οι μελέτες την επίδραση της πανσελήνου στον κόσμο:

Τραυματισμοί κατοικίδιων

Κατά τη μελέτη 11.940 περιπτώσεων στο Κτηνιατρικό Τμήμα του Πανεπιστημίου του Κολοράντο, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα έκτακτα περιστατικά αυξάνονται κατά 23% για τις γάτες και 28% για τα σκυλιά τις ημέρες γύρω από την πανσέληνο. Πολλά ζώα της ξηράς και της θάλασσας συγχρονίζουν τις δραστηριότητες τους, όπως η αναζήτηση τροφής, η πρόσληψη τροφής και το ζευγάρωμα, με τη θέση της σελήνης.

Έλλειψη ύπνου


Στο Journal of Affective Disorders το 1999, οι ερευνητές πρότειναν ότι πριν σύγχρονο φωτισμό, το φεγγάρι ήταν μια σημαντική πηγή φωτισμού που επηρέαζε τον κύκλο ύπνου-εγρήγορσης, την περίοδο της πανσελήνου. Επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Βασιλείας, στην Ελβετία, ανακάλυψαν ότι κοιμόμαστε λιγότερο όταν έχει πανσέληνο και χρειαζόμαστε περισσότερη ώρα για να αποκοιμηθούμε. Το φαινόμενο δεν οφείλεται στον αυξημένο φωτισμό της πανσελήνου, ούτε στη δύναμη της βαρύτητας, αλλά στο βιολογικό μας ρολόι το οποίο είναι προσαρμοσμένο στον σεληνιακό κύκλο, αναφέρουν στην επιθεώρηση «Current Biology». Η μελέτη έδειξε ακόμα ότι στο ζενίθ της σελήνης, οι εθελοντές είχαν χαμηλότερα επίπεδα μελατονίνης στο αίμα τους. 

Η μελατονίνη είναι η ορμόνη που ρυθμίζει τα στάδια της αγρυπνίας και του ύπνου, και για να κοιμηθούμε αυξάνεται.

Διαβάστε επίσης 

• 10 απλές συμβουλές για να ρυθμίσετε ξανά τον κύκλο του ύπνου σας (το βιολογικό σας ρολόι)!
• Τι πρέπει να κάνετε αν πάσχετε από αϋπνία και έλλειψη ύπνου;
• Ανήσυχος ύπνος ή αίσθημα πίεσης και θλίψης μπορεί να οφείλονται στο Γεωπαθητικό και Ηλεκτρομαγνητικό (EMF) στρες
• Νιώθετε συνεχώς κούραση, δυσφορία, υπνηλία; Κοινά αίτια, που μπορεί να οφείλεται αυτό.

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2016 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: Βικτωρία Πολύζου, σύμβουλος ψυχικής υγείας

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 10 Αυγούστου 2025

Σεισμική ανησυχία για τον Κορινθιακό: «Με τους προσεισμούς δεν παίζουμε», προειδοποιεί ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος

medlabnews.gr  

Νέα παρέμβαση για τον σεισμικό κίνδυνο στον Κορινθιακό Κόλπο έκανε ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος, επιμένοντας ότι η περιοχή χρειάζεται αυξημένη προσοχή και όχι εφησυχασμό. Με ανάρτησή του, χρησιμοποίησε ως ιστορικό παράδειγμα τη σεισμική ακολουθία της Θεσσαλονίκης το 1978, τονίζοντας χαρακτηριστικά: «Με τους προσεισμούς δεν παίζουμε».

Ο κ. Παπαδόπουλος υπενθύμισε ότι τον Μάιο του 1978 η περιοχή της Θεσσαλονίκης σειόταν συνεχώς. Τότε, ο σεισμός μεγέθους 5,8 Ρίχτερ στις 23 Μαΐου είχε θεωρηθεί από πολλούς ως ο κύριος σεισμός. Ωστόσο, σχεδόν έναν μήνα αργότερα, στις 20 Ιουνίου 1978, ακολούθησε ο καταστροφικός σεισμός μεγέθους 6,5 Ρίχτερ, με σοβαρές συνέπειες.

Η επισήμανση αυτή συνδέεται με την πάγια θέση του ότι ο Κορινθιακός Κόλπος βρίσκεται σε περιοχή υψηλής σεισμικότητας και ότι, μετά τον μεγάλο σεισμό του 1995 στο Αίγιο, η περιοχή πρέπει να παρακολουθείται με ιδιαίτερη προσοχή. Σε προηγούμενες δηλώσεις του είχε υποστηρίξει ότι για τον Κορινθιακό έχει αρχίσει μια «αντίστροφη μέτρηση», με βάση τη στατιστική των ισχυρών σεισμών και τα ιστορικά δεδομένα της περιοχής.

Τι σημαίνει «προσεισμός»

Προσεισμός ονομάζεται ένας σεισμός που προηγείται ενός ισχυρότερου σεισμού στην ίδια ευρύτερη περιοχή. Το δύσκολο είναι ότι ένας σεισμός δεν μπορεί να χαρακτηριστεί με βεβαιότητα ως προσεισμός τη στιγμή που συμβαίνει. Ο χαρακτηρισμός γίνεται συνήθως εκ των υστέρων, εφόσον ακολουθήσει μεγαλύτερος σεισμός.

Η διεθνής σεισμολογική κοινότητα παραμένει σαφής: δεν υπάρχει σήμερα αξιόπιστη μέθοδος πρόβλεψης σεισμού με ακριβή ημερομηνία, ώρα, περιοχή και μέγεθος. Η USGS αναφέρει ότι οι επιστήμονες μπορούν να υπολογίζουν πιθανότητες σεισμικού κινδύνου σε μια περιοχή, όχι να προβλέπουν συγκεκριμένο σεισμό.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι οι σεισμικές ακολουθίες αγνοούνται. Αντίθετα, παρακολουθούνται συνεχώς, γιατί σε ορισμένες περιπτώσεις μια ακολουθία μικρότερων δονήσεων μπορεί να προηγηθεί μεγαλύτερου γεγονότος. Σύμφωνα με τη USGS, η πιθανότητα ένας σεισμός να αποδειχθεί προσεισμός μεγαλύτερου γεγονότος μεταβάλλεται ανάλογα με την εξέλιξη της ακολουθίας και τη δραστηριότητα που ακολουθεί.

Ο Κορινθιακός και το κρίσιμο ζήτημα της αντισεισμικής ετοιμότητας

Ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος έχει θέσει και το πρακτικό ερώτημα: είναι οι πόλεις γύρω από τον Κορινθιακό έτοιμες για έναν ισχυρό σεισμό; Έχει αναφερθεί σε περιοχές όπως το Αίγιο, η Κόρινθος, το Λουτράκι, η Ναύπακτος, το Κιάτο και το Ξυλόκαστρο, τονίζοντας την ανάγκη για έλεγχο κτιρίων, ετοιμότητα δήμων και σωστή ενημέρωση των πολιτών.

Το βασικό μήνυμα δεν είναι πανικός, αλλά προετοιμασία. Ο ΟΑΣΠ δίνει σαφείς οδηγίες αυτοπροστασίας: πριν από σεισμό πρέπει να γνωρίζουμε ασφαλή σημεία μέσα στο σπίτι, να στερεώνουμε βαριά αντικείμενα και να έχουμε σχέδιο επικοινωνίας με την οικογένεια. Κατά τη διάρκεια σεισμού, αν βρισκόμαστε μέσα σε κτίριο, παραμένουμε στον χώρο, διατηρούμε ψυχραιμία, σκύβουμε, καλυπτόμαστε κάτω από γερό έπιπλο ή προστατεύουμε κεφάλι και αυχένα, και απομακρυνόμαστε από τζάμια ή αντικείμενα που μπορεί να πέσουν.

Το συμπέρασμα

Η προειδοποίηση Παπαδόπουλου δεν αποτελεί πρόβλεψη συγκεκριμένου σεισμού με ημερομηνία και μέγεθος. Αποτελεί, όμως, σοβαρή υπενθύμιση ότι ο Κορινθιακός είναι μια από τις πιο σεισμικά ενεργές περιοχές της χώρας και ότι οι προσεισμικές ακολουθίες δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται με αδιαφορία.

Το ζητούμενο είναι διπλό: επιστημονική παρακολούθηση από τους αρμόδιους και πρακτική ετοιμότητα από δήμους, υπηρεσίες και πολίτες. Γιατί στους σεισμούς, η ψυχραιμία σώζει — αλλά η προετοιμασία σώζει περισσότερο.

«Η δυσοσμία δεν ήρθε από τη θάλασσα»: Τι δείχνει η μελέτη του ΕΛΚΕΘΕ για την περίεργη οσμή στην Αττική

 medlabnews.gr 

Νέα διάσταση παίρνει το μυστήριο με την έντονη δυσοσμία που έγινε αισθητή την Τρίτη 19 Μαΐου σε πολλές περιοχές της Αττικής, κυρίως κατά μήκος του παραλιακού μετώπου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, η οσμή δεν φαίνεται να προήλθε από φυσική διεργασία στη θάλασσα ή από τον Σαρωνικό Κόλπο.

Το ΕΛΚΕΘΕ, μετά τις αναφορές πολιτών για την έντονη οσμή, εξέτασε διαθέσιμα ωκεανογραφικά και περιβαλλοντικά δεδομένα. Τα στοιχεία δεν τεκμηριώνουν εκτεταμένη περιβαλλοντική υποβάθμιση, ούτε ανοξικά φαινόμενα στον Εσωτερικό Σαρωνικό, που θα μπορούσαν να εξηγήσουν ένα τόσο έντονο και εκτεταμένο φαινόμενο.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η δημόσια τοποθέτηση του διευθυντή Ερευνών του ΕΛΚΕΘΕ, Δημήτρη Σακελλαρίου, σύμφωνα με την οποία η προέλευση της οσμής φαίνεται να ήταν ανθρωπογενής και όχι θαλάσσια. Αυτό σημαίνει ότι, με βάση τα μέχρι τώρα δεδομένα, η αιτία αναζητείται σε δραστηριότητα ή πηγή που σχετίζεται με ανθρώπινη παρέμβαση και όχι με φυσική θαλάσσια διεργασία.

Το ωκεανογραφικό σκάφος «Αιγαίο» πραγματοποίησε αποστολές στον Σαρωνικό στις 10 και στις 19 Μαΐου 2026, με τη δεύτερη να συμπίπτει χρονικά με την ημέρα που έγινε αισθητή η δυσοσμία. Κατά τις μετρήσεις δεν καταγράφηκαν ενδείξεις σοβαρής θαλάσσιας υποβάθμισης, ούτε συγκεντρώσεις υδρόθειου ικανές να δικαιολογήσουν την ένταση και την έκταση της οσμής.

Το υδρόθειο είναι αέριο με χαρακτηριστική οσμή «κλούβιου αυγού» και μπορεί να παραχθεί από αναερόβια αποσύνθεση οργανικής ύλης, όπως σε αποχετεύσεις, έλη ή άλλες συνθήκες χωρίς οξυγόνο. Είναι επίσης τοξικό σε υψηλές συγκεντρώσεις, γι’ αυτό και η διερεύνηση τέτοιων περιστατικών απαιτεί μετρήσεις και όχι απλές εκτιμήσεις με βάση την οσμή.

Παρά τα ευρήματα, η ακριβής πηγή της δυσοσμίας δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί επισήμως. Το σημαντικό συμπέρασμα μέχρι στιγμής είναι ότι το σενάριο της θαλάσσιας προέλευσης αποδυναμώνεται σημαντικά, ενώ η έρευνα στρέφεται πλέον σε πιθανές ανθρωπογενείς πηγές.

Το ΕΛΚΕΘΕ αναμένεται να πραγματοποιήσει νέα δειγματοληψία στις 26 Μαΐου, ώστε να υπάρξουν νεότερα στοιχεία για την κατάσταση στον Σαρωνικό και για το εάν μπορεί να αποκλειστεί ακόμη πιο τεκμηριωμένα οποιαδήποτε θαλάσσια εμπλοκή.

Το μυστήριο, επομένως, παραμένει. Όμως η βασική επιστημονική ένδειξη μέχρι τώρα είναι σαφής: η έντονη δυσοσμία που ανησύχησε κατοίκους της Αττικής δεν φαίνεται να προήλθε από τη θάλασσα.

Μέλισσες και επικονιαστές: 6 λόγοι που στηρίζουν την τροφή, τη γεωργία και το περιβάλλον

επιμέλεια Κασσιανή Τσώνη, medlabnews.gr iatrikanea

Η Παγκόσμια Ημέρα Μέλισσας τιμάται στις 20 Μαΐου και υπενθυμίζει ότι οι μέλισσες δεν μας δίνουν μόνο μέλι. Με την επικονίαση στηρίζουν την αναπαραγωγή φυτών, τη βιοποικιλότητα, την παραγωγή τροφίμων και την επισιτιστική ασφάλεια. Το άρθρο παρουσιάζει έξι λόγους για τους οποίους οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές είναι απαραίτητοι, καθώς και πρακτικούς τρόπους με τους οποίους πολίτες και αγρότες μπορούν να βοηθήσουν στην προστασία τους. 

Είναι ακούραστες εργάτριες και με την καθημερινή τους δραστηριότητα, αν και μικρές φροντίζουν για κάτι σπουδαίο: την αναπαραγωγή των περισσότερων φυτών. Επακόλουθο αυτής της δραστηριότητας, δεν είναι μόνον το μέλι που παράγουν, αλλά η συμβολή τους στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, στην αύξηση της παραγωγής τροφίμων και της επισιτιστικής ασφάλειας, ακόμη και στο να γίνονται τα φρούτα και τα λαχανικά μεγαλύτερα και νοστιμότερα!

Πρόκειται, βέβαια, για τις μέλισσες, τον ρόλο και τη σημασία των οποίων αναγνώρισε η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, κηρύσσοντας την 20ή Μαΐου Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών. Στο Ψήφισμα της 20ής Δεκεμβρίου 2017, τονίζεται η επείγουσα ανάγκη να προστατευθούν οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές και επισημαίνονται οι κίνδυνοι που συνεπάγεται ενδεχόμενη εξαφάνισή τους.

Σημειώνεται ότι καθώς ένας αυξανόμενος αριθμός ειδών επικονιαστών παγκοσμίως οδηγούνται προς εξαφάνιση από διάφορες πιέσεις, πολλές από τις οποίες προκαλούνται από ανθρώπους, απειλούνται εκατομμύρια πόροι διαβίωσης και ποσότητες τροφίμων αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Υπολογίζεται ότι σχεδόν 35% των επικονιαστών ασπόνδυλων, ιδιαίτερα των μελισσών και των πεταλούδων, και περίπου 17% των επικονιαστών σπονδυλωτών, όπως οι νυχτερίδες, αντιμετωπίζουν την εξαφάνιση παγκοσμίως. Κύριες αιτίες είναι οι εντατικές γεωργικές πρακτικές, οι αλλαγές στη χρήση της γης, τα παρασιτοκτόνα (συμπεριλαμβανομένων των νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων), οι ασθένειες, τα παράσιτα και η κλιματική αλλαγή.

Σύμφωνα με την πρώτη παγκόσμια έρευνα για τους επικονιαστές που διενήργησε η Διακυβερνητική Πλατφόρμα για την Επιστήμη και την Πολιτική, για την Βιοποικιλότητα και τις Υπηρεσίες Οικοσυστημάτων (IPBES), η ετήσια αξία παγκόσμιων καλλιεργειών που επηρεάζονται άμεσα από επικονιαστές, κυμαίνεται μεταξύ 235 και 577 δισ. δολ. Υπολογίζει επίσης σε 300% την αύξηση του όγκου της γεωργικής παραγωγής που εξαρτάται από την επικονίαση, τα τελευταία 50 χρόνια.

Από την επικονίαση εξαρτώνται σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό 75% των καλλιεργειών τροφίμων και 90% των φυτών ανθοφορίας, παγκοσμίως. Οι επικονιαστές , όπως οι μέλισσες, οι πεταλούδες, τα πουλιά, οι σκώροι, τα σκαθάρια, ακόμη και οι νυχτερίδες, βοηθούν τα φυτά να αναπαραχθούν και οι μέλισσες είναι ο βασικός λόγος που έχουμε ποικιλία σπόρων, καρπών, φρούτων και ορισμένων λαχανικών.

Όμως τι ακριβώς προσφέρουν οι επικονιαστές και ειδικότερα οι μέλισσες και τι μπορούμε να κάνουμε για να τους βοηθήσουμε; Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ παραθέτει έξι λόγους για τους οποίους πρέπει να είμαστε ευγνώμονες για τους επικονιαστές, αλλά και συμβουλές για το πώς μπορούμε αυτό να τους το ανταποδώσουμε:

1. Βελτιώνουν τη διατροφή μας παρέχοντας τροφές πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά. Δεν είναι όλες οι καλλιέργειες τροφίμων που χρειάζονται επικονίαση. Το ρύζι, το σιτάρι και οι πατάτες, για παράδειγμα, θα επιβίωναν ακόμη και αν δεν υπήρχαν οι επικονιαστές. Ωστόσο, πολλά από τα πολύ θρεπτικά τρόφιμα, όπως τα φρούτα, ορισμένα λαχανικά, σπόροι, καρύδια και έλαια, θα εξαφανιστούν χωρίς επικονιαστές. Ένας κόσμος χωρίς επικονιαστές είναι ένας κόσμος χωρίς κάποια από τα τρόφιμα που αγαπάμε (όπως κακάο, καφές) και τα οποία εξασφαλίζουν σωστή διατροφή (φράουλες, μήλα κεράσια, αμύγδαλα και πολλά άλλα).

Συμβουλή: Ανταποδώστε! Προσφέρετε στις μέλισσες τρόφιμα που τους αρέσουν, αυξάνοντας τα φυτά στον κήπο σας. Τα φυτά και οι επικονιαστές έχουν μια αμοιβαία επωφελή σχέση συμβίωσης. Χρειάζονται ο ένας τον άλλον για να επιβιώσουν και ως εκ τούτου έχουν εξελιχθεί με αυτό τον τρόπο. Η φύτευση ενός ποικίλου συνόλου ιθαγενών φυτών και λουλουδιών σε διαφορετικές περιόδους του έτους μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά για τους επικονιαστές.

2. Μας δίνουν μέλι! Από περίπου 20.000 είδη μελισσών μόνο 7 παράγουν μέλι. Οι δυτικές μέλισσες παράγουν 1,6 εκατ. τόνους μελιού ετησίως! Αυτό το υπέροχο προϊόν είναι ένα φυσικό γλυκαντικό που έχει επίσης αντιβακτηριακές και αντισηπτικές ιδιότητες. Το μέλι είναι μέρος του ανθρώπινου πολιτισμού για χιλιετίες. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι χρησιμοποίησαν μέλι για ιατρικούς σκοπούς και το κερί για να βαλσαμώνουν τους νεκρούς, αλλά και να παράγουν τεχνητό φως. Σήμερα, το μέλι, το κερί, ο βασιλικός πολτός και η πρόπολη, παρέχουν πρόσθετο εισόδημα στις αγροτικές οικογένειες.

Συμβουλή: Αγοράστε μέλι από τους τοπικούς αγρότες. Πολλοί τοπικοί μικροκαλλιεργητές και δασικές κοινότητες διατηρούν βιώσιμες πρακτικές μελισσοκομίας. Μπορείτε να υποστηρίξετε την αγορά ανεπεξέργαστου μελιού, κεριού ή άλλων προϊόντων μελισσών, απευθείας από αυτούς.

3. Έχουν μεγάλη «επαγγελματική» ηθική. Μια μεμονωμένη μέλισσα συνήθως επισκέπτεται περίπου 7.000 λουλούδια την ημέρα και χρειάζεται 4 εκατομμύρια επισκέψεις σε λουλούδια για να παραγάγει ένα κιλό μέλι. Κάθε μεμονωμένη μέλισσα αποτελεί μέρος μιας ομάδας που εργάζεται ακούραστα για να στηρίξει την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα της κυψέλης, συγκεντρώνοντας όσο το δυνατόν περισσότερη γύρη, ενώ παράλληλα επικονιάζει πολλά φυτικά είδη.

Συμβουλή: Επιβραβεύστε αυτά τα πολυάσχολα έντομα, προσφέροντάς τους νερό, το οποίο χρειάζονται έπειτα από το πέταγμά τους όλη την ημέρα. Ένας καλός τρόπος για να δώσετε στις μέλισσες ένα σημείο ανάπαυσης και ανανέωσης, είναι να αφήσετε ένα καθαρό, ρηχό μπολ με νερό, με πέτρες ή ράβδους μέσα σε αυτό, ώστε οι μέλισσες να το προσεγγίσουν χωρίς να κινδυνεύουν να πνιγούν.

4. Κάνουν πιο νόστιμα τα τρόφιμά μας. Καλά γονιμοποιημένα φυτά παράγουν μεγαλύτερα, πιο ομοιόμορφα και πιο γευστικά φρούτα και λαχανικά. Τα φυτά υπολογίζουν πόση προσπάθεια απαιτείται για την παραγωγή των καρπών τους. Αν ένα φρούτο ή λαχανικό δεν έχει καλά γονιμοποιηθεί, τα φυτά δεν θα επενδύουν απαραίτητα τους πόρους ομοιόμορφα στην παραγωγή τους, με αποτέλεσμα παραμορφωμένα ή μικρά και άνοστα φρούτα και λαχανικά. Ένα παραμορφωμένο μήλο, για παράδειγμα, θα μπορούσε να σημαίνει ότι το φυτό είχε ανεπαρκή ή μη ισορροπημένη επικονίαση!

Συμβουλή: 
Αποφύγετε τα φυτοφάρμακα, τα μυκητοκτόνα ή τα ζιζανιοκτόνα στους κήπους σας. Μπορούν να σκοτώσουν τους επικονιαστές και να δηλητηριάσουν τις κυψέλες με μολυσμένο νέκταρ ή γύρη που έφεραν οι μέλισσες από τα φυτά. Προσπαθήστε να βρείτε φυσικές λύσεις για τα παράσιτα των φυτών στον κήπο σας.

5. Αυξάνουν την παραγωγή τροφίμων και την επισιτιστική ασφάλεια. Σε μία μελέτη, στη διάρκεια της οποίας η γονιμοποίηση ήταν καλά διαχειριζόμενη σε μικρές, ποικίλες, εκμεταλλεύσεις, οι καλλιεργητικές αποδόσεις αυξήθηκαν κατά ένα σημαντικό μέσον όρο 24%! Οι μέλισσες και άλλα επικονιαστικά έντομα βελτιώνουν την παραγωγή τροφίμων σε 2 δισεκατομμύρια μικρούς αγρότες παγκοσμίως, συμβάλλοντας στη διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας για τον παγκόσμιο πληθυσμό. Το κυνήγι μελιού των αποικιών των άγριων μελισσών παραμένει επίσης ένα σημαντικό μέρος των μέσων διαβίωσης των ανθρώπων που εξαρτώνται από τα δάση σε πολλές αναπτυσσόμενες χώρες.

Συμβουλή για τους αγρότες: 
Δημιουργήστε έναν καλό βιότοπο για τις μέλισσες για να εξασφαλίσετε την επικονίαση. Αφήστε ορισμένες περιοχές του αγροκτήματος ως φυσικό οικότοπο. Δημιουργήστε επίσης φράκτες με φυσικά φυτά που ανθίζουν σε διαφορετικές χρονικές στιγμές κατά τη διάρκεια του έτους και φυτέψτε ελκυστικές καλλιέργειες και οπωροφόρα δέντρα. Μειώστε τη χρήση φυτοφαρμάκων και αφήστε ανέγγιχτες τις περιοχές φωλεοποίησης.

6. Διατηρούν τη βιοποικιλότητα. Η επικονίαση είναι μία από τις σημαντικότερες διαδικασίες της φύσης που συμβάλλουν στη βιοποικιλότητα. Βοηθά στην παραγωγή μεγάλης ποικιλίας φυτών, πολλά από τα οποία καταναλώνονται από τους ανθρώπους. Και αν και συχνά παραβλέπεται, οι μέλισσες και η μελισσοκομία των δασών συμβάλλουν επίσης στη διατήρηση των δασικών οικοσυστημάτων, καθώς η επικονίαση βοηθά στην αναγέννηση των δέντρων, γεγονός που με τη σειρά του συμβάλλει στη διατήρηση της δασικής βιοποικιλότητας.

Συμβουλή: 

Μάθετε περισσότερα για τις μέλισσες και ξεπεράστε τον ενδεχόμενο φόβο σας. Εξετάζοντας αυτά τα πλάσματα, θα δείτε ότι οι μέλισσες δεν είναι γενικά επικίνδυνες. Δεν τσιμπούν όλες οι μέλισσες και εκείνες που το κάνουν, έχουν κάποιον λόγο. Κατανοώντας καλύτερα αυτά τα πλάσματα, μπορεί κανείς να τα σεβαστεί και να μάθει να ζει ειρηνικά μαζί τους.

Βοηθώντας να διατηρήσουμε τους επικονιαστές ασφαλείς υποστηρίζουμε την παραγωγή τροφίμων, τα εισοδήματα των αγροτών και το ευρύτερο περιβάλλον.

Πληροφορία
Η 20ή Μαΐου δεν επιλέχθηκε τυχαία ως Παγκόσμια Ημέρα Μελισσών, καθώς συμπίπτει με τα γενέθλια του Anton Jansa, ο οποίος τον 18ο αιώνα πρωτοστάτησε στις σύγχρονες τεχνικές μελισσοκομίας στην πατρίδα του τη Σλοβενία και απολάμβανε τις μέλισσες για την ικανότητά τους να εργάζονται τόσο σκληρά, ενώ χρειάζονται τόσο λίγη προσοχή.

Διαβάστε επίσης

• Τα 3… θαύματα που κάνει μια κουταλιά μέλι πριν τον ύπνο
• Ο πόλεμος του μελιού: Πώς έγινε βασιλιάς η Γερμανία, τι κάνει η Ελλάδα
• Πώς θα το καταλάβετε ότι το μέλι είναι νοθευμένο;
• Ανακαλείται και άλλο γνωστό μέλι που είναι χρωματισμένο με χρωστικές, από τον ΕΦΕΤ

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2018 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: Κασσιανή Τσώνη

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 20 Μαΐου 2026

Αν εξαφανιστούν οι μέλισσες: τι θα συμβεί στην τροφή, στις καλλιέργειες και στη βιοποικιλότητα

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Οι μέλισσες είναι από τους σημαντικότερους επικονιαστές του πλανήτη και η συμβολή τους στην παραγωγή τροφής, στη γεωργία και στη βιοποικιλότητα είναι τεράστια. Πολλά καλλιεργούμενα φυτά χρειάζονται επικονίαση για να δώσουν καρπούς και σπόρους, ενώ η απώλεια μελισσών θα επηρέαζε άμεσα τρόφιμα όπως μήλα, φράουλες, αμύγδαλα και πολλές ακόμη καλλιέργειες. Το άρθρο εξηγεί γιατί η Παγκόσμια Ημέρα Μέλισσας καθιερώθηκε από τον ΟΗΕ, ποιοι κίνδυνοι απειλούν τις μέλισσες και γιατί η προστασία των επικονιαστών είναι ζήτημα τροφής, οικονομίας και περιβάλλοντος. 

Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, κήρυξε την 20ή Μαΐου Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών. Στο Ψήφισμα της 20ής Δεκεμβρίου 2017, τονίζεται η επείγουσα ανάγκη να προστατευθούν οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές και επισημαίνονται οι κίνδυνοι που συνεπάγεται ενδεχόμενη εξαφάνισή τους.

Χωρίς τις μέλισσες η τροφή μας θα περιορίζονταν σε καλαμπόκι, ρύζι και σιτάρι! 

Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες το 84% από τα καλλιεργούμενα φυτά χρειάζονται τη μέλισσα για επικονίαση ενώ το 80% της άγριας βλάστησης οφείλεται στις μέλισσες! Γενικότερα τα έντομα αυτά, που θεωρούνται τα σπουδαιότερα από οικονομικής άποψης για τον άνθρωπο, συμμετέχουν άμεσα ή έμμεσα στο 15- 30% της παραγωγής τροφίμων.

Σε αυτό το πλανήτη που ζούμε, μέσα σε πορεία εκατομμυρίων χρόνων έχει αναπτυχθεί μια σχέση μεταξύ φυτών και μελισσών που εντυπωσιάζει! Οι μέλισσες μεταφέρουν την γύρη από λουλούδι σε λουλούδι, και έτσι "ζευγαρώνουν" τα άνθη μεταξύ τους. Οι μέλισσες είναι κατασκευασμένες να ζευγαρώνουν δεκάδες χιλιάδες άνθη μέσα στην μικρή ζωή που τους δίνεται, και ας μας φαίνεται παράξενο αυτό είναι μεγαλειώδες! Διότι όταν πάψει να συμβαίνει η γονιμοποίηση, τα φυτά δεν θα μπορούν να δημιουργήσουν καρπούς (φαγητό) και κατά συνέπεια να διαιωνίσουν το είδος τους (σπόρους). Δηλαδή χωρίς τις μέλισσες δεν θα υπάρχει φαγητό, ένα αργό τέλος για όλους μας!

Το 1/3 των τροφίμων που παράγονται σήμερα παγκοσμίως συνδέονται με την επικονίαση από τις μέλισσες, ενώ από τα 90 καλλιεργούμενα είδη φυτών, τα 70 έχουν ανάγκη τη μέλισσα.

Εάν οι μέλισσες αφανιστούν, οι 71 από τις 100 πιο σημαντικές φυτικές καλλιέργειες παγκοσμίως που επικονιάζονται από τις μέλισσες, θα αρχίσουν να εξαφανίζονται και αυτές. Ειδικότερα, καρποί όπως τα μήλα, οι φράουλες και τα αμύγδαλα θα εμφανίσουν απότομη πτώση. Η εξαφάνιση των μελισσών όμως θα έχει και καταστροφικές επιπτώσεις στην οικονομία, αν αναλογιστούμε ότι η οικονομική αξία της επικονίασης των μελισσών αποτιμάται σε € 265 δις το χρόνο παγκοσμίως.

Ευτυχώς για εμάς η μέλισσα είναι ένα ανθεκτικό και ευπροσάρμοστο στις αντιξοότητες και ανθρώπινες αυθαιρεσίες έντομο.

Η γλυκόζη και η φρουκτόζη στο μέλι είναι στην πιο απλή τους μορφή. Τόσο εύπεπτες για τον οργανισμό που μπορούν να κάνουν ένα πραγματικό θαύμα. Δεν υπάρχει ουδεμία σχέση με τη ζάχαρη που καταστρέφει τα όργανα και την εύρυθμη λειτουργία τους. Το μέλι όταν μπαίνει στον οργανισμό, αναγνωρίζεται ως «βιολογικό προϊόν» και η γλυκόζη που απορροφάται στο αίμα γίνεται με μέτρο (παίρνει όση έχει ανάγκη ο οργανισμός) και όχι ανεξέλεγκτη όπως συμβαίνει με τη ζάχαρη.

Αυτές πρόκειται για πολύ σημαντικές ανακαλύψεις που μας θυμίζουν για άλλη μια φορά την ανεκτίμητη αξία που έχει το ελληνικό μέλι και ότι πρέπει να καταναλώνεται οπωσδήποτε δύο φορές κάθε ημέρα.

Tην περίοδο του καλοκαιριού μια κυψέλη περιέχει:

• 1 Βασίλισσα
• 250-300 κηφήνες
• 60.000 εργάτριες μέλισσες (από τις οποίες οι 20.000 είναι συλλέκτριες)

Εργασίες που κάνει μια εργάτρια μέλισσα ανάλογα με την ηλικία της

Ηλικία σε ημέρες:

• 1-2 Καθαρίζει κελιά και διατηρεί ζεστό το γόνο
• 3-11 Ταΐζει τον γόνο
• 12-17 Παράγει κερί, χτίζει κηρήθρες, μεταφέρει τροφές στην κυψέλη
• 18-21 Φρουρός στην είσοδο της κυψέλης
• 21-40 Συλλέκτρια νέκταρος, γύρης, πρόπολης, νερού
• 35-45 Τέλος της ζωής της

Η υγεία των μελισσών είναι ένα πολύπλοκο ζήτημα.

Η μεγαλύτερη απειλή για τις μέλισσες προέρχεται από τα χημικά φυτοφάρμακα, υψηλής τοξικότητας που χρησιμοποιούνται, στις βιομηχανικές καλλιέργειες. Αυτά τα πολύ επικίνδυνα φυτοφάρμακα, έχουν την ιδιότητα να κυκλοφορούν σε όλα τα μέρη του φυτού. Παράνομα ραντίσματα γίνονται παντού και σκοτώνουν τις μέλισσες, κάτι που θα πρέπει να σταματήσει.

Οι μέλισσες προσλαμβάνουν τα φυτοφάρμακα από την γύρη και το νέκταρ κάτι που βλάπτει ανεπανόρθωτα το νευρικό τους σύστημα και πολύ συχνά τις οδηγεί στο θάνατο. Οι ολοένα περισσότερες μονοκαλλιέργειες που προωθεί η βιομηχανική γεωργία και που έχουν οδηγήσει στη μείωση της βιοποικιλότητας και την καταστροφή πλούσιων σε ποικιλία οικοσυστημάτων είναι ένας βασικός παράγοντας.

Οι μονοκαλλιέργειες αποτελούν μεγάλο κίνδυνο γιατί οι μέλισσες για να επιβιώσουν θα πρέπει να τρέφονται από μια μεγάλη ποικιλία ανθοφόρων φυτών.

Το σύνδρομο CCD ή Σύνδρομο Εγκατάλειψης Αποικιών Κυψελών

Η ζοφερή πραγματικότητα είναι ότι οι μέλισσες πεθαίνουν με ταχύτατους ρυθμούς, απειλώντας με εξαφάνιση την αγροτική παραγωγή και πολλά είδη φυτών που χρειάζονται επικονίαση για να αναπαραχθούν.

Σε κάποιες περιοχές παραπάνω από το 40% των κυψελών είναι πλέον άδειες. Στην Ισπανία εκατοντάδες χιλιάδες αποικίες έχουν... χαθεί, στην Πολωνία το ποσοστό απώλειας των μελισσών υπερβαίνει το 40%, ενώ ανάλογα προβλήματα αναφέρονται και από την Ελλάδα, τη Σουηδία, την Ιταλία και την Πορτογαλία.

Ένα μόνο μελίσσι γονιμοποιεί 300 εκ. άνθη τη μέρα!

Στην Κίνα στην επαρχία Σιτσουάν- από την δεκαετία του '80- που τα φυτοφάρμακα εξάλειψαν τις μέλισσες, η επικονίαση της αγροτικής παραγωγής γίνεται με το χέρι, χρησιμοποιώντας βούρτσες με φτερά!

Στο Πανεπιστήμιο της Κολούμπια και στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα διαπιστώθηκε ότι υπάρχει σχέση μεταξύ του ισραηλινού φαρμάκου IAPV (Israel acute paralysis virus) και του συνδρόμου CCD.

Βρήκαν επίσης και ίχνη από Clothianidin, ένα φάρμακο που σκοτώνει παράσιτα, ζιζάνια, το οποίο το έχει κατασκευάσει η Bayer και το οποίο σχετίζεται με την απώλεια χιλιάδων μελισσιών σε Γαλλία και Γερμανία.

Πως ξεκίνησε όμως η παραγωγή του;

Το σιτάρι αποτελεί βασική τροφή για τα γουρούνια και της αγελάδες και όχι μόνο. Στην ουσία ότι τρώμε βασίζεται στο σιτάρι. Το σιτάρι όμως έχει έναν εχθρό, ένα ζιζάνιο.

Το ζιζάνιο αυτό (diabrotica) που προκαλεί τον θάνατο του σιταριού. Οι αγρότες άρχισαν να παραπονιούνται γιατί η σοδειά τους μειωνόταν. Έτσι το 2003 με έγκριση της Γερμανικής Κυβέρνησης η Bayer κυκλοφόρησε το Clothianidin. Τα πειράματα που είχαν κάνει έδειχναν ότι πέρα από το ζιζάνιο τίποτα άλλο δεν θα πάθει κάτι ή τουλάχιστον έτσι λέγανε.

Επιστήμονες αναφέρουν ότι οι μέλισσες και τα άλλα έντομα συνήθως αφήνουν τις εγκαταλειμμένες κυψέλες άθικτες. Κοντινοί πληθυσμοί από μέλισσες ή παράσιτα θα κυρίευαν φυσιολογικά μια τέτοια κυψέλη για να εκμεταλλευτούν τις προμήθειες μελιού και γύρης από τις μέλισσες που πέθαναν για κάποιους λόγους, όπως το υπερβολικό κρύο του χειμώνα.

Η αποφυγή όμως που δείχνουν οι μέλισσες και τα παράσιτα για τις άδειες κυψέλες μοιάζει σαν να υπάρχει κάτι τοξικό στην αποικία που απομακρύνει όποιον πλησιάσει.

Το 2007 το Γερμανικό σιτάρι μολύνθηκε από το ζιζάνιο για να το σώσει η Γερμανία διάταξε τον ψεκασμό του. Μετά από ένα χρόνο υπολογίζεται ότι πεθάναν 330 εκ. μέλισσες Η Γερμανική κυβέρνηση αναγκάστηκε να δώσει αποζημίωση στους αγρότες και να σταματήσει την χρήση του Clothianidin

Όλη αυτή η κατάσταση οδήγησε την Bayer στην συνέχεια να αναπτύξει το πρόγραμμα Bee Care. Ετσι έχει αναπτύξει σημαντικό ερευνητικό έργο μέσα από τα κέντρα Bee Care σε Ευρώπη και Αμερική. Πέραν αυτού, διενεργεί σε βάθος έρευνα για τα χαρακτηριστικά των φυτοπροστατευτικών προϊόντων και των καλλιεργειών με βιοτεχνολογία από τα πρώιμα στάδια ανάπτυξής τους για να διασφαλίσει ότι δεν επηρεάζουν αρνητικά τα είδη που δεν αποτελούν στόχο όπως οι μέλισσες, όταν βέβαια τα προϊόντα της εταιρίας εφαρμόζονται σύμφωνα με τις συγκεκριμένες οδηγίες ετικέτας. Τα προϊόντα με βάση τα νεονικοτινοειδή έχουν αντικαταστήσει πολλά παλαιότερα φυτοπροστατευτικά προϊόντα χάρη στην αποτελεσματικότητά τους στη διαχείριση επιβλαβών εντόμων, της άριστης ασφάλειας του χρήστη και του σχετικά ευνοϊκού περιβαλλοντολογικού προφίλ, που σημαίνει σημαντική μείωση της ποσότητας δραστικών ουσιών στο περιβάλλον.

Ο κίνδυνος για την εξαφάνιση των μελισσιών και κατ΄επέκταση της ζωής, είναι υπαρκτός. Το μέλλον της γεωργίας στην Ελλάδα και παγκοσμίως βασίζεται αποκλειστικά στη βιώσιμη ανάπτυξη. Απαιτούνται καινοτόμες λύσεις διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών σε συνδυασμό με άρτια τεχνική υποστήριξη του παραγωγού για να χτίσουμε το μέλλον της γεωργίας

Διαβάστε επίσης

• Τα 3… θαύματα που κάνει μια κουταλιά μέλι πριν τον ύπνο
• Ο πόλεμος του μελιού: Πώς έγινε βασιλιάς η Γερμανία, τι κάνει η Ελλάδα
• Πώς θα το καταλάβετε ότι το μέλι είναι νοθευμένο;
• Ανακαλείται και άλλο γνωστό μέλι που είναι χρωματισμένο με χρωστικές, από τον ΕΦΕΤ

Κλεοπατρα Ζουμπουρλη
MSc

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2018 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 20 Μαΐου 2026