Οι HPV ιοί των θηλωμάτων, ανιχνεύονται στο στόμα. Συνήθως από στοματικό. Είναι αιτία καρκίνου στο στόμα και την γλώσσα.

medlabnews.gr iatrikanea 

Οι ιοί των θηλωμάτων του ανθρώπου (HPV) αποτελούν μία μεγάλη ομάδα ιών, περίπου 40 παθογόνοι μικροοργανισμοί, που μολύνουν πολύ συχνά τα γεννητικά όργανα αλλά και το στόμα, κυρίως μέσω της σεξουαλικής επαφής. 

Οι περισσότεροι σεξουαλικά ενεργοί άνθρωποι θα έρθουν κάποια στιγμή της ζωής τους σε επαφή με τον ιό και συνήθως δεν ξέρουν ότι έχουν μολυνθεί αν δε παρουσιάσουν βλάβες στο στόμα. 

Αυτό ανέφερε στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων η χειρουργός οδοντίατρος-στοματολόγος, δρ. της Ιατρικής Σχολής Αθηνών Μαρίνα Γεωργοπούλου. Όπως σημείωσε, "η απουσία των συμπτωμάτων δεν σημαίνει πως ο ιός δεν μπορεί να μεταδοθεί. Ωστόσο, σε ποσοστό περίπου 90% το ανοσοποιητικό μας σύστημα θα καθαρίσει τον ιό από τον οργανισμό μας σε περίπου δύο χρόνια".

Η κ. Γεωργοπούλου τόνισε τη σημασία του εμβολιασμού και επισήμανε πως "είναι απολύτως ασφαλές, και παρά τη γελοία φρενίτιδα παγκοσμίως του "κινήματος" κατά των εμβολιασμών, να ακολουθήσουμε το παράδειγμα της Αυστραλίας, όπου ο εμβολιασμός έχει επεκταθεί σε κορίτσια και αγόρια, με στόχο την εξάλειψη του καρκίνου τραχήλου της μήτρας στα επόμενα χρόνια".

Οι HPV ιοί ανιχνεύονται σε ποσοστό 35-45% στο στόμα

Σύμφωνα με την κ. Γεωργοπούλου, "οι HPV ιοί ανιχνεύονται σε ποσοστό 35-45% στο στόμα και οι στατιστικές μελέτες δείχνουν πως 1/100 θετικούς στον HPV ιό θα κάνει κακοήθη εξαλλαγή (ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα). Παρόλα αυτά υπάρχουν χαμηλού κινδύνου τύπου ιοί, που έχουν σχετιστεί με καλοήθεις βλάβες, όπως οξυτενή κονδυλώματα, θηλώματα, μυρμηκιές, και άλλοι τύποι που σχετίζονται με δυνητικά κακοήθεις εξαλλαγές όπως λευκοπλακίες".

Τα αρχικά συμπτώματα του στοματοφαρυγγικού καρκίνου είναι 

• δυσκολία στην κατάποση, 
• διόγκωση των τραχηλικών λεμφαδένων, 
• πληγή που δεν επουλώνεται μέσα σε 2 εβδομάδες,
• ογκίδια στο στόμα, 
• λευκές και ερυθρές πλάκες.

Πώς μπορούμε να μη μολυνθούμε από τον "σιωπηλό", τις περισσότερες φορές, ιό; Η κ. Γεωργοπούλου προτείνει χρήση προφυλακτικού, σταθερό σεξουαλικό σύντροφο, έλεγχο από στοματολόγο-οδοντίατρο, έλεγχος του στόματος για πιθανές βλάβες.

Κάντε το εμβόλιο για τον ιό

"Είναι 3 δόσεις σε διάρκεια 6 μηνών. Απολύτως ασφαλές και παρά τη γελοία φρενίτιδα παγκοσμίως του "κινήματος" κατά των εμβολιασμών, να ακολουθήσουμε το παράδειγμα της Αυστραλίας, όπου ο εμβολιασμός έχει επεκταθεί σε κορίτσια και αγόρια πριν την έναρξη της σεξουαλικής τους ζωής, ενώ εμβολιάζονται οι γυναίκες μέχρι τα 45 τους χρόνια", επισήμανε η κ. Γεωργοπούλου. Όπως πρόσθεσε, "στο αυστραλιανό πρωτόκολλο για τον εμβολιασμό φαίνεται πως τα αποτελέσματα είναι θεαματικά, καθώς μετά από τη δεκαετή χρήση του εμβολίου στα σχολεία, δωρεάν, σε κορίτσια και αγόρια μέχρι τα 19 έτη, έχουν φτάσει τη λοίμωξη από τον ιό το 2015 στο 1,1%, ενώ περιμένουν να εξαλείψουν τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας τα επόμενα χρόνια, καθώς και πιο ακίνδυνες βλάβες όπως τα κονδυλώματα. Δεν είναι άκυρο να πούμε πως αντίστοιχα θα επιδράσει και στις βλάβες στο στόμα, όπως καταδεικνύει μελέτη του πανεπιστημίου της Στοκχόλμης για το όφελος που προκύπτει από τον εμβολιασμό τα τελευταία 10 χρόνια. 

Η προσβολή από τους HPV ιούς συνήθως δεν ενέχει μεγάλο ιατρικό κίνδυνο. Οι κοινωνικές προεκτάσεις παρόλα αυτά και τα κοινωνικά taboo δρουν καταλυτικά στην αντίληψη και συνείδηση των ανθρώπων. Δεν χρειάζεται πανικός, αλλά συχνός έλεγχος, και πρόληψη".

Διαβαστε

 Μάικλ Ντάγκλας: Ο καρκίνος στη γλώσσα εξαιτίας στοματικού και HPV

Απόστολος Παπαγεωργίου: Ο Πατέρας της Προωρότητας, της διάσωσης πρόωρων βρεφών

medlabnews.gr iatrikanea

Με την ύπατη διάκριση του βραβείου Erich Saling της Διεθνούς Ένωσης Περιγεννητικής Ιατρικής τιμήθηκε πρόσφατα ο καθηγητής της νεογνολογίας και Περιγεννητικής του Πανεπιστημίου McGill, διευθυντής της μονάδας Νεογνολογίας του Εβραϊκού Νοσοκομείου του Μόντρεαλ δρ. Απόστολος Παπαγεωργίου. 

Ο δρ. Παπαγεωργίου είναι  ένας διαπρεπής νεογνολόγος στη διεθνή ιατρική σκηνή, ο οποίος σφράγισε με την παρουσία του τον τομέα της περιγεννητικής βιωσιμότητας στην επαρχία του Κεμπέκ σπάζοντας πολλά ρεκόρ σε παγκόσμιο επίπεδο. 

 Ο Απόστολος Παπαγεωργίου είναι επικεφαλής της Παιδιατρικής και Νεολογικής Κλινικής του Jewish General Hospital στον Καναδά και καθηγητής Παιδιατρικής, Γυναικολογίας και Μαιευτικής στο Πανεπιστήμιο McGill. Γεννήθηκε στον Βόλο. Μετά το Λύκειο ο Δρ. Παπαγεωργίου συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι σπουδάζοντας Ιατρική στη Σορβόννη. Στη συνέχεια, μετανάστευσε στο Μόντρεαλ όπου εξειδικεύθηκε στην Παιδιατρική και τη Νεογνολογία στο Πανεπιστήμιο McGill Είναι διεθνώς αναγνωρισμένος για την έρευνα και προσφορά του, ιδιαιτέρως στην διαχείριση των πρόωρων μωρών με ελάχιστο βάρος. Δημιούργησε την πρώτη μελέτη στη Βόρειο Αμερική, σχετικά με την πρόληψη του συνδρόμου αναπνευστικής δυσχέρειας (RDS) με Βηταμεθαζόνη, όπως επίσης και αρκετές δημοσιεύσεις σχετικά με το θέμα. Άλλες σημαντικές ερευνητικές συνεισφορές από το τμήμα του, περιλαμβάνουν τις πρώτες μελέτες σχετικά με τη χρήση του ιβουπροφαίνης για το κλείσιμο του αρτηριακού πόρου, τη χρήση της καφεΐνης στην πρόληψη της άπνοιας της προωρότητας, διατροφικές μελέτες ισορροπίας σε πρόωρα βρέφη, παρακολούθηση των εξαιρετικά χαμηλόβαρων κατά τη γέννηση βρέφη, τους γονικούς παράγοντες που επηρεάζουν βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα συμπτώματα των πρόωρων βρεφών και τρόποι αερισμού των εξαιρετικά ελλιποβαρών νεογνών. 

 Διετέλεσε Πρόεδρος στην Κοινότητα των Νεογνολόγων του Κεμπέκ από το 1992 έως το 2000 και Πρόεδρος του Καναδικού Τμήματος Νεογνών / Περιγεννητικής Ιατρικής της Καναδικής Παιδιατρικής Κοινότητας από το 1993 έως το 1995. Έχει λάβει μερικά από τα πιο σημαντικά βραβεία στον τομέα του, όπως : Osler Award, Kaplan Award, Prix Letondal της Παιδιατρικής Ένωσης του Κεμπέκ για την προσφορά του στην υγεία των νεογνών και το Prix d’Excellence από το Ιδρυμα Κρατικών Υποτροφιών (Hellenic Scholarship Foundation). Soranos Award Η ελληνική κοινότητα του Κεμπέκ μάλιστα, τον ανάδειξε ως τον «Έλληνα της Χρονιάς» το 2003. Έχει διατελέσει ως σύμβουλος σε Πανεπιστήμια, νοσοκομεία αλλά και κυβερνήσεις, βοηθώντας να βελτιωθεί η φροντίδα των νεογνών αλλά και η εκπαίδευση των μαιευτήρων σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Πολωνία και το Μαρόκο.  

Γεννήθηκε στις παρυφές του Πηλίου και σπούδασε γυναικολογία στο Παρίσι. Από το 1974 είναι διευθυντής της Νεογνολογίας στο Νοσοκομέιο Jewish  του Μόντρεαλ, τμήματος  του Περιγεννητικού Κέντρου του Μαγκίλ. Εχει στο ενεργητικό του πάμπολλα επιστημονικά συγγράμματα και 130 επιστημονικές παρουσιάσεις στις διεθνείς ιατρικές συναντήσεις σε 32 χώρες ανά τον κόσμο.Υπήρξε μέλος πολλών επιτροπών σε νοσοκομεία, πανεπιστήμια καθώς και μέλος της επιτροπής για το ΕΣΥ στην Ελλάδα το 1994. 

Ο δρ. Απόστολος Παπαγεωργίου, διαπρεπής ανά τον διεθνή ιατρικό κόσμο για την πρωτοπορία του στην διάσωση πρόωρων βρεφών έχει τιμηθεί με πολλά βραβεία και διακρίσεις , ενώ διετέλεσε  πρόεδρος του Περιγεννητικού τομέα της Παιδιατρικής Εταιρείας του Καναδά καθώς και πρόεδρος των Νεογνολόγων του Κεμπέκ. 

Στον αγώνα ενάντια στην προωρότητα των νεογνών έχει συνεισφέρει τα μέγιστα ο δρ. Απόστολος Παπαγεωργίου με πρωτοποριακές έρευνες.  Ηταν εκείνος που πρώτος επιχείρησε στη Βόρεια Αμερική τυχαιοποιημένη κλινική μελέτη (δημοσιεύθηκε το 1979) σχετικά με τη χορήγηση στεροειδών στις εγκύους πριν από τη γέννα για την πρόληψη της εμφάνισης συνδρόμου αναπνευστικής δυσχέρειας των πρόωρων νεογνών. Ηταν αυτός που πραγματοποίησε  μελέτες σχετικά με τη χρήση καφεΐνης για την πρόληψη της άπνοιας προωρότητας αλλά και ιβουπροφαίνης για την αντιμετώπιση του ανοικτού αρτηριακού πόρου, ενός προβλήματος που εμφανίζεται συχνά στα πρόωρα μωρά. Εχει επίσης στο ενεργητικό του πρωτοποριακές μελέτες για τη διατροφική ισορροπία στα πρόωρα βρέφη, για την πορεία των προώρων που γεννιούνται με πάρα πολύ χαμηλό βάρος, για τους γονεϊκούς παράγοντες που επιδρούν βραχυπρόθεσμα αλλά και μακροπρόθεσμα στην πορεία των πρόωρων μωρών αλλά και για διαφορετικές μεθόδους παροχής οξυγόνου σε μωρά πολύ χαμηλού βάρους.

Στην τελευταία απο τις πάμπολλες συνεντεύξεις που έχουμε κάνει μαζί η συζήτηση πέρασε σε πολλά επίπεδα:

-Ποιά ιδιαίτερότητα είχε το πρόσφατο βραβείο με το οποίο σας τίμησαν;

Πρόκειται για την κορωνίδα των βραβείων στον τομέα της Γυναικολογίας και της Περιγεννητικής. Είμαι τυχερός που η δουλειά μου έχει αναγνωρισθεί όλα αυτά τα χρόνια στον τομέα μου και το βραβείο της Διεθνούς Ενωσης Περιγεννητικής Ιατρικής ήρθε να συμπληρώσει μια καριέρα γεμάτη άοκνες προσπάθειες για την σηωτηρία και την καλή επιβίωση των προώρων νεογνών».

-Πόσο πρόωρα μπορούν να επιβιώσουν τα νεογνά σήμερα;

Εμείς εδώ στο Εβραϊκό Νοσοκομείο έχουμε ανανήψει νεογνά ακόμη και 22 εβδομάδων. Δεν υπάρχουν πολλά κέντρα νεογνολογίας που αναλαμβάνουν ανάνηψη στις 22 εβδομάδες. Το ποσοστό επιβίωσης στις 22 εβδομάδες είναι 15-20% ενώ για τις 23 εβδομάδες το ποσοστό ανεβαίνει στο 60%

-Παρατηρείται αύξηση των  πρόωρων γεννήσεων τις τελευταίες δεκαετίες και γιατί;

Οι πρόωρες γεννήσεις έχουν αυξηθεί λόγω των εξωσωματικών γονιμοποιήσεων σε γυναίκες άνω των 40 ετών. Παλιότερα γονιοποιούσαν πολλά ωάρια, αλλά τελευταία η τάση της ιατρικής είναι να γίνεται γονιμοποίηση μόνο σε δύο ωάρια προκειμένου να αποφεύγονται επιπλοκές. Η ιατρική μπορεί να κάνει μέσω των νέων εξετάσεων διάγνωση της πορείας της κύησης και της υγείας των εμβρύων με αποτέλεσμα να ενθαρρύνουμε γυναίκες μεγάλης ηλικίας να κυοφορούν.

-Εάν διαγνώσετε κάποιο γενετικό πρόβλημα σε έμβρυο συνιστάτε έκτρωση; Υπάρχουν ζευγάρια που αρνούνται αυτή τη λύση;

Στις περισσότερες περιπτώσεις τα ζευγάρια συνεννοούνται με το γιατρό τους και προβαίνουν στην καλύτερη λύση για το μέλλον του εμβρύου αλλά και της οικογενειακής τους κατάστασης. Υπάρχουν όμως θρησκευτικές αιρέσεις και ηθικές τάσεις που δεν επιτρέπουν στους γονείς να δουν καθαρά κι έτσι κάποια παιδιά ενώ έχουν διαγνωσθεί με γενετικό πρόβλημα, έρχονται στο κόσμο. Αυτή είναι επιλογή των γονιών, η ιατρική γνωρίζει πλέον να τα προλαμβάνει αυτά τα περιστατικά, αλλά περί προσωπικών επιλογών δεν μας πέφτει λόγος.

-Πώς δουλεύει το σύστημα για τα πρόωρα νεογνά στο τμήμα Νεογνολογίας του οποίου ηγείσθε;

Εμείς έχουμε δημιουργήσει μια ατμόσφαιρα συνοχής και υποστήριξης των πρόωρων νεογνών αλλά και των γονιών τους. Τους παρέχουμε τη δυνατότητα να είναι δίπλα στα μωρά τους νυχθημερόν, να τα ταΐζουν και να συμμετέχουν στα νέα της εξελικτικής τους ανάπτυξης. Υπάρχει ειδική ομάδα ψυχολόγων που στηρίζει τους γονείς καθώς είναι σπουδαίο να κρατηθεί η οικογενειακή συνοχή μετά από ένα τέτοιο μεγάλο στρες.

-Ποιά προβλήματα παρουσιάζουν συνήθως τα παιδιά που γεννήθηκαν πρόωρα;

Η ιατρική επιστήμη έχει προχωρήσει πολύ κι έτσι τα πρόωρα παιδιά δεν παθαίνουν στην πλειοψηφία τους αιμορραγία στη θερμοκοιτίδα και εγκεφαλική παράλυση. Ωστόσο, τα πρόωρα παιδιά παρουσιάζουν ανωριμότητα στο σχολείο και πολλές φορές έχουν ψυχολογικά προβλήματα, γι αυτό χρειάζονται διαρκώς ψυχολογική υποστήριξη. Επίσης, μεγάλο ποσοστό αυτιστικών παιδιών ανήκει στην ομάδα των προώρων.

-Πέστε μας γιατρέ για το θηλασμό και για το δημόσιο θηλασμό...

Ο θηλασμός είναι υποχρεωτικός μέχρι τους έξι πρώτους μήνες και εμείς οι γιατροί τον ενθαρρύνουμε καθότι ισχυροποιεί το ανοσοποιητικό σύστημα του νεογνού. Σήμερα υπάρχει η τάση να διαρκεί ο θηλασμός και μετά το έτος. Δεν έχουμε ακόμη στατιστικά στοιχεία επ΄αυτού για να μπορούμε να κρίνουμε αν ο παρατεταμένος θηλασμός είναι επωφελής ή προκαλεί ψυχολογικά και άλλα προβλήματα στα παιδιά.

Όσον αφορά στο δημόσιο θηλασμό είναι σπουδαίος διότι οι μητέρες μπορούν να θηλάσουν τα παιδιά τους παντού και να μην τα στερούν από τη ζωογόνα τροφή τους. Ωστόσο, μερικές φορές τα όρια ξεπερνιούνται...»

συνέντευξη Ιουστίνη Φραγκούλη-Αργύρη

Δημοσιογράφος και Συγγραφέας huffingtonpost.gr

Ποια είναι τα συμπτώματα του γυναικολογικού καρκίνου; Παράγοντες κινδύνου;.

του Γιώργου Μονεμβασίτη, M.D.*, medlabnews.gr iatrikanea

Η 20ή Σεπτεμβρίου έχει καθιερωθεί από το 2019 ως Παγκόσμια Ημέρα Γυναικολογικής Ογκολογίας (World Gynecologic Oncology Day) με πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Γυναικολογικής Ογκολογίας (ESGO) και του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ομάδων Προστασίας του Γυναικολογικού Καρκίνου (ENGAGe).

Τι είναι οι γυναικολογικοί καρκίνοι;

Οι γυναικολογικοί καρκίνοι είναι καρκίνοι του γυναικείου αναπαραγωγικού συστήματος και εμφανίζονται όταν αναπτύσσονται ανώμαλα κύτταρα ανεξέλεγκτα.

Ποιοι είναι οι διάφοροι τύποι γυναικολογικού καρκίνου;

Οι γυναικολογικοί καρκίνοι παίρνουν το όνομά τους με βάση το όργανο ή το μέρος του σώματος όπου πρωτοπαρουσιάζονται, συμπεριλαμβανομένων των ωοθηκών, της μήτρας, του τραχήλου, της κολπικής κοιλότητας και του αιδοίου.

• Καρκίνος των ωοθηκών — ξεκινά σε μία ή και στις δύο ωοθήκες, οι οποίες είναι ένα ζεύγος συμπαγών οργάνων ωοειδούς σχήματος που παράγουν ορμόνες και αβγά (ωάρια). Είναι ο περισσότερο θανατηφόρος γυναικολογικός καρκίνος και η μέση ηλικία εμφάνισής του είναι το 65ο έτος. Μελέτες έχουν δείξει μια κληρονομική επιβάρυνση για την ανάπτυξη του καρκίνου των ωοθηκών και μια συσχέτιση με τον καρκίνο του μαστού. Μπορεί να προκαλέσει πολλών ειδών πρώιμα συμπτώματα όπως γαστρεντερικές διαταραχές, πυελικό πόνο, ανορεξία, ασκίτη και οιδήματα στα κάτω άκρα. Λόγω των άτυπων συμπτωμάτων του, συνήθως η διάγνωση γίνεται σε προχωρημένο στάδιο πράγμα που επηρεάζει δυσμενώς την επιβίωση. Δυστυχώς δεν υπάρχουν απόλυτα ειδικές εξετάσεις για την έγκαιρη διάγνωση του τύπου αυτού του καρκίνου. Σημαντική βοήθεια προσφέρουν το ενδοκολπικό υπερηχογράφημα – πρέπει να περιλαμβάνεται στον ετήσιο γυναικολογικό έλεγχο – οι καρκινικοί δείκτες αίματος και τέλος η αξονική και μαγνητική τομογραφία. Η θεραπεία είναι βασικά η χειρουργική αφαίρεση των έσω γεννητικών οργάνων και όσο το δυνατό μεγαλύτερου όγκου της νόσου και στη συνέχεια η συμπληρωματική χημειοθεραπεία.

• Καρκίνος της μήτρας

Ξεκινά στο κύριο σώμα της μήτρας, ενός κοίλου οργάνου που έχει περίπου το μέγεθος και το σχήμα ανάποδου αχλαδιού. Η μήτρα είναι ο χώρος όπου μεγαλώνει το μωρό όταν μείνει έγκυος μια γυναίκα. Αποτελεί τη συχνότερη κακοήθεια του γυναικείου γεννητικού συστήματος. Προσβάλει κυρίως μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες και αυξάνει με την πρόοδο της ηλικίας. Καταστάσεις που χαρακτηρίζονται απο αυξημένα επίπεδα οιστρογόνων όπως η παχυσαρκία, η θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης και η έλλειψη τακτικής ωορρηξίας προδιαθέτουν στην εμφάνιση της νόσου, η οποία συνήθως εκδηλώνεται συνήθως ως κολπική αιμορραγία περί ή μετά την εμμηνόπαυση. Στις προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες εμφανίζονται συνήθως διαταραχές κύκλου του τύπου της μηνορραγίας. Το ενδοκολπικό υπερηχογράφημα βοηθά σημαντικά στη πρώιμη διάγνωση του καρκίνου του ενδομητρίου, καθώς επίσης και η υστεροσκόπηση που προσφέρει μια ακριβέστατη απεικόνιση της ενδομητρικής κοιλότητας. Η θεραπεία είναι κατα κύριο λόγο χειρουργική (ολική υστερεκτομή με τα εξαρτήματα) και δευτερευόντως ακτινοθεραπεία.

• Καρκίνος του τραχήλου - 

Ξεκινά στον τράχηλο που είναι το κατώτερο τμήμα της μήτρας και έχει κυλινδρικό σχήμα. Το ανώτερο χείλος του είναι συνδεδεμένο στη μήτρα ενώ το κατώτερο στην κολπική κοιλότητα. Είναι ο δεύτερος σε θνητότητα καρκίνος που αφορά τις γυναίκες, μετά τον καρκίνο του μαστού. Η ευρεία χρήση του τεστ Παπ μείωσε πολύ τη συχνότητα εμφάνισης της νόσου. Έχει αποδειχθεί οτι πρώιμη έναρξη σεξουαλικών επαφών, πολλαπλοί ερωτικοί σύντροφοι και κάπνισμα αυξάνουν τις πιθανότητες νόσησης. Η προσβολή από τους υψηλού κινδύνου τύπους του ιού των ανθρωπίνων κονδυλωμάτων συνδέεται παθογενετικά με τον καρκίνο του τραχήλου. Λόγω του γεγονότος αυτού καθώς και του οτι η νόσος στα αρχικά στάδια είναι ασυμπτωματική, είναι πολύ σημαντικός ο ετήσιος γυναικολογικός έλεγχος και η λήψη του τεστ Παπ. Η θεραπεία είναι ανάλογη του σταδίου και στα αρχόμενα στάδια είναι χειρουργική (ριζική υστερεκτομή), ενώ στα προχωρημένα είναι συνδυασμός ακτινοθεραπείας και χημειοθεραπείας.

• Καρκίνος του κόλπου

Ξεκινά στον κόλπο (λέγεται και κολπική κοιλότητα), ένα μυϊκό σωληνοειδές κανάλι που εκτείνεται από τον τράχηλο ως το εξωτερικό τμήμα των γυναικείων σεξουαλικών οργάνων (αιδοίο).

• Καρκίνος του αιδοίου

Ξεκινά στο αιδοίο που είναι το εξωτερικό τμήμα του γυναικείου αναπαραγωγικού συστήματος. Περιλαμβάνει το στόμιο της κολπικής κοιλότητας, τα εσωτερικά και τα εξωτερικά χείλη (λέγονται και μικρά και μεγάλα χείλη του αιδοίου), την κλειτορίδα και το εφήβαιο (έναν μαλακό, λιπώδη λοφίσκο ιστού που βρίσκεται επάνω από τα χείλη). Αποτελεί το 5% του κακοηθειών του γυναικείου γεννητικού συστήματος. Εμφανίζεται συνήθως σε γυναίκες 65-75 ετών. Συνήθως πρόκειται για καρκίνο από επιθήλιο που συνδέεται με τον ιό HPV. Το συνηθέστερο των συμπτωμάτων που προηγούνται είναι ο χρόνιος κνησμός ή το αίσθημα καψίματος στα έξω γεννητικά όργανα. Μπορεί ακόμη να ψηλαφάται μια διόγκωση ή μια μάζα. Η θεραπεία του είναι ανάλογη του σταδίου και κυρίως χειρουργική και εξατομικεύεται ανάλογα την έκταση της νόσου, την ηλικία της γυναίκας και τη σεξουαλική της ζωή.

Στους υπόλοιπους τύπους γυναικολογικών καρκίνων περιλαμβάνονται ο καρκίνος των φαλλόπειων σαλπίγγων και ο καρκίνος του πλακούντα (καρκίνος που σχετίζεται με την εγκυμοσύνη).

Ποια είναι τα συμπτώματα του γυναικολογικού καρκίνου;

Τα συμπτώματα του γυναικολογικού καρκίνου εξαρτώνται από το σημείο όπου βρίσκεται ο όγκος, από το μέγεθός του και από το πόσο γρήγορα αναπτύσσεται. Στα συμπτώματα που μπορεί να οφείλονται σε γυναικολογικούς καρκίνους περιλαμβάνονται τα εξής:

• μη φυσιολογική ή επίμονη κολπική αιμορραγία, π.χ. αιμορραγία μετά την εμμηνόπαυση ή αιμορραγία που δεν εμπίπτει στην εμμηνόρροια, αιμορραγία μετά τη σεξουαλική επαφή
• ασυνήθιστες κολπικές εκκρίσεις
• πόνος, πίεση ή δυσφορία στην κοιλιά πρησμένη κοιλιά
• αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου ή της ουροδόχου κύστης
• πόνος στη διάρκεια της σεξουαλικής επαφής
• φαγούρα, κάψιμο ή οδυνηρότητα
• εξογκώματα, έλκη ή νεοπλασίες σαν κονδυλώματα

Τα συμπτώματα αυτά ενδέχεται να οφείλονται σε αρκετές παθήσεις. Αν προκύψουν κάποια από τα εν λόγω συμπτώματα, έχει σημασία να αποταθείτε σε γιατρό.

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου για τους γυναικολογικούς καρκίνους;

Παράγοντας κινδύνου είναι κάθε παράγοντας που συσχετίζεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης κάποιας συγκεκριμένης πάθησης, π.χ. γυναικολογικού καρκίνου. Υπάρχουν διάφοροι τύποι παραγόντων κινδύνου, ορισμένοι εκ των οποίων μπορούν να τροποποιηθούν ενώ άλλοι όχι.

Πρέπει να σημειώσουμε ότι η ύπαρξη ενός ή περισσότερων παραγόντων κινδύνου δεν σημαίνει ότι μια γυναίκα θα προσβληθεί από κάποιο γυναικολογικό καρκίνο. Πολλές γυναίκες έχουν τουλάχιστον έναν παράγοντα κινδύνου αλλά δεν θα προσβληθούν ποτέ από κάποιο γυναικολογικό καρκίνο, ενώ άλλες που ήδη πάσχουν από κάποιο γυναικολογικό καρκίνο μπορεί να μην έχουν γνωστούς παράγοντες κινδύνου. Ακόμη και αν μια γυναίκα που πάσχει από κάποιο γυναικολογικό καρκίνο έχει έναν παράγοντα κινδύνου, συνήθως είναι δύσκολο να μάθουμε κατά πόσο ο παράγοντας αυτός συντέλεσε στην εμφάνιση της ασθένειας.

Αν και οι αιτίες πολλών γυναικολογικών καρκίνων δεν είναι πλήρως κατανοητές, υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες που είναι συσχετισμένοι με τον κίνδυνο ανάπτυξης ενός ή περισσότερων τύπων γυναικολογικού καρκίνου. Στους εν λόγω παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνονται οι εξής:

• προχωρημένη ηλικία
• ισχυρό οικογενειακό ιστορικό
• διαπιστωμένες μεταλλάξεις γονιδίων
• αναπαραγωγικό ιστορικό, π.χ. τεκνοποίηση
• έκθεση σε ορμόνες – παραγόμενες από το σώμα ή ληφθείσες ως φαρμακευτική αγωγή
• έκθεση σε διαιθυλστιλβοιστρόλη (DES) στη μήτρα
• ιογενής λοίμωξη όπως από τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV)
• παράγοντες τρόπου ζωής, π.χ. κάπνισμα, και όσοι οδηγούν σε υπερβολικό σωματικό βάρος.

Πώς γίνεται η διάγνωση των γυναικολογικών καρκίνων;

Για τη διάγνωση ενός γυναικολογικού καρκίνου ενδέχεται να απαιτούνται αρκετές εξετάσεις, στις οποίες περιλαμβάνονται οι εξής:

• φυσική (κλινική) εξέταση, με πυελική εξέταση
• τεστ Παπανικολάου
• εξετάσεις αίματος, π.χ του καρκινικού αντιγόνου 125 (CA125)
• απεικονιστικές εξετάσεις – μπορεί να περιλαμβάνουν διακολπικό υπερηχογράφημα (transvaginal ultrasound) ή υπολογιστική τομογραφία (computed tomography (CT)), ενώ επίσης μπορεί να προταθεί μαγνητική τομογραφία (magnetic resonance imaging (MRI)) ή τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων (PET)
• λήψη δείγματος ιστού (βιοψία) για εξέταση στο μικροσκόπιο.

Πηγή

AMERICAN CANCER SOCIETY

CANCER CARE

* Ο Γιώργος Μονεμβασίτης είναι Μαιευτήρας-Γυναικολόγος.

Επ. Καθηγητής Παν/μίου Cornell, H.Π.Α., 
Εξειδικευτής στην Ουρογυναικολογία και Χειρουργική Χαλάρωσης Πυέλου.

Τηλ. 210 8053176 Μαρούσι, τηλ 210 7777787 Δορυλαίου 10-12 Αθήνα

Διαβάστε επίσης

• Ο Καρκίνος του Τραχήλου της μήτρας, τα συμπτώματα, η πρόληψη και ο εμβολιασμός
• Καρκίνος των ωοθηκών. Προκαλεί πόνο - πρήξιμο χαμηλά στην κοιλιά, αίσθημα φουσκώματος, αύξηση βάρους, κούραση - ovarian cancer

• Πόνος στην κοιλιά. Τι μπορεί να σημαίνει;
• Πολυκυστικές Ωοθήκες. Τι είναι; Ποια τα συμπτώματα τους; Πώς αντιμετωπίζονται;
• Τι είναι το φούσκωμα στην κοιλιά; Που οφείλεται ο τυμπανισμός και ποια η κατάλληλη δίαιτα για πρόληψη της πρησμένης κοιλιάς;
• ΠΑΠ ΤΕΣΤ, ΓΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ
• YΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΗΜΑ ΜΑΣΤΟΥ. ΠΟΤΕ ΓΙΝΕΤΑΙ; ΑΝΤΙΚΑΘΙΣΤΑ ΤΗΝ ΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΑ;
• Τι είναι η υστερεκτομή; Χρειάζονται τεστ Παπανικολάου οι γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε υστερεκτομή
• Τι είναι τα ινομυώματα; Ποια τα συμπτώματά τους και τι μπορεί να προκαλέσουν στην κύηση και τον τοκετό; Πώς γίνεται η διάγνωση και πώς γίνεται η αντιμετώπισή τους με φαρμακευτικούς και χειρουργικούς τρόπους;

Το υπερηχογράφημα Μαστού αντικαθιστά τη μαστογραφία; Κάθε πότε πρέπει να γίνεται;

του Ξενοφώντα Τσούκαλη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Υπερηχογράφημα Μαστού.

Ο καρκίνος του μαστού είναι ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες. Ο καρκίνος ξεκινάει όταν κάποια κύτταρα του μαστού χάνουν τον έλεγχο της ανανέωσής τους και πολλαπλασιάζονται ανεξέλεγκτα.

Το μεγαλύτερο κακό σε αυτή την περίπτωση είναι ότι μετά από κάποιο χρονικό διάστημα, αυτά τα καρκινικά κύτταρα, δεν μένουν μόνο στην περιοχή που πρωτοαναπτύχθηκαν, αλλά μπορούν να μετακινηθούν και σε άλλες περιοχές ή όργανα του ανθρώπινου σώματος. Σύμφωνα με μεγάλες διεθνείς μελέτες, μία στις 9 ή 10 γυναίκες θα εμφανίσει καρκίνο του μαστού στη διάρκεια της ζωής της ή περίπου 6.000 γυναίκες στη χώρα μας θα εμφανίζουν καρκίνο του μαστού, κάθε χρόνο. Ο κίνδυνος να αναπτύξει μια γυναίκα καρκίνο στο μαστό αυξάνει με την ηλικία. Έτσι ενώ μέχρι την ηλικία των 39 ετών ο κίνδυνος είναι μόλις 0,5%, στις ηλικίες 40-59 ετών ο κίνδυνος φτάνει το 4-6% (δηλαδή 1 στις 20-25 γυναίκες θα αναπτύξει καρκίνο μαστού). Από την ηλικία των 60 και άνω, ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου στο μαστό φτάνει το 7% -12% (περίπου 1 στις 10 με 15 γυναίκες. Μικρό αλλά υπαρκτό κίνδυνο έχουν και οι άνδρες που, σύμφωνα με διεθνείς μελέτες εμφανίζουν καρκίνο του μαστού σε ποσοστό 1%. Δηλαδή για κάθε 100 γυναίκες με καρκίνο του μαστού, αντιστοιχεί και ένας άνδρας που θα νοσήσει από τον ίδιο λόγο, συνήθως σε ηλικία 50 με 70 ετών.
Από διεθνείς μελέτες υπολογίζεται ότι οι ετήσιοι απεικονιστικοί έλεγχοι έχουν μειώσει τη θνησιμότητα από τον καρκίνο του μαστού κατά 24%. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο, αφού γνωρίζουμε ότι ο καρκίνος του μαστού είναι για τις γυναίκες, ο πρώτος σε συχνότητα καρκίνος και δυστυχώς αποτελεί ακόμα τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο στον κόσμο.

Τι είναι η υπερηχογραφία

Είναι διαγνωστική μέθοδος ακίνδυνη (δεν υπάρχει κανενός είδους ακτινοβολία), μπορεί να επαναλαμβάνεται όσο συχνά χρειάζεται άφοβα. Είναι ανώδυνη, χαμηλού κόστους, γρήγορη, με άμεσα αποτελέσματα. Δεν απαιτεί προετοιμασία και μπορεί να χρησιμοποιηθεί εύκολα σαν μέθοδος πρώτης επιλογής όταν η αυτοψηλάφηση δεν είναι ασφαλής, κυρίως λόγω του μεγέθους των μαστών ή της συνυπάρχουσας ινοκυστικής μαστοπάθειας.
Η εκτέλεσή της, γίνεται από Ιατρό Ακτινολόγο, έμπειρο γνώστη της μεθόδου, οπότε ελαχιστοποιεί τα ψευδώς θετικά ή αρνητικά αποτελέσματα.
H υπερηχομαστογραφία, πιο συγκεκριμένα, είναι ο πλήρης έλεγχος του μαστού με υπερήχους συν, βεβαίως, τη μασχαλιαία χώρα (έλεγχος των λεμφαδένων αυτής).
Εκτός από τους συνήθεις προληπτικούς ελέγχους, ο υπέρηχος χρησιμοποιείται για τη διερεύνηση ψηλαφητικών ευρημάτων καθώς και για τη σήμανση ογκιδίων πριν την χειρουργική τους αφαίρεση. Επίσης το υπερηχογράφημα είναι ιδιαίτερα χρήσιμο στη διερεύνηση μικροαποτιτανώσεων που μπορεί να αποκαλυφθούν από τη μαστογραφία.

Σε όλες τις συμπτωματικές περιπτώσεις άνω των 30 ετών γίνεται συνδυασμός μαστογραφίας και υπερηχομαστογραφίας, ενώ, κάτω των 30 ετών, γίνεται, κατ' αρχήν, υπερηχομαστογραφία και, εφ' όσον δεν καταλήγουμε σε ασφαλές συμπέρασμα, ο έλεγχος συμπληρώνεται με μαστογραφία.

ΠΟΤΕ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΥΠΕΡΗΧΟΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΙΝΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ

• Στις μη ψηλαφητές μάζες
• Στους πυκνούς μαστούς (με έντονα τα ινοαδενικά στοιχεία) όπου η ανίχνευση του καρκίνου όταν συνδυάζεται και με μαστογραφία αυξάνεται 17%
• Στον καθορισμό σε πολύ μεγάλο βαθμό της φύσης μίας βλάβης έχοντας δυνατότητα διαφοροδιάγνωσης της απλής κύστης από βλάβες συμπαγούς τύπου

ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ

Καλοήθους βλάβης
Η βλάβη έχει ομαλό περίγραμμα με σχήμα στρογγυλό ή ωοειδές. Είναι καλά περιγεγραμμένη περιβαλλόμενη από λεπτή υπερηχογενή κάψα. Η βλάβη εντός του μαστού έχει μεγαλύτερο πλάτος από βάθος.
Κακοήθους βλάβης
Είναι ακιδωτού σχήματος ή μικρολοβώδης σε ίση, περίπου, συχνότητα ενώ, με χαμηλότερη συχνότητα, παρουσιάζεται ανωμάλου σχήματος ή με βάθος μεγαλύτερο του πλάτους. Είναι σαφώς συχνότερα υποηχογενής και, μερικές φορές, συνοδεύεται από επασβεστώσεις ή πορεκτασία. (Διάταση των μαστικών πόρων).

ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ Ο ΥΠΕΡΗΧΟΣ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

• Σε πυκνούς μαστούς
• Όταν ανιχνεύεται ύποπτη μαστογραφικά μάζα μη ψηλαφητή
• Σε ψηλαφητή μάζα και Αναρχία ιστών
• Οταν υπάρχει βεβαρημένο οικογενειακό ιστορικό
• Σε ηλικίες κάτω των 30 ετών (για προληπτικό έλεγχο)
• Επεμβάσεις

Χρήσεις υπερηχομαστογραφίας.

• Για να καθοριστεί εάν ένα εξόγκωμα στο στήθος είναι κύστη (που περιέχει υγρό) ή συμπαγής μάζα. Υγρό αποσύρεται τυπικά από όλες τις κύστες με μία βελόνα και σύριγγα(διαδικασία που ονομάζεται αναρρόφηση). Εάν αφαιρεθεί καθαρό υγρό, και η μάζα εξαφανιστεί πλήρως, τότε δεν χρειάζεται περαιτέρω θεραπεία ή αξιολόγηση.
• Όταν χρειάζεται να γίνει παρακέντηση κάποιας ακτινολογικής ανωμαλίας υπό υπερηχογραφική καθοδήγηση.
• Για να μπορεί να εντοπιστεί με ακρίβεια η τοποθεσία ενός όγκου ο οποίος δεν μπορεί να ψηλαφιστεί για την καθοδήγηση του ιατρού κατά τη διαδικασία της βιοψίας. Ο υπέρηχος χρησιμοποιώντας ηχητικά κύματα που ανακλώνται από τον ιστό του μαστού, χρησιμοποιείται για να επιβεβαιώνει την σωστή τοποθέτηση της βελόνας κατά τη διάρκεια μιας βιοψίας.
• Το υπερηχογράφημα μαστών χρησιμοποιείται επίσης στην σταδιοποίηση των ασθενών με καρκίνο του μαστού, επιτρέποντάς μας να μετρήσομε με ακρίβεια το μέγεθος του όγκου και να εντοπίζομε επιπρόσθετες εστίες σε περιπτώσεις πολυεστιακής εντόπισης της βλάβης.
Διαδοχικές μετρήσεις του όγκου πρίν και μετά από τη χημειοθεραπεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να εκτιμήσομε αντικειμενικά την απάντηση του ασθενή στο σχήμα της χημειοθεραπείας.

Ο υπερηχογραφικός έλεγχος ανιχνεύει το 35% των μη ψηλαφητών μαζών.

ΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ συν ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ
ΑΝΙΧΝΕΥΕΙ ΤΟ 95% ΤΩΝ ΜΗ ΨΗΛΑΦΗΤΩΝ ΚΑΡΚΙΝΩΝ

Η μαστογραφική ανίχνευση τού καρκίνου είναι αντιστρόφως ανάλογη της πυκνότητας του μαστού αλλά βελτιώνεται σημαντικά με τη συμβολή της υπερηχογραφίας ακόμη και σε μικρού μεγέθους μάζες.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ:
Για το συνήθη ετήσιο έλεγχο, συνήθως σε ηλικίες κάτω των 30 ετών, χρησιμοποιείται μόνο το υπερηχογράφημα ενώ σε ηλικίες άνω των 30 ετών μπορεί να συμπληρωθεί με άλλες διαγνωστικές μεθόδους και συνήθως με τη μαστογραφία. Ο ετήσιος απεικονιστικός έλεγχος θα πρέπει να αρχίζει ακόμη νωρίτερα, ακόμα και πριν από την ηλικία των 25 ετών, σε γυναίκες με κληρονομικό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή των ωοθηκών. Άνω των 35 ετών, η εξέταση εκλογής είναι η μαστογραφία που συνήθως συμπληρώνεται με υπερηχογράφημα αφού η συμβολή της υπερηχογραφίας είναι σημαντική στους ‘πυκνούς’ μαστούς με έντονα ινοαδενικά στοιχεία. Ο συνδυασμός των δύο μεθόδων αυξάνει την πιθανότητα για την ανίχνευση του καρκίνου του μαστού κατά 17%, αφού σε μια ‘ύποπτη’ από τη μαστογραφία βλάβη, το υπερηχογράφημα διακρίνει εύκολα, αν πρόκειται για μια απλή κύστη ή ένα συμπαγές μόρφωμα που χρειάζεται περαιτέρω έλεγχο. Η οδηγούμενη από υπέρηχο βιοψία (FNA) αυτών των βλαβών επιτρέπει την ιστολογική τους διερεύνηση και φυσικά σώζει ζωές. Ακόμα σημαντικότερη είναι η δυνατότητα της ανίχνευσης με τον υπέρηχο, πολύ μικρών, μη ψηλαφητών όγκων στον αδενικό ιστό του μαστού.

Πηγές: Ξενοφών Τσούκαλης, Κώστας Λούβρος
Tμήμα Υπερηχοτομογραφίας ΜΕDLAB IATΡΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ

Διαβάστε επίσης

Ποια η σημασία του υπερηχογραφήματος μαστού (στήθους) στην πρόληψη του καρκίνου και άλλων παθήσεων; Αντικαθιστά την μαστογραφία;

Ξενοφώντα Τσούκαλη
Dr.
PhD

Καρκίνος των ωοθηκών με πόνο και πρήξιμο χαμηλά στην κοιλιά, φούσκωμα, αύξηση βάρους, κόπωση

του Γιώργου Μονεμβασίτη, M.D.*, medlabnews.gr iatrikanea

Οι ωοθήκες είναι μέρος του γυναικείου συστήματος αναπαραγωγής. Υπάρχει μια ωοθήκη σε κάθε πλευρά της μήτρας. Βρίσκονται χαμηλά μέσα στην κοιλιά, αριστερά και δεξιά της μήτρας. Παράγουν τις γυναικείες ορμόνες, και απελευθερώνουν τα ωάρια.

Ο καρκίνος των ωοθηκών είναι ένας κακοήθης όγκος στη μία ή και στις δύο ωοθήκες. Υπάρχουν δύο τύποι, ο επιθηλιακός καρκίνος των ωοθηκών, που είναι ο πιο κοινός τύπος καρκίνου των ωοθηκών, και ο μη επιθηλιακός καρκίνος. 

Ο καρκίνος των ωοθηκών είναι παγκοσμίως ο όγδοος συχνότερος, προσβάλλοντας ετησίως 225.000 γυναίκες – μεταξύ αυτών, περίπου 800 Ελληνίδες. 

Ο κίνδυνος να εμφανίσει μια γυναίκα καρκίνο ωοθηκών κατά τη διάρκεια της ζωής είναι 1%. Όμως η πιθανότητα αυτή ανεβαίνει στο 2,5% όταν υπάρχει μία συγγενής πρώτου βαθμού και στο 30-40% όταν υπάρχουν δύο συγγενείς πρώτου βαθμού με ανάλογο ιστορικό. Έτσι, είναι σαφές ότι η νόσος έχει κληρονομική προδιάθεση. Η ασθένεια αυτή μπορεί να εμφανιστεί μόνη της ή να συνδυαστεί με καρκίνο μαστού ή με καρκίνο εντέρου.

Η αιτία εμφάνισης καρκίνου στις ωοθήκες είναι άγνωστη. Ωστόσο, οι ακόλουθοι παράγοντες αυξάνουν τις πιθανότητες μιας γυναίκας να αναπτύξει καρκίνο στις ωοθήκες: ηλικία, ιστορικό γέννησης παιδιών, ορμονικοί παράγοντες. Δεν υπάρχει αποδεδειγμένη σχέση μεταξύ του καρκίνου των ωοθηκών και της πλούσιας σε λίπη διατροφής, της χρήσης ταλκ γύρω από την περιοχή των γεννητικών οργάνων, ή του ιού της παρωτίτιδας (μαγουλάδες).

Περίπου το 5% έως 10% των γυναικών στις οποίες γίνεται διάγνωση καρκίνου των ωοθηκών συνήθως έχουν οικογενειακό ιστορικό που αυξάνει τον κίνδυνο εκδήλωσης αυτής της μορφής καρκίνου.

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ:

Ένας παράγοντας κινδύνου είναι κάτι που αλλάζει την πιθανότητα να πάθετε μια ασθένεια όπως ο καρκίνος. Έχοντας έναν ή περισσότερους παράγοντες κινδύνου δεν σημαίνει απαραίτητα ότι μια γυναίκα θα αναπτύξει καρκίνο των ωοθηκών, αλλά οι ερευνητές έχουν εντοπίσει αυτούς τους παράγοντες που μπορεί να έχουν επιπτώσεις στις πιθανότητες της εμφάνισης της νόσου

ΗΛΙΚΙΑ - Οι περισσότεροι καρκίνοι των ωοθηκών αναπτύσσονται μετά την εμμηνόπαυση με τα μισά από αυτά σε γυναίκες 63 ετών ή μεγαλύτερα.

ΒΑΡΟΣ - Υπέρβαρες γυναίκες (ΔΜΣ τουλάχιστον 30) βρίσκονται σε μεγαλύτερο κίνδυνο.

ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ - Γυναίκες που έχουν χρησιμοποιήσει αντισυλληπτικά χάπια είναι σε χαμηλότερο κίνδυνο ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ - Γυναίκες που είχαν τελειόμηνα εγκυμοσύνες διατρέχουν χαμηλότερο κίνδυνο.

ΔΙΑΦΟΡΑ - Τα φάρμακα γονιμότητας, θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης, το οικογενειακό ιστορικό μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου;

• Μία ή περισσότερες συγγενείς πρώτου βαθμού ( μητέρα, αδελφή, θυγατέρα) με καρκίνο ωοθήκης ή μαστού

• Οικογενειακό ιστορικό μαστού, ενδομήτριου ή/και καρκίνου εντέρου

• Ιστορία μη γονιμότητας ή χρήση φαρμάκων γονιμότητας

• Εβραική Ασκενάζυ κληρονομικότητα ( Ashkeazi Jewish heritage) και οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού ή της ωοθήκης

• Μια μετάλλαξη στο γονίδιο BRCA 1 ή BRCA 2 (γνωστό ως γονίδιο καρκινικής ευπάθειας μαστού-ωοθήκης)

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ

Ο καρκίνος των ωοθηκών είναι συχνά στα πρώτα στάδια μια σιωπηλή ασθένεια, πράγμα που σημαίνει ότι πολλές γυναίκες δεν έχουν καθόλου συμπτώματα. 

Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα που μπορούν να υποδηλώνουν καρκίνο της ωοθήκης είναι:

• κοιλιακός τυμπανισμός/αίσθηση φουσκώματος

• απώλεια όρεξης

• ανεξήγητη αύξηση βάρους 
• δυσκοιλιότητα

• κάψιμο στο στομάχι

• πόνο στη μέση

• συχνή ούρηση

• κοιλιακός/πυελικός πόνος 
• κούραση

Όταν εμφανιστούν τα συμπτώματα, συνήθως είναι ασαφή και μπορεί να περιλαμβάνουν οίδημα, πίεση, δυσφορία ή πόνο στην κοιλιά, καούρα, ναυτία ή φούσκωμα, αλλαγές στις συνήθειες επίσκεψης στην τουαλέτα, όπως δυσκοιλιότητα, διάρροια και συχνουρία λόγω της πίεσης, κούραση και απώλεια όρεξης, ανεξήγητη απώλεια ή αύξηση του σωματικού βάρους, αλλαγές στο εμμηνορρυσιακό κύκλο ή μετεμμηνοπαυσιακή αιμορραγία, πόνο κατά τη σεξουαλική επαφή. 

Τα παραπάνω συμπτώματα είναι κοινά σε πολλές ασθένειες και οι περισσότερες γυναίκες που εμφανίζουν κάποια από αυτά δεν έχουν απαραίτητα καρκίνο των ωοθηκών. 

Μόνο οι εξετάσεις μπορούν να επιβεβαιώσουν τη διάγνωση.

Οι περισσότεροι όγκοι του καρκίνου των ωοθηκών υπάρχουν για κάποιο χρονικό διάστημα πριν βρεθούν. Μερικές φορές ο καρκίνος των ωοθηκών βρίσκεται απρόσμενα κατά τη διάρκεια μιας εγχείρησης, όπως η υστερεκτομή.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Ο γιατρός θα ψάξει για μάζα ή όγκο με ψηλάφηση στην περιοχή της κοιλιάς και με κολπική εξέταση.

Οι χημικές ουσίες που παράγονται από τα καρκινικά κύτταρα, όπως πρωτεΐνες, ανιχνεύονται στο αίμα. Ονομάζονται καρκινικοί δείκτες. Η εξέταση αίματος θα προσδιορίσει το επίπεδο των καρκινικών δεικτών Ca125.

Άλλες εξετάσεις περιλαμβάνουν κοιλιακό υπερηχογράφημα, διακολπικό υπερηχογράφημα, αξονική τομογραφία (CT), μαγνητική τομογραφία (MRI), ακτινογραφίες.

Ο εντοπισμός της έκτασης της εξάπλωσης του καρκίνου ονομάζεται “σταδιοποίηση”. Η σταδιοποίηση του καρκίνου βοηθάει τους γιατρούς να αποφασίσουν το είδος της θεραπευτικής αγωγής.

Μια απλουστευμένη μορφή ενός συστήματος σταδιοποίησης περιγράφεται παρακάτω:

•Στάδιο I – Ο καρκίνος βρίσκεται στη μία ή και στις δύο ωοθήκες.

•Στάδιο ΙΙ – Ο καρκίνος βρίσκεται στη μία ή και στις δύο ωοθήκες και έχει εξαπλωθεί σε άλλα κοντινά όργανα.

•Φάση ΙΙΙ – Ο καρκίνος έχει εξαπλωθεί στα εσωτερικά τοιχώματα της κοιλιάς, των εντέρων ή των λεμφαδένων της κοιλιάς και της λεκάνης.

•Στάδιο IV – Ο καρκίνος έχει εξαπλωθεί έξω από την κοιλιά, για παράδειγμα, στο συκώτι, στους πνεύμονες ή σε μακρινούς λεμφαδένες.

ΘΕΡΑΠΕΙΑ

Η θεραπεία για τον καρκίνο των ωοθηκών εξαρτάται από το είδος του καρκίνου, το στάδιο, τη γενική κατάσταση της υγείας και την καλή φυσική κατάσταση της ασθενούς, τις συστάσεις των γιατρών. Ο επιθηλιακός καρκίνος των ωοθηκών συνήθως αντιμετωπίζεται με χειρουργική επέμβαση, χημειοθεραπεία ή/και ακτινοθεραπεία. Οι οριακοί όγκοι αντιμετωπίζονται με χειρουργική επέμβαση. Ο μη επιθηλιακός καρκίνος των ωοθηκών αντιμετωπίζεται με χειρουργική επέμβαση ή/και χημειοθεραπεία.

Το προσδόκιμο επιβίωσης των ασθενών εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, με κυριότερο το στάδιο της νόσου. 

Η πενταετής επιβίωση σε αρχικό στάδιο είναι πάνω από 70% (φθάνει το 93%, κατά την ΑCS), ενώ σε προχωρημένο στάδιο είναι γύρω στο 30%. 

Συνήθως, επιβίωση χωρίς υποτροπή της νόσου για περίοδο άνω των πέντε ετών σημαίνει και ίαση.

Δυστυχώς, δεν υπάρχει αποτελεσματικός τρόπος πρόληψης του καρκίνου των ωοθηκών.

Πηγή

AMERICAN CANCER SOCIETY

CANCER CARE

* Ο Γιώργος Μονεμβασίτης είναι Μαιευτήρας-Γυναικολόγος.

Επ. Καθηγητής Παν/μίου Cornell, H.Π.Α., 
Εξειδικευτής στην Ουρογυναικολογία και Χειρουργική Χαλάρωσης Πυέλου.

Τηλ. 210 8053176 Μαρούσι, τηλ 210 7777787 Δορυλαίου 10-12 Αθήνα

Διαβάστε επίσης

Ο Καρκίνος του Τραχήλου της μήτρας, τα συμπτώματα, η πρόληψη και ο εμβολιασμός

Πόνος στην κοιλιά. Τι μπορεί να σημαίνει;Πολυκυστικές Ωοθήκες. Τι είναι; Ποια τα συμπτώματα τους; Πώς αντιμετωπίζονται;Τι είναι το φούσκωμα στην κοιλιά; Που οφείλεται ο τυμπανισμός και ποια η κατάλληλη δίαιτα για πρόληψη της πρησμένης κοιλιάς;