Θαλασσοθεραπεία: οφέλη της θάλασσας, συστατικά του θαλασσινού νερού και προσοχή

της Μαρίας Χιόνη, MSc φυσιολογίας Ιατρικής Σχολής Αθηνών, ΕΚΠΑ, medlabnews.gr iatrikanea

Η θαλασσοθεραπεία αξιοποιεί το θαλασσινό νερό, τον αέρα, την άμμο, τον ήλιο και το θαλάσσιο περιβάλλον ως παράγοντες ευεξίας και υποστήριξης της υγείας. Το άρθρο εξηγεί ποια συστατικά περιέχει το θαλασσινό νερό, ποιες θεραπευτικές ιδιότητες αποδίδονται στη θάλασσα και σε ποιες περιπτώσεις χρειάζεται προσοχή. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο δέρμα, την κυκλοφορία, το αναπνευστικό, τη χαλάρωση, την άσκηση και τις αντενδείξεις. 

Η θάλασσα έχει θαυματουργές επιδράσεις στην υγεία μας. Η απεραντοσύνη της θάλασσας έκρυβε πάντοτε θεραπευτικές ιδιότητες, καθώς το θαλασσινό νερό είναι δύναμη ζωής. Μας διεγείρει, μας ανανεώνει, μας αναζωογονεί και μας προστατεύει.

Το αλμυρό νερό, η άμμος, ο ήλιος, το θαλασσινό αεράκι και η λάσπη δεν είναι όμως μόνο συνώνυμα της ξεκούρασης, αλλά πανάκεια για πολλές, μικρές και συχνά επίπονες ενοχλήσεις, προσφέρουν αναρίθμητες ευεργετικές ιδιότητες στο δέρμα, στην κυκλοφορία, αλλά και στον οργανισμό συνολικά.

Στην αρχαία Ελλάδα, ο Ιπποκράτης ήταν ο πρώτος που ασχολήθηκε με τις θεραπευτικές ιδιότητες του θαλασσινού νερού. Ήδη όμως από την εποχή του Ηρόδοτου αναφέρεται η χρήση της θαλασσοθεραπείας στην αντιμετώπιση ορισμένων παθήσεων. Στην Κω,  τον 4ο αιώνα π. X., ο Ιπποκράτης ιδρύει στην ιδιαίτερή του πατρίδα το σημαντικότερο από τα 300 συνολικά Ασκληπιεία της αρχαίας Ελλάδας, σε ένα εντυπωσιακό τοπίο γεμάτο κυπαρίσσια και πεύκα, αλλά με θέα στη θάλασσα. Οι θεραπευτικές ιδιότητες του θαλασσινού νερού ήταν γνωστές ήδη από την εποχή του θεμελιωτή της ιατρικής επιστήμης και πατέρα της υδροθεραπείας. Το μαρτυρά η δομή του Ασκληπιείου, όπου κρήνες, δεξαμενές θαλασσινού νερού και λουτρά είχαν την τιμητική τους. Τα ιστορικά συγγράμματα αναφέρουν τη θαλασσοθεραπεία ως μέθοδο αντιμετώπισης ασθενειών, από την εποχή του Ηροδότου και του Ευριπίδη. Το θαλασσινό νερό, πολύ περισσότερο από το κοινό πόσιμο νερό, θεωρείται από αρχαιοτάτων χρόνων άριστο μέσο κάθαρσης. «Θάλασσα κλύζει πάντα των ανθρώπων κακά» αναφέρει χαρακτηριστικά ο Ευριπίδης στην τραγωδία του Ιφιγένεια η εν Ταύροις, δηλαδή «η θάλασσα καθαρίζει όλα τα κακά των ανθρώπων».  Το αρχαίο απόφθεγμα έγινε σύγχρονη μέθοδος εναλλακτικής θεραπείας όταν στα 1899 ένας Γάλλος επιστήμονας ο Ρενέ Quinton, ανακάλυψε επιστημονικές βάσεις στην αρχαία θεραπεία της θαλασσοθεραπείας. Ο Γάλλος επιστήμονας, απέδειξε επιστημονικά ότι το θαλασσινό νερό έχει την ίδια σύσταση µε το πλάσμα του αίματος. Λίγο αργότερα δημιουργήθηκαν τα πρώτα κέντρα θεραπευτικής αγωγής με βάση το θαλασσινό νερό.


Τα πολύτιμα συστατικά που περιέχει η θάλασσα

Χαρακτηρίζεται από πολύ περιορισμένες αλλαγές στις φυσικές και χημικές ιδιότητες και στις εποχικές διακυμάνσεις στη θερμοκρασία (από 0-30°C) και στην περιεκτικότητα σε αλάτι. Επιπλέον, μέσω του φυτοπλαγκτόν, η θάλασσα μας προμηθεύει με οξυγόνο, αφού δεσμεύει το διοξείδιο του άνθρακα. Η απόδειξη ότι η θάλασσα αποτελεί πηγή ζωής βασίζεται στη γενική συγκρότηση της σύγχρονης πανίδας, αλλά κυρίως στην ομοιότητα της χημικής σύστασης των σωματικών υγρών του ανθρώπινου οργανισμού και του θαλασσινού νερού.

Το θαλασσινό νερό περιέχει και τα 92 μεταλλικά στοιχεία που βρίσκονται στη φύση και στον οργανισμό μας. Και ειδικότερα:

Μαγνήσιο: Είναι απαραίτητο τόσο για τη μυϊκή όσο και για τη νευρική δραστηριότητα του οργανισμού, για τη σταθεροποίηση της θερμοκρασίας σώματος, καθώς και για τη δομή των οστών.

Ασβέστιο: Απόλυτα αναγκαίο για την πήξη του αίματος και για τη μετάδοση των νευρικών ερεθισμάτων.

Νάτριο: Βοηθά στην ενυδάτωση των  κυττάρων, αφού παρακρατεί νερό στο εσωτερικό των μυών.

Ιώδιο: Σταθεροποιεί το μεταβολισμό και επεμβαίνει επιβοηθητικά στην ανάπτυξη.

Τα μπάνια στη θάλασσα δεν αποτελούν μόνο μια μορφή διασκέδασης. Η σύσταση του θαλασσινού νερού συμβάλλει στην αντιμετώπιση χρόνιων προβλημάτων υγείας ενώ προσφέρει και ένα αίσθημα αναζωογόνησης και ευεξίας. 

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ

1) ΚΥΚΛΟΦΟΡIΑ ΤΟΥ ΑΙΜΑΤΟΣ : Το κολύμπι σε θαλασσινό νερό μπορεί να διευκολύνει την κυκλοφορία του αίματος στο σώμα μας, μια και η είσοδος και η έξοδος από το νερό ισοδυναμεί με ένα είδος καρδιαγγειακής γυμναστικής.

2) ΤΟΞΙΝΕΣ :Ευνοείται η αποβολή των συσσωρευμένων τοξινών από τον οργανισμό.



3) ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ : Το θαλασσινό νερό περιέχει ζωτικά στοιχεία, βιταμίνες, ανόργανα άλατα, ιχνοστοιχεία, αμινοξέα και ζωντανούς μικροοργανισμούς ,που μπορούν να παράγουν αντιβιοτική και αντιβακτηριακή δράση συμβάλλοντας στην ορθή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Τα συστατικά του θαλασσινού νερού απορροφώνται εύκολα και χρησιμοποιούνται από το σώμα μας, ενώ κολυμπάμε.

4) ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ : Οι εισπνοές στη θάλασσα γίνονται πιο βαθιές, οι σφυγμοί μας επιταχύνονται καταπολεμώντας το άσθμα, τη βρογχίτιδα και άλλες παθήσεις του αναπνευστικού συστήματος. Βελτιώνει σημαντικά την αναπνευστική λειτουργία, ενώ είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική στις κρίσεις του άσθματος και της αλλεργικής ρινίτιδας. Ωφελημένα από τη θαλασσινή αύρα βγαίνουν και τα άτομα με χρόνια ιγμορίτιδα, καθώς τους βοηθά στην αποσυμφόρηση του ρινικού συστήματος.

5) ΔΕΡΜΑΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ: Η έκθεση στον ήλιο(με προσοχή)  σε συνδυασμό με το θαλασσινό νερό  καθίσταται ευεργετική για ορισμένες δερματικές παθήσεις όπως η κνίδωση, το ατοπικό έκζεμα και η ψωρίαση, ενώ η υπεριώδης ακτινοβολία αποκαθιστά την ξηροδερμία.

6) ΧΑΛΑΡΩΣΗ: Ο ήχος των κυμάτων επηρεάζει τον εγκέφαλο μεταφέροντάς μας σε μια κατάσταση βαθιάς χαλάρωσης του μυαλού και του σώματος. Το μαγνήσιο, το λίθιο και το βρώμιο βοηθούν στη διατήρηση των επιπέδων ορισμένων ουσιών στον εγκέφαλο, σεροτονίνη, μελατονίνη, τρυπταμίνη, οι οποίες εμπλέκονται στην παθογένεση πολλών συναισθηματικών διαταραχών. Δεν είναι τυχαίο, το ότι το να ζει κάποιος κοντά στη θάλασσα, από μόνο του φαίνεται να επηρεάζει, τα επίπεδα του στρες. Ο ήχος της θάλασσας φαίνεται να μπορεί να αλλάζει το ρυθμό των εγκεφαλικών κυμάτων οδηγώντας μας σε ένα βαθύ διαλογιστικό επίπεδο. Μέσα από αυτό αναζωογονείται το μυαλό και το σώμα μας.

Ακόμα και ο φρέσκος αέρας της θάλασσας μας κάνει καλό αφού είναι φορτισμένος με πληθώρα αρνητικών ιόντων.  Τα αρνητικά ιόντα πέρα του ότι καταπολεμούν τις ελεύθερες ρίζες και βοηθούν στην οξυγόνωση του εγκεφάλου μας, εξισορροπούν και τα επίπεδα της σεροτονίνης του οργανισμού μας.

Η σεροτονίνη είναι ο νευροδιαβιβαστής εκείνος που έχει άμεση σχέση με τη διάθεση μας. Χαμηλά επίπεδα σεροτονίνης εμπλέκονται σε συμπτώματα κατάθλιψης και άγχους. Ο θαλασσινός αέρας φαίνεται, λοιπόν, να μας βοηθά –και όχι τυχαία- να νιώθουμε μεγαλύτερη χαρά και ευδαιμονία.

7) ΑΣΚΗΣΗ: Στο νερό οι μύες καταφέρνουν να εργάζονται δίχως το βάρος του σώματος, οπότε είναι η ιδανική περίπτωση για να ασκηθούμε, χωρίς να καταβάλλουμε ιδιαίτερο κόπο. Ο άνθρωπος μέσα στο νερό αισθάνεται µόνο το 10% του βάρους του! Έτσι μειώνεται και η καταπόνηση των αρθρώσεων που στηρίζουν το σώμα, ισχία, γόνατα, λεκάνη, σπονδυλική στήλη και ταυτόχρονα μειώνεται και η πίεση στους μυς, τένοντες και συνδέσμους.

8) ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΡΕΥΜΑΤΙΣΜΩΝ : Το νερό της θάλασσας είναι ιδιαίτερα ευεργετικό σε παθήσεις του μυοσκελετικού συστήματος και όπως έχει αποδειχτεί, τα άτομα που κολυμπούν συστηματικά απαλλάσσονται από τέτοιου είδους ενοχλήσεις. Aν το θαλασσινό νερό θερμανθεί στους 38ο βαθμούς Κελσίου, είναι ιδιαίτερα χρήσιμο στη θεραπεία διαφόρων μορφών ρευματισμών, αφού βοηθά τις αρθρώσεις να ξαναβρούν την ελαστικότητά τους.

9) ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΫΠΝΙΑΣ :Το θαλασσινό νερό περιέχει πολλά ανόργανα άλατα που δρουν ως φυσικά υπναγωγά, που βελτιώνουν την ποιότητα του ύπνου και αντιμετωπίζουν την αϋπνία.

10) ΑΝΤΙΓΗΡΑΝΣΗ : Το δέρμα μας ανακτά τη λάμψη και τη φρεσκάδα του. Tα θαλάσσια άλατα απομακρύνουν τα νεκρά κύτταρα της επιδερμίδας, ενώ ταυτόχρονα το μαγνήσιο ενυδατώνει το δέρμα και βελτιώνει την τραχιά εμφάνιση της επιδερμίδας. Αποκαθιστά το κολλαγόνο. Τα φύκια είναι πλούσια σε ιχνοστοιχεία, μέταλλα, πρωτεΐνες και βιταμίνες και χρησιμοποιούνται για την ενυδάτωση της επιδερμίδας, της προστασίας από φλεγμονές, της προφύλαξης από τις ελεύθερες ρίζες και από τη διατήρηση της ελαστικότητάς της καθυστερώντας τη γήρανση.

Την επόμενη φορά, λοιπόν, που θα βρεθείτε στην παραλία νοιαστείτε όχι μόνο για το πώς θα μαυρίσετε αλλά και πως θα εκμεταλλευθείτε τις θαυματουργικές ιδιότητες της θάλασσας.

ΠΡΟΣΟΧΗ

Αντενδείξεις

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η θαλασσοθεραπεία όχι μόνο δεν είναι αποτελεσματική, αλλά μπορεί να δημιουργήσει βλάβες. Πρόκειται για περιπτώσεις όπου το άτομο πάσχει από:

-νεφρική ανεπάρκεια, διότι η ζέστη και η αύξηση της εξάτμισης υγρών θα υπέβαλλε σε στρες τα νεφρά.

-προβλήματα στην καρδιά, τα οποία δεν έχουν σταθεροποιηθεί ή ρυθμιστεί, διότι το θαλάσσιο κλίμα διεγείρει τη λειτουργία της καρδιάς και μπορεί -κατά συνέπεια- να επιδεινώσει τα συμπτώματα.

-ιδιαίτερες δερματικές παθήσεις, διότι το αλμυρό νερό η άμμος και ο ήλιος μπορεί να προκαλέσουν ερεθισμούς

-δυσλειτουργίες του θυρεοειδή, ο οποίος αν υποβληθεί στην υψηλή συγκέντρωση ιωδίου που χαρακτηρίζει το θαλάσσιο περιβάλλον, θα απορυθμιστεί ακόμη περισσότερο.

-σοβαρή αναιμία ή όταν το άτομο αναρρώνει από σοβαρή πάθηση και είναι πολύ εξασθενημένο.

Διαβάστε επίσης

• Χειμερινή κολύμβηση. Το καλό που προσφέρει στην υγεία αλλά και τι κινδύνους κρύβει;
• Η ευεργετική άσκηση της κολύμβησης
• Η χειμερινή κολύμβηση είναι από τις υγιεινότερες μορφές άθλησης, ιδανική για το κλίμα της χώρας μας
• Η ευεργετική επίδραση αλλά και οι κίνδυνοι της άσκησης στους καρδιοπαθείς. Οδηγίες για ασφαλή άσκηση
• Πρόληψη του πνιγμού στο νερό. Οι πνιγμοί είναι η δεύτερη συχνότερη αιτία θανάτων λόγω ατυχημάτων, στα παιδιά κάτω των 14 ετών
• Τι να κάνετε αν μπει νερό στο αυτί σας

Πρώτη δημοσίευση: 1 Ιουνίου 2016 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Μαρία Χιόνη, MSc Φυσιολογίας Ιατρικής Σχολής Αθηνών, ΕΚΠΑ

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 12 Ιουνίου 2026

Δηλητηρίαση από βαρέα μέταλλα: συμπτώματα, πηγές έκθεσης, εξετάσεις και κίνδυνοι

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Τα βαρέα μέταλλα είναι στοιχεία που υπάρχουν φυσικά στο περιβάλλον, αλλά σε αυξημένη ή χρόνια έκθεση μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή τοξικότητα. Στα συχνότερα μέταλλα κλινικού ενδιαφέροντος περιλαμβάνονται ο μόλυβδος, ο υδράργυρος, το αρσενικό, το κάδμιο, το χρώμιο και ο χαλκός. Η τοξικότητα μπορεί να επηρεάσει το κεντρικό και περιφερικό νευρικό σύστημα, το αίμα, τους νεφρούς, το ήπαρ, το καρδιαγγειακό και την αναπαραγωγική λειτουργία. Ορισμένα μέταλλα ή μορφές τους είναι γνωστά καρκινογόνα. Το άρθρο χρειάζεται να δίνει έμφαση στην αναγνώριση έκθεσης, στην ιατρική αξιολόγηση, στις κατάλληλες εξετάσεις και στη μείωση της έκθεσης — όχι σε μη τεκμηριωμένες «αποτοξινώσεις». 

Βαρέα ονομάζονται τα μέταλλα με ατομικό βάρος μεγαλύτερο αυτού του σιδήρου (Fe). Ο όρος "βαρέα μέταλλα", παρότι περιλαμβάνει πολλά άλλα, αναφέρεται κυρίως στον μόλυβδο (Pb), τον υδράργυρο (Hg), τον χαλκό (Cu), το κάδμιο (Cd), και το χρώμιο (Cr).
Τα βαρέα μέταλλα είναι φυσικά συστατικά του φλοιού της γης. Δεν μπορούν να διασπαστούν σε απλούστερες μορφές ή να καταστραφούν.

Πολλά από αυτά τα μέταλλα σε μικρές ποσότητες είναι απαραίτητα για τη δράση των βιταμινών και τις ζωτικές λειτουργίες. Σε μεγάλες ποσότητες προκαλούν σειρά δυσμενών επιδράσεων.

Η τοξικότητα βαρέων μετάλλων αντιπροσωπεύει μια ασυνήθιστη, ωστόσο κλινικά σημαντική, ιατρική κατάσταση. Εάν η θεραπευτική προσέγγιση της τοξικότητας δεν αναγνωριστεί, ή αντιμετωπιστεί με λάθος τρόπο, δύναται να οδηγήσει σε σημαντική νοσηρότητα και να φέρει ακόμα και τον θάνατο. Μεταξύ των πιο κοινών βαρέων μετάλλων που εμπλέκονται σε οξείες ή/και χρόνιες καταστάσεις συμπεριλαμβάνεται ο μόλυβδος, το αρσενικό, ο υδράργυρος, ο χαλκός και το αργίλιο.

Η συμπτωματολογία των βαρέων μετάλλων μπορεί να αποτελεί την αιτία διαφόρων συμπτωμάτων. Απώλεια μνήμης, αυξανόμενες αλλεργικές αντιδράσεις, υψηλή πίεση, κατάθλιψη, αλλαγή διάθεσης, οξυθυμία, “φτωχή” συγκέντρωση της σκέψης, επιθετική συμπεριφορά, αϋπνίες, κούραση, δυσλεξία, αυξημένη χοληστερόλη, τριγλυκερίδια, νευροπάθεια, αυτοάνοσες ασθένειες, καθώς και χρόνια κούραση αποτελούν μερικές μόνο από τις παθήσεις προερχόμενες από την έκθεση στις τοξίνες.

Τα βαρέα μέταλλα δηλητηριάζουν τον οργανισμό προκαλώντας την διάσπαση κυτταρικών ένζυμων, τα οποία δρουν ως καταλύτες των θρεπτικών μετάλλων όπως το μαγνήσιο, ο ψευδάργυρος, και το σελήνιο. Τα τοξικά μέταλλα "κλοτσούν" τις θρεπτικές ουσίες και δεσμεύουν τους υποδοχείς των θρεπτικών ουσιών, προκαλώντας διάχυτα συμπτώματα που προέρχονται από την επιρροή τους σε νεύρα, ορμόνες, την πέψη, και την ανοσιακή λειτουργία.

Σχεδόν όλα τα οργανικά συστήματα εμπλέκονται με την τοξικότητα των βαρέων μετάλλων, με κυρίαρχα το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ), το Περιφερικό Νευρικό Σύστημα (ΠΝΣ), το αιματοποιητικό, το νεφρικό και το καρδιαγγειακό σύστημα. Σε μικρότερη έκταση, η τοξικότητα του μολύβδου μπορεί να προσβάλλει τα οστεο-μυϊκά και αναπαραγωγικά συστήματα. Η επιρροή στα οργανικά συστήματα καθώς και η δριμύτητα της τοξικότητας διαφέρουν ανάλογα με το συγκεκριμένο βαρύ μέταλλο το οποίο εμπλέκεται σε κάθε περίπτωση, την ηλικία του ατόμου και το επίπεδο τοξικότητας.

Σε μικρή έκταση εισάγονται στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω των τροφίμων, του πόσιμου νερού και του αέρα. Σαν ιχνοστοιχεία, μερικά βαρέα μέταλλα (π.χ. χαλκός, σελήνιο, ψευδάργυρος ) είναι απαραίτητα για να διατηρηθεί ο μεταβολισμός του ανθρώπινου σώματος.

Βαρέα ονομάζονται τα μέταλλα με ατομικό βάρος μεγαλύτερο αυτού του σιδήρου (Fe). Ο όρος "βαρέα μέταλλα", παρότι περιλαμβάνει πολλά άλλα, αναφέρεται κυρίως στον μόλυβδο (Pb), τον υδράργυρο (Hg), τον χαλκό (Cu), το κάδμιο (Cd), και το χρώμιο (Cr). Τα βαρέα μέταλλα είναι φυσικά συστατικά του φλοιού της γης. Δεν μπορούν να διασπαστούν σε απλούστερες μορφές ή να καταστραφούν.

Πολλά από αυτά τα μέταλλα σε μικρές ποσότητες είναι απαραίτητα για τη δράση των βιταμινών και τις ζωτικές λειτουργίες. Σε μεγάλες ποσότητες προκαλούν σειρά δυσμενών επιδράσεων.

Σε μικρή έκταση εισάγονται στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω των τροφίμων, του πόσιμου νερού και του αέρα. Σαν ιχνοστοιχεία, μερικά βαρέα μέταλλα (π.χ. χαλκός, σελήνιο, ψευδάργυρος ) είναι απαραίτητα για να διατηρηθεί ο μεταβολισμός του ανθρώπινου σώματος.

Επιπτώσεις

Αρσενικό: 

Το ανόργανο αρσενικό συγκεντρώνεται στους μύες, τον εγκέφαλο, τον σπλήνα, τους νεφρούς, την καρδιά, τα μαλλιά και τα νύχια. Δηλητηρίαση από αρσενικό προκαλεί παράλυση του νευρικού συστήματος, κώμα και θάνατο, ενώ χρόνια έκθεση προκαλεί μυϊκή ατονία, απώλεια όρεξης, απώλεια βάρους, τριχόπτωση και καρκινογένεση.

Κάδμιο: 

Το κάδμιο σε τοξικές συγκεντρώσεις και χρόνια έκθεση, είναι δυνατόν να προκαλέσει νεφρικές και ηπατικές βλάβες, υπογονιμότητα στους άνδρες, και καρκινογένεση.

Μόλυβδος: 

Ο μόλυβδος προκαλεί βλάβες στο νευρικό σύστημα (και κυρίως στον παιδικό πληθυσμό σχετίζεται με προβλήματα πνευματικής καθυστέρησης), ηπατικές και νεφρικές βλάβες, ευνοεί την εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων, και καρκινογένεση.

Υδράργυρος: 

Ο υδράργυρος ανιχνεύεται κατά κύριο λόγο στα αλιεύματα που προέρχονται από ρυπασμένες περιοχές, και συγκεντρώνεται στο ήπαρ και τους νεφρούς προκαλώντας αντιστοίχως βλάβες, προσβάλει το κεντρικό νευρικό σύστημα και προκαλεί προβλήματα που σχετίζονται με την πνευματική ανάπτυξη των παιδιών, και καρκινογένεση.

Χρώμιο: 

Το εξασθενές χρώμιο προκαλεί καρκινογένεση, ηπατικές και νεφρικές διαταραχές, δερματίτιδες, και όταν εισέρχεται από την αναπνευστική οδό είναι δυνατόν να προκαλέσει εκτός από καρκίνο των πνευμόνων και χρόνια βρογχίτιδα.

Χαλκός: 

Ο χαλκός είναι ένα μέταλλο το οποίο είναι απαραίτητο στον ανθρώπινο οργανισμό αφού συμμετέχει στην ανάπτυξη του αγγειακού και σκελετικού συστήματος, βοηθά στην απορρόφηση του σιδήρου, βοηθά στη λειτουργία του νευρικού συστήματος, όμως αν υπερβούμε την ημερήσια διαιτητική πρόσληψη σε χαλκό είναι δυνατόν να εμφανιστούν νεφρικές και ηπατικές διαταραχές.

Βαρέα μέταλλα και καρκίνος

Τα μέταλλα μπορεί άμεσα και έμμεσα να προκαλέσουν βλάβες στο DNA τους και αυτό σημαίνει αυξημένο κίνδυνο καρκίνου (αυτό το ονομάζουμε γονοτοξικότητας). Υπάρχουν, επίσης, πιθανόν μη γονιδιοτοξικοί οδοί, λόγω ερεθισμού ή ανοσο-τοξικότητας. Σίγουρα, ορισμένα μέταλλα είναι γνωστά ότι είναι καρκινογόνα

Συνήθης στόχος είναι ο πνεύμονας, αν και το αρσενικό έχει μια μοναδική σχέση με τους καρκίνους του δέρματος που έχει αναγνωριστεί εδώ και πολλά χρόνια.
Είναι γεγονός ότι τα εμφυτεύματα από μέταλλο στο σώμα (όπως, για παράδειγμα, στα οστά) μπορεί να σχετίζονται με παρακείμενους καρκίνους, που προκαλείται από ερεθισμό των ιστών. Ο αείμνηστος Patric Stortebecker στο ίδρυμα Karolinska στη Στοκχόλμη, τόνισε επίσης τη συχνότητα με την οποία ο καρκίνος του σαγονιού βρέθηκε σε συνδυασμό με σφραγίσματα αμαλγάματος από μέταλλο. Αυτό είναι ανησυχητικό, δεδομένου ότι αυτό το ιδιαίτερο είδος «προσθετικής» τείνει να είναι μακροχρόνιο και πολύ συχνό.
Μια σημαντική εξέλιξη στον τομέα της οδοντιατρικής είναι το εμφύτευμα τιτανίου, για την αντικατάσταση χαμένων δοντιών.

Η αποφυγή έκθεσης σε βαρέα μέταλλα είναι αδύνατη

Η πραγματικότητα είναι ότι είναι αδύνατο σε αυτή την εποχή που ζούμε να μην εκτιθέμεθα σε βαρέα μέταλλα. Είναι απλά θέμα του πόσο και πόσο συχνά.
Πρέπει λοιπόν να απαλλαγούμε από αυτό το δολοφόνο. Πώς θα το κάνουμε;

Η απάντηση είναι αποτοξίνωση.

Mε τα κατάλληλα μέτρα μπορείτε να βοηθήσετε τον οργανισμό σας να αποβάλλει ένα μεγάλο μέρος τους.

Είναι πολύ σημαντικό να δώσετε μεγάλη βαρύτητα στην διατροφή σας γιατί η έλλειψη βασικών θρεπτικών συστατικών δεν επιτρέπει στο ήπαρ να κάνει σωστά την δουλειά του. Το ήπαρ (συκώτι) είναι το κύριο όργανο του οργανισμού που θα φιλτράρει τα βαρέα μέταλλα και στην συνέχεια θα φροντίσει να φύγουν από το σώμα. Προκειμένου να το βοηθήσετε σε αυτές τις λειτουργίες είναι σημαντικό να κάνετε τις παρακάτω απλές αλλά αναγκαίες διαιτητικές αλλαγές:

• Περιορίστε την κατανάλωση των επεξεργασμένων και ραφιναρισμένων τροφίμων, αλλά τρώτε άφθονα φρέσκα φρούτα και λαχανικά.

• Αποφύγετε τα κονσερβοποιημένα τρόφιμα – ιδίως τις κονσέρβες οι οποίες έχουν υποστεί φθορά.

• Καταναλώνετε καθημερινά λιπαρά οξέα όπως το λινέλαιο που βοηθά στην μείωση της επίδρασης των βαρέων μετάλλων στον εγκέφαλο.

• Τρώτε τροφές πλούσιες σε βιταμίνη C που βοηθούν τα βαρέα μέταλλα να απομακρυνθούν από το σώμα.

• Τρώτε τροφές πλούσιες σε σελήνιο που επίσης βοηθά στην απομάκρυνση των βαρέων μετάλλων από το σώμα. Η μεγαλύτερη φυσική πηγή σελήνιου είναι τα βραζιλιάνικα φιστίκια.

• Η βιταμίνη Ε είναι ένα φυσικό αντιοξειδωτικό και βοηθά στην καταπολέμηση των τοξικών ουσιών που βρίσκονται στον οργανισμό.

• Το σιταρόχοροτο ή κριθάρι επίσης μπορούν να αποτοξινώσουν τον οργανισμό.

• Το σκόρδο με το θείο που περιέχει βοηθά στην απομάκρυνση των τοξικών μετάλλων από τον οργανισμό.

• Η πικραλίδα (Taraxacum officinale) βοηθάει το ήπαρ να λειτουργεί κανονικά ώστε να είναι σε καλύτερη θέση να αφαιρεί τοξίνες από το αίμα.

• Η κολλιτσίδα (Άρκτιο – Arctium lappa) είναι ένα εξαιρετικό καθαριστικό για το αίμα και λειτουργεί συνδυαστικά με την πικραλίδα για καλύτερα αποτελέσματα.

• Το αγριολάπαθο (Rumex crispus) βοηθά στον καθαρισμό του αίματος και δρα βοηθητικά με την πικραλίδα.

• Τα φύκια (Laminariales) μειώνουν την απορρόφηση των ραδιενεργών υλικών και των βαρέων μετάλλων από τον οργανισμό.

• Οι φύτρες άλφα-άλφα επίσης μειώνουν την απορρόφηση των ραδιενεργών ουσιών και των βαρέων μετάλλων.

• Ο κόλιαντρος βοηθά στην απομάκρυνση του υδραργύρου από τον εγκέφαλο και το σώμα.

Επίσης:

Χρησιμοποιείστε ένα καλό φίλτρο νερού που θα αφαιρεί το χλώριο και βαρέα μέταλλα από το νερό που πίνετε και από το νερό που μαγειρεύετε. Πλένετε και τα φρούτα και τα λαχανικά σας με φιλτραρισμένο νερό για να αποφεύγετε τα κατάλοιπα του νερού βρύσης.

Προτιμήστε τα βιολογικά προϊόντα και αποφύγετε αυτά που έρχονται από περιοχές που είναι σε όλους διάσημες για την τεράστια μόλυνση που έχουν υποστεί.

Μην χρησιμοποιείτε μαγειρικά σκεύη από αλουμίνιο ή χαλκό γιατί τα μέταλλα αυτά εύκολα διαφεύγουν και στο φαγητό σας.

Τέλος αν η εργασία σας ή οι συνθήκες διαβίωσης σας εκθέσουν σε βαρέα μέταλλα, θα πρέπει να ελαχιστοποιήσετε ή να εξαλείψετε την έκθεσής σας όσο το δυνατόν περισσότερο. Να γνωρίζετε ότι υπάρχουν πολλοί τρόποι για αυτές τις τοξίνες που μπορεί να απορροφηθούν στο σώμα σας – μέσω της διατροφής και ποτών, την έκθεση του δέρματος, καθώς και μέσω του αέρα που αναπνέετε. Έτσι, όποτε είναι δυνατόν, να φοράτε γάντια, η χρήση προστατευτικών αναπνευστικών συσκευών, και συστήματα εξαερισμού.

Διαβάστε επίσης

• Δηλητηρίαση από υδράργυρο. Που βρίσκεται και τι μπορεί να προκαλέσει; Τι θα κάνετε αν σπάσει το θερμόμετρο;
• Xαλκός, ιχνοστοιχείο πολύ χρήσιμο στην υγεία μας. Πηγές τροφών που περιέχουν χαλκό. Τοξικότητα

Αλέξανδρου Γιατζίδη
Dr.
PhD
https://scholar.google.gr/citations?hl=el&user=x0_XklQAAAAJ

Πρώτη δημοσίευση: Μάρτιος 2014 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης, M.D.

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026

Άσπρα μούρα λευκής μουριάς: τι περιέχουν και ποια είναι τα βασικά οφέλη τους

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Η Morus alba, γνωστή ως λευκή μουριά, είναι είδος μουριάς που χρησιμοποιείται παραδοσιακά ως τρόφιμο αλλά και ως φυτό με φαρμακολογικό ενδιαφέρον, κυρίως μέσω των φύλλων και των καρπών της. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η λευκή μουριά, ποιες χρήσεις της έχουν περιγραφεί και τι δείχνουν οι σύγχρονες μελέτες για τα πιθανά οφέλη της. Η μουριά ανήκει στο γένος Morus της οικογένειας Moracae (Μορεωδών). 

Υπάρχουν πολλά είδη μουριάς, που φύονται σε διάφορα μέρη της γης.

Η άσπρη μουριά (Morus alba) κατάγεται πολύ πιθανό από την Κίνα και οφείλει το όνομα της στους άσπρους καρπούς της.

Έχει λευκούς και μερικές φορές κόκκινους καρπούς. Καλλιεργείται σε μεγάλες εκτάσεις στην Κίνα κυρίως για τα φύλλα της που δίνονται τροφή στους μεταξοσκώληκες και για την καλή ποιότητας ξυλεία που παράγει. Αξιοσημείωτο είναι ότι σπάνια βρίσκεις αυλή εκεί, χωρίς μια μουριά. Φτάνει στο ύψος τα 15 μέτρα, τα κλαδιά της απλώνονται και ο φλοιός της είναι χρώματος γκρίζου. Εγκλιματίστηκε στην Ευρώπη, όπου έφτασε το 12ο αιώνα μ.Χ., και υπάρχει σε πολλές περιοχές της Ελλάδας. Είναι καλλωπιστικό δέντρο και δίνει πολύ πλούσια σκιά.

Τα άγρια λευκά μούρα, οι καρποί της Μορέας της λευκής, συναντώνται πια πιο σπάνια από ότι τα άγρια κόκκινα μούρα. Τα παλαιότερα χρόνια κάθε επαρχιακό σπίτι είχε και μία λευκή μουριά στην αυλή του για να εξασφαλίζει σκιά κατά την διάρκεια των καλοκαιρινών μηνών.

Στη διάρκεια των δύο τελευταίων χιλιετηρίδων διαδόθηκε από τον άνθρωπο σε όλη την Ασία, την Ευρώπη, σε μερικές περιοχές της Αφρικής και στη Β. Αμερική. Στη χώρα μας ήλθε στα βυζαντινά χρόνια μαζί με αυγά μεταξοσκώληκα από την Κίνα (όπως αναφέρει ο Προκόπιος). 

Στην Ελλάδα η μουριά καλλιεργείται εδώ και 3000 χρόνια. Από τα παλαιά χρόνια τόσο η λευκή όσο και η μαύρη μουριά ήταν σεβαστά ως σύμβολο σοφίας.

Η λευκή μουριά χρησιμοποιείται ευρύτατα στην κινέζικη ιατρική εδώ και αιώνες. Αυτό το είδος το καλλιεργούσαν οι Κινέζοι από το 2960π.Χ. για την εκτροφή μεταξοσκωλήκων (τρώνε τα φύλλα). 

Τα φύλλα της μαύρης μουριάς έκαναν τραχύτερο το μετάξι και δεν τα προτιμούσαν. Στην Ευρώπη χρησιμοποιούσαν το φλοιό και τα φύλλα της μαύρης μουριάς για θεραπευτικούς σκοπούς από τον 16ο αιώνα.

Ανάμεσα σε αυτά μερικά από τα πιο σπουδαία είναι τα εξής : 

Όπως όλα τα μούρα, έτσι και τα άγρια λευκά μούρα είναι πολύ θρεπτικά. Έχουν γλυκιά γεύση και είναι πλούσια σε βιταμίνη C και Ε, σίδηρο, ασβέστιο και φυτικές ίνες. Είναι  πλούσια σε ανθοκυανίνες, φυτοχημικά, που ευθύνονται   για τις αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες τους. Έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες και πρωτεΐνες. Τα λευκά μούρα έχουν περισσότερη περιεκτικότητα σε κάλιο από μια μπανάνα (776mg ανά 100γρ). Μια μικρή ποσότητα αποξηραμένων λευκών μούρων καλύπτει σχεδόν το 10% των ημερησίων αναγκών του οργανισμού σε ασβέστιο.

Βοηθούν στην πρόληψη νευρικών δυσλειτουργιών όπως της νόσου του Alzheimer και του Πάρκινσον. Ένα άλλο αντιοξειδωτικό που βρέθηκε στα λευκά μούρα είναι η ρεσβερατρόλη (παρούσα σε κόκκινο κρασί). Η ρεσβερατρόλη, επιδεικνύει παρόμοιες προστατευτικές ιδιότητες με την ανθοκυανίνη, αλλά επίσης ενεργοποιεί τη μείωση της γλυκόζης στο αίμα και της κακή χοληστερόλης (LDL). -


Μπορούν επίσης να αυξήσουν μέχρι και κατά 73% την ικανότητα λιπόλυσης, δηλαδή τη διάσπαση του σωματικού λίπους. 

Μια σημαντική έρευνα υποστηρίζει πως η ρεσβερατρόλη μειώνει την αποθήκευση λίπους στο ήπαρ και καταπολεμάει τους όγκους στο σώμα.


Βελτιώνουν τη λειτουργία του έντερου. Τα μούρα είναι πλούσια σε φυτικές ίνες τα οποία βοηθούν στη καλύτερη κίνηση του εντέρου αλλά και προστατεύουν από την εμφάνιση του καρκίνου στο παχύ έντερο. Συγκεκριμένα το ένα φλιτζάνι μούρα δίνει 8γρ φυτικών ινών.

Τα άγρια λευκά μούρα έχουν μια ιδιαίτερη φυσική γλυκιά γεύση με τραγανή υφή. Συλλέγονται όταν είναι ώριμα και μαλακά και μετατρέπονται σε ένα εξαιρετικής ποιότητας και εκλεκτής γεύσης γλυκό του κουταλιού. Κάθε κουταλιά είναι μια ανάμνηση της γλυκιάς και ανέμελης παιδικής μας ηλικίας!

Τα λευκά μούρα μπορούν να καταναλωθούν μόνα τους ως ένα υγιεινό σνακ, σε μούσλι με δημητριακά ή γιαούρτι με μέλι. 

Διαβάστε επίσης

• Μύρτιλα (blueberries) και άγρια μύρτιλα (bilberries) για το μεταβολικό σύνδρομο, την παχυσαρκία, τον διαβήτη, την καρδιά, τον καρκίνο, τα μάτια, την αντιγήρανση.
• Κρανιά - κράνα μια ελληνική υπερτροφή, φάρμακο για την καρδιά, τον διαβήτη, το έντερο, την διάρροια, αντιπυρετικό. Οι διαφορές με τα κράνμπερι
• Κεράσια, χρήσιμα και απαραίτητα για την υγεία. Κατάλληλα ακόμα και για τους μαθητές για τις εξετάσεις
• Βερίκοκο για την υγεία, την αναιμία, την δυσκοιλιότητα, την όραση, την ομορφιά και τα κουκούτσια τους για τον καρκίνο.
• ΚΕΡΑΣΙ. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ. ΧΥΜΟΣ ΑΠΟ ΚΕΡΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΥΠΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΥΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΑΣΚΗΣΗ.

Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή
MSc

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2016 — MEDLABNEWS.GR

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Απριλίου 2026

Κολπική μαρμαρυγή: τι είναι και ποιοι είναι οι βασικοί παράγοντες κινδύνου

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Η κολπική μαρμαρυγή είναι η συχνότερη αρρυθμία της καρδιάς και συνδέεται με πολλούς καρδιαγγειακούς αλλά και μη καρδιαγγειακούς παράγοντες κινδύνου. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η κολπική μαρμαρυγή, γιατί δεν θεωρείται αυτοτελής πάθηση και ποιοι παράγοντες, όπως η υπέρταση, η παχυσαρκία, το αλκοόλ και η έλλειψη άσκησης, αυξάνουν την πιθανότητα εμφάνισής της. 

Υπολογίζεται ότι περίπου 150,000 Έλληνες πάσχουν από κολπική μαρμαρυγή και προσβάλλει πάνω από 1% του γενικού πληθυσμού αλλά η παρουσία της αυξάνεται σε 10% σε άτομα ηλικίας άνω των 80 ετών. 

Η συχνότητα της, αυξάνεται καθώς ο πληθυσμός της πατρίδας μας γερνάει. Όμως η συχνή αυτή αρρυθμία διαγιγνώσκεται εύκολα από την κλινική εξέταση και το απλό ηλεκτροκαρδιογράφημα. 

Η Κολπική Μαρμαρυγή, ανήκει στις υπερκοιλιακές αρρυθμίες και είναι η πιο συχνή αρρυθμία της καρδιάς παγκοσμίως. 
Η γήρανση του πληθυσμού στην Ευρώπη και την Βόρεια Αμερική την κάνουν ιδιαίτερα συχνή ιδιαίτερα σε ηλικίες άνω των 60 ετών. 
Οι οικονομικές συνέπειες στους προϋπολογισμούς της υγείας καθώς και η πρόοδος τόσο της φαρμακοβιομηχανίας όσο και της επεμβατικής καρδιολογίας (ηλεκτροφυσιολογίας), έχει στρέψει τα φώτα της επιστήμης πάνω της.

Η αναγκαιότητα της πρόληψης στην καθημερινή ιατρική πράξη, καθίσταται απαραίτητη στις μέρες μας, λόγω του αυξανόμενου κινδύνου καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Η κολπική μαρμαρυγή ΔΕΝ είναι αυτοτελής πάθηση. 

Στην κολπική μαρμαρυγή οι δύο κόλποι της καρδιάς ουσιαστικά δεν συστέλλονται για να προωθήσουν το αίμα προς τις κοιλίες. Η προώθηση του αίματος γίνεται μηχανικά λόγω διαφοράς πιέσεως μεταξύ κόλπων και κοιλιών. Αυτό συμβαίνει γιατί οι κόλποι δεν διεγείρονται σωστά ηλεκτρικά. Διεγείρονται άναρχα, γιατί καταργείται η φυσική ηλεκτρική διέγερση, από διάφορα ηλεκτρικά βραχυκυκλώματα τα οποία αναδύονται και επικρατούν. Οι λόγοι που συμβαίνουν όλα αυτά είναι πάρα πολλοί. Βασικά κάθε καρδιακή ή πνευμονική πάθηση που μπορεί να αυξήσει αισθητά τις πιέσεις μέσα στους κόλπους μπορεί να οδηγήσει σε κολπική μαρμαρυγή. Σε αντιδιαστολή υπάρχει μια άλλη κατηγορία κολπικής μαρμαρυγής όπου οι κόλποι είναι φυσιολογικοί, οι πιέσεις μέσα στους κόλπους παραμένουν φυσιολογικές όμως αναπτύσσονται ηλεκτρικές εστίες μέσα στους κόλπους ή μέσα στις πνευμονικές φλέβες που τελικά δημιουργούν ηλεκτρικά κυκλώματα που καταργούν τον φυσιολογικό ηλεκτρικό ρυθμό της καρδιάς. Στην κατηγορία αυτή ανήκουν και οι περιπτώσεις όπου η κολπική μαρμαρυγή προκαλείται από γονιδιακή διαταραχή δηλαδή από γονίδια που εποπτεύουν την λειτουργία ειδικών πρωτεϊνών μέσα στα μυοκαρδιακά κύτταρα του κόλπου.

Η κολπική μαρμαρυγή μπορεί να ταξινομηθεί σε τρεις κατηγορίες: 

· Υποτροπιάζουσα - μετά από δύο ή περισσότερα επεισόδια κολπικής μαρμαρυγής.
· Παροξυσμική - κολπική μαρμαρυγή που σταματάει χωρίς παρέμβαση.
· Εμμένουσα - κολπική μαρμαρυγή που διατηρείται για διάστημα μεγαλύτερο των επτά ημερών.

Η αιτιολογία διακρίνεται κυρίως σε καρδιαγγειακής αιτιολογίας βαλβιδοπάθεια, αρτηριακή υπέρταση, ισχαιμική καρδιακή νόσο, οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου κ.α. ή σε μη καρδιακής αιτιολογίας νόσους όπως θυρεοειδοπάθεια, πνευμονοπάθειες, αλκοολισμός, παχυσαρκία, σακχαρώδης διαβήτης κ.α. Τα αλκοολούχα ποτά σε συνδυασμό με το πολύ φαγητό προδιαθέτουν στην εκδήλωση της κολπικής μαρμαρυγής. Οι διαβητικοί παρουσιάζουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης κολπικής μαρμαρυγής (ΚΜ). 

Παράγοντες κινδύνου:

• Υπέρταση
• Καρδιακή ανεπάρκεια
• Βαλβιδοπάθειες
• Μυοκαρδιοπάθειες και πρωτοπαθή ηλεκτρικά νοσήματα της καρδιάς
• Στρες
• Κατάχρηση αλκοόλ
• Έλλειψη άσκησης
• Υπνική άπνοια
• Διαταραχές του θυρεοειδούς
• Παχυσαρκία
• Σακχαρώδης διαβήτης
• Μεταβολικό σύνδρομο
Μη τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου:
• Οικογενειακό ιστορικό
• Προχωρημένη ηλικία
• Συγγενείς καρδιακές διαταραχές
• Φύλο - οι άνδρες έχουν μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης ΚΜ

Η Κολπική Μαρμαρυγή δεν είναι και τόσο αθώα όσο θα ήθελαν να πιστεύουν οι καρδιολόγοι την δεκαετία του 80 και ίσως και του 90. Έχει βρεθεί ότι διπλασιάζει τον κίνδυνο θανάτου ανεξαρτήτου λόγου,διπλασιάζει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, πενταπλασιάζει την πιθανότητα νοσηλείας ενώ επταπλασιάζει τον κίνδυνο αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου (75000 ΑΕΕ στην Αμερική τον χρόνο). Τέλος δεν πρέπει να ξεχνάμε και τις επιπλοκές που προκαλούνται από την φαρμακευτική αγωγή ή τις επεμβατικές θεραπευτικές τεχνικές.

Επίσης βρέθηκε ότι οι άνθρωποι με κολπική μαρμαρυγή είναι πιο πιθανό να εμφανίσουν νοητικά προβλήματα ή άνοια σε πιο μικρή ηλικία από ό,τι όσοι δεν έχουν ιστορικό καρδιακής αρρυθμίας. Οι επιστήμονες δεν είναι βέβαιοι για ποιο λόγο η κολπική μαρμαρυγή συνδέεται με την άνοια. Μια πιθανή αιτία είναι ότι η άρρυθμη λειτουργία της καρδιάς μπορεί να οδηγήσει σε χρόνια προβλήματα στην κυκλοφορία του αίματος, με συνέπεια να μην οξυγονώνεται σωστά ο εγκέφαλος. Μια άλλη πιθανή εξήγηση είναι τα λεγόμενα μικρά και «σιωπηλά» εγκεφαλικά επεισόδια, στα οποία είναι πιο ευάλωτοι οι άνθρωποι με καρδιακές αρρυθμίες. 

Συμπτώματα

Η κλινική εικόνα διαφέρει από ασθενή σε ασθενή. Η κολπική μαρμαρυγή είναι συχνά ασυμπτωματική στους νέους ασθενείς, όταν όμως παρουσιάσει συμπτώματα, αυτά συνίστανται σε:
 • δύσπνοια
 • ίλιγγος
 • αίσθημα παλμών
 • κούραση
 • συμπτώματα οξείας καρδιακής ανεπάρκειας

Διάγνωση

Η διάγνωση της νόσου είναι πάντα ηλεκτροκαρδιογραφική (υπάρχουν ηλεκτροκαρδιογραφικά κριτήρια). Πρέπει να διαφοδιαγνωστεί από άλλες κολπικές αρρυθμίες (κολπικό πτερυγισμό, πολυεστιακή κολπική ταχυκαρδία).

Θεραπεία

Είναι λάθος να μη επιχειρείται άμεση αποκατάσταση της κολπικής μαρμαρυγής με κάθε τρόπο γιατί πέραν του κινδύνου των εμβολών από θρόμβους που δημιουργούνται μέσα στους κόλπους υπάρχει και ο κίνδυνος να μονιμοποιηθεί η κολπική μαρμαρυγή γιατί η ίδια η μαρμαρυγή προκαλεί βλάβες στο τοίχωμα του κόλπου με αποτέλεσμα να μετατραπεί σε χρόνια.
Η θεραπεία περιλαμβάνει σε πρώτη φάση φαρμακευτική αντιμετώπιση σε συνάρτηση με τυχόν άλλα καρδιακά προβλήματα ή νόσους του ασθενή, ενώ σε δεύτερη φάση σε μη ανταπόκριση κυρίως στην θεραπεία σε επεμβατικές νέες τεχνικές με όλο και πιο καλά αποτελέσματα.

Η κατάλυση είναι μία ελάχιστα επεμβατική μέθοδος που χρησιμοποιείται όταν τα φάρμακα αποτυγχάνουν ή ακόμα και ως πρώτη θεραπευτική επιλογή ειδικά σε νέους ασθενείς. Στόχος είναι η οριστική εξαφάνιση ή τουλάχιστον η σημαντική μείωση των επεισοδίων και των συμπτωμάτων.

Κατά την κατάλυση χορηγείται ενέργεια (θερμική βλάβη ή κρυοπηξία) και εξουδετερώνονται οι εστίες στην καρδιά (πνευμονικές φλέβες) που προκαλούν την κολπική μαρμαρυγή. Οι νέες τεχνολογίες κρυοπηξίας των πνευμονικών φλεβών παρουσιάζουν πολύ υψηλή αποτελεσματικότητα (70-80%), μεγαλύτερη ασφάλεια και έχουν μειώσει κατά πολύ τον χρόνο της επέμβασης. Η κατάλυση ΚΜ, που έχει αρχίσει να εφαρμόζεται μόλις τα τελευταία 15 χρόνια, είναι πιο αποτελεσματική στη μακροχρόνια διατήρηση του φλεβοκομβικού ρυθμού σε σχέση με τα αντιαρρυθμικά φάρμακα. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ο τρόπος εμφάνισης της αρρυθμίας, η χρονιότητα της αρρυθμίας, η παρουσία και η σοβαρότητα των καρδιαγγειακών νοσημάτων και το μέγεθος του αριστερού κόλπου. Η κατάλυση ΚΜ συνιστάται σε συμπτωματικούς ασθενείς με παροξυσμική ΚΜ μετά την αποτυχία της αντιαρρυθμικής αγωγής.

Ο ακρογωνιαίος λίθος της θεραπείας παραμένουν για πολλά χρόνια τα αντιαρρυθμικά (διαφόρων κλάσεων) καθώς και η αντιπηκτική αγωγή. Tα λεγόμενα κουμαρινικά αντιπηκτικά, με κύριους εκπροσώπους τη βαρφαρίνη (Panwarfin) και τηνασενοκουμαρόλη (το γνωστό μας Sintrom), αποδείχθηκαν για πάρα πολλά χρόνια ιδιαίτερα αποτελεσματικά για την πρόληψη των ΑΕΕ σε ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή, με εύκολη χορήγηση μια φορά την ημέρα, εξατομικευμένη για κάθε άρρωστο δόση και χαμηλό κόστος, ενώ για την περίπτωση αιμορραγίας από τραυματισμό ή υπερδοσολογία υπάρχει αποτελεσματικό αντίδοτο. Το μειονέκτημα αυτών των αντιπηκτικών είναι η ανάγκη των συχνών, κυρίως στην αρχή της θεραπείας, αιματολογικών εξετάσεων (χρόνος προθρομβίνης ή INR) για την εξατομίκευση της δόσης, ώστε να υπάρχει το μεγαλύτερο θεραπευτικό όφελος με τον μικρότερο κίνδυνο αιμορραγίας. 
Μια νέα γενιά θεραπειών (αναστολείς Χa), αναστέλλοντας τον παράγοντα Xa, έναν βασικό παράγοντα πήξης, εμποδίζουν την παραγωγή θρομβίνης και τον σχηματισμό θρόμβων στο αίμα. Έτσι, μειώνουν τα εγκεφαλικά και τα εμβολικά επεισόδια, χωρίς να υπολείπονται αποτελεσματικότητας στην πρόληψη των εγκεφαλικών επεισοδίων, σε σχέση με τα παλαιότερα αντιπηκτικά. 

Η δαμπιγκατράνη (Pradaxa), η ριβαροξαμπάνη (Xarelto) και η απιξαμπάνη (Eliquis) είναι τα τρία νέα αντιπηκτικά που έχουν πάρει έγκριση για κυκλοφορία στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ μετά τη δημοσίευση των αποτελεσμάτων των πολυκεντρικών μελετών RE-LY, ROCKET-AF και ARISTOTLΕ αντίστοιχα, ενώ ακολουθούν και άλλα. 
Η αγωγή με τα νέα αντιπηκτικά, σε αντίθεση με την αγωγή με τα κουμαρινικά αντιπηκτικά, δεν απαιτεί επαναλαμβανόμενες εργαστηριακές εξετάσεις και αλλαγές της δόσης, δεν επηρεάζεται από την τροφή και έχει μικρή πιθανότητα  αλληλεπίδρασης με άλλα φάρμακα.

Διατροφή

Το τυπικό διαιτολόγιο του ασθενούς με κολπική μαρμαρυγή έχει σκοπό να αποκλειστούν τρόφιμα τα οποία εμφανίζουν πηκτική δράση. Τρόφιμα τα οποία πρέπει να αποκλειστούν, είναι τα τρόφιμα τα οποία περιέχουν την λιποδιαλυτή βιταμίνη Κ-κινόνη. Τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, όπως είναι τα λάχανα, το σπανάκι, το παντζάρι, το μπρόκολο, το κουνουπίδι. Όταν τα εν λόγω λαχανικά είναι μαγειρεμένα, η ποσότητα βιταμίνης Κ που προσφέρουν είναι κατά πολύ μεγαλύτερη. Επίσης, σε μεγάλη ποσότητα βρίσκεται στο σογιέλαιο και στο συκώτι.
Όμως, τρόφιμα τα οποία περιέχουν σε μικρό ποσοστό την βιταμίνη Κ θα πρέπει να καταναλώνονται σε φυσιολογικές ποσότητες

Πρόληψη εκδήλωσης της κολπικής μαρμαρυγής:

1. Ακολουθείτε μια υγιεινή διατροφή για την καρδιά
2. Αυξήστε την καθημερινή σας σωματική δραστηριότητα
3. Αποφύγετε ή περιορίστε το κάπνισμα
4. Διατηρείστε ένα υγιές σωματικό βάρος
5. Περιορίστε ή αποφύγετε εντελώς την κατανάλωση καφεΐνης και αλκοόλ
6. Μειώστε το στρες και τις εξάρσεις θυμού, καθώς μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα στον καρδιακό σας ρυθμό

Διαβάστε επίσης

• Κολπική μαρμαρυγή: Σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο διατρέχουν όσοι άνθρωποι υποφέρουν από κατάθλιψη
  
• Καρδιακή αρρυθμία. Τι είναι; Πόσο επικίνδυνη είναι; Πώς αντιμετωπίζεται; Πώς προλαμβάνεται;
• ΠΑΙΡΝΕΤΕ ΑΝΤΙΠΗΚΤΙΚΑ; XΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ. ΤΡΟΦΕΣ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥΣ.
• Οι νεότερες εξελίξεις στη καδιαγγειακή ιατρική στο Διεθνές Συνέδριο Heart Vessels & Stroke
• Ποιοι πρέπει να παίρνουν αντιπηκτική αγωγή; Ποια είναι τα αντιπηκτικά φάρμακα και τι πρέπει να προσέχουμε;

PhD
https://scholar.google.gr/citations?hl=el&user=x0_XklQAAAAJ

Πρώτη δημοσίευση: Ιούνιος 2013 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Απριλίου 2026