Πεπτικό έλκος με καούρες, πόνο, δυσφορία ψηλά στη κοιλιά. Τι ΔΕΝ κάνει να τρώτε; Ροφήματα που ωφελούν.

του Κωνσταντίνου Λούβρου, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Το πεπτικό έλκος είναι η διάβρωση του βλεννογόνου του στομάχου ή του δωδεκαδακτύλου. 

Το πεπτικό έλκος μπορεί να εκδηλωθεί σε οποιοδήποτε μέρος της ανώτερης γαστρεντερικής οδού, αλλά απαντάται συνήθως στο στομάχι ή στα πρώτα εκατοστά του λεπτού εντέρου. Η κατάχρηση του οινοπνεύματος είναι ένας από τους συνηθέστερους  και από παλαιότερα διατροφικούς λόγους για την δημιουργία έλκους στον δωδεκαδάκτυλο.

Το πεπτικό έλκος, γνωστό και από την εποχή του Ιπποκράτους, είναι μια συχνή πάθηση. Εκτιμάται ότι περίπου ένας στους δέκα θα αναπτύξουν πεπτικό έλκος κατά τη διάρκεια τη ζωής τους ή διαφορετικά το πεπτικό έλκος αφορά τον πληθυσμό σε ποσοστό μέχρι και 10%.

Στις αρχές του 20ου αιώνα τα έλκη αποδίδονταν στο stress και σε διαιτητικούς παράγοντες, ενώ για τη θεραπεία ο «ασθενής» εισερχόταν στο νοσοκομείο με σύσταση για ξεκούραση και διάφορες δίαιτες αποκλεισμού.

Από το 1950 δόθηκε έμφαση στη βλαπτική δράση του γαστρικού οξέος με τη χρήση, αρχικά, αντιόξινων και στη συνέχεια ανταγωνιστών των υποδοχέων της ισταμίνης (ρανιτιδίνη).

Η επανεμφάνιση ελκών στους ίδιους ασθενείς οδήγησε στη ανακάλυψη τη δεκαετία του 1980 ενός άλλου επιβαρυντικού παράγοντα, του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού, ενώ αργότερα δόθηκε βάρος και στις βλάβες, που προκαλούν και τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα.

Τη δεκαετία του 1990 εμφανίστηκαν και τα πρώτα φάρμακα, που αναστέλλουν τη δράση της αντλίας των υδρογονοκατιόντων (δηλαδή της έκκρισης του γαστρικού οξέος), όπως η ομεπραζόλη.

Άλλοι παράγοντες, που δρουν συνεργικά στη δημιουργία του έλκους είναι το κάπνισμα, το stress, καθώς και γενετικοί (κληρονομικοί) παράγοντες.

Πού οφείλεται το πεπτικό έλκος

• σε λοίμωξη από το ελικοβακτηρίδιο (Helicobacter pylori)

• στη μακροχρόνια λήψη ασπιρίνης ή μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων (ΜΣΑΦ)

• στο κάπνισμα

• στο αλκοόλ

• σε καταστάσεις έντονου στρες (πχ μετά από μία μεγάλη επέμβαση)

Το κάπνισμα ενοχοποιείται για την δημιουργία έλκους επειδή αυξάνει την έκκριση υδροχλωρικού οξέος και μειώνει την έκκριση προσταγλανδινών , ενώ ταυτόχρονα επιβραδύνει την επούλωση του έλκους και αυξάνει την πιθανότητα υποτροπής.

Έλκος μπορεί να εμφανισθεί στον καθένα, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλλο, τη φυλή, την εθνικότητα ή το επάγγελμα. Πάντως ορισμένοι παράγοντες μπορεί να προδιαθέτουν στη δημιουργία έλκους.

Για παράδειγμα, κάποιος που οι γονείς ή οι στενοί συγγενείς του έχουν έλκος, έχει περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσει έλκος. Επιπλέον οι ενήλικες εμφανίζουν συχνότερα έλκος από τα παιδιά και η συχνότητα εμφάνισης έλκους αυξάνει με την ηλικία.

Ιστορικά φαίνεται ότι τα έλκη εμφανίζονται συχνότερα στους άνδρες από ότι στις γυναίκες. Πάντως πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι αυξάνεται η συχνότητα του έλκους στις γυναίκες και πιθανώς σήμερα τα ποσοστά να είναι ίδια με εκείνα των ανδρών.

Συμπτώματα του πεπτικού έλκους

Τα συμπτώματα του πεπτικού έλκους ποικίλλουν από απλά δυσπεπτικά ενοχλήματα (ερυγές, μετεωρισμός, ναυτία, έμετοι) έως και το κλασικό κοιλιακό άλγος, που εστιάζεται στο επιγάστριο (δηλαδή κάτω από το στέρνο και πάνω από τον αφαλό) και σχετίζεται με τη λήψη τροφής.

Τα πεπτικά έλκη, τα οποία μπορεί να είναι και ασυμπτωματικά, παρουσιάζουν συνήθως τα εξής συμπτώματα:

H δυσφορία συχνά:

• Είναι βύθια, και ο πόνος σαν δάγκωμα

• Έρχεται και φεύγει για μερικές μέρες η εβδομάδες

• Συμβαίνει 2-3 ώρες μετά το φαγητό

• Συμβαίνει στη μέση της νύκτας όταν το στομάχι είναι άδειο

• Ανακουφίζεται με το φαγητό

• Ανακουφίζεται με αντιόξινα φάρμακα

Άλλα συμπτώματα είναι:

• Απώλεια βάρους

• Μειωμένη η κακή όρεξη

• Φούσκωμα

• καύσο στομάχου

• δυσπεψία

• πόνο στο πάνω κεντρικό σημείο της κοιλιάς, 

• αίσθημα φουσκώματος

• πόνο που αντανακλάται στην πλάτη

• σιελόρροια

• ναυτία

• εμετό

• κόπρανα με μαύρο χρώμα

Επιπλοκές του έλκους αποτελούν:

• Αιμορραγία

• Διάτρηση (σπάνια)

• Διείσδυση σε άλλα όργανα όπως πάγκρεας και ήπαρ (σπάνια)

• Απόφραξη.

Πώς γίνεται η διάγνωση του πεπτικού έλκους

Η διάγνωση του έλκους γίνεται με αιματολογικές εξετάσεις, με γαστροσκόπηση (για το στομάχι και το αρχικό τμήμα του δωδεκαδακτύλου ) είτε με ακτινογραφία μετά από λήψη βαριούχου γεύματος. Με την γαστροσκόπηση, ανευρίσκεται η ελκωτική βλάβη και γίνεται έτσι η διαφορική διάγνωση μεταξύ καλοήθους έλκους και κακοήθειας (αν χρειαστεί, λαμβάνονται και δείγματα βιοψιών).

Η πιο κοινή εργαστηριακή εξέταση για τη διάγνωση του πεπτικού έλκους είναι ο προσδιορισμός στο αίμα των αντισωμάτων του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού (Helicobacter pylori). Η παρουσία των αντισωμάτων αυτών σημαίνει ότι μολυνθήκατε κάποια στιγμή από αυτό τον μικροοργανισμό.

Μπορεί επίσης να ζητηθεί η συλλογή δείγματος κοπράνων για να αναζητηθεί σε αυτό το αντιγόνο του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού (Helicobacterpylori). Ωστόσο, αυτή η εξέταση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί σε άτομα με αίμα στα κόπρανά τους.

Υπάρχει επίσης μία αναπνευστική δοκιμασία γνωστή ως «δοκιμασία αναπνοής ουρίας» που στοχεύει στον εντοπισμό της ενζυμικής δραστηριότητας του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού (Helicobacterpylori).

Μπορεί να ζητηθεί επίσης μέτρηση της αιμοσφαιρίνης για τον έλεγχο της αναιμίας.

Γίνεται επίσης εξέταση για τον προσδιορισμό της αφανής αιματουρίας (FOB) στα κόπρανα με στόχο να ανιχνευτεί αίμα σε αυτά.

Θεραπεία

Το πεπτικό έλκος θεραπεύεται με φαρμακευτική αγωγή ή με χειρουργική επέμβαση, ανάλογα με την αιτία που έχει προκαλέσει τη φλεγμονή. 

Με τη χρήση των νέων φαρμάκων και με την αγωγή εκρίζωσης ελικοβακτηριδίου η πλειονότητα των πεπτικών ελκών επουλώνονται. Η βλάβη από τα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα (ΜΣΑΦ) και την ασπιρίνη αντιμετωπίζεται επίσης συντηρητικά με φαρμακευτική αγωγή, ενώ η χειρουργική επέμβαση εφαρμόζεται στην περίπτωση που το έλκος έχει προκαλέσει σοβαρή και μη ελεγχόμενη αιμορραγία.

Θα πρέπει να τονιστεί ότι η αλόγιστη χρήση των φαρμάκων γαστροπροστασίας μπορεί πλέον να δημιουργήσει προβλήματα, όπως δυσαπορρόφηση βιταμινών, αυτόματα κατάγματα σε εμμηνοπαυσιακές γυναίκες, υπεργαστριναιμία   και ατροφική γαστρίτιδα. Για το λόγο αυτό, καθώς και για το γεγονός ότι συχνά τα συμπτώματα μειώνονται με τη χρήση των φαρμάκων αυτών  ακόμα και σε κακοήθες έλκος (καρκίνος), επιβάλλεται η συμβουλή από ειδικό ιατρό για τη χορήγησή τους, πριν να υπάρξει καθυστερημένη διάγνωση για νεόπλασμα στομάχου.

Πρόληψη

Για την πρόληψη του έλκους θα πρέπει να ακολουθείται ένας υγιής τρόπος ζωής που να περιλαμβάνει σωστή διατροφή (περιορισμό κάποιων ουσιών, όπως ο καφές, το αλκοόλ, τα καρυκεύματα, το τσάι) και διακοπή καπνίσματος. Πέραν αυτού, προληπτικά δρα και ο περιορισμός των μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων (ΜΣΑΦ). Επίσης ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται αν λαμβάνετε αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά φάρμακα και έχετε ιστορικό έλκους και σε αυτή την περίπτωση θα πρέπει να ενημερώνετε το γιατρό 

Στο πεπτικό έλκος απαιτείται αλλαγή των διατροφικών συνηθειών, με σκοπό τη μείωση των συμπτωμάτων και την επούλωση του έλκους.

Μπορείτε να βοηθήσετε στην επιτάχυνση της επούλωσης του έλκους σας αποφεύγοντας το κάπνισμα και το αλκοόλ. Η συνεχής χρήση των φαρμάκων όπως η ασπιρίνη, η ιβουπροφαίνη, ή η ναπροξένη μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα επανεμφάνισης του έλκους.

Διατροφικά, άτομα με έλκος θα πρέπει να μειώσουν στο ελάχιστο την κατανάλωση καφεϊνούχων ροφημάτων όπως καφές και αναψυκτικά, όπως επίσης και την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών που είναι δυνατόν να επιφέρουν επιδείνωση των συμπτωμάτων. Η κατανάλωση εσπεριδοειδών φρούτων όπως λεμόνι, μανταρίνι, πορτοκάλι, γκρείπ φρουτ και χυμούς εσπεριδοειδών, όπως επίσης και της ντομάτας και των παραγώγων της, μπορεί να αυξήσουν τα συμπτώματα του έλκους και θα πρέπει να καταναλώνονται στο ελάχιστο. Τα άτομα με έλκος συνήθως ανέχονται καλύτερα τα βραστά λαχανικά απο τα ωμά ενώ θα πρέπει να αποφεύγονται λαχανικά που μπορεί να προκαλέσουν φουσκώματα όπως μπρόκολο και κρεμμύδι. 

• Η διατροφή των ατόμων που υποφέρουν από έλκος θα πρέπει να αποκλείει ροφήματα που περιέχουν καφεΐνη και τρόφιμα πλούσια σε πιπέρι και μπαχαρικά. Τελευταίες μελέτες δείχνουν ότι θα πρέπει να περιορίζεται και η κατανάλωση αλατιού, καθώς το αλάτι κάνει το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (η συχνότερη αιτία πρόκλησης πεπτικού έλκους) πιο επιθετικό για την εμφάνιση έλκους.

  

• Οι ασθενείς θα πρέπει να αποφεύγουν τηγανητά φαγητά, παστά ψάρια, σκληρά, διπλομαγειρεμένα, κα πνιστά ή με πολλά μπαχαρικά κρέατα, λιπαρές τροφές, γλυκά με σιρόπι και καρπούς, καθώς και λαχανικά που σχηματίζουν αέρια, όπως το κρεμμύδι, το σέλινο, το μπρόκολο κ.ά.

• Πολύ σημαντικός θεωρείται ο περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ.

• Η επιλογή της τροφής θα πρέπει να βασίζεται στην ανεκτικότητα του ασθενούς σε συγκεκριμένες τροφές. Τροφές που αρχικά μπορεί να ενοχλούν μπορεί στη συνέχεια να ενταχθούν στο διαιτολόγιο του ασθενούς.

• Καλό θα ήταν να γίνονται πολλά και μικρά γεύματα, σε τακτά και καθορισμένα χρονικά διαστήματα.

• Το βραδινό γεύμα θα πρέπει να καταναλώνεται δύο με τρεις ώρες πριν από το βραδινό ύπνο.

• Οι ασθενείς θα πρέπει να τρώνε αργά και να μασάνε σχολαστικά την τροφή τους. Θα βοηθούσε πολύ εάν πριν αλλά και μετά την κατανάλωση ενός γεύματος υπήρχαν κάποια λεπτά ξεκούρασης και χαλάρωσης του ατόμου.

Αν και συνήθως προτείνεται η αυξημένη κατανάλωση φυτικών ινών σε υγιή άτομα για την καλύτερη λειτουργία του εντέρου, στα άτομα με πεπτικό έλκος η υπερβολική κατανάλωση τους μπορεί να προκαλέσει έντονη δυσφορία και ίσως να χρειαστεί αποχή από τρόφιμα αυξημένα σε φυτικές ίνες όπως δημητριακά με αυξημένες φυτικές ίνες, καστανό (άγριο) ρύζι κ.α.

Μια και αναφερόμαστε στο πεπτικό έλκος, δεν πρέπει να ξεχάσουμε την αναφορά μας στη μαστίχα της Χίου. Πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι η μαστίχα Χίου, ακόμη και σε μικρές ποσότητες, 1 γραμμάριο για 2 εβδομάδες, μπορεί να θεραπεύσει το πεπτικό έλκος. Αυτό αποδίδεται στην αντιμικροβιακή της δράση έναντι του ελικοβακτηριδίου του πυλωρού.

 ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

Εάν σας ενοχλεί το γάλα αντικαταστήστε το με γιαούρτι

    
Όχι

• Χυμό πορτοκάλι
• Χυμό γκρέιπφρουτ
• Αναψυκτικά 
•  Χυμό λεμονιού ξύδι 
• Καυτερό πιπέρι
• Ξερή κόκκινη πιπεριά
• Καφέ τσάι αλκοόλ
• Μειώστε το αλάτι

Προτιμήστε φαγητά στον ατμό ψητά ή βραστά και αποφύγετε τα τηγανητά και φαγητά με σάλτσες

Αφεψήματα που ωφελούν

Ορισμένα βότανα και αρωματικά φυτά, αποδεικνύονται πολύ ωφέλημα σε προβλήματα γαστρίτιδας. 

• Η μέντα π.χ έχει σπασμολυτική δράση, χαλαρώνει τους μυς του πεπτικού συστήματος και το αφέψημα από τα φύλλα της, βοηθά στην ανακούφιση του πόνου. Για πιο άμεση απαλλαγή του στομαχικού πόνου, μπορείτε να προσθέσετε στο αφέψημα δενδρομολόχα ή άγριο γεράνι (για τη μείωση των όξινων εκκρίσεων).

• Τα αφεψήματα χαμομηλιού και φασκόμηλου, λειτουργούν επίσης ως ήπια κατασταλτικά στην αντιμετώπιση της γαστρίτιδας και της δυσπεψίας, καθώς και 

• Το αφέψημα της γλυκόριζας, που θα το πιείτε, αφού πρώτα το αφήσετε να κρυώσει. Η γλυκόριζα, έχει την ιδιότητα να παράγει μια βλέννα στο στομάχι η οποία επικάθεται στα τοιχώματα του, περιορίζοντας έτσι, τις εκκρίσεις των οξέων.

ΠΡΟΣΟΧΗ

Το να αγνοήσετε τα συμπτώματα του έλκους δεν είναι μια καλή ιδέα. Είναι μια κατάσταση πρέπει να αντιμετωπιστεί. Αν και τα συμπτώματα μπορεί να φύγουν για ένα σύντομο χρονικό διάστημα, το έλκος μπορεί να επανεμφανιστεί. Εάν αφεθεί χωρίς θεραπεία, το έλκος μπορεί να σας προκαλέσει προβλήματα που μπορεί να απειλήσουν ακόμη και τη ζωή σας. Ακόμη και με τη θεραπεία, μερικά έλκη μπορεί να επανέλθουν και μπορεί να χρειαστεί περαιτέρω θεραπεία.

Διαβάστε επίσης

• Ταλαιπωρείστε συχνά από καούρες; Που οφείλονται και πώς μπορείτε να αντιμετωπίσετε την γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, αλλάζοντας απλές συνήθειες;
• Tα συμπτώματα του καρκίνου του στομάχου. Τροφές που βοηθούν στην πρόληψη. Γιατί δεν πρέπει να παίρνουμε φάρμακα για το στομάχι στην τύχη;
• Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού βασική αιτία γαστρικού και πεπτικού έλκους. (Video)
• Αν φάγατε πολύ και απότομα, αν δεν νιώθετε καλά, και έχετε δυσφορία, ss, διαβάστε αυτές τις οδηγίες για να αποφύγετε τα χειρότερα...
• Πονάτε στο στήθος; Είναι καρδιά ή στομάχι; Πότε πρέπει να καλέσετε βοήθεια και να πάτε αμέσως στο νοσοκομείο;

Έχετε καούρα, καούρες, ξινίλες, αίσθηση καψίματος; Που οφείλονται; Tι να κάνετε;

του Ξενοφώντα Τσούκαλη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Η καούρα είναι μια αίσθηση καψίματος που ανεβαίνει από το στομάχι σας ή από χαμηλά στο θώρακα προς το λαιμό σας. Ορισμένες φορές μπορεί να αισθανθείτε ότι οι τροφές επιστρέφουν στο λαιμό, και μερικοί άνθρωποι νιώθουν ξινίλα ή πικρή γεύση στο πίσω μέρος του στόματος. 

Η καούρα μπορεί να διαρκέσει αρκετές ώρες και είναι συχνά χειρότερη μετά το φαΐ, ή όταν ξαπλώνετε ή σκύβετε. Η καούρα είναι το πιο κοινό σύμπτωμα της παλινδρόμησης

Η καούρα και η παλινδρόμηση μπορούν να αντιμετωπιστούν με φάρμακα που εξουδετερώνουν ή μειώνουν την ποσότητα οξέος στο στομάχι σας. Αυτό μειώνει την ενόχληση που προκαλείται από το ανερχόμενο στομαχικό οξύ και επιτρέπει στο εσωτερικό τοίχωμα του οισοφάγου σας να επουλωθεί. Υπάρχουν επίσης ορισμένες αλλαγές διατροφής και τρόπου ζωής που μπορούν να βοηθήσουν προκειμένου να μειωθεί η εμφάνιση συμπτωμάτων.

Τι πρέπει να κάνετε για να ελαττωθεί η εμφάνιση των συμπτωμάτων της παλινδρόμησης;

• Να διατηρήσετε ένα υγιές βάρος.  Το περίσσιο λίπος μπορεί να  ασκήσει πίεση στην κοιλιά σας, να ανεβάσει το στομάχι σας και να προκαλέσει παλινδρόμηση οξέος στον οισοφάγο σας. . Αν το βάρος σας είναι ιδανικό προσπαθήστε να το διατηρήσετε.. Εάν είστε υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, προσπαθήστε να χάσετε βάρος αργά - δεν υπερβαίνει το 1 ή 2 λίρες (0,5 έως 1 κιλό) την εβδομάδα. Ρωτήστε το γιατρό σας για βοήθεια στη διαμόρφωση μιας στρατηγικής για την απώλεια βάρους που θα λειτουργήσει για σας.

• Αποφύγετε στενά και σφιχτά ρούχα. Ρούχα που που είναι σφιχτά γύρω από τη μέση σας μπορεί να  ασκήσουν  πίεση στην κοιλιά σας και να χαλαρώσουν τον  κατώτερο οισοφαγικό σφιγκτήρα.

• Αποφύγετε τροφές που προκαλούν καούρα. Αυτές διαφοροποιούνται από άτομο σε άτομο. Κάποιες κοινές τροφές όπως τα  λιπαρά ή τηγανητά τρόφιμα, το αλκοόλ, η σοκολάτα, η μέντα, το σκόρδο, το κρεμμύδι και η καφεΐνη μπορεί να χειροτερέψουν την καούρα.

• Μην ξαπλώνετε μετά από ένα γεύμα. Περιμένετε τουλάχιστον δύο με τρεις ώρες μετά το φαγητό πριν την ξεκούραση σε κρεββάτι ή την κατάκλιση για ύπνο.

• Μπορείτε να ανεβάσετε το προσκέφαλο του κρεβατιού σας. Μια κλίση 40 μοιρών περίπου βοηθά αρκετά  . Τοποθετείστε ξύλο ή τσιμεντόλιθους κάτω από τα πόδια του κρεβατιού σας στην άκρη του κρεβατιού. Εάν δεν είναι δυνατόν να ανυψώσετε το κρεβάτι σας, μπορείτε να εισαγάγετε μια σφήνα ανάμεσα στο στρώμα σας και την βάση του κρεβατιού για να ανυψώσει το σώμα σας από τη μέση και πάνω. Σφήνες είναι διαθέσιμες σε φαρμακεία και καταστήματα ιατρικού εξοπλισμού

• Αποφύγετε το κάπνισμα. Το κάπνισμα μειώνει την ικανότητα του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα   να λειτουργήσει σωστά.

Πότε πρέπει να δείτε ένα γιατρό άμεσα;

Ζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια εάν έχετε πόνο στο στήθος , ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από άλλα σημεία και συμπτώματα όπως δύσπνοια ή πόνος στη γνάθου ή πόνο στο χέρι. Αυτά μπορεί να είναι σημεία και συμπτώματα της καρδιακής προσβολής.

Διαβάστε ακόμα

• Υποφέρετε από καούρες; Τι είναι η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση και τι πρέπει να κάνετε;
• Οδηγίες για την δυσπεψία και την βαρυστομαχιά
• Έχετε δυσφορία, βαρυστομαχιά από το πολύ φαγητό; Τι μπορεί να κάνετε;

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση. Μείωση τη συχνότητας της καούρας με απλές καθημερινές αλλαγές

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

1 στους 5 παθαίνουν καούρες μια φορά την εβδομάδα. To πάχος, το κάπνισμα, το αλκοόλ επιδεινώνουν τις καούρες. H επίδραση της Γαστροοισοφαγικής Παλινδρομικής Νόσου δεν περιορίζεται στα κλινικά συμπτώματα, αλλά επηρεάζει πολύ αρνητικά την καθημερινή ποιότητα ζωής των ασθενών.

Τι είναι η καούρα;

Η καούρα είναι μια αίσθηση καψίματος που ανεβαίνει από το στομάχι σας ή από χαμηλά στο θώρακα προς το λαιμό σας. Ετυμολογικά ο ορός καούρα προέρχεται από το ρήμα «καίω» και το παραγωγικό επίθημα «-ούρα». Είναι καυστικός, πόνος ο οποίος ξεκινά ψηλά στο στομάχι, ανεβαίνει πίσω από το στήθος και ενίοτε φτάνει μέχρι το λαιμό και συνοδεύεται συνήθως από ξινίλα και αναγωγή.

Ορισμένες φορές μπορεί να αισθανθείτε ότι οι τροφές επιστρέφουν στο λαιμό, και μερικοί άνθρωποι νιώθουν ξινίλα ή πικρή γεύση στο πίσω μέρος του στόματος. Η καούρα μπορεί να διαρκέσει αρκετές ώρες και είναι συχνά χειρότερη μετά το φαΐ, ή όταν ξαπλώνετε ή σκύβετε. Η καούρα είναι το πιο κοινό σύμπτωμα της παλινδρόμησης

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ;

Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση (ΓΟΠ) είναι μια χρόνια νόσος του πεπτικού η οποία συμβαίνει όταν το οξύ από το στομάχι ή, ενίοτε, χολή  ρέει πίσω (παλινδρομεί) στον οισοφάγο. Η παλινδρόμηση του οξέος ερεθίζει την εσωτερική επιφάνεια του οισοφάγου και προκαλεί σημεία και   συμπτώματα της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης.

Παλινδρόμηση εμφανίζεται όταν ανεβαίνει το οξύ από το στομάχι σας, το οποίο βρίσκεται εκεί για να σας βοηθά να χωνεύετε το φαγητό σας, στον οισοφάγο σας (το σωλήνα που συνδέει το στόμα σας με το στομάχι σας), προκαλώντας ερεθισμό, πόνο και ενόχληση. Άλλα συμπτώματα της παλινδρόμησης περιλαμβάνουν δυσκολία να καταπιείτε, υπερβολικό ρέψιμο και αναγωγή

Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να διαχειριστούν την οπισθοστερνική δυσφορία και το κάψιμο με τις αλλαγές στον τρόπο ζωής και αντιόξινα φάρμακα. Αλλά  για τα άτομα με ΓΟΠΝ, αυτά τα απλά μέσα μπορούν να προσφέρουν μόνο προσωρινή ανακούφιση. Άτομα με ΓΟΠΝ μπορεί να χρειαστούν ισχυρότερα φάρμακα, ακόμη και χειρουργική επέμβαση, για τη μείωση των συμπτωμάτων.

Ποια είναι τα συμπτώματα για την γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση;

•   Ένα αίσθημα καύσου στο στήθος σας (καούρα), μερικές φορές μπορεί  να μεταδοθεί στο λαιμό, μαζί με μια πικρή γεύση στο στόμα σας

•   Πόνος στο στήθος

•   Δυσκολία στην κατάποση (δυσφαγία)

•   Ξηρός βήχας

•   Βραχνάδα ή πονόλαιμο

•   Αναγωγή τροφής ή ξινό υγρό  στο στόμα (γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση)

•   Αίσθημα ξένου σώματος  στο λαιμό

Πόσο σοβαρό είναι αυτό;

Οι περισσότεροι άνθρωποι παθαίνουν παλινδρόμηση πού και πού, αλλά ορισμένοι υποφέρουν απ’ αυτήν πιο τακτικά.
 Αν παθαίνετε καούρα ή άλλα συμπτώματα παλινδρόμησης πάνω από δύο φορές την εβδομάδα, ή αυτά τα συμπτώματα έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην καλή κατάσταση της υγείας σας, μπορεί να πάσχετε από γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση

Η πάθηση ΓΟΠΝ μπορεί να έχει σημαντική επίδραση στην ποιότητα ζωής και μπορεί να προκαλέσει βλάβη στον οισοφάγο σας αν δεν υποβληθείτε στην κατάλληλη θεραπευτική αγωγή.

Αν πάσχετε από ΓΟΠΝ, το ανερχόμενο στομαχικό οξύ μπορεί να προκαλέσει φλεγμονή και βλάβη στο εσωτερικό τοίχωμα του οισοφάγου σας. Δεν είναι δυνατό να γνωρίζετε από τα συμπτώματά σας αν έχετε ή όχι υποστεί βλάβη στον οισοφάγο σας. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να δείτε το γιατρό σας αν έχετε ενοχλητικά συμπτώματα ή τα συμπτώματά σας εμφανίζονται πάνω από δύο φορές την εβδομάδα. Αν αφεθεί χωρίς θεραπεία, η πάθηση ΓΟΠΝ μπορεί επίσης να οδηγήσει σε σοβαρότερες επιπλοκές. Ευτυχώς, πολλές από αυτές τις επιπλοκές μπορούν να αποφευχθούν με τη σωστή παρακολούθηση.

Ποιοι είναι οι παράγοντες κινδύνου;

Οι συνθήκες που ευνοούν την ανάπτυξη ΓΟΠΝ είναι:

•  Η παχυσαρκία

•  Η διαφραγματοκήλη

•  Η εγκυμοσύνη

•  Το κάπνισμα

•  Η ξηροστομία

•  Το άσθμα

•  Ο διαβήτης

•  Καθυστέρηση της κένωσης του στομάχου

•  Νόσοι  του συνδετικού ιστού, όπως η σκληροδερμία

•  Η νόσος Zollinger-Ellison  

Θεραπευτική αγωγή

Η καούρα και η παλινδρόμηση μπορούν να αντιμετωπιστούν με φάρμακα που εξουδετερώνουν ή μειώνουν την ποσότητα οξέος στο στομάχι σας. Αυτό μειώνει την ενόχληση που προκαλείται από το ανερχόμενο στομαχικό οξύ και επιτρέπει στο εσωτερικό τοίχωμα του οισοφάγου σας να επουλωθεί.

Η αντιμετώπιση της καούρας και γενικότερα της ΓΟΠΝ έχει ως στόχους:

• Αλκαλοποίηση των γαστρικών οξέων. Αυτό γίνεται με τη χρήση αντιόξινων φαρμάκων (Maalox, Simeco, Riopan κ.ά.). Έχουν συμπτωματική δράση (ανακουφίζουν την καυσαλγία).
• Μείωση της παραγωγής των γαστρικών οξέων (υγρών). Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται είναι: αναστολείς των Η2- υποδοχέων (ρανιτιδίνη), αναστολείς της αντλίας πρωτονίων (ομεπραζόλη). Επιτυγχάνουν μεγαλύτερη καταστολή των οξέων και η θεραπεία με αυτά έχει μεγαλύτερη διάρκεια.
• Μεταβολή της κινητικότητας του στομάχου. Τα γαστροκινητικά που χρησιμοποιούνται είναι η μετοκλοπραμίδη (Primperan), η δομπτριδόνη (tb. Cilroton) και η σιζαπρίδη (tb. Alimix), της οποίας όμως οι παρενέργειες έχουν περιορίσει τη χρήση.
• Μέτρα που αφορούν στον τρόπο ζωής σε σχέση:
α) με δίαιτα (όχι σε καφέ, γλυκά σιροπιαστά, σοκολάτα, λιπαρά, οινοπνευματώδη ποτά),
β) καθημερινές συνήθειες: μικρά γεύματα και συχνά, απώλεια βάρους, αποφυγή κατάκλισης τουλάχιστον δύο ώρες μετά το φαγητό, όχι στενά ρούχα.
• Χειρουργική αντιμετώπιση. Σε ανατομικές βλάβες σοβαρού βαθμού:
Διαφραγματοκήλη (θολοπλαστική).
Πυλωρική στένωση (πυλωροπλαστική κατά Nissen).

Υπάρχουν επίσης ορισμένες αλλαγές διατροφής και τρόπου ζωής που μπορούν να βοηθήσουν προκειμένου να μειωθεί η εμφάνιση συμπτωμάτων.

Ποιες αλλαγές πρέπει να κάνετε στον τρόπο της ζωής σας;

Κάποιες αλλαγές στον τρόπο ζωής σας  μπορεί να συμβάλει στη μείωση της συχνότητας της καούρας. Προσπαθήστε:

• Να διατηρήσετε ένα υγιές βάρος.  Το περίσσιο λίπος μπορεί να  ασκήσει πίεση στην κοιλιά σας, να ανεβάσει το στομάχι σας και να προκαλέσει παλινδρόμηση οξέος στον οισοφάγο σας. . Αν το βάρος σας είναι ιδανικό προσπαθήστε να το διατηρήσετε.. Εάν είστε υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, προσπαθήστε να χάσετε βάρος αργά - δεν υπερβαίνει το 0,5 έως 1 κιλό την εβδομάδα. Ρωτήστε το γιατρό σας για βοήθεια στη διαμόρφωση μιας στρατηγικής για την απώλεια βάρους που θα λειτουργήσει για σας.

• Αποφύγετε στενά και σφιχτά ρούχα. Ρούχα που που είναι σφιχτά γύρω από τη μέση σας μπορεί να  ασκήσουν  πίεση στην κοιλιά σας και να χαλαρώσουν τον  κατώτερο οισοφαγικό σφιγκτήρα.

• Αποφύγετε τροφές που προκαλούν καούρα. Αυτές διαφοροποιούνται από άτομο σε άτομο. Κάποιες κοινές τροφές όπως τα  λιπαρά ή τηγανητά τρόφιμα, το αλκοόλ, η σοκολάτα,η μέντα, το σκόρδο, το κρεμμύδι και η καφεΐνη μπορεί να χειροτερέψουν την καούρα.

• Μην ξαπλώνετε μετά από ένα γεύμα. Περιμένετε τουλάχιστον δύο με τρεις ώρες μετά το φαγητό πριν την ξεκούραση σε κρεββάτι ή την κατάκλιση για ύπνο.

• Μπορείτε να ανεβάσετε το προσκέφαλο του κρεβατιού σας. Μια κλίση 40 μοιρών περίπου βοηθά αρκετά  . Τοποθετείστε ξύλο ή τσιμεντόλιθους κάτω από τα πόδια του κρεβατιού σας στην άκρη του κρεβατιού. Εάν δεν είναι δυνατόν να ανυψώσετε το κρεβάτι σας, μπορείτε να εισαγάγετε μια σφήνα ανάμεσα στο στρώμα σας και την βάση του κρεβατιού για να ανυψώσει το σώμα σας από τη μέση και πάνω. Σφήνες είναι διαθέσιμες σε φαρμακεία και καταστήματα ιατρικού εξοπλισμού

• Αποφύγετε το κάπνισμα. Το κάπνισμα μειώνει την ικανότητα του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα   να λειτουργήσει σωστά.

Συμβουλές για μείωση των συμπτωμάτων της παλινδρόμησης

Διατροφή

•  Συγκεκριμένες τροφές μπορούν να επιδεινώσουν την παλινδρόμηση και την καούρα. Αυτές οι τροφές μπορεί να διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Προσπαθήστε
να προσδιορίσετε και να αποφεύγετε τις τροφές που επιδεινώνουν τα συμπτώματά σας.

•  Οι τροφές που προκαλούν συνήθως αύξηση της παλινδρόμησης και της καούρας περιλαμβάνουν λιπαρά και τηγανισμένα φαγητά, πικάντικες τροφές, σοκολάτα, οινοπνευματώδη και καφεΐνη.

•  Αποφεύγετε να τρώτε για τρεις ώρες πριν πάτε για ύπνο.

•  Τρώτε μικρότερα, συχνότερα γεύματα. 


Τρόπος ζωής

• Το κάπνισμα μπορεί να επιδεινώσει την καούρα, γι’ αυτό είναι καλή ιδέα να σκεφτείτε να το κόψετε.

• Προσπαθήστε να χάσετε περιττό βάρος. Η παχυσαρκία ασκεί πρόσθετη πίεση στο στομάχι σας.

• Αποφεύγετε ρουχισμό με σφιχτές ζώνες.

• Όταν ξαπλώνετε, προσπαθήστε να έχετε το κεφάλι σας 
πιο ψηλά από το στομάχι σας.

• Προσπαθήστε να μειώσετε το στρες όσο το δυνατόν περισσότερο.

Πότε πρέπει να δείτε ένα γιατρό άμεσα;

Ζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια αν έχετε πόνο στο στήθος, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από άλλα σημεία και συμπτώματα όπως δύσπνοια ή πόνος στη γνάθου ή πόνο στο χέρι. Αυτά μπορεί να είναι σημεία και συμπτώματα της καρδιακής προσβολής.

Διαβάστε επίσης: 

• Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού βασική αιτία γαστρικού και πεπτικού έλκους. (Video)
• Αν φάγατε πολύ και απότομα, αν δεν νιώθετε καλά, και έχετε δυσφορία, βαρυστομαχιά, διαβάστε αυτές τις οδηγίες για να αποφύγετε τα χειρότερα...
• Πονάτε στο στήθος; Είναι καρδιά ή στομάχι; Πότε πρέπει να καλέσετε βοήθεια και να πάτε αμέσως στο νοσοκομείο;

Τροφές που μας προστατεύουν από τις ιώσεις, πλούσιες σε βιταμίνες, μέταλλα, αντιοξειδωτικά

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Για πρόληψη και αντιμετώπιση της γρίπης και του κρυολογήματος διάφορα τρόφιμα προσφέρουν ένα πλούσιο οπλοστάσιο ισχυρών παραγόντων που θωρακίζουν το σύστημα άμυνας μας. Τα τρόφιμα που διαλέγουμε να τρώμε κάθε μέρα σε συνδυασμό με τα εμβόλια, την ξεκούραση, τον καλό ύπνο και την τακτική σωματική άσκηση είναι ασπίδες προστασίας από τη γρίπη και άλλες σοβαρές ασθένειες.

Ποιες τροφές μας προστατεύουν από τις ιώσεις;


Αρχικά θα πρέπει να ενισχύσουμε το ανοσοποιητικό μας σύστημα με τροφές πλούσιες σε συγκεκριμένα θρεπτικά συστατικά.

Μανιτάρια

Τα λευκά μανιτάρια (button mushrooms) είναι πλούσια σε σελήνιο και αντιοξειδωτικά. Τα χαμηλά επίπεδα σελήνιου έχει βρεθεί ότι συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης γρίπης. Περιέχουν επίσης ριβοφλαβίνη και νιασίνη, οι οποίες είναι βιταμίνες Β και έχουν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση ενός υγιούς ανοσοποιητικού συστήματος. Έρευνες έχουν δείξει επίσης ότι τα μανιτάρια πιθανόν έχουν αντιϊκές, αντιβακτηριακές καθώς και αντικαρκινικές ιδιότητες.

Στρείδια

Τα στρείδια είναι πλούσια σε ψευδάργυρο, ένα ιχνοστοιχείο που προσφέρει ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος αλλά και της λίμπιντο. Τα χαμηλά επίπεδα ψευδαργύρου έχουν συνδεθεί με την ανδρική υπογονιμότητα ενώ επίσης φαίνεται ότι προσφέρει και κάποια αντιϊκή προστασία, αν και οι ερευνητές δεν μπορούν να εξηγήσουν ακόμα το γιατί. Ωστόσο είναι γνωστό ότι ο ψευδάργυρος έχει σημαντικό ρόλο σε αρκετές λειτουργίες του ανοσοποιητικού συστήματος, συμπεριλαμβανόμενης της επούλωσης των πληγών.

Λάχανο

Το λάχανο είναι μία καλή πηγή γλουταμίνης που επίσης ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα. Το βρίσκουμε άφθονο τον χειμώνα, σε διάφορες ποικιλίες, και προσφέρεται για διάφορες παρασκευές, όπως σαλάτες, σούπες κ.α.

Μπρόκολο

Άλλο ένα λαχανικό που βρίσκουμε σε αφθονία τον χειμώνα. Έρευνα έδειξε ότι το μπρόκολο μπορεί να ενισχύσει το ανοσοποιητικό σύστημα ενώ επίσης είναι πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά που συμβάλλουν στη διατήρηση της υγείας, όπως Βιταμίνες Α & C και γλουταθειόνη.

Σπανάκι

Ανήκει στις «υπερτροφές», και είναι πλούσιο σε φολλικό οξύ που βοηθά την παραγωγή νέων κυττάρων και την επιδιόρθωση του DNA. Είναι επίσης πλούσιο σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά όπως η βιταμίνη C. Προτιμήστε να το καταναλώσετε ωμό ή ελαφρά μαγειρεμένο ώστε να αποκομίσετε το μέγιστο των θρεπτικών συστατικών.

Elderberry

Τα σκουρόχρωμα αυτά μούρα έχει δειχθεί ότι καταπολεμούν τον ιό της γρίπης σε in vitro έρευνα, εάν και απαιτείται περαιτέρω διερεύνηση για την ευεργετική τους δράση. Είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά και πιθανόν ενισχύουν την καταπολέμηση των φλεγμονών.

Acai Berry

Το Acai Berry είναι φρούτο που ανήκει στις «υπερτροφές» και το σκούρο χρώμα του υποδεικνύει την μεγάλη περιεκτικότητα του σε αντιοξειδωτικά και συγκεκριμένα σε ανθοκυανίνες. Δεν έχει επιβεβαιωθεί ακόμα επιστημονικά ότι το Acai Berry προσφέρει προστασία έναντι συγκεκριμένων παθήσεων, ωστόσο τα αντιοξειδωτικά που περιέχει μπορούν να ενισχύσουν το σώμα στην αντιμετώπιση της γήρανσης αλλά και διάφορων ασθενειών. 

Αμύγδαλα

Μία χούφτα αμύγδαλα μπορεί να βοηθήσει το ανοσοποιητικό σας να ανακάμψει από τις βλαβερές  επιπτώσεις του στρες. ¼ της κούπας αμύγδαλα περιέχουν περίπου το 50% της συνιστώμενης ημερήσιας ποσότητας Βιταμίνης Ε, ενώ επίσης είναι πλούσια σε ριβοφλαβίνη και νιασίνη.

Γκρέϊπφρουτ

Το γκρέϊπφρουτ είναι πλούσιο σε Βιταμίνη C, γνωστή για την δράση της ενάντια στην γρίπη και στο κρύωμα, καθώς επίσης και σε φλαβονοειδή, φυσικές ενώσεις που έχει δειχθεί ότι  ενισχύουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού. Εναλλακτικές επιλογές για όσους δεν συμπαθούν τα γκρέϊπφρουτ είναι τα πορτοκάλια και τα μανταρίνια.

Φύτρα σιταριού

Το φύτρο του σιταριού είναι το  μέρος του σπόρου που τρέφει τον νεαρό βλαστό κατά την ανάπτυξή του, και είναι εξαιρετικά πλούσιο σε θρεπτικά στοιχεία. Περιέχει πλειάδα βιταμινών και μετάλλων όπως ψευδάργυρο, αντιοξειδωτικά και βιταμίνες Β. Είναι επίσης μία καλή πηγή φυτικών ινών, πρωτεϊνών και καλών λιπαρών.

Γιαούρτι

Η καθημερινή κατανάλωση γιαουρτιού μπορεί να μειώσει τις πιθανότητες κρυώματος. Τα προϊόντα που αναγράφουν ότι περιέχουν «ζωντανές και ενεργές καλλιέργειες» θεωρείται από τους ερευνητές ότι ενισχύουν την λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος στην μάχη κατά των ασθενειών. Η Βιταμίνη D, που επίσης πολλές φορές προστίθεται στα προϊόντα γιαουρτιού, φαίνεται ότι συνδέεται με τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης γρίπης ή κρυώματος.

Σκόρδο

Το σκόρδο είναι πλούσιο σε πολύτιμα αντιοξειδωτικά. Ανάμεσα στα μικρόβια που καταπολεμούνται από το σκόρδο περιλαμβάνεται το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, ένα βακτήριο που έχει βρεθεί ότι συνδέεται με την εμφάνιση έλκους και καρκίνου στο στομάχι. Για την ενεργοποίηση των ωφέλιμων ενζύμων που περιέχει, συνιστάται αφού το καθαρίσετε και το ψιλοκόψετε, να περιμένετε 15-20 λεπτά πριν το μαγειρέψετε.

Τσάι

Τόσο το κοινό όσο και το πράσινο τσάι είναι πλούσια σε πολυφαινόλες και φλαβονοειδή. Οι αντιοξειδωτικές αυτές ουσίες μάχονται τις ελεύθερες ρίζες που βλάπτουν τα κύτταρα.

Γλυκοπατάτες

Όπως και τα καρότα, οι γλυκοπατάτες περιέχουν β-καροτένιο, ένα αντιοξειδωτικό που καταπολεμά τις ελεύθερες ρίζες. Είναι επίσης πλούσιες σε Βιταμίνη Α, η οποία έχει συνδεθεί με την επιβράδυνση της γήρανσης καθώς και με την πιθανή μείωση του κινδύνου ανάπτυξης κάποιων τύπων καρκίνου.

Καρπούζι

Εκτός από δροσιστικό και αναζωογονητικό, το ώριμο καρπούζι είναι πλούσιο σε γλουταθειόνη, ένα ισχυρό αντιοξειδωτικό. Η γλουταθειόνη είναι γνωστή για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος στην αντιμετώπιση των λοιμώξεων. 

Διαβάστε επίσης

• Κρυολόγημα ή γρίπη; Τι πρέπει να κάνουμε; Γιατί δεν πρέπει να δίνουμε ασπιρίνη στα παιδιά με γρίπη;
• Εποχική γρίπη. Ποιες είναι οι ομάδες υψηλού κινδύνου, που πρέπει να εμβολιαστούν και ποια είναι η καλύτερη περίοδος εμβολιασμού;
• Έχει το παιδί σας πυρετό; Τι πρέπει και τι δεν πρέπει να κάνετε.
• Οι θεραπευτικές ιδιότητες του ευκάλυπτου, από το κρυολόγημα και την ιγμορίτιδα μέχρι την ψωρίαση και την ακμή.
• Προστατευτείτε από τις ιώσεις και την γρίπη. Τροφές που προστατεύουν από τις ιώσεις.