«Η δυσοσμία δεν ήρθε από τη θάλασσα»: Τι δείχνει η μελέτη του ΕΛΚΕΘΕ για την περίεργη οσμή στην Αττική

 medlabnews.gr 

Νέα διάσταση παίρνει το μυστήριο με την έντονη δυσοσμία που έγινε αισθητή την Τρίτη 19 Μαΐου σε πολλές περιοχές της Αττικής, κυρίως κατά μήκος του παραλιακού μετώπου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε το Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, η οσμή δεν φαίνεται να προήλθε από φυσική διεργασία στη θάλασσα ή από τον Σαρωνικό Κόλπο.

Το ΕΛΚΕΘΕ, μετά τις αναφορές πολιτών για την έντονη οσμή, εξέτασε διαθέσιμα ωκεανογραφικά και περιβαλλοντικά δεδομένα. Τα στοιχεία δεν τεκμηριώνουν εκτεταμένη περιβαλλοντική υποβάθμιση, ούτε ανοξικά φαινόμενα στον Εσωτερικό Σαρωνικό, που θα μπορούσαν να εξηγήσουν ένα τόσο έντονο και εκτεταμένο φαινόμενο.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η δημόσια τοποθέτηση του διευθυντή Ερευνών του ΕΛΚΕΘΕ, Δημήτρη Σακελλαρίου, σύμφωνα με την οποία η προέλευση της οσμής φαίνεται να ήταν ανθρωπογενής και όχι θαλάσσια. Αυτό σημαίνει ότι, με βάση τα μέχρι τώρα δεδομένα, η αιτία αναζητείται σε δραστηριότητα ή πηγή που σχετίζεται με ανθρώπινη παρέμβαση και όχι με φυσική θαλάσσια διεργασία.

Το ωκεανογραφικό σκάφος «Αιγαίο» πραγματοποίησε αποστολές στον Σαρωνικό στις 10 και στις 19 Μαΐου 2026, με τη δεύτερη να συμπίπτει χρονικά με την ημέρα που έγινε αισθητή η δυσοσμία. Κατά τις μετρήσεις δεν καταγράφηκαν ενδείξεις σοβαρής θαλάσσιας υποβάθμισης, ούτε συγκεντρώσεις υδρόθειου ικανές να δικαιολογήσουν την ένταση και την έκταση της οσμής.

Το υδρόθειο είναι αέριο με χαρακτηριστική οσμή «κλούβιου αυγού» και μπορεί να παραχθεί από αναερόβια αποσύνθεση οργανικής ύλης, όπως σε αποχετεύσεις, έλη ή άλλες συνθήκες χωρίς οξυγόνο. Είναι επίσης τοξικό σε υψηλές συγκεντρώσεις, γι’ αυτό και η διερεύνηση τέτοιων περιστατικών απαιτεί μετρήσεις και όχι απλές εκτιμήσεις με βάση την οσμή.

Παρά τα ευρήματα, η ακριβής πηγή της δυσοσμίας δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί επισήμως. Το σημαντικό συμπέρασμα μέχρι στιγμής είναι ότι το σενάριο της θαλάσσιας προέλευσης αποδυναμώνεται σημαντικά, ενώ η έρευνα στρέφεται πλέον σε πιθανές ανθρωπογενείς πηγές.

Το ΕΛΚΕΘΕ αναμένεται να πραγματοποιήσει νέα δειγματοληψία στις 26 Μαΐου, ώστε να υπάρξουν νεότερα στοιχεία για την κατάσταση στον Σαρωνικό και για το εάν μπορεί να αποκλειστεί ακόμη πιο τεκμηριωμένα οποιαδήποτε θαλάσσια εμπλοκή.

Το μυστήριο, επομένως, παραμένει. Όμως η βασική επιστημονική ένδειξη μέχρι τώρα είναι σαφής: η έντονη δυσοσμία που ανησύχησε κατοίκους της Αττικής δεν φαίνεται να προήλθε από τη θάλασσα.

Μέλισσες και επικονιαστές: 6 λόγοι που στηρίζουν την τροφή, τη γεωργία και το περιβάλλον

επιμέλεια Κασσιανή Τσώνη, medlabnews.gr iatrikanea

Η Παγκόσμια Ημέρα Μέλισσας τιμάται στις 20 Μαΐου και υπενθυμίζει ότι οι μέλισσες δεν μας δίνουν μόνο μέλι. Με την επικονίαση στηρίζουν την αναπαραγωγή φυτών, τη βιοποικιλότητα, την παραγωγή τροφίμων και την επισιτιστική ασφάλεια. Το άρθρο παρουσιάζει έξι λόγους για τους οποίους οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές είναι απαραίτητοι, καθώς και πρακτικούς τρόπους με τους οποίους πολίτες και αγρότες μπορούν να βοηθήσουν στην προστασία τους. 

Είναι ακούραστες εργάτριες και με την καθημερινή τους δραστηριότητα, αν και μικρές φροντίζουν για κάτι σπουδαίο: την αναπαραγωγή των περισσότερων φυτών. Επακόλουθο αυτής της δραστηριότητας, δεν είναι μόνον το μέλι που παράγουν, αλλά η συμβολή τους στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, στην αύξηση της παραγωγής τροφίμων και της επισιτιστικής ασφάλειας, ακόμη και στο να γίνονται τα φρούτα και τα λαχανικά μεγαλύτερα και νοστιμότερα!

Πρόκειται, βέβαια, για τις μέλισσες, τον ρόλο και τη σημασία των οποίων αναγνώρισε η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, κηρύσσοντας την 20ή Μαΐου Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών. Στο Ψήφισμα της 20ής Δεκεμβρίου 2017, τονίζεται η επείγουσα ανάγκη να προστατευθούν οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές και επισημαίνονται οι κίνδυνοι που συνεπάγεται ενδεχόμενη εξαφάνισή τους.

Σημειώνεται ότι καθώς ένας αυξανόμενος αριθμός ειδών επικονιαστών παγκοσμίως οδηγούνται προς εξαφάνιση από διάφορες πιέσεις, πολλές από τις οποίες προκαλούνται από ανθρώπους, απειλούνται εκατομμύρια πόροι διαβίωσης και ποσότητες τροφίμων αξίας εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Υπολογίζεται ότι σχεδόν 35% των επικονιαστών ασπόνδυλων, ιδιαίτερα των μελισσών και των πεταλούδων, και περίπου 17% των επικονιαστών σπονδυλωτών, όπως οι νυχτερίδες, αντιμετωπίζουν την εξαφάνιση παγκοσμίως. Κύριες αιτίες είναι οι εντατικές γεωργικές πρακτικές, οι αλλαγές στη χρήση της γης, τα παρασιτοκτόνα (συμπεριλαμβανομένων των νεονικοτινοειδών εντομοκτόνων), οι ασθένειες, τα παράσιτα και η κλιματική αλλαγή.

Σύμφωνα με την πρώτη παγκόσμια έρευνα για τους επικονιαστές που διενήργησε η Διακυβερνητική Πλατφόρμα για την Επιστήμη και την Πολιτική, για την Βιοποικιλότητα και τις Υπηρεσίες Οικοσυστημάτων (IPBES), η ετήσια αξία παγκόσμιων καλλιεργειών που επηρεάζονται άμεσα από επικονιαστές, κυμαίνεται μεταξύ 235 και 577 δισ. δολ. Υπολογίζει επίσης σε 300% την αύξηση του όγκου της γεωργικής παραγωγής που εξαρτάται από την επικονίαση, τα τελευταία 50 χρόνια.

Από την επικονίαση εξαρτώνται σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό 75% των καλλιεργειών τροφίμων και 90% των φυτών ανθοφορίας, παγκοσμίως. Οι επικονιαστές , όπως οι μέλισσες, οι πεταλούδες, τα πουλιά, οι σκώροι, τα σκαθάρια, ακόμη και οι νυχτερίδες, βοηθούν τα φυτά να αναπαραχθούν και οι μέλισσες είναι ο βασικός λόγος που έχουμε ποικιλία σπόρων, καρπών, φρούτων και ορισμένων λαχανικών.

Όμως τι ακριβώς προσφέρουν οι επικονιαστές και ειδικότερα οι μέλισσες και τι μπορούμε να κάνουμε για να τους βοηθήσουμε; Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ παραθέτει έξι λόγους για τους οποίους πρέπει να είμαστε ευγνώμονες για τους επικονιαστές, αλλά και συμβουλές για το πώς μπορούμε αυτό να τους το ανταποδώσουμε:

1. Βελτιώνουν τη διατροφή μας παρέχοντας τροφές πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά. Δεν είναι όλες οι καλλιέργειες τροφίμων που χρειάζονται επικονίαση. Το ρύζι, το σιτάρι και οι πατάτες, για παράδειγμα, θα επιβίωναν ακόμη και αν δεν υπήρχαν οι επικονιαστές. Ωστόσο, πολλά από τα πολύ θρεπτικά τρόφιμα, όπως τα φρούτα, ορισμένα λαχανικά, σπόροι, καρύδια και έλαια, θα εξαφανιστούν χωρίς επικονιαστές. Ένας κόσμος χωρίς επικονιαστές είναι ένας κόσμος χωρίς κάποια από τα τρόφιμα που αγαπάμε (όπως κακάο, καφές) και τα οποία εξασφαλίζουν σωστή διατροφή (φράουλες, μήλα κεράσια, αμύγδαλα και πολλά άλλα).

Συμβουλή: Ανταποδώστε! Προσφέρετε στις μέλισσες τρόφιμα που τους αρέσουν, αυξάνοντας τα φυτά στον κήπο σας. Τα φυτά και οι επικονιαστές έχουν μια αμοιβαία επωφελή σχέση συμβίωσης. Χρειάζονται ο ένας τον άλλον για να επιβιώσουν και ως εκ τούτου έχουν εξελιχθεί με αυτό τον τρόπο. Η φύτευση ενός ποικίλου συνόλου ιθαγενών φυτών και λουλουδιών σε διαφορετικές περιόδους του έτους μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά για τους επικονιαστές.

2. Μας δίνουν μέλι! Από περίπου 20.000 είδη μελισσών μόνο 7 παράγουν μέλι. Οι δυτικές μέλισσες παράγουν 1,6 εκατ. τόνους μελιού ετησίως! Αυτό το υπέροχο προϊόν είναι ένα φυσικό γλυκαντικό που έχει επίσης αντιβακτηριακές και αντισηπτικές ιδιότητες. Το μέλι είναι μέρος του ανθρώπινου πολιτισμού για χιλιετίες. Οι αρχαίοι Αιγύπτιοι χρησιμοποίησαν μέλι για ιατρικούς σκοπούς και το κερί για να βαλσαμώνουν τους νεκρούς, αλλά και να παράγουν τεχνητό φως. Σήμερα, το μέλι, το κερί, ο βασιλικός πολτός και η πρόπολη, παρέχουν πρόσθετο εισόδημα στις αγροτικές οικογένειες.

Συμβουλή: Αγοράστε μέλι από τους τοπικούς αγρότες. Πολλοί τοπικοί μικροκαλλιεργητές και δασικές κοινότητες διατηρούν βιώσιμες πρακτικές μελισσοκομίας. Μπορείτε να υποστηρίξετε την αγορά ανεπεξέργαστου μελιού, κεριού ή άλλων προϊόντων μελισσών, απευθείας από αυτούς.

3. Έχουν μεγάλη «επαγγελματική» ηθική. Μια μεμονωμένη μέλισσα συνήθως επισκέπτεται περίπου 7.000 λουλούδια την ημέρα και χρειάζεται 4 εκατομμύρια επισκέψεις σε λουλούδια για να παραγάγει ένα κιλό μέλι. Κάθε μεμονωμένη μέλισσα αποτελεί μέρος μιας ομάδας που εργάζεται ακούραστα για να στηρίξει την ανάπτυξη και την παραγωγικότητα της κυψέλης, συγκεντρώνοντας όσο το δυνατόν περισσότερη γύρη, ενώ παράλληλα επικονιάζει πολλά φυτικά είδη.

Συμβουλή: Επιβραβεύστε αυτά τα πολυάσχολα έντομα, προσφέροντάς τους νερό, το οποίο χρειάζονται έπειτα από το πέταγμά τους όλη την ημέρα. Ένας καλός τρόπος για να δώσετε στις μέλισσες ένα σημείο ανάπαυσης και ανανέωσης, είναι να αφήσετε ένα καθαρό, ρηχό μπολ με νερό, με πέτρες ή ράβδους μέσα σε αυτό, ώστε οι μέλισσες να το προσεγγίσουν χωρίς να κινδυνεύουν να πνιγούν.

4. Κάνουν πιο νόστιμα τα τρόφιμά μας. Καλά γονιμοποιημένα φυτά παράγουν μεγαλύτερα, πιο ομοιόμορφα και πιο γευστικά φρούτα και λαχανικά. Τα φυτά υπολογίζουν πόση προσπάθεια απαιτείται για την παραγωγή των καρπών τους. Αν ένα φρούτο ή λαχανικό δεν έχει καλά γονιμοποιηθεί, τα φυτά δεν θα επενδύουν απαραίτητα τους πόρους ομοιόμορφα στην παραγωγή τους, με αποτέλεσμα παραμορφωμένα ή μικρά και άνοστα φρούτα και λαχανικά. Ένα παραμορφωμένο μήλο, για παράδειγμα, θα μπορούσε να σημαίνει ότι το φυτό είχε ανεπαρκή ή μη ισορροπημένη επικονίαση!

Συμβουλή: 
Αποφύγετε τα φυτοφάρμακα, τα μυκητοκτόνα ή τα ζιζανιοκτόνα στους κήπους σας. Μπορούν να σκοτώσουν τους επικονιαστές και να δηλητηριάσουν τις κυψέλες με μολυσμένο νέκταρ ή γύρη που έφεραν οι μέλισσες από τα φυτά. Προσπαθήστε να βρείτε φυσικές λύσεις για τα παράσιτα των φυτών στον κήπο σας.

5. Αυξάνουν την παραγωγή τροφίμων και την επισιτιστική ασφάλεια. Σε μία μελέτη, στη διάρκεια της οποίας η γονιμοποίηση ήταν καλά διαχειριζόμενη σε μικρές, ποικίλες, εκμεταλλεύσεις, οι καλλιεργητικές αποδόσεις αυξήθηκαν κατά ένα σημαντικό μέσον όρο 24%! Οι μέλισσες και άλλα επικονιαστικά έντομα βελτιώνουν την παραγωγή τροφίμων σε 2 δισεκατομμύρια μικρούς αγρότες παγκοσμίως, συμβάλλοντας στη διασφάλιση της επισιτιστικής ασφάλειας για τον παγκόσμιο πληθυσμό. Το κυνήγι μελιού των αποικιών των άγριων μελισσών παραμένει επίσης ένα σημαντικό μέρος των μέσων διαβίωσης των ανθρώπων που εξαρτώνται από τα δάση σε πολλές αναπτυσσόμενες χώρες.

Συμβουλή για τους αγρότες: 
Δημιουργήστε έναν καλό βιότοπο για τις μέλισσες για να εξασφαλίσετε την επικονίαση. Αφήστε ορισμένες περιοχές του αγροκτήματος ως φυσικό οικότοπο. Δημιουργήστε επίσης φράκτες με φυσικά φυτά που ανθίζουν σε διαφορετικές χρονικές στιγμές κατά τη διάρκεια του έτους και φυτέψτε ελκυστικές καλλιέργειες και οπωροφόρα δέντρα. Μειώστε τη χρήση φυτοφαρμάκων και αφήστε ανέγγιχτες τις περιοχές φωλεοποίησης.

6. Διατηρούν τη βιοποικιλότητα. Η επικονίαση είναι μία από τις σημαντικότερες διαδικασίες της φύσης που συμβάλλουν στη βιοποικιλότητα. Βοηθά στην παραγωγή μεγάλης ποικιλίας φυτών, πολλά από τα οποία καταναλώνονται από τους ανθρώπους. Και αν και συχνά παραβλέπεται, οι μέλισσες και η μελισσοκομία των δασών συμβάλλουν επίσης στη διατήρηση των δασικών οικοσυστημάτων, καθώς η επικονίαση βοηθά στην αναγέννηση των δέντρων, γεγονός που με τη σειρά του συμβάλλει στη διατήρηση της δασικής βιοποικιλότητας.

Συμβουλή: 

Μάθετε περισσότερα για τις μέλισσες και ξεπεράστε τον ενδεχόμενο φόβο σας. Εξετάζοντας αυτά τα πλάσματα, θα δείτε ότι οι μέλισσες δεν είναι γενικά επικίνδυνες. Δεν τσιμπούν όλες οι μέλισσες και εκείνες που το κάνουν, έχουν κάποιον λόγο. Κατανοώντας καλύτερα αυτά τα πλάσματα, μπορεί κανείς να τα σεβαστεί και να μάθει να ζει ειρηνικά μαζί τους.

Βοηθώντας να διατηρήσουμε τους επικονιαστές ασφαλείς υποστηρίζουμε την παραγωγή τροφίμων, τα εισοδήματα των αγροτών και το ευρύτερο περιβάλλον.

Πληροφορία
Η 20ή Μαΐου δεν επιλέχθηκε τυχαία ως Παγκόσμια Ημέρα Μελισσών, καθώς συμπίπτει με τα γενέθλια του Anton Jansa, ο οποίος τον 18ο αιώνα πρωτοστάτησε στις σύγχρονες τεχνικές μελισσοκομίας στην πατρίδα του τη Σλοβενία και απολάμβανε τις μέλισσες για την ικανότητά τους να εργάζονται τόσο σκληρά, ενώ χρειάζονται τόσο λίγη προσοχή.

Διαβάστε επίσης

• Τα 3… θαύματα που κάνει μια κουταλιά μέλι πριν τον ύπνο
• Ο πόλεμος του μελιού: Πώς έγινε βασιλιάς η Γερμανία, τι κάνει η Ελλάδα
• Πώς θα το καταλάβετε ότι το μέλι είναι νοθευμένο;
• Ανακαλείται και άλλο γνωστό μέλι που είναι χρωματισμένο με χρωστικές, από τον ΕΦΕΤ

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2018 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: Κασσιανή Τσώνη

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 20 Μαΐου 2026

Αν εξαφανιστούν οι μέλισσες: τι θα συμβεί στην τροφή, στις καλλιέργειες και στη βιοποικιλότητα

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Οι μέλισσες είναι από τους σημαντικότερους επικονιαστές του πλανήτη και η συμβολή τους στην παραγωγή τροφής, στη γεωργία και στη βιοποικιλότητα είναι τεράστια. Πολλά καλλιεργούμενα φυτά χρειάζονται επικονίαση για να δώσουν καρπούς και σπόρους, ενώ η απώλεια μελισσών θα επηρέαζε άμεσα τρόφιμα όπως μήλα, φράουλες, αμύγδαλα και πολλές ακόμη καλλιέργειες. Το άρθρο εξηγεί γιατί η Παγκόσμια Ημέρα Μέλισσας καθιερώθηκε από τον ΟΗΕ, ποιοι κίνδυνοι απειλούν τις μέλισσες και γιατί η προστασία των επικονιαστών είναι ζήτημα τροφής, οικονομίας και περιβάλλοντος. 

Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, κήρυξε την 20ή Μαΐου Παγκόσμια Ημέρα των Μελισσών. Στο Ψήφισμα της 20ής Δεκεμβρίου 2017, τονίζεται η επείγουσα ανάγκη να προστατευθούν οι μέλισσες και οι άλλοι επικονιαστές και επισημαίνονται οι κίνδυνοι που συνεπάγεται ενδεχόμενη εξαφάνισή τους.

Χωρίς τις μέλισσες η τροφή μας θα περιορίζονταν σε καλαμπόκι, ρύζι και σιτάρι! 

Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες το 84% από τα καλλιεργούμενα φυτά χρειάζονται τη μέλισσα για επικονίαση ενώ το 80% της άγριας βλάστησης οφείλεται στις μέλισσες! Γενικότερα τα έντομα αυτά, που θεωρούνται τα σπουδαιότερα από οικονομικής άποψης για τον άνθρωπο, συμμετέχουν άμεσα ή έμμεσα στο 15- 30% της παραγωγής τροφίμων.

Σε αυτό το πλανήτη που ζούμε, μέσα σε πορεία εκατομμυρίων χρόνων έχει αναπτυχθεί μια σχέση μεταξύ φυτών και μελισσών που εντυπωσιάζει! Οι μέλισσες μεταφέρουν την γύρη από λουλούδι σε λουλούδι, και έτσι "ζευγαρώνουν" τα άνθη μεταξύ τους. Οι μέλισσες είναι κατασκευασμένες να ζευγαρώνουν δεκάδες χιλιάδες άνθη μέσα στην μικρή ζωή που τους δίνεται, και ας μας φαίνεται παράξενο αυτό είναι μεγαλειώδες! Διότι όταν πάψει να συμβαίνει η γονιμοποίηση, τα φυτά δεν θα μπορούν να δημιουργήσουν καρπούς (φαγητό) και κατά συνέπεια να διαιωνίσουν το είδος τους (σπόρους). Δηλαδή χωρίς τις μέλισσες δεν θα υπάρχει φαγητό, ένα αργό τέλος για όλους μας!

Το 1/3 των τροφίμων που παράγονται σήμερα παγκοσμίως συνδέονται με την επικονίαση από τις μέλισσες, ενώ από τα 90 καλλιεργούμενα είδη φυτών, τα 70 έχουν ανάγκη τη μέλισσα.

Εάν οι μέλισσες αφανιστούν, οι 71 από τις 100 πιο σημαντικές φυτικές καλλιέργειες παγκοσμίως που επικονιάζονται από τις μέλισσες, θα αρχίσουν να εξαφανίζονται και αυτές. Ειδικότερα, καρποί όπως τα μήλα, οι φράουλες και τα αμύγδαλα θα εμφανίσουν απότομη πτώση. Η εξαφάνιση των μελισσών όμως θα έχει και καταστροφικές επιπτώσεις στην οικονομία, αν αναλογιστούμε ότι η οικονομική αξία της επικονίασης των μελισσών αποτιμάται σε € 265 δις το χρόνο παγκοσμίως.

Ευτυχώς για εμάς η μέλισσα είναι ένα ανθεκτικό και ευπροσάρμοστο στις αντιξοότητες και ανθρώπινες αυθαιρεσίες έντομο.

Η γλυκόζη και η φρουκτόζη στο μέλι είναι στην πιο απλή τους μορφή. Τόσο εύπεπτες για τον οργανισμό που μπορούν να κάνουν ένα πραγματικό θαύμα. Δεν υπάρχει ουδεμία σχέση με τη ζάχαρη που καταστρέφει τα όργανα και την εύρυθμη λειτουργία τους. Το μέλι όταν μπαίνει στον οργανισμό, αναγνωρίζεται ως «βιολογικό προϊόν» και η γλυκόζη που απορροφάται στο αίμα γίνεται με μέτρο (παίρνει όση έχει ανάγκη ο οργανισμός) και όχι ανεξέλεγκτη όπως συμβαίνει με τη ζάχαρη.

Αυτές πρόκειται για πολύ σημαντικές ανακαλύψεις που μας θυμίζουν για άλλη μια φορά την ανεκτίμητη αξία που έχει το ελληνικό μέλι και ότι πρέπει να καταναλώνεται οπωσδήποτε δύο φορές κάθε ημέρα.

Tην περίοδο του καλοκαιριού μια κυψέλη περιέχει:

• 1 Βασίλισσα
• 250-300 κηφήνες
• 60.000 εργάτριες μέλισσες (από τις οποίες οι 20.000 είναι συλλέκτριες)

Εργασίες που κάνει μια εργάτρια μέλισσα ανάλογα με την ηλικία της

Ηλικία σε ημέρες:

• 1-2 Καθαρίζει κελιά και διατηρεί ζεστό το γόνο
• 3-11 Ταΐζει τον γόνο
• 12-17 Παράγει κερί, χτίζει κηρήθρες, μεταφέρει τροφές στην κυψέλη
• 18-21 Φρουρός στην είσοδο της κυψέλης
• 21-40 Συλλέκτρια νέκταρος, γύρης, πρόπολης, νερού
• 35-45 Τέλος της ζωής της

Η υγεία των μελισσών είναι ένα πολύπλοκο ζήτημα.

Η μεγαλύτερη απειλή για τις μέλισσες προέρχεται από τα χημικά φυτοφάρμακα, υψηλής τοξικότητας που χρησιμοποιούνται, στις βιομηχανικές καλλιέργειες. Αυτά τα πολύ επικίνδυνα φυτοφάρμακα, έχουν την ιδιότητα να κυκλοφορούν σε όλα τα μέρη του φυτού. Παράνομα ραντίσματα γίνονται παντού και σκοτώνουν τις μέλισσες, κάτι που θα πρέπει να σταματήσει.

Οι μέλισσες προσλαμβάνουν τα φυτοφάρμακα από την γύρη και το νέκταρ κάτι που βλάπτει ανεπανόρθωτα το νευρικό τους σύστημα και πολύ συχνά τις οδηγεί στο θάνατο. Οι ολοένα περισσότερες μονοκαλλιέργειες που προωθεί η βιομηχανική γεωργία και που έχουν οδηγήσει στη μείωση της βιοποικιλότητας και την καταστροφή πλούσιων σε ποικιλία οικοσυστημάτων είναι ένας βασικός παράγοντας.

Οι μονοκαλλιέργειες αποτελούν μεγάλο κίνδυνο γιατί οι μέλισσες για να επιβιώσουν θα πρέπει να τρέφονται από μια μεγάλη ποικιλία ανθοφόρων φυτών.

Το σύνδρομο CCD ή Σύνδρομο Εγκατάλειψης Αποικιών Κυψελών

Η ζοφερή πραγματικότητα είναι ότι οι μέλισσες πεθαίνουν με ταχύτατους ρυθμούς, απειλώντας με εξαφάνιση την αγροτική παραγωγή και πολλά είδη φυτών που χρειάζονται επικονίαση για να αναπαραχθούν.

Σε κάποιες περιοχές παραπάνω από το 40% των κυψελών είναι πλέον άδειες. Στην Ισπανία εκατοντάδες χιλιάδες αποικίες έχουν... χαθεί, στην Πολωνία το ποσοστό απώλειας των μελισσών υπερβαίνει το 40%, ενώ ανάλογα προβλήματα αναφέρονται και από την Ελλάδα, τη Σουηδία, την Ιταλία και την Πορτογαλία.

Ένα μόνο μελίσσι γονιμοποιεί 300 εκ. άνθη τη μέρα!

Στην Κίνα στην επαρχία Σιτσουάν- από την δεκαετία του '80- που τα φυτοφάρμακα εξάλειψαν τις μέλισσες, η επικονίαση της αγροτικής παραγωγής γίνεται με το χέρι, χρησιμοποιώντας βούρτσες με φτερά!

Στο Πανεπιστήμιο της Κολούμπια και στο Πανεπιστήμιο της Αριζόνα διαπιστώθηκε ότι υπάρχει σχέση μεταξύ του ισραηλινού φαρμάκου IAPV (Israel acute paralysis virus) και του συνδρόμου CCD.

Βρήκαν επίσης και ίχνη από Clothianidin, ένα φάρμακο που σκοτώνει παράσιτα, ζιζάνια, το οποίο το έχει κατασκευάσει η Bayer και το οποίο σχετίζεται με την απώλεια χιλιάδων μελισσιών σε Γαλλία και Γερμανία.

Πως ξεκίνησε όμως η παραγωγή του;

Το σιτάρι αποτελεί βασική τροφή για τα γουρούνια και της αγελάδες και όχι μόνο. Στην ουσία ότι τρώμε βασίζεται στο σιτάρι. Το σιτάρι όμως έχει έναν εχθρό, ένα ζιζάνιο.

Το ζιζάνιο αυτό (diabrotica) που προκαλεί τον θάνατο του σιταριού. Οι αγρότες άρχισαν να παραπονιούνται γιατί η σοδειά τους μειωνόταν. Έτσι το 2003 με έγκριση της Γερμανικής Κυβέρνησης η Bayer κυκλοφόρησε το Clothianidin. Τα πειράματα που είχαν κάνει έδειχναν ότι πέρα από το ζιζάνιο τίποτα άλλο δεν θα πάθει κάτι ή τουλάχιστον έτσι λέγανε.

Επιστήμονες αναφέρουν ότι οι μέλισσες και τα άλλα έντομα συνήθως αφήνουν τις εγκαταλειμμένες κυψέλες άθικτες. Κοντινοί πληθυσμοί από μέλισσες ή παράσιτα θα κυρίευαν φυσιολογικά μια τέτοια κυψέλη για να εκμεταλλευτούν τις προμήθειες μελιού και γύρης από τις μέλισσες που πέθαναν για κάποιους λόγους, όπως το υπερβολικό κρύο του χειμώνα.

Η αποφυγή όμως που δείχνουν οι μέλισσες και τα παράσιτα για τις άδειες κυψέλες μοιάζει σαν να υπάρχει κάτι τοξικό στην αποικία που απομακρύνει όποιον πλησιάσει.

Το 2007 το Γερμανικό σιτάρι μολύνθηκε από το ζιζάνιο για να το σώσει η Γερμανία διάταξε τον ψεκασμό του. Μετά από ένα χρόνο υπολογίζεται ότι πεθάναν 330 εκ. μέλισσες Η Γερμανική κυβέρνηση αναγκάστηκε να δώσει αποζημίωση στους αγρότες και να σταματήσει την χρήση του Clothianidin

Όλη αυτή η κατάσταση οδήγησε την Bayer στην συνέχεια να αναπτύξει το πρόγραμμα Bee Care. Ετσι έχει αναπτύξει σημαντικό ερευνητικό έργο μέσα από τα κέντρα Bee Care σε Ευρώπη και Αμερική. Πέραν αυτού, διενεργεί σε βάθος έρευνα για τα χαρακτηριστικά των φυτοπροστατευτικών προϊόντων και των καλλιεργειών με βιοτεχνολογία από τα πρώιμα στάδια ανάπτυξής τους για να διασφαλίσει ότι δεν επηρεάζουν αρνητικά τα είδη που δεν αποτελούν στόχο όπως οι μέλισσες, όταν βέβαια τα προϊόντα της εταιρίας εφαρμόζονται σύμφωνα με τις συγκεκριμένες οδηγίες ετικέτας. Τα προϊόντα με βάση τα νεονικοτινοειδή έχουν αντικαταστήσει πολλά παλαιότερα φυτοπροστατευτικά προϊόντα χάρη στην αποτελεσματικότητά τους στη διαχείριση επιβλαβών εντόμων, της άριστης ασφάλειας του χρήστη και του σχετικά ευνοϊκού περιβαλλοντολογικού προφίλ, που σημαίνει σημαντική μείωση της ποσότητας δραστικών ουσιών στο περιβάλλον.

Ο κίνδυνος για την εξαφάνιση των μελισσιών και κατ΄επέκταση της ζωής, είναι υπαρκτός. Το μέλλον της γεωργίας στην Ελλάδα και παγκοσμίως βασίζεται αποκλειστικά στη βιώσιμη ανάπτυξη. Απαιτούνται καινοτόμες λύσεις διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών σε συνδυασμό με άρτια τεχνική υποστήριξη του παραγωγού για να χτίσουμε το μέλλον της γεωργίας

Διαβάστε επίσης

• Τα 3… θαύματα που κάνει μια κουταλιά μέλι πριν τον ύπνο
• Ο πόλεμος του μελιού: Πώς έγινε βασιλιάς η Γερμανία, τι κάνει η Ελλάδα
• Πώς θα το καταλάβετε ότι το μέλι είναι νοθευμένο;
• Ανακαλείται και άλλο γνωστό μέλι που είναι χρωματισμένο με χρωστικές, από τον ΕΦΕΤ

Κλεοπατρα Ζουμπουρλη
MSc

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2018 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 20 Μαΐου 2026

Οι επιστήμονες προειδοποιούν: Νέο El Niño μπορεί να εκτινάξει ζέστη, ξηρασία και φωτιές – τι φοβάται η Ελλάδα

 medlabnews.gr

Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι ο πλανήτης μπορεί να μπει μέσα στους επόμενους μήνες σε νέα φάση El Niño, η οποία θα μπορούσε να ενισχύσει τη ζέστη, την ξηρασία και τον κίνδυνο μεγάλων πυρκαγιών σε πολλές περιοχές του κόσμου. Ωστόσο, τα επίσημα διεθνή στοιχεία δείχνουν ότι προς το παρόν δεν έχει επιβεβαιωθεί το σενάριο για “το πιο ακραίο El Niño εδώ και 150 χρόνια”, όπως ακούγεται σε ορισμένους δραματικούς τίτλους.

Η NOAA αναφέρει ότι αυτή τη στιγμή επικρατούν ουδέτερες συνθήκες στον τροπικό Ειρηνικό, αλλά αυξάνονται οι πιθανότητες να εμφανιστεί El Niño από τα τέλη της άνοιξης και μέσα στο καλοκαίρι του 2026. Το κρίσιμο είναι ότι οι ειδικοί δεν μιλούν με βεβαιότητα για ακραίο επεισόδιο, αλλά για ένα φαινόμενο που μπορεί να εξελιχθεί ακόμη και σε ισχυρό, εφόσον συνεχιστούν συγκεκριμένες ατμοσφαιρικές και ωκεάνιες διεργασίες.

Αυτό που φοβίζει περισσότερο δεν είναι μόνο το ίδιο το El Niño, αλλά το γεγονός ότι θα “πατήσει” πάνω σε έναν ήδη υπερθερμασμένο πλανήτη. Και αυτό κάνει κάθε νέα θερμή φάση πιο επικίνδυνη. Η επιστημονική κοινότητα έχει πλέον ισχυρές ενδείξεις ότι η κλιματική αλλαγή ενισχύει τις συνθήκες ακραίου fire weather, ενώ η Ευρώπη το 2025 έζησε τη χειρότερη καταγεγραμμένη χρονιά σε καμένες εκτάσεις και εκπομπές από πυρκαγιές.

Για την Ελλάδα, το μήνυμα είναι σαφές: ακόμη κι αν δεν δούμε ένα “ιστορικό super El Niño”, η χώρα μας μπαίνει σε περίοδο αυξημένης ευπάθειας. Η ΕΜΥ ήδη δίνει θερμότερη από τα κανονικά άνοιξη για το 2026, ενώ η Μεσόγειος θεωρείται από τις πιο ευάλωτες περιοχές της Ευρώπης στην κλιματική υπερθέρμανση. Αυτό σημαίνει μεγαλύτερο κίνδυνο για παρατεταμένη ζέστη, νωρίτερους καύσωνες, πίεση στα υδάτινα αποθέματα και δυσκολότερη αντιπυρική περίοδο.

Με απλά λόγια, ο πλανήτης εισέρχεται σε μία περίοδο υψηλής κλιματικής αστάθειας, όπου το El Niño μπορεί να λειτουργήσει ως επιταχυντής ακραίων φαινομένων. Και για την Ελλάδα αυτό μεταφράζεται σε ακόμη μεγαλύτερη ανάγκη για ετοιμότητα απέναντι σε ζέστη, ξηρασία και φωτιές.

Οι ΗΠΑ άνοιξαν τα αρχεία UFO: Υπάρχουν τελικά ΑΤΙΑ και εξωγήινη ζωή;

επιμελεια medlabnews.gr 

Νέο κύμα ενδιαφέροντος προκαλεί στις ΗΠΑ η δημοσιοποίηση αποχαρακτηρισμένων αρχείων για UFO, ή όπως ονομάζονται πλέον επίσημα, UAP — Unidentified Anomalous Phenomena, δηλαδή «μη ταυτοποιημένα ανώμαλα φαινόμενα».

Το Πεντάγωνο δημοσιοποίησε νέο πακέτο αρχείων που περιλαμβάνει περίπου 160–162 έγγραφα, βίντεο, φωτογραφίες, απομαγνητοφωνήσεις και αναφορές για περιστατικά που έχουν καταγραφεί εδώ και δεκαετίες. Τα αρχεία αφορούν παλαιές στρατιωτικές αναφορές, μαρτυρίες πιλότων, αναφορές από αποστολές της NASA, έγγραφα του FBI και υλικό από σύγχρονα στρατιωτικά συστήματα παρακολούθησης.

Το ενδιαφέρον είναι τεράστιο, γιατί για δεκαετίες το θέμα των UFO βρισκόταν ανάμεσα στη λαϊκή φαντασία, τις θεωρίες συνωμοσίας και την κρατική μυστικότητα. Όμως η νέα δημοσιοποίηση δεν σημαίνει αυτομάτως ότι οι ΗΠΑ παραδέχθηκαν την ύπαρξη εξωγήινων.

Τι περιέχουν τα νέα αρχεία

Σύμφωνα με τα διεθνή μέσα, στα αρχεία περιλαμβάνονται:

• παλαιές αναφορές για «ιπτάμενους δίσκους» από το 1947,
• απομαγνητοφωνήσεις αστροναυτών από αποστολές Apollo,
• φωτογραφίες από αποστολές Apollo 12 και Apollo 17,
• βίντεο από υπέρυθρους στρατιωτικούς αισθητήρες,
• περιστατικά με φωτεινές σφαίρες ή αντικείμενα που δεν ταυτοποιήθηκαν,
• αναφορές για αντικείμενα σε περιοχές όπως η Ανατολική Σινική Θάλασσα, η Μέση Ανατολή και στρατιωτικές ζώνες.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσαν αναφορές για αντικείμενα περίεργου σχήματος, όπως ένα βίντεο υπέρυθρης λήψης που φέρεται να δείχνει αντικείμενο σαν «οκτάκτινο άστρο», καθώς και αναφορές για θερμές φωτεινές σφαίρες που κινήθηκαν με ασυνήθιστο τρόπο.

Ωστόσο, τα ίδια τα αρχεία δεν συνοδεύονται από οριστικό συμπέρασμα ότι πρόκειται για τεχνολογία άγνωστης ή εξωγήινης προέλευσης.

Άλλο «ΑΤΙΑ», άλλο «εξωγήινοι»

Εδώ βρίσκεται η μεγάλη παρεξήγηση.

ΑΤΙΑ υπάρχουν, με την κυριολεκτική έννοια του όρου. Δηλαδή υπάρχουν αντικείμενα ή φαινόμενα που κάποια στιγμή καταγράφονται και δεν μπορούν να ταυτοποιηθούν άμεσα.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι εξωγήινα.

Ένα ΑΤΙΑ μπορεί τελικά να αποδειχθεί ότι ήταν:

• drone,
• αερόστατο,
• δορυφόρος,
• μετεωρολογικό φαινόμενο,
• στρατιωτικό αεροσκάφος,
• πουλιά ή έντομα κοντά στον φακό,
• αντανάκλαση,
• σφάλμα αισθητήρα,
• οπτική παραμόρφωση λόγω γωνίας λήψης ή ταχύτητας.

Το επίσημο γραφείο AARO των ΗΠΑ, που είναι αρμόδιο για τη μελέτη των UAP, αναφέρει σε δημόσιο υλικό του ότι αρκετές υποθέσεις έχουν ήδη εξηγηθεί ως αερόστατα, μεταναστευτικά πουλιά ή μη ανώμαλα φαινόμενα, ενώ άλλες παραμένουν υπό ανάλυση ή ανεπίλυτες λόγω ανεπαρκών δεδομένων.

Απέδειξαν οι ΗΠΑ ότι υπάρχουν εξωγήινοι;

Όχι.

Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει δημόσια, επαληθευμένη απόδειξη ότι τα UAP είναι εξωγήινα σκάφη ή ότι η αμερικανική κυβέρνηση έχει ανακτήσει εξωγήινη τεχνολογία ή βιολογικό υλικό.

Οι Financial Times μετέδωσαν ότι τα νέα αρχεία δεν παρέχουν οριστικά συμπεράσματα, επειδή τα δεδομένα πολλών περιστατικών είναι περιορισμένα. Το ίδιο ρεπορτάζ αναφέρει ότι το Πεντάγωνο δεν επιβεβαίωσε ύπαρξη εξωγήινης τεχνολογίας ή ανάκτηση εξωγήινων υλικών.

Ανάλογη είναι και η θέση της NASA. Η ανεξάρτητη μελέτη της NASA για τα UAP κατέληξε ότι δεν βρέθηκαν στοιχεία πως τα φαινόμενα αυτά έχουν εξωγήινη προέλευση, αν και τόνισε ότι απαιτείται καλύτερη συλλογή δεδομένων και πιο αυστηρή επιστημονική μεθοδολογία.

Γιατί τότε οι κυβερνήσεις τα παίρνουν σοβαρά;

Τα UAP δεν απασχολούν τις κυβερνήσεις μόνο λόγω πιθανότητας εξωγήινης ζωής. Τις απασχολούν κυρίως για λόγους:

• εθνικής ασφάλειας,
• ελέγχου εναέριου χώρου,
• τεχνολογικής υπεροχής,
• πιθανής κατασκοπείας με drones,
• κινδύνου για πολιτικά και στρατιωτικά αεροσκάφη,
• ανάγκης να διακρίνουν το φυσικό φαινόμενο από το εχθρικό σύστημα.

Με απλά λόγια, ένα άγνωστο αντικείμενο στον ουρανό μπορεί να μην είναι εξωγήινο, αλλά μπορεί να είναι στρατιωτικά ή επιχειρησιακά κρίσιμο.

Υπάρχει εξωγήινη ζωή στο Σύμπαν;

Η επιστημονική απάντηση είναι πιο σύνθετη.

Δεν έχουμε ακόμη επιβεβαιωμένη απόδειξη εξωγήινης ζωής. Δεν έχει βρεθεί μικρόβιο, οργανισμός, σήμα ή τεχνούργημα που να αποδεικνύει πέραν αμφιβολίας ότι υπάρχει ζωή εκτός Γης.

Όμως, από αστρονομική άποψη, πολλοί επιστήμονες θεωρούν πιθανό να υπάρχει ζωή κάπου στο Σύμπαν, έστω σε μικροβιακή μορφή, επειδή:

• υπάρχουν δισεκατομμύρια γαλαξίες,
• υπάρχουν δισεκατομμύρια πλανήτες μόνο στον δικό μας Γαλαξία,
• έχουν βρεθεί πολλοί εξωπλανήτες σε κατοικήσιμες ζώνες,
• τα χημικά στοιχεία της ζωής είναι κοινά στο Σύμπαν.

Αυτό όμως παραμένει πιθανότητα, όχι απόδειξη.

Το συμπέρασμα

Η νέα δημοσιοποίηση αρχείων UFO στις ΗΠΑ είναι σημαντική γιατί δείχνει μεγαλύτερη διαφάνεια και επιβεβαιώνει ότι υπάρχουν περιστατικά που παραμένουν ανεξήγητα.

Όμως το βασικό συμπέρασμα είναι σαφές:

Υπάρχουν ΑΤΙΑ ως μη ταυτοποιημένα φαινόμενα. Δεν υπάρχει μέχρι σήμερα επαληθευμένη απόδειξη ότι είναι εξωγήινα.

Με άλλα λόγια, το «δεν ξέρουμε τι είναι» δεν σημαίνει «ξέρουμε ότι είναι εξωγήινοι».

Η επιστήμη ζητά καλύτερα δεδομένα, πολλαπλές ανεξάρτητες καταγραφές, τεχνική ανάλυση, διασταύρωση αισθητήρων και διαφάνεια. Μέχρι τότε, τα UFO παραμένουν ένα μείγμα πραγματικών ανεξήγητων περιστατικών, λανθασμένων ταυτοποιήσεων, τεχνικών αδυναμιών και ανθρώπινης φαντασίας.

Τσουνάμι-τέρας 481 μέτρων σάρωσε φιόρδ στην Αλάσκα: Το δεύτερο ψηλότερο που έχει καταγραφεί ποτέ (video)

 medlabnews.gr 

Ένα από τα πιο εντυπωσιακά και τρομακτικά φυσικά φαινόμενα που έχουν καταγραφεί ποτέ σημειώθηκε στην Αλάσκα, όταν τεράστια κατολίσθηση σε φιόρδ προκάλεσε τσουνάμι ύψους έως και 481 μέτρων — δηλαδή υψηλότερο από πολλούς ουρανοξύστες.

Το περιστατικό συνέβη στις 10 Αυγούστου 2025 στο Tracy Arm Fjord, στη νοτιοανατολική Αλάσκα, όμως η πλήρης επιστημονική ανάλυση δημοσιεύθηκε τώρα στο περιοδικό Science. Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για το δεύτερο ψηλότερο τσουνάμι που έχει καταγραφεί ποτέ, μετά το ιστορικό μεγα-τσουνάμι του 1958 στον κόλπο Lituya της Αλάσκας, το οποίο έφτασε περίπου τα 520 μέτρα.

Το τσουνάμι δεν προκλήθηκε από σεισμό, όπως συμβαίνει συνήθως με τα μεγάλα ωκεάνια τσουνάμι, αλλά από την κατάρρευση τεράστιας μάζας βράχων μέσα στο στενό φιόρδ. Οι επιστήμονες υπολογίζουν ότι περίπου 64 εκατομμύρια κυβικά μέτρα πετρωμάτων κατέρρευσαν μέσα σε περίπου ένα λεπτό, εκτοπίζοντας απότομα τεράστιο όγκο νερού.

Η δύναμη του κύματος ήταν τέτοια ώστε «ξύρισε» τη βλάστηση από τα απότομα βραχώδη τοιχώματα του φιόρδ, αφήνοντας μια εμφανή γραμμή καταστροφής, σαν σημάδι γύρω από μπανιέρα. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν αεροφωτογραφίες, δορυφορικά δεδομένα, σεισμικά σήματα και επιτόπιες παρατηρήσεις για να αναπαραστήσουν το φαινόμενο, καθώς δεν υπήρξε άμεση βιντεοσκόπηση της στιγμής του τσουνάμι.

Το πιο εντυπωσιακό είναι ότι δεν υπήρξαν θύματα. Το τσουνάμι σημειώθηκε περίπου στις 5:30 το πρωί, όταν δεν υπήρχαν κρουαζιερόπλοια ή τουριστικά σκάφη στο σημείο. Η περιοχή όμως είναι δημοφιλής τουριστικός προορισμός και, σύμφωνα με το Scientific American, το καλοκαίρι περνούν καθημερινά από το Tracy Arm και το γειτονικό Endicott Arm περισσότερα από 20 σκάφη, μεταξύ των οποίων και μεγάλα κρουαζιερόπλοια.

Οι επιστήμονες συνδέουν το φαινόμενο με την υποχώρηση των παγετώνων. Καθώς ο παγετώνας South Sawyer Glacier υποχώρησε, το βουνό έχασε τη φυσική στήριξη που του παρείχε ο πάγος. Η απότομη έκθεση και αποσταθεροποίηση της πλαγιάς θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για την κατολίσθηση.

Το φαινόμενο δημιούργησε επίσης σεισμικό σήμα που ανιχνεύθηκε διεθνώς, ενώ το νερό συνέχισε να ταλαντώνεται μέσα στο φιόρδ για πολλές ώρες, σαν νερό που χτυπά στα τοιχώματα μιας μπανιέρας. Οι επιστήμονες αναφέρουν ότι πριν από την κατάρρευση είχαν προηγηθεί μικρά σεισμικά σήματα, κάτι που ανοίγει τη συζήτηση για πιθανά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης σε περιοχές με παγετώνες και απότομες πλαγιές.

Το μήνυμα των ερευνητών είναι σαφές: τέτοια γεγονότα μπορεί να είναι σπάνια, αλλά δεν είναι πια αδιανόητα. Καθώς οι παγετώνες υποχωρούν και οι ορεινές πλαγιές αποσταθεροποιούνται, τα απομονωμένα φιόρδ μπορούν να μετατραπούν μέσα σε λίγα λεπτά σε παγίδες για πλοία, τουρίστες και παράκτιες κοινότητες.

«Η αντίστροφη μέτρηση έχει ξεκινήσει»: Η νέα προειδοποίηση Παπαδόπουλου για σεισμό άνω των 6 Ρίχτερ στον Κορινθιακό και το ηφαίστειο της Σαντορίνης

medlabnews.gr  

Ο σεισμολόγος Γεράσιμος Παπαδόπουλος επανήλθε με νέα σαφή προειδοποίηση για τον Κορινθιακό Κόλπο, επιμένοντας ότι η περιοχή βρίσκεται σε φάση όπου ένας ισχυρός σεισμός άνω των 6 Ρίχτερ θεωρείται αναμενόμενος με βάση το ιστορικό και τη σεισμοτεκτονική συμπεριφορά της. Μιλώντας στα Παραπολιτικά 90,1, ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «η αντίστροφη μέτρηση έχει ξεκινήσει για τον Κορινθιακό Κόλπο», διευκρινίζοντας ότι το ζήτημα δεν είναι αν θα γίνει κάποια στιγμή ισχυρός σεισμός, αλλά η ανάγκη προετοιμασίας της Πολιτείας και των πολιτών.

Ο ίδιος τόνισε ότι έχει ολοκληρώσει υπολογισμούς με προχωρημένες μεθόδους, λαμβάνοντας υπόψη το ιστορικό των σεισμών στην περιοχή. Σύμφωνα με την εκτίμησή του, ο Κορινθιακός παραμένει μία από τις πιο ενεργές σεισμικά ζώνες της χώρας και ένας σεισμός μεγέθους άνω των 6 Ρίχτερ είναι, όπως είπε, «μαθηματικό ζήτημα» ότι θα σημειωθεί κάποια στιγμή. Δεν προσδιόρισε όμως χρόνο εκδήλωσης, κάτι που είναι κρίσιμο: οι σεισμοί δεν προβλέπονται με ακρίβεια ως προς το πότε, πού ακριβώς και με ποιο μέγεθος θα συμβούν.

Η δήλωση Παπαδόπουλου δεν πρέπει να διαβαστεί ως πρόβλεψη συγκεκριμένης ημερομηνίας, αλλά ως επιστημονική προειδοποίηση για αυξημένη σεισμική επικινδυνότητα σε μια περιοχή με βαρύ ιστορικό. Ο Κορινθιακός Κόλπος έχει δώσει επανειλημμένα ισχυρούς σεισμούς στο παρελθόν, ενώ η γεωδυναμική του θέση τον καθιστά περιοχή που απαιτεί συνεχή παρακολούθηση, αντισεισμικό σχεδιασμό και ενημέρωση των κατοίκων.

Παράλληλα, ο Γεράσιμος Παπαδόπουλος αναφέρθηκε και στο ηφαίστειο της Σαντορίνης, λέγοντας ότι σήμερα βρίσκεται σε κατάσταση ύπνωσης, αλλά «κάποια στιγμή θα ξυπνήσει», χωρίς να είναι γνωστό πότε. Η διατύπωση αυτή αφορά τη μακροχρόνια ηφαιστειακή συμπεριφορά της Σαντορίνης και όχι άμεση προειδοποίηση για έκρηξη.

Η Σαντορίνη είχε βρεθεί ξανά στο επίκεντρο της προσοχής το 2025 λόγω έντονης σεισμικής δραστηριότητας στην ευρύτερη περιοχή Σαντορίνης–Αμοργού. Τότε οι αρχές είχαν λάβει προληπτικά μέτρα, ενώ διεθνή πρακτορεία κατέγραφαν ότι η σεισμική έξαρση παρακολουθούνταν στενά από την Πολιτική Προστασία και τους επιστήμονες. Οι ειδικοί είχαν επισημάνει ότι η δραστηριότητα εκείνη δεν συνδεόταν κατ’ ανάγκη με άμεση ηφαιστειακή έκρηξη, αλλά απαιτούσε επιτήρηση.

Το βασικό μήνυμα του σεισμολόγου είναι ότι η χώρα δεν πρέπει να λειτουργεί με εφησυχασμό. Ο ίδιος έδωσε έμφαση στο τρίπτυχο: προετοιμασία, ενημέρωση και αντισεισμικές κατασκευές. Αυτό σημαίνει έλεγχο παλαιών κτιρίων, επικαιροποίηση σχεδίων πολιτικής προστασίας, ενημέρωση σχολείων και πολιτών, αλλά και ψυχραιμία απέναντι σε δηλώσεις που αφορούν φυσικά φαινόμενα μεγάλης αβεβαιότητας.

Ο ΟΑΣΠ στις οδηγίες αυτοπροστασίας υπενθυμίζει ότι σε περίπτωση σεισμού οι πολίτες πρέπει να προφυλάσσονται κάτω από γερό έπιπλο όταν βρίσκονται μέσα σε κτίριο, να απομακρύνονται από προσόψεις και καλώδια όταν βρίσκονται έξω και, μετά από ισχυρό σεισμό κοντά στη θάλασσα, να απομακρύνονται από την ακτή λόγω πιθανού κινδύνου θαλάσσιων κυμάτων βαρύτητας.

Η ουσία είναι απλή: ο Κορινθιακός χρειάζεται σοβαρή αντισεισμική ετοιμότητα και η Σαντορίνη συνεχή επιστημονική παρακολούθηση. Ούτε πανικός ούτε αδιαφορία. Οι σεισμοί και τα ηφαίστεια δεν υπακούουν σε ημερομηνίες, αλλά η σωστή προετοιμασία σώζει ζωές.

Διαβάστε επίσης

• Σεισμός. Τι πρέπει να κάνετε. Κουτί πρώτων βοηθειών. Γιατί ποτέ δεν ξέρει

Πράσινο σαπούνι: ασυνήθιστες χρήσεις στο σπίτι που ίσως δεν έχετε σκεφτεί

 

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Το πράσινο σαπούνι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε πολύ περισσότερα σημεία του σπιτιού από όσα συνήθως φανταζόμαστε. Το άρθρο συγκεντρώνει ασυνήθιστες αλλά πρακτικές χρήσεις του, από τον καθαρισμό πατώματος και τζαμιών μέχρι τα φυτά, τους λεκέδες, τα ρούχα, τα σκεύη, τα φερμουάρ και τα κολλημένα δαχτυλίδια.  

Το πράσινο σαπούνι θεωρείτε ξεπερασμένο από πολλούς καθώς το έχουν συνδυάσει με παππούδες και γιαγιάδες στο χωριό και προτιμούν τα πιο αρωματικά κρεμοσάπουνα με τις πολύχρωμες μοντέρνες συσκευασίες.

Σε άλλο άρθρο μας έχουμε γράψει για την αξία του πράσινου σαπουνιού που λίγοι γνωρίζουν.

Αυτό που αγνοούν όμως οι περισσότεροι είναι ότι τα «μοντέρνα» σαπούνια και απορρυπαντικά που αγοράζουν είναι προϊόντα καθαρά χημικής προέλευσης, επικίνδυνα για την υγεία, αφού έχει αποδειχθεί από επιστήμονες ότι μπορούν να προκαλέσουν από αλλεργικές αντιδράσεις μέχρι καρκίνο.

Εδώ γράφουμε μερικές χρήσεις του πράσινου σαπουνιού, εντελώς φυτικής προέλευσης, για τις οποίες ίσως… δεν είχατε ιδέα!

Καθαριστικό πατώματος
Με διάλυμα πράσινου σαπουνιού και νερού.
Αφρός ξυρίσματος
Για όσους επιμένουν στο ξύρισμα χωρίς μηχανή, μια δοκιμή θα σας πείσει. Το πράσινο σαπούνι αφήνει το δέρμα χωρίς ερεθισμούς και κοκκινίλες.
Καθαριστικό τζαμιών
Κάνει τα τζάμια να μοιάζουν με… κρύσταλλα!
Φυτοφάρμακο
Διάλυμα με σαπούνι και νερό αντιμετωπίζει τη μελίγκρα στα φυτά σας. 3 κουταλιές της σούπας τρίμμα σε νερό φτιάχνουν ένα διάλυμα, το οποίο με δυο-τρεις ψεκασμούς ανά πέντε ημέρες, διώχνει τη μελίγκρα από τη λεμονιά του κήπου σας και κάνει την άρρωστη δάφνη στο μπαλκόνι να συνέλθει θεαματικά.
Καθαριστικό ρούχων
Καθαρίζει σε βάθος με αντισηπτικές ιδιότητες.
Αντισηπτικό για μπάνιο και κουζίνα
Καθαρίστε με σαπουνάδα και λευκό ξίδι για να κάνετε καταπληκτική φυσική απολύμανση σε κουζίνα και μπάνιο.
Εντομοαπωθητικό
Τοποθετήστε κομμάτια από πράσινο σαπούνι σε διάφορα σημεία του σπιτιού και θα δείτε τα ενοχλητικά έντομα να εξαφανίζονται!
Λιπαντικό επιφανειών
Τρίψτε πράσινο σαπούνι σε όλα σημεία που υπάρχουν ράγες και θα δείτε τα παράθυρα, τα ντουλάπια και τις πόρτες να ξεφρακάρουν μαγικά!
Αρωματικό χώρου
Μια μπάρα αρωματικού σαπουνιού δίνει ευχάριστο άρωμα σε βαλίτσες, ντουλάπες και συρτάρια, διατηρώντας παράλληλα την φρεσκάδα των ρούχων σας.
Ανακούφιση από έντομα
Ανακουφιστείτε από τα τσιμπήματα τρίβοντας μια βρεγμένη πλάκα τοπικά.
Απολυμαντικό σκευών
Το πράσινο σαπούνι έχει απολυμαντική δράση, ξεπλένεται εύκολα, δεν αφήνει χημικά κατάλοιπα και είναι ιδανικό για ανοξείδωτα σκεύη και κατσαρόλες
Κρατά μακριά τις βρωμιές από τα νύχια
Ξύστε τα νύχια σας πάνω από ένα σαπούνι, πριν κάνετε οποιαδήποτε δουλειά στον κήπο σας. Η ποσότητα του σαπουνιού που θα εισχωρήσει θα κρατήσει τη βρωμιά μακριά.
Απομακρύνει τους λεκέδες
Πριν αγοράσετε οποιοδήποτε σπρέι κατά των λεκέδων δοκιμάστε να τους τρίψετε με πράσινο σαπούνι και θα τους δείτε να εξαφανίζονται.
Δεν χαράζει κρύσταλλα και τζάμια
Πλένετε τα κρύσταλλα χρησιμοποιώντας μαλακό σφουγγάρι με κρύο νερό και πράσινο σαπούνι και δείτε τα να λάμπουν χωρίς να χαράζονται.
Ξεκολλάει τα φερμουάρ και τα δαχτυλίδια
Τρίψτε τα σκαλωμένα φερμουάρ με σαπούνι και πλύνετε τα δάχτυλά σας με νερό και σαπούνι και δείτε τα φερμουάρ και τα δαχτυλίδια να γλιστράνε.

Διαβάστε επίσης

Η αξία του πράσινου σαπουνιού που λίγοι γνωρίζουν

Πρώτη δημοσίευση: Οκτώβριος 2023 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 5 Μαΐου 2026

Χιόνια τον Μάιο και μετά 30άρια: Τι πραγματικά συμβαίνει με τον καιρό – Προειδοποίηση για το καλοκαίρι;

 επιμελεια medlabnews.gr 

Η εικόνα ήταν σχεδόν σουρεαλιστική: αρχές Μαΐου και η Πάρνηθα ντυμένη στα λευκά, με χιονοπτώσεις να καταγράφονται σε πολλές ορεινές περιοχές της Ελλάδας. Και όμως, μέσα σε λίγες ημέρες, το σκηνικό ανατράπηκε πλήρως, με τον υδράργυρο να εκτοξεύεται κοντά στους 30 βαθμούς.

Τι συμβαίνει τελικά με τον καιρό;

Η εξήγηση δεν είναι ούτε μυστηριώδης ούτε τυχαία. Πρόκειται για μια κλασική –αν και σπάνια για την εποχή– «ψυχρή εισβολή», δηλαδή τη μεταφορά πολικών αερίων μαζών από τη βόρεια Ευρώπη προς τη Μεσόγειο. Όταν αυτές οι μάζες συναντούν υγρασία, όπως συμβαίνει συχνά πάνω από το Αιγαίο, δημιουργούνται συνθήκες για χιονοπτώσεις ακόμη και μέσα στην άνοιξη, ιδίως σε ορεινά υψόμετρα.

Το φαινόμενο θεωρείται ασυνήθιστο για τον Μάιο, αλλά όχι πρωτοφανές. Αντίστοιχα επεισόδια έχουν καταγραφεί και στο παρελθόν, με μικρή όμως συχνότητα. Αυτό που εντυπωσιάζει περισσότερο σήμερα δεν είναι τόσο το ίδιο το χιόνι, αλλά η ταχύτητα με την οποία ακολουθεί η ζέστη. Μέσα σε λίγες ημέρες, οι ψυχρές αέριες μάζες απομακρύνονται και αντικαθίστανται από θερμές, συνήθως αφρικανικής προέλευσης. Έτσι, η θερμοκρασία «εκτοξεύεται» απότομα, δημιουργώντας αυτό που οι επιστήμονες ονομάζουν “weather whiplash” – ένα είδος «καιρικού μαστιγίου» με ακραίες εναλλαγές.

Το ερώτημα που εύλογα προκύπτει είναι αν αυτό αποτελεί ένδειξη για το τι θα ακολουθήσει το καλοκαίρι. Η απάντηση είναι πιο σύνθετη. Ένα τέτοιο επεισόδιο από μόνο του δεν μπορεί να προβλέψει τη θερινή περίοδο. Ωστόσο, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο αυξανόμενης μεταβλητότητας του καιρού, το οποίο παρατηρείται διεθνώς.

Σύμφωνα με τον IPCC και τον World Meteorological Organization, η κλιματική αλλαγή δεν σημαίνει απλώς υψηλότερες θερμοκρασίες, αλλά και μεγαλύτερη αστάθεια στην ατμόσφαιρα. Αυτό μεταφράζεται σε πιο συχνές και έντονες εναλλαγές: από ψυχρές εισβολές σε καύσωνες μέσα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα.

Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στην Ελλάδα. Στην Αυστραλία, για παράδειγμα, έχουν καταγραφεί επανειλημμένα απότομες πτώσεις θερμοκρασίας μετά από περιόδους έντονης ζέστης, ενώ στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική παρατηρούνται ολοένα συχνότερα όψιμα κύματα ψύχους την άνοιξη, ακολουθούμενα από υψηλές θερμοκρασίες.

Τι λένε Έλληνες μετεωρολόγοι

Έλληνες μετεωρολόγοι, όπως ο Θοδωρής Κολυδάς και ο Κλέαρχος Μαρουσάκης, επισημαίνουν ότι τέτοιες καταστάσεις οφείλονται στην έντονη μετακίνηση αερίων μαζών και στην αποσταθεροποίηση της ατμοσφαιρικής κυκλοφορίας. Με απλά λόγια, η «μηχανή» του καιρού γίνεται πιο απρόβλεπτη. 

 Θοδωρής Κολυδάς: Το χαρακτηρίζει «όψιμη ψυχρή εισβολή με δυναμικά χαρακτηριστικά χειμώνα». 

Κλέαρχος Μαρουσάκης: Τονίζει την έντονη εναλλαγή αερίων μαζών ως βασικό αίτιο. 

Γιάννης Καλλιάνος: Επισημαίνει ότι τέτοια φαινόμενα «δεν είναι πρωτοφανή αλλά γίνονται πιο έντονα».

Συμπερασματικά, το χιόνι του Μαΐου δεν είναι από μόνο του ανησυχητικό. Εκείνο που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι η έντονη εναλλαγή από το ψύχος στη ζέστη. Και αυτό είναι ένα φαινόμενο που, σύμφωνα με τα επιστημονικά δεδομένα, φαίνεται να γίνεται ολοένα και πιο συχνό. Το πιθανότερο σενάριο για το καλοκαίρι στη Μεσόγειο παραμένει ένα: υψηλές θερμοκρασίες, αλλά με μεγαλύτερες «εκρήξεις» αστάθειας.

Τσίμπημα από μέδουσα ή τσούχτρα: πρώτες βοήθειες και τι ΔΕΝ πρέπει να κάνετε

της Kλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Το τσίμπημα από μέδουσα ή τσούχτρα είναι συχνό πρόβλημα το καλοκαίρι και η σωστή άμεση αντιμετώπιση μπορεί να μειώσει τον πόνο και τον ερεθισμό. Το άρθρο εξηγεί ποιες είναι οι βασικές πρώτες βοήθειες και, κυρίως, ποια λάθη δεν πρέπει να γίνουν μετά το τσίμπημα. Οι μέδουσες (jellyfish, ζελατινοειδή) είναι θαλάσσια ασπόνδυλα (Κνιδόζωα) της τάξης των Σκυφόζωων. Πρόκειται για πλαγκτονικούς οργανισμούς, οι οποίοι απαντώνται σε όλες τις θάλασσες του κόσμου.
Αντιπροσωπεύουν το κυρίαρχο στάδιο του βιολογικού κύκλου των Κοιλεντερωτών, Υδρόζωων (υδρομέδουσες, που έχουν ένα κράσπεδο , που περιβάλλει την κοιλότητα που σχηματίζεται κάτω από την «ομπρέλα» τους) και Σκυφόζωων (που δεν έχουν κράσπεδο) (σκυφομέδουσες). Ζουν σε ομάδες και το τσίμπημά τους προκαλεί κνησμό και παράλυση της λείας τους. Τρέφονται με μικρά ψάρια και ζωοπλαγκτόν, τα οποία συλλαμβάνουν με τα πλοκάμια τους.

Oι μέδουσες που συναντάμε πιο συχνά στις ελληνικές θάλασσες είναι η γνωστή και ως «γυαλί» "Χρυσαλίδα η χρυσοποίκιλτη" (Aurelia aurita), η καφε-μουσταρδί μέδουσα η "Κοτυλόριζα με φυμάτια" (Cotylorhiza tuberculata) που θυμίζει τηγανητό αυγό, η μεγάλη γαλάζια μέδουσα "Πνευμο-ριζόστομα" (Rhizostoma pulmo), αλλά και η "Πελάγια που λάμπει στο σκοτάδι" (Pelagia noctiluca), η μόνη μέδουσα που στην περιοχή μας είναι και τσούχτρα. Οι περιοδικές πληθυσμιακές εξάρσεις της τσούχτρας ‘’Πελάγια’’ στη Μεσόγειο, δεν έχουν καθοριστεί επακριβώς, αλλά φαίνονται ότι συνδέονται με τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας της θάλασσας και με άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες που επηρεάζονται από τις κλιματικές αλλαγές, όπως είναι για παράδειγμα οι περίοδοι ξηρασίας ή έντονων βροχοπτώσεων τους ανοιξιάτικους μήνες. Είναι εσφαλμένη η εντύπωση ότι η παρουσία των τσουχτρών ενθαρρύνεται από τη ρύπανση. Η πιο κοινή τσούχτρα στις ελληνικές θάλασσες είναι η Pelagia noctiluca, η οποία ζει στην ανοιχτή θάλασσα και η αύξηση του πληθυσμού της αποδεδειγμένα δεν έχει σχέση με τη ρύπανση. Οι πληθυσμιακές διακυμάνσεις αυτής της τσούχτρας στη Μεσόγειο συνδέονται περισσότερο με τις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας της θάλασσας και με τις κλιματικές αλλαγές, όπως για παράδειγμα οι περίοδοι ξηρασίας ή έντονων βροχοπτώσεων τους ανοιξιάτικους μήνες.


Μόνο 70 είδη μεδουσών από τα συνολικά 250, είναι επικίνδυνα για τον άνθρωπο και αυτά αποκαλούνται τσούχτρες, καθότι όταν έρθουν σε επαφή με αυτόν προκαλούν δυσάρεστη έως και επώδυνη αίσθηση. Η επαφή με τις τσούχτρες στη χώρα μας σπάνια οδηγεί σε σοβαρά προβλήματα και μόνο σε ορισμένα ευαίσθητα και αλλεργικά άτομα. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων η περιοχή του σώματος που ήλθε σε επαφή με την τσούχτρα παρουσιάζει μία έντονη ερυθροδερμία με ή χωρίς πρήξιμο που συνοδεύεται από έντονο τσούξιμο, πόνο ή και κνησμό. Όλες οι μέδουσες τσιμπούν, γιατί όλες έχουν κνιδοκύτταρα που εκκρίνουν τοξικές ουσίες. Των περισσότερων όμως το τσίμπημα δεν είναι ενοχλητικό για τον άνθρωπο (κάποιες φορές ούτε γίνεται αντιληπτό) όπως συμβαίνει για παράδειγμα με τις μέδουσες “γυαλιά”. Αντίθετα το τσίμπημα κάποιων άλλων μπορεί να προκαλέσει ακόμη και θάνατο, όπως των κυβομεδουσών που ζουν στην Αυστραλία. Από τα γνωστά είδη μεδουσών μόνο 3 μπορούν να προκαλέσουν θάνατο στον άνθρωπο. Αυτά ζουν στον Κόλπο του Μεξικού, στη Ιαπωνία και στην Αυστραλία. Μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί περίπου 70 θάνατοι. Το δηλητήριο τους μπορεί να προκαλέσει το θάνατο σ´ έναν ενήλικο άνθρωπο μέσα σε τρία λεπτά, από ανακοπή καρδιάς, κατάρρευση του κυκλοφορικού συστήματος ή και παράλυση του αναπνευστικού.

Η επαφή με τις τσούχτρες, στην χώρα μας, σπάνια οδηγεί σε σοβαρά προβλήματα και μόνο σε ορισμένα ευαίσθητα και αλλεργικά άτομα.

Τα συμπτώματα μετά από μια επαφή – κέντρισμα από τσούχτρα ή μέδουσα είναι, (ανάλογα με την περίπτωση, δηλαδή αν είναι βαριά ή ελαφριά) τα εξής:

• Πόνος σαν κάψιμο, πολλές φορές έντονος, κοκκίνισμα του δέρματος και σε μερικές περιπτώσεις αποτύπωση στο δέρμα τμήματος της μέδουσας ή τσούχτρας που σας κέντρισε.
• Ναυτία
• Πτώση πίεσης
• Ταχυκαρδία
• Κεφαλαλγία
• εμετός
• διάρροια
• σπασμός των βρόγχων
• δύσπνοια.

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΛΟΓΟΣ ΠΑΝΙΚΟΥ!

Τι πρέπει να κάνετε σε περίπτωση που σας τσιμπήσει μέδουσα

1. Απομακρύνετε τα τυχόν κολλημένα στο σώμα σας πλοκάμια. Απομακρύνετε από το δέρμα τα κολλημένα πλοκάμια ή τις «βεντούζες», με τσιμπιδάκι φρυδιών.
Όχι όμως με γυμνά χέρια, διότι αυτό θα οδηγήσει σε κόλλημα των πλοκαμιών στα χέρια και μεταφορά του ερεθισμού εκεί. 

2. Ξεπλύνετε την περιοχή του τσιμπήματος με άφθονο θαλασσινό νερό. 

Εφαρμογή στην πάσχουσα περιοχή μίγματος θαλασσινού νερού και μαγειρικής σόδας (σε αναλογία 1:1) για 2 λεπτά, εάν είναι διαθέσιμο, το οποίο διακόπτει την περαιτέρω απελευθέρωση τοξίνης από τα προσκολλημένα στο δέρμα τμήματα των πλοκαμιών. Αποφυγή εφαρμογής οξικού οξέος (κοινώς ξύδι), διότι φαίνεται ότι αυτό ευνοεί την απελευθέρωση της τοξίνης από την μέδουσα τους είδους P. nοctiluca.

Εναλλακτικά χρησιμοποιήσετε ακόμη και COCA-COLA.  
Μη χρησιμοποιείτε γλυκό νερό, διότι η αλλαγή της ωσμωτικής τονικότητας μπορεί να απελευθερώσει επιπλέον δηλητήριο και να ενεργοποιήσει κεντριά που έχουν μείνει στο δέρμα.  Για τον ίδιο λόγο θα πρέπει να αποφεύγεται ο κνησμός του τραύματος, η χρήση οινοπνεύματος, αμμωνίας και παρόμοιων ουσιών.

3. Προσοχή. Το να πιέσουμε ή έστω ν' αγγίξουμε το σημείο του σώματος που δέχτηκε την επίθεση με άμμο ή φύκια είναι ό,τι το χειρότερο, αφού έτσι θα αυξήσουμε την ευαισθησία του δέρματος μας.

4. Πάνω από την κομπρέσα με τη σόδα, βάλτε ψυχρά επιθέματα με παγάκια τυλιγμένα σε πετσέτα. Αυτό περιορίζει τα τοπικά φαινόμενα από το δέρμα.

5. Αλείψτε την πάσχουσα περιοχή με κορτιζονούχο κρέμα. Περιορίζει την τοπική φλεγμονώδη αντίδραση και ανακουφίζει γρήγορα από το τσούξιμο και την φαγούρα. 

Αν δεν υπάρχει τέτοια κρέμα, χρησιμοποιείστε κρασί ή κόκα-κόλα. Έτσι αντιμετωπίζονται η φαγούρα και το τσούξιμο. 

6. Πάρτε κάποιο χάπι αντιισταμινικό. Με το χάπι αντιμετωπίζονται συστηματικότερα τα συμπτώματα. Η ανάγκη για χάπια τέτοιου είδους είναι μεγαλύτερη όσο μεγαλύτερη είναι η έκταση του προσβληθέντος δέρματος. 

7. Τέλος αν τα συμπτώματα είναι έντονα και ιδιαίτερα αν δεν υποχωρούν μετά την εφαρμογή των τοπικών μέτρων, μπορεί να χρειαστεί κάποια ένεση κορτιζόνης.

Σε περίπτωση που κάποιος στην παραλία υποστεί από το τσίμπημα αναφυλακτικό σοκ, ΚΑΛΕΣΤΕ ΑΜΕΣΩΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΒΟΗΘΕΙΑ

Μετά το τσίμπημα από μία μέδουσα μην ξαναμπείτε στη θάλασσα για το υπόλοιπο της ημέρας καθώς το αλάτι στο θαλασσινό νερό μπορεί να επιδεινώσει το άλγος.

Όταν το πλοκάμι της μέδουσας διαπερνά το δέρμα και φτάνει στο αίμα, το τραύμα που προκαλείται μπορεί να μολυνθεί. Οι ασθενείς που δεν έχουν κάνει όλα τα απαραίτητα εμβόλια μπορεί επομένως να χρειαστούν και ένα εμβόλιο του τετάνου. Είναι σημαντικό να επισκεφθείτε έναν γιατρό μέσα στις επόμενες ώρες σε περίπτωση που υπάρχει ακόμα ανοιχτή πληγή.

Ορισμένα τσιμπήματα μέδουσας μπορεί να προκαλέσουν άλγος και κνησμό για μερικές ημέρες. Τα συμπτώματα αυτά μπορούν να αντιμετωπιστούν στο σπίτι με:

• Θερμές κομπρέσες για τον περιορισμό του οιδήματος και της φλεγμονής.
• Μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη (ΜΣΑΦ), όπως η ακεταμινοφαίνη και η ιβουπροφαίνη.
• Μία τοπική κρέμα αντιβιοτικών, έτσι ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος λοίμωξης.

Αν η περιοχή του τσιμπήματος γίνει ιδιαίτερα επώδυνη, εμφανιστεί οίδημα ή γραμμοειδές εξάνθημα στο τραύμα υπάρχει μεγάλη πιθανότητα το τραύμα να έχει μολυνθεί. Στην περίπτωση αυτή επικοινωνήστε με τον γιατρό σας ενός 24ώρου.

ΤΙ ΝΑ ΑΠΟΦΥΓΕΤΕ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΕΝΑ ΤΣΙΜΠΗΜΑ ΜΕΔΟΥΣΑΣ

Ένας γνωστός μύθος είναι ότι η ούρηση στην περιοχή του τσιμπήματος από μία μέδουσα μπορεί να αδρανοποιήσει το δηλητήριο. Στην πραγματικότητα, τα ούρα επιδεινώνουν το άλγος και συχνά ισχυροποιούν ακόμα περισσότερο τις τοξίνες. Το ίδιο ισχύει και για άλλες προσεγγίσεις, όπως ο χυμός λεμονιού ή ο αφρός ξυρίσματος.

Μία μελέτη που εξέτασε άλλες πιθανές θεραπείες για τα τσιμπήματα μέδουσας επιβεβαίωσε ότι το ζεστό νερό βοηθά στην αντιμετώπιση του άλγους. Ορισμένες έρευνες που εξετάστηκαν στη μελέτη υποστήριξαν ότι οι παγοκύστες είναι επίσης εν μέρει αποτελεσματικές, ωστόσο το ζεστό νερό είναι η καλύτερη προσέγγιση.

Πρέπει να τονιστεί ωστόσο ότι δεν πρέπει να ξεπλύνετε την περιοχή με κρύο νερό χωρίς να έχετε βγάλει τα πλοκάμια, καθώς αυτό μπορεί να προκαλέσει απελευθέρωση περισσότερων τοξινών.

Ορισμένοι χρησιμοποιούν μαγειρική σόδα για την αντιμετώπιση του δηλητηρίου από τα τσιμπήματα. Μία έρευνα του 2017 διαπίστωσε ότι η προσέγγιση αυτή δεν είναι επικίνδυνη, ωστόσο έχει χαμηλή αποτελεσματικότητα.

Σε πιο σοβαρά τσιμπήματα μέδουσας, τα οποία προκαλούν συμπτώματα από το καρδιαγγειακό, ο γιατρός μπορεί να χορηγήσει μία ένεση θειικού μαγνησίου σε περιβάλλον νοσοκομείου.

Η καλύτερη θεραπεία είναι η πρόληψη επομένως βεβαιωθείτε ότι δεν υπάρχουν μέδουσες πριν μπείτε στη θάλασσα και αν έχετε οποιαδήποτε αμφιβολία σχετικά με την ασφάλεια του νερού αποφύγετε το κολύμπι.

Διαβάστε επίσης

• Ο χάρτης με τοξικές μωβ μέδουσες. Που εντοπίζονται;

• Γιατί δεν πρέπει να βγάζουμε τις μέδουσες από την θάλασσα στην παραλία;
• Τι πρέπει να κάνετε αν πάθετε κράμπα κολυμπώντας;
• Πρώτες βοήθειες αν πατήσετε αχινό, δράκαινα, τενεκεδάκι ή γυαλί στην παραλία

• Τραυματιστήκατε; Πότsε πρέπει να κάνετε το εμβόλιο για τον τέτανο; (video)

• Τι πρέπει να κάνετε αν πατήσετε πρόκα ή γυαλί;

MSc Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή
MSc

Πρώτη δημοσίευση: Ιούλιος 2016 — MEDLABNEWS.GR

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Απριλίου 2026