Αλγοδυστροφία, αντανακλαστική Συμπαθητική Δυστροφία, σύνδρομο σύμπλοκου περιοχικού πόνου με έντονο πόνο, αίσθηση καψίματος σε πόδια ή χέρια.

του Κωνσταντίνου Λούβρου, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Αντανακλαστική Συμπαθητική Δυστροφία (Αλγοδυστροφία) ή σύνδρομο σύμπλοκου περιοχικού πόνου COMPLEX REGIONAL PAIN SYNDROME (CRPS) είναι μια κατάσταση που συχνά η διάγνωση της γίνεται πολύ δύσκολα. Βασικό στοιχείο είναι ο πόνος που είναι συχνά καυσαλγικός. Συχνότερα  επηρεάζονται τα άκρα (χέρια, καρπός , γόνατα, κλπ). Μπορεί να προσβληθούν μία ή περισσότερες περιοχές.

Πρωτοεμφανίστηκε το 1864 στον Αμερικάνικο εμφύλιο πόλεμο σε στρατιώτες που τραυματίζονταν στα χέρια και στα πόδια από σφαίρες. Όσοι από αυτούς το είχαν γέμιζαν τις μπότες τους με νερό και τύλιγαν τα χέρια τους με κουρέλια για να σταματήσουν το αίσθημα του καψίματος στα μέλη τους. Το ονόμασαν καυσαλγία (causalgia) από τα Ελληνικά "Καύσος" και " Άλγος".

Επίσης ονομάζεται και ατροφία Suddeck, Raynaud, σύνδρομο ώμου-χειρός, οξεία οστική ατροφία, τραυματικός αγγειόσπασμος, συμπαθητικά διατηρούμενος πόνος. Στον όρο αντανακλαστική συμπαθητική δυστροφία (Reflex Sympathetic Dystrophy; RSD) ή σύνδρομο σύμπλοκου περιοχικού πόνου τύπου Ι (Complex Regional Pain Syndrome; CRPS-1) υπάγεται σύνολο συμπτωμάτων και εκδηλώσεων χαρακτηριζόμενων από πόνο, αισθητικές διαταραχές, αλλοδυνία, μεταβολές της θερμοκρασίας, διαταραχές της παραγωγής του ιδρώτα, οίδημα και μεταβολές της χροιάς του δέρματος σε μια περιοχή του σώματος μετά από βλαπτικό ερέθισμα.

 Συμπτώματα

• Πόνος
• Αλλοδυνία
• Υπερπάθεια
• Ευαισθησία στην αφή
• Αλλαγή στο χρώμα του δέρματος
• Αλλαγή στη θερμοκρασία της περιοχής
• Αλλαγή στο δέρμα
• Υπεριδρωσία
• Οίδημα
• Ελάττωση τριχοφυΐας. Είναι συχνή στην προσβληθείσα περιοχή, ενώ άλλοτε παρατηρείται υπερτρίχωση, η οποία και αυτή θεωρείται σημείο δυσλειτουργίας του συμπαθητικού.
• Εύκολη κόπωση, στα όψιμα στάδια της νόσου
• Ουρολογικές διαταραχές : Υπερρεφλεξία ή αρεφλεξία του εξωστήρα και ασυνέργεια εξωστήρα – εξωτερικού σφιγκτήρα, η οποία οδηγεί σε έπειξη για ούρηση, συχνουρία, ακράτεια ή κατακράτηση των ούρων

Το αρχικό σύμπτωμα είναι συνήθως αιφνίδιος ή προοδευτικά επιδεινούμενος πόνος σε μια αρθρική περιοχή, μετά από κάκωση ή χωρίς εμφανή αίτια. Ο πόνος μπορεί να είναι μέτριος και καλά ανεκτός που υποχωρεί με την ανάπαυση, έως πολύ έντονος ή ανυπόφορος με έντονη την παρουσία του και στην παραμικρή κίνηση ή σε επαφή με τα κλινοσκεπάσματα. Συχνά καταλαμβάνει όλο το μέλος. Ο πάσχων συνήθως τυλίγει το μέλος του με μια βρεγμένη πετσέτα ή επιθέματα, για να περιορίσει τον πόνο και να απαλύνει την αίσθηση καψίματος που διακατέχει το μέλος. Άλλοτε ο πόνος είναι "μηχανικού τύπου" και εκλύεται ή επιδεινώνεται με την πίεση, την κινητοποίηση, ή τη φόρτιση της πάσχουσας περιοχής. Κάποιες μπορεί να έχει "ψευδοφλεγμονώδη" χαρακτήρα, δηλαδή να εκλύεται αυτόματα και να επιδεινώνεται τη νύχτα, συνήθως δεν υποχωρεί με κοινά αναλγητικά, ανταποκρίνεται καλύτερα στα ΜΣΑΦ.

Επιδημιολογία

• Άτομα κάθε ηλικίας και φύλου μπορεί να προσβληθούν. 
• Η RSD είναι συχνότερη στα κορίτσια (67-84%), παρά τα αγόρια (αναλογία 2:1). 
• Η RSD παρατηρείται συνήθως σε άτομα ηλικίας 40-49 ετών. 
• Η CRPS-1 είναι πολύ λιγότερο συχνή στα παιδιά απ΄ ό,τι στους ενήλικες. Η μέση ηλικία προσβολής ανέρχεται σε 12.4-13.4 χρόνια (εύρος 7-17 χρόνια). Το χρονικό διάστημα από της έναρξης των συμπτωμάτων μέχρι την διάγνωση της RSD κυμαίνεται από 4-12 μήνες  (εύρος 1-60 μήνες) αν και ενίοτε δεν υπερβαίνει τις 12 ημέρες. Σε αντίθεση με τους ενήλικες, στα παιδιά η RSD προσβάλλει συχνότερα τα κάτω άκρα και, λιγότερο συχνά, προηγείται εκλυτικό γεγονός.

Είναι άγνωστη η αιτία που το προκαλεί, πολλοί παράγοντες εμπλέκονται. Μπορεί να εμφανιστεί μετά από τραυματισμό ή κάταγμα ενώ άλλοτε εμφανίζεται χωρίς προφανή αιτία.

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΥΝΔΕΟΜΕΝΟΙ ΜΕ ΑΛΓΟΔΥΣΤΡΟΦΙΑ

•   Κακώσεις (ήπιες-σοβαρές) •   Κατάγματα (ιδιαίτερα Colles) •   Διαστρέμματα-εξαρθρήματα •   Πρωτοπαθή νοσήματα ΚΝΣ •   Μυοσκελετικές χειρουργικές επεμβάσεις •   Βλάβες νωτιαίου μυελού •   Νοσήματα αυχένα (αρθρίτιδα, δισκοπάθεια) •   Περιφερική νευροπάθεια •   Ερπητας ζωστήρας με μεθερπητική νευραλγία •   Πνευμονική φυματίωση •   Κύηση •   Φάρμακα (αντιφυματικά, βαρβιτουρικά άλλα αντισπασμωδικά) •   Προδιάθεση •   Υστερική προσωπικότητα •   Νοσήματα εκδηλούμενα με σπασμούς

Πιστεύεται  ότι εμπλέκεται μια ομάδα νευρικών ινών που καλείται Συμπαθητικό Νευρικό Σύστημα (Σ.Ν.Σ.).  Ανωμαλίες του Σ.Ν.Σ. επηρεάζουν  την αιματική ροή ή την θερμοκρασία του δέρματος.

Η αλγοδυστροφία οφείλεται σε δυσλειτουργία του συμπαθητικού νευρικού συστήματος.

Παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί αλγοδυστροφίας

΄Αλγος--->	Ευαισθητοποίηση μεγάλου μεγέθους μυελινοποιημένων νευρικών ινών	Ενεργοποίηση και δυσλειτουργία νευρικών ινών τύπου C (υπεραλγησία, διαταραχές αισθητικότητας )
Οίδημα --->	Απελευθέρωση νευροπεπτιδιών από νευρικές ίνες τύπου C	Ερεθισμός συμπαθητικού
Οστική βλάβη --->	Απελευθέρωση νευpοπεπτιδίων και υπεραιμία	Ερεθισμός συμπαθητικού
Υμενίτιδα--->	Απελευθέρωση νευροπεπτιδίων
Δυστροφία--->	Μηχανικές επιδράσεις, άγνωστοι μηχανισμοί

Διάγνωση

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ

• Μικρή αύξηση ΤΚΕ (σε βαριές και εκτεταμένες περιπτώσεις)
• Ηπια υπερασβεστιουρία
• Μικρή αύξηση αλκαλικής φωσφατάσης
• Μικρή αύξηση υδροξυπρολίνης ούρων (ιδίως στο στάδιο Ι)
• Υπερτριγλυκεριδαιμία (στο 61% των ασθενών κυρίως με RSD των κάτω άκρων)
• Μικρή αύξηση κυττάρων στο αρθρικό υγρό
• Θετικό BW15 (σε διπλάσια συχνότητα)

ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΚΑ ΕΥΡΗΜΑΤΑ


Ακτινολογικά παρουσιάζεται με μείωση της οστικής πυκνότητας στην περιοχή του τραυματισμού και η θεραπεία συνίσταται σε μακροχρόνια φυσικοθεραπεία, χρήση μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών ή και διήθηση στελεχών του συμπαθητικού νευρικού συστήματος.

Σε παιδιά με ευρήματα συμβατά με RSD, οι απλές ακτινογραφίες και το σπινθηρογράφημα των οστών βοηθούν σημαντικά στον αποκλεισμό άλλων καταστάσεων (π.χ. κατάγματα κόπωσης, οστεομυελίτιδα, οστεοειδές οστέωμα ή νεοπλάσματα) Τις 4-6 πρώτες εβδομάδες της νόσου οι ακτινογραφίες είναι φυσιολογικές. Μετά τον 1^ο-2^ο μήνα εμφανίζονται οι, σχεδόν παθογνωμονικές, ακτινολογικές αλλοιώσεις. Οι απλές ακτινογραφίες έχουν ευαισθησία και ειδικότητα 69% και 71%, αντίστοιχα.

Οι ακτινογραφίες μπορεί να δείξουν οστεοπόρωση στην περιοχή.

Μέτρηση οστικής πυκνότητας της προσβεβλημένης οστικής περιοχής.

Το Σπινθηρογράφημα Οστών μπορεί να βοηθήσει διαγνωστικά. Σπινθηρογράφημα 3 φάσεων. Είναι η εξέταση εκλογής, γιατί δίνει πληροφορίες για την διάχυση (φάση Ι) ή την σχετική αγγείωση (φάση ΙΙ) του πάσχοντος μέλους, χρήσιμες για την διάκριση της RSD από λοιμώξεις ή άλλες αλλοιώσεις

Θεραπεία

Η θεραπεία πρέπει να ξεκινήσει το συντομότερο δυνατό και συνδυάζει φυσικά μέσα, αναλγητικά φάρμακα, αγωγή για τον νευροπαθητικό πόνο, ενέσεις , κλπ. 
Η θεραπεία αφορά κινησιοθεραπεία, δια δερματικά ηλεκτρικά ρεύματα, αναλγητικά - αντιφλεγμονώδη φάρμακα, καλσιτονίνη, κορτικοστεροειδή και χειρουργική συμπαθεκτομή ή συμπαθητική περιοχική γαγγλιοπληγική αγωγή. 

Βιβλιογραφία: Rheumatology Secrets, Arthritis Research Campaign

Wordliczek J et al, 2000.
Bernstein BH et al, 1978; Wilder RT et al, 1992; Kesler RW et al, 1988; Hassenbusch SJ et al, 1996

Murray CS et al, 2000

Jastaniah WA et al, 2003


Διαβάστε επίσης

• Πόνος στον αγκώνα. Εξω και έσω επικονδυλίτιδα. Αγκώνας τενιστών και αγκώνας γκόλφερ
• Πόνοι στον Αυχένα. Ασκήσεις για την αντιμετώπιση τους και οδηγίες για την πρόληψη τους
• Πόνος χαμηλά στο χέρι από τενοντίτιδα στον καρπό.
• Αιτίες που συμβαίνει, τρόποι αντιμετώπισης και πρόληψης
• Αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα, με πόνο στην μέση, πρωινή δυσκαμψία. Πώς γίνεται η διάγνωση, ποια η θεραπεία, υπάρχει πρόληψη;
• Πόνος στη φτέρνα από φλεγμονή (Αποφυσίτιδα πτέρνας - νόσος Sever)

Dr.
PhD

Μελάνωμα: Ελπιδοφόρα νέα για συνδυαστική θεραπεία που μειώνει τον κίνδυνο υποτροπής ή θανάτου

medlabnews.gr iatrikanea

Το μελάνωμα, η πιο σοβαρή μορφή καρκίνου του δέρματος, χαρακτηρίζεται από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη των κυττάρων που παράγουν τη χρωστική ουσία του δέρματος. Τα ποσοστά εμφάνισης του μελανώματος αυξάνονται τις τελευταίες δεκαετίες, με περισσότερα από 330.000 νέα περιστατικά να διαγιγνώσκονται παγκοσμίως το 2022. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο καρκίνος του δέρματος συγκαταλέγεται στους συχνότερους τύπους καρκίνου που διαγιγνώσκονται, ενώ το μελάνωμα ευθύνεται για τη μεγάλη πλειονότητα των θανάτων από καρκίνο του δέρματος. Εκτιμάται ότι το 2025 διαγνώστηκαν περισσότερα από 100.000 νέα περιστατικά μελανώματος και καταγράφηκαν πάνω από 8.000 θάνατοι από τη νόσο στις ΗΠΑ.

Ελπιδοφόρα είναι τα δεδομένα πενταετούς διάμεσης παρακολούθησης από τη μελέτη Φάσης 2b KEYNOTE-942/mRNA-4157-P201 που ανακοινώθηκαν πρόσφατα, καθώς δείχνουν ότι, ο συνδυασμός intismeran autogene (mRNA-4157 ή V940), μια υπό διερεύνηση εξατομικευμένη νεοαντιγονική θεραπεία (INT) βασισμένη σε mRNA, σε συνδυασμό με το pembrolizumab (πεμπρολιζουμάμπη), σε ασθενείς με μελάνωμα υψηλού κινδύνου (στάδιο III/IV), μειώνει τον κίνδυνο υποτροπής ή θανάτου κατά 49%.

Περισσότερα δεδομένα από τη μελέτη αναμένεται να παρουσιαστούν σε προσεχές ιατρικό συνέδριο.

Για πολλούς ασθενείς με μελάνωμα σταδίου III/IV, ο κίνδυνος υποτροπής μετά τη χειρουργική επέμβαση παραμένει σημαντικός. Συνεπώς τα δεδομένα της πενταετούς παρακολούθησης είναι ενθαρρυντικά για τη συγκεκριμένη ομάδα ασθενών.

Η μελέτη KEYNOTE-942

Η KEYNOTE-942 είναι μια συνεχιζόμενη, τυχαιοποιημένη, ανοικτού τύπου μελέτη Φάσης 2b, στην οποία εντάχθηκαν 157 ασθενείς με μελάνωμα υψηλού κινδύνου σταδίου III/IV. Μετά από πλήρη χειρουργική εξαίρεση, οι ασθενείς κατανεμήθηκαν σε αναλογία 2:1 ώστε να λάβουν intismeran autogene (1 mg κάθε τρεις εβδομάδες για 9 δόσεις) σε συνδυασμό με pembrolizumab (200 mg κάθε τρεις εβδομάδες έως 18 κύκλους [περίπου για ένα έτος]) έναντι μονοθεραπείας με pembrolizumab για περίπου ένα έτος ή έως την υποτροπή της νόσου ή την εμφάνιση μη αποδεκτής τοξικότητας.



Το πρωτεύον καταληκτικό σημείο ήταν η επιβίωση χωρίς υποτροπή (RFS), η οποία ορίζεται ως ο χρόνος από την πρώτη δόση του pembrolizumab έως την ημερομηνία της πρώτης υποτροπής (τοπικής, περιοχικής ή απομακρυσμένης μετάστασης), την εμφάνιση νέου πρωτοπαθούς μελανώματος ή τον θάνατο από οποιαδήποτε αιτία στον πληθυσμό με πρόθεση για θεραπεία (intention-to-treat).

Τα δευτερεύοντα καταληκτικά σημεία περιλαμβάνουν την επιβίωση χωρίς απομακρυσμένες μεταστάσεις και την ασφάλεια, ενώ τα διερευνητικά καταληκτικά σημεία περιλαμβάνουν την κατανομή της έκφρασης του TMB (φορτίο μεταλλάξεων του όγκου) στα βασικά δείγματα του όγκου πριν την έναρξη της θεραπείας μεταξύ των σκελών της μελέτης και τη συσχέτισή της με το πρωτεύον καταληκτικό σημείο της RFS.

Τα βασικά κριτήρια ένταξης στη μελέτη περιλάμβαναν: ασθενείς με εξαιρέσιμο δερματικό μελάνωμα με μετάσταση σε λεμφαδένα και υψηλό κίνδυνο υποτροπής· ασθενείς με πλήρη χειρουργική εξαίρεση εντός 13 εβδομάδων πριν από την πρώτη δόση του pembrolizumab· ασθενείς ελεύθερους νόσου κατά την ένταξη στη μελέτη (μετά τη χειρουργική επέμβαση), χωρίς τοπικοπεριοχική υποτροπή ή απομακρυσμένες μεταστάσεις και χωρίς κλινικά ευρήματα εγκεφαλικών μεταστάσεων· ασθενείς με διαθέσιμο δείγμα όγκου σταθεροποιημένο σε φορμόλη και εγκλεισμένο σε παραφίνη (FFPE) κατάλληλο για αλληλούχιση· ασθενείς με Κατάσταση Λειτουργικότητας (Performance Status) 0 ή 1 κατά ECOG και με φυσιολογική λειτουργία οργάνων και μυελού των οστών, όπως καταγράφηκε κατά τον προέλεγχο.

Οκτώ κλινικές μελέτες Φάσης 2 και Φάσης 3 για πολλαπλούς τύπους όγκων

Αξίζει να σημειωθεί ότι, η κλινική μελέτη Φάσης 3 για την επικουρική θεραπεία του μελανώματος (INTerpath-001, NCT05933577) έχει ολοκληρώσει πλήρως την ένταξη ασθενών. Δύο μελέτες Φάσης 3 στον μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα (ΜΜΚΠ), που αξιολογούν την επικουρική θεραπεία σε ασθενείς με πλήρως εξαιρεθέντα ΜΜΚΠ καθώς και την επικουρική θεραπεία σε ασθενείς με εξαιρέσιμο ΜΜΚΠ μετά από νεοεπικουρική θεραπεία με pembrolizumab σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία με βάση την πλατίνα, βρίσκονται σε εξέλιξη και συνεχίζουν την ένταξη ασθενών.

Η τυχαιοποιημένη μελέτη Φάσης 2 για την επικουρική θεραπεία του νεφροκυτταρικού καρκινώματος έχει ολοκληρώσει πλήρως την ένταξη ασθενών. Τυχαιοποιημένες μελέτες Φάσης 2 για ασθενείς με εξαιρεθέντα διηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης (μυο-διηθητικός) και με εξαιρεθέντα μη διηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης (μη μυο-διηθητικός) βρίσκονται σε φάση ένταξης, ενώ παράλληλα συνεχίζεται η ένταξη ασθενών σε μία μελέτη Φάσης 2 πρώτης γραμμής θεραπείας για ασθενείς με μεταστατικό μελάνωμα και σε μία μελέτη Φάσης 2 πρώτης γραμμής θεραπείας για ασθενείς με μεταστατικό πλακώδη μη μικροκυτταρικό καρκίνο του πνεύμονα.

Τι είναι το pembrolizumab

Το pembrolizumab είναι μια θεραπεία κατά του υποδοχέα προγραμματισμένου θανάτου-1 (PD-1), που αυξάνει την ικανότητα του ανοσοποιητικού συστήματος να ανιχνεύει και να καταπολεμά τα καρκινικά κύτταρα. Πρόκειται για ένα εξανθρωπισμένο μονοκλωνικό αντίσωμα που εμποδίζει την αλληλεπίδραση μεταξύ του PD-1 και των λιγανδών του, PD-L1 και PD-L2, ενεργοποιώντας τα Τ-λεμφοκύτταρα, τα οποία μπορεί να επηρεάσουν τόσο τα καρκινικά όσο και τα υγιή κύτταρα.

Το κλινικό ερευνητικό πρόγραμμα ανάπτυξης του σκευάσματος περιλαμβάνει περισσότερες από 1.600 μελέτες που το αξιολογούν σε διάφορους τύπους καρκίνου και θεραπευτικά σχήματα, ενώ αναλύονται και οι παράγοντες που ενδέχεται να προβλέπουν ποιοι ασθενείς είναι πιο πιθανό να ωφεληθούν από τη θεραπεία με pembrolizumab, συμπεριλαμβανομένης της διερεύνησης διαφορετικών βιοδεικτών.

Τι είναι το intismeran autogene (mRNA-4157 ή V940)
Το intismeran autogene είναι μια νέα, υπό διερεύνηση, εξατομικευμένη νεοαντιγονική θεραπεία (INT) που βασίζεται στο αγγελιοφόρο RNA (mRNA). Αποτελείται από συνθετικό mRNA το οποίο κωδικοποιεί έως και 34 νεοαντιγόνα και σχεδιάζεται και παράγεται με βάση το μοναδικό «γενετικό αποτύπωμα» των μεταλλάξεων στο DNA του όγκου κάθε ασθενούς.

Μετά τη χορήγησή του στον οργανισμό, οι αλληλουχίες νεοαντιγόνων που έχουν επιλεγεί μέσω αλγορίθμων και κωδικοποιούνται στο RNA μεταφράζονται ενδογενώς από τα κύτταρα και υφίστανται τη φυσιολογική επεξεργασία και παρουσίαση αντιγόνων, ένα κρίσιμο στάδιο της προσαρμοστικής ανοσίας.

Οι εξατομικευμένες νεοαντιγονικές θεραπείες έχουν σχεδιαστεί ώστε να «εκπαιδεύουν» και να ενεργοποιούν μια αντικαρκινική ανοσολογική απόκριση, προκαλώντας στοχευμένες αποκρίσεις Τ-λεμφοκυττάρων, προσαρμοσμένες στο μοναδικό προφίλ μεταλλάξεων του όγκου κάθε ασθενούς.

Διαβάστε επίσης:
Μελάνωμα. Καρκίνος του δέρματος που σκοτώνει. Ποιοι κινδυνεύουν; Πώς θα το καταλάβετε; (Φωτογραφίες)

Φαγούρα, κοκκινίλες, εξάνθημα από κάμπιες. Δερματίτιδα από κάμπια. Τι να προσέξετε;

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Η αλλαγή του καιρού με τις υψηλές θερμοκρασίες για την εποχή όλο τον Δεκέμβριο και η συνέχιση των ζεστών ηλιόλουστων ημερών και τον Ιανουάριο έφερε τα πάνω κάτω στην φύση. Έτσι φέτος νωρίτερα από άλλες χρονιές εμφανίστηκαν και οι κάμπιες των πεύκων.

Η πιτυόκαμπη ή κάμπια των πεύκων αποτελεί ένα από τα πλέον κοινά αλλά και βλαβερά είδη στη χώρα μας. Πρόκειται για την κάμπια που στο τέλος του βιολογικού της κύκλου μεταμορφώνεται στη νυχτοπεταλούδα με το επιστημονικό όνομα Thaumatopoea pityocampa και η οποία τρέφεται με πευκοβελόνες. 

Η ικανότητα της κάμπιας των πεύκων να προκαλεί παθολογικές δερματικές αντιδράσεις είναι γνωστή από την αρχαιότητα και η πρώτη επίσημη αναφορά γίνεται από τον Reaumur το 1736. Οι κάμπιες διαθέτουν έναν εξαιρετικό αμυντικό μηχανισμό. Όταν νιώσουν ότι απειλούνται (πχ όταν κάποιος τις ακουμπήσει), εκτοξεύουν στον αέρα μικροσκοπικά τριχίδια, τα οποία περιέχουν τοξίνη, που προκαλεί στον άνθρωπο αλλά και σε ζώα δερματικά συμπτώματα.

Η  κάμπια  των  πεύκων  ή  πιτυοκάμπη  ή  κάμπια λιτανεύουσα  είναι  ένας  από  τους  σημαντικότερους εχθρούς  του  πεύκου.  Είναι  νυκτόβιο  λεπιδόπτερο της οικογένειας  Thaumetopoeidae.  Το  προνυμφικό  στάδιο του  εντόμου  καταναλώνει  μεγάλο  μέρος  της φυλλικής  επιφάνειας  με  αποτέλεσμα  να  περιορίζει σημαντικά  την  ανάπτυξη  των  νεαρών  δένδρων ενώ υψηλές προσβολές για συνεχόμενα έτη μπορεί να οδηγήσει και στην ξήρανση  νεαρών αλλά και μεγάλων σε ηλικία πεύκων. Η παρουσία του εντόμου είναι αισθητή στο 1/3 των  πευκοδασών  αλλά  ζημιώνονται  κυρίως ζώνες  όπου  τα  δένδρα  υποσιτίζονται,  το  πευκοδάσος δεν  ‘αναγεννιέται’ (συνήθως  τεχνικά  πευκοδάση  ή αστικά  άλση)  ενώ  απουσιάζουν και οι φυσικοί εχθροί της κάμπιας.   Είναι δυνατό το έντομο αυτό να προσβάλει μεγάλες εκτάσεις πευκοδάσους σε ημιορεινές και πεδινές περιοχές, και αν δεν καταπολεμηθεί έγκαιρα το πρόβλημα ενδέχεται να πάρει διαστάσεις. 

Σε κατοικημένες περιοχές και σε μέρη που συχνάζει κόσμος, η κάμπια προκαλεί δερματολογικά προβλήματα στον άνθρωπο. Συγκεκριμένα προκαλεί φαγούρα στο δέρμα και εξάνθηματα, γι'αυτό λέγεται και κνηθοκάμπη. 

Χαρακτηριστικό της προνύμφης είναι και οι δερματικές αντιδράσεις που προκαλεί σε  όποιον τις πλησιάσει καθώς μόλις απειληθούν διασπείρουν στον αέρα τρίχες με τοξίνες που  ερεθίζουν δέρμα, μάτια και αναπνευστικό σύστημα

Τα τριχίδια της κάμπιας αποτελούν την   “άμυνα” του εντόμου προς τα πουλιά, διασφαλίζουν την ισορροπία μεταξύ φυτικού και ζωικού βασιλείου, αλλά είναι και το αίτιο της δερματίτιδας.

Η επαφή ακόμη και μόνο με σημεία από τα οποία πέρασε η κάμπια (π.χ. τον κορμό ενός δέντρου) και άφησε τα τριχίδιά της, μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό. Επίσης, τα τριχίδια της κάμπιας μεταφέρονται με τον αέρα και μπορεί να περάσουν μέσα από τις ίνες των ρούχων, οπότε τα σημάδια στο δέρμα δεν περιορίζονται όπως συνήθως στα εκτεθειμένα σημεία, αλλά μπορούν να είναι γενικευμένα σε όλο το σώμα.

Τα συμπτώματα προκαλούνται από μηχανικούς και χημικούς παράγοντες και σπανιότερα από αλλεργικό μηχανισμό, με τα κνιδωτικά τριχίδια και τα δηλητηριώδη κεντριά τους. Ο κύριος μηχανισμός με τον οποίο δρουν βασίζεται στην ιδιαίτερη μορφολογία των κνιδωτικών τριχιδίων τους, τα οποία μοιάζουν με καμάκι και διεισδύουν εύκολα στην επιδερμίδα του ‘εχθρού’ απελευθερώνοντας τις τοξικές ουσίες οι οποίες προκαλούν αντίδραση υπερευαισθησίας είτε άμεσα –την κνίδωση εξ’ επαφής-, είτε μετά από κάποιες ώρες – την δερματίτιδα εξ’ επαφής-, ενώ σπάνια μπορεί να προκαλέσουν τη σοβαρή αναφυλακτική αντίδραση.

Δεν μιλάμε για αλλεργία στις κάμπιες αν και το κυριότερο και συχνότερο σύμπτωμα μετά από την επαφή με αυτές είναι ερυθρότητα, κνιδωτικό εξάνθημα και έντονη φαγούρα. Οι δερματικές εκδηλώσεις εξελίσσονται σε 3-4 ημέρες και μπορεί να αφήσουν καφέ χρώμα κατά την αποδρομή τους, που αργεί να υποχωρήσει (μέχρι και 1-2 εβδομάδες). Κάποιες φορές η κάμπια μπορεί να αφήσει το «αποτύπωμα» της πορείας της στο δέρμα.

Σε περίπτωση τριψίματος των ματιών με χέρια που έχουν ακουμπήσει κάμπιες μπορεί να εμφανισθεί ερυθρότητα στα μάτια και πρήξιμο στα βλέφαρα. Αν δεν αντιμετωπισθεί σύντομα με καλό πλύσιμο, μπορεί να προκληθεί τραυματισμός από την έντονη φαγούρα και δακρύρροια, περίπτωση κατά την οποία εκτίμηση από οφθαλμίατρο είναι χρήσιμη. Εξαιρετικά σπάνια, κυρίως σε άτομα με άσθμα ή άλλα αναπνευστικά προβλήματα, η εισπνοή των τριχιδίων της κάμπιας μπορεί να προκαλέσει ρινίτιδα, κρίση βήχα και δύσπνοια – ελάχιστα είναι αυτού του είδους τα περιστατικά που αναφέρονται στη διεθνή βιβλιογραφία. Η διάγνωση δεν είναι δύσκολη καθώς το ιστορικό και η παρουσία εξανθήματος κυρίως σε εκτεθειμένα μέρη βοηθάει  προς τη σωστή κατεύθυνση. Η χρήση κολλητικής ταινίας στους πομφούς και ο έλεγχος με μικροσκόπιο αναδεικνύει την παρουσία τριχιδίων σε περιπτώσεις που δε μπορούν να διαγνωσθούν με βεβαιότητα.

Τα κύρια συμπτώματα είναι η εμφάνιση βλατίδων, ερυθήματος ή και φυσαλίδων με τάση να συρρέουν κατά τόπους, ενώ η πιο συχνή εντόπιση είναι ο κορμός , τα άκρα και ο τράχηλος. Εκτός από δερματικά συμπτώματα, μπορεί να παρουσιαστεί ρινίτιδα, επιπεφυκίτιδα και σπάνια εκπνευστικός συριγμός. Η αντιμετώπιση είναι κυρίως συμπτωματική, ενώ θα πρέπει να λαμβάνονται και μέτρα πρόληψης και αποφυγής, κυρίως, της επαφής.

Ποια είναι η θεραπεία της δερματίτιδας από κάμπιες;

Απομάκρυνση των τριχών με μία μη αιχμηρή λεπίδα ή απαλή απομάκρυνση με σελοτέιπ. 

Πλένουμε με τρεχούμενο νερό την περιοχή επαφής.

Τοποθετούμε ψυχρά επιθέματα και κάνουμε χρήση τοπικών κορτικοστεροειδών (κορτιζονούχων αλοιφών) για την μείωση της φλεγμονής. Τοπικά μπορεί να προσφέρουν ανακούφιση και κρέμες που περιέχουν μενθόλη ή φαινόλη. 

Η χρήση αντιισταμινικών φαίνεται ότι έχει μικρό αποτέλεσμα, κυρίως στη μείωση της φαγούρας.

Τι πρέπει να προσέχετε

Το κοινό δεν πρέπει να αγγίζει τις φωλιές ή τις κάμπιες και να αποφεύγει να κάθεται κάτω ή κοντά στα προσβεβλημένα πεύκα, γιατί υπάρχει κίνδυνος να προκληθούν τα πιο πάνω δερματολογικά προβλήματα. Σε περίπτωση που κάποιος έχει επηρεατεί σοβαρά από την πτυοκάμπη, πρέπει να αποταθεί άμεσα για παροχή ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης.

Προληπτικά μέτρα για τις κάμπιες των πεύκων

• Ενημερώνουμε τα παιδιά να μην αγγίζουν τις κάμπιες ή τις φωλιές τους και να αποφεύγουν τα προσβεβλημένα πεύκα ειδικά τον πρώτο μήνα της Άνοιξης.

• Σε υποψία τοπικής επιδημίας (πολλά κρούσματα), θα πρέπει να αποφεύγουμε να απλώνουμε τα ρούχα σε εξωτερικούς χώρους

• Εάν το παιδί παρουσιάσει συμπτώματα μετά το παιχνίδι του σε περιοχή με πεύκα, απομακρύνουμε τα ρούχα από πάνω του και τα πλένουμε, ενώ κάνουμε μπάνιο στο παιδί  με σαπούνι για την απομάκρυνση των τριχιδίων. Τα ρούχα του παιχνιδιού αν δεν πλυθούν παραμένουν έξω από το υπνοδωμάτιο του παιδιού.

• Φοράμε κατάλληλο ρουχισμό με μακρυμάνικα ρούχα και  χρησιμοποιούμε  γάντια και γυαλιά εάν πρόκειται να ασχοληθούμε με την κηπουρική.

• Κόβουμε στις αρχές του χειμώνα τα κλαδιά που φέρουν φωλιά και τα καίμε πριν την έξοδο της  κάμπιας

• Συμβουλεύεστε τον γιατρό σας, εάν τα συμπτώματα είναι επίμονα

Διαβάστε επίσης

• Βοηθήστε το δέρμα σας από το έκζεμα (δερματίτιδα).
• Δερματίτιδα σπαργάνων, εξάνθημα στην περιοχή της πάνας.
• Κοκκινίλες στο σώμα με ή χωρίς φαγούρα. Αιτίες και μέτρα πρόληψης
• Ακάρεα βρίσκονται παντού στο σπίτι, στην σκόνη, στο στρώμα. Προκαλούν άσθμα, ρινίτιδα, καταρροή, φαγούρα, επιπεφυκίτιδα, αναπνευστικά προβλήματα
• Αλλεργίες και αλλεργικό εξάνθημα, του καλοκαιριού. Που οφείλονται και πως αντιμετωπίζονται;
• Ψείρες και κόνιδα. Τι είναι, πώς προλαμβάνονται και πώς αντιμετωπίζονται;

Ακτινίδια για πέψη, πίεση, χοληστερίνη, όραση, δέρμα, πλούσια σε βιταμίνες, αντιοξειδωτικά.

της Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος, medlabnews.gr iatrikanea

Το ακτινίδιο είναι ένα εξωτικό φρούτο το οποίο μπορούμε να βρούμε στη χώρα μας σε κάθε εποχή. Το ακτινίδιο είναι ένα φρούτο γεμάτο βιταμίνες και πολύτιμα για το σώμα μας στοιχεία. Τρώγεται ευχάριστα όλο το χρόνο. 

Το ακτινίδιο είναι θάμνος με άνθη χρώματος κόκκινου ή λευκού. Τα φύλλα του έχουν ωοειδές σχήμα και στο κάτω μέρος τους έχουν χνούδι. Ο καρπός του είναι ράγα και είναι εδώδιμος, με γλυκόξινη γεύση. Το εξωτερικό του μέρος είναι χρώματος καφέ και το εσωτερικό είναι χυμώδες, με πράσινο χρώμα και μικρά σποράκια, χρώματος μαύρου. Η Κίνα θεωρείται επικρατέστερη πατρίδα του ακτινιδίου, από τα αρχαία χρόνια. Το γνωστότερο είδος που καλλιεργείται στην Ελλάδα ονομάζεται ακτινίδιον το σινικό. 

Το φυτό ήταν αυτοφυές στην Κίνα και ταξίδεψε μετά το 19ο αιώνα στη Βρετανία και το 1906 στη Νέα Ζηλανδία. Η ονομασία του όμως κίουι (Kiwi) προέρχεται από το ομώνυμο πτηνό, το οποίο είναι εθνικό σύμβολο της Νέας Ζηλανδίας, όπου ζει αποκλειστικά. Την ονομασία αυτή την πήρε το ακτινίδιο από το φυτοκόμο Hayward Wright (1873-1959), ο οποίος πειραματίστηκε με τα φυτά και κατόρθωσε να δημιουργήσει την ποικιλία που είναι γνωστή σήμερα. Με τη σημερινή μορφή του, το ακτινίδιο καλλιεργείται από το 1950.

Από τα πρώτα κιόλας χρόνια της κατανάλωσής του, άρχισαν να διαφαίνονται οι θεραπευτικές του ιδιότητες, οι οποίες κυρίως οφείλονται στα υψηλής περιεκτικότητάς του θρεπτικά συστατικά, όπως βιταμίνες, ιχνοστοιχεία και νερό. Στη σημερινή εποχή, η κατανάλωσή του έχει αυξηθεί σημαντικά λόγω των πολύτιμων συστατικών που περιέχει, αλλά και λόγω της χαμηλής θερμιδικής του αξίας.

Ο καρπός του ακτινιδίου είναι πλούσιος σε κάλιο, μαγνήσιο, φώσφορο, φυτικές ίνες και ιχνοστοιχεία. Επίσης, διαθέτει περισσότερη βιταμίνη C σε σχέση με οποιοδήποτε άλλο φρούτο, αρκεί μόνο να καταναλωθεί αμέσως μετά την κοπή, για να μη χαθούν οι βιταμίνες. Η βιταμίνη C αποτελεί ισχυρό αντιοξειδωτικό, το οποίο βοηθά στην καταπολέμηση των ελευθέρων ριζών, καθώς επίσης και στην παραγωγή κολλαγόνου, για τη διατήρηση της υγείας του δέρματος. Η ύπαρξη πολλών βιταμινών καθιστά το ακτινίδιο ως το καλύτερο μέσο για την άμυνα κατά των μικροβίων. Επίσης, απομακρύνει τον κίνδυνο θρομβώσεων στο κυκλοφορικό σύστημα και διασφαλίζει τη σωστή πέψη και την εύρυθμη λειτουργία του εντέρου. Τέλος, συντελεί στη βελτίωση της όρασης, εξαιτίας του αντιοξειδωτικού λουτεΐνη που περιέχει.

Το ακτινίδιο αποτελεί εξαίρετη πηγή των λιποδιαλυτών βιταμινών Α και Ε, οι οποίες με την σειρά τους επιβραδύνουν την διαδικασία της γήρανσης και προστατεύουν τα κύτταρα από φθορές. Άλλες πολύ σημαντικές βιταμίνες που βρίσκουμε στο ακτινίδιο, είναι οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β, οι οποίες βοηθούν σε μεγάλο βαθμό στην υγιή λειτουργία του εγκεφάλου αλλά και το φυλλικό οξύ, το οποίο παρεμποδίζει τις γενετικές ανωμαλίες στα έμβρυα.

Παράλληλα με τις βιταμίνες και τα ιχνοστοιχεία κατέχουν υψηλή θέση στην θρεπτική αξία του ακτινιδίου. Τα πιο σημαντικά από αυτά είναι το κάλιο, το μαγνήσιο, το ασβέστιο, ο φώσφορος, ο σίδηρος, ο χαλκός και ο ψευδάργυρος. Το κάλιο βοηθάει στη μείωση της αρτηριακής πίεσης και περιέχεται στο ακτινίδιο σχεδόν στην ίδια ποσότητα που περιέχεται και στην μπανάνα. Ο φώσφορος και το μαγνήσιο δρουν συνεργικά, για την καλύτερη υγεία των οστών και των δοντιών. Επιπλέον, η βιταμίνη C που περιέχει το ακτινίδιο, βοηθάει στην καλύτερη απορρόφηση του σιδήρου.

Άλλα συστατικά τα οποία περιέχονται στα ακτινίδια, είναι οι φυτικές ίνες, το νερό, τα ω3 και ω6 λιπαρά και πολλά ισχυρά αντιοξειδωτικά. Μια από τις πιο διαδεδομένες ευεργετικές ιδιότητες του ακτινιδίου είναι η διουρητική δράση του, η οποία οφείλεται κατά κύριο λόγο στις φυτικές ίνες που περιέχει.

Οι φυτικές ίνες βοηθούν στην διατήρηση της υγείας του εντέρου και στην απομάκρυνση των τοξικών ουσιών από αυτό. Μια μερίδα ακτινιδίου (76γρ.) παρέχει το 10% της ημερήσιας συνιστώμενης ποσότητας σε φυτικές ίνες (3γρ). Επομένως, η συστηματική κατανάλωση του ακτινιδίου, μπορεί να βοηθήσει αποτελεσματικά στην καταπολέμηση της δυσκοιλιότητας αλλά και του φουσκώματος.

Αυτό το μοναδικό φρούτο αποτελεί μια πολύτιμη πηγή ω3 και ω6 λιπαρών οξέων, τα οποία είναι ευρέως διαδεδομένα για την πρόληψη αλλά και την αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών παθήσεων, όπως επίσης και για τον καλύτερο έλεγχο των φλεγμονών στο σώμα. Τα λιπαρά αυτά οξέα, συναντώνται κυρίως στα μικρά μαύρα σπόρια του ακτινιδίου.

Η λουτεΐνη είναι ένα ακόμη συστατικό που ξεχωρίζει στο ακτινίδιο. Είναι μια χρωστική ουσία, η οποία προστατεύει την όραση και βοηθά στην καλύτερη υγεία του δέρματος. Αξίζει να αναφέρουμε πως, όπως όλα τα φρούτα και τα λαχανικά, έτσι και η συστηματική κατανάλωση ακτινιδίου, έχει αποδειχθεί από έρευνες ότι βοηθά στην πρόληψη των καρδιαγγειακών παθήσεων, της παχυσαρκίας, του διαβήτη τύπου 2, στη μείωση της χοληστερόλης, καθώς και άλλων χρόνιων εκφυλιστικών ασθενειών.

Το ακτινίδιο κάνει καλό στην επιδερμίδα.

Το ακτινίδιο είναι πλούσιο σε βιταμίνη Ε, ένα πολύ σημαντικό αντιοξειδωτικό που προστατεύει και χαρίζει ένα υγιές και φωτεινό δέρμα, αποτρέποντας την εμφάνιση τυχόν ανεπιθύμητων παθήσεων

Οι πολυφαινόλες είναι φυτικές ουσίες που βρίσκονται κάτω από την φλούδα του φυτού και συμβάλλουν στην άμυνά του απέναντι στις μολύνσεις από παθογόνους παράγοντες. Πολλές μελέτες τα τελευταία χρόνια έχουν δείξει ότι οι ουσίες αυτές λειτουργούν προστατευτικά και στον άνθρωπο, προάγοντας την καλή κατάσταση της υγείας και παρατείνοντας τον μέσο όρο ζωής. 

Αναστέλλουν ή περιορίζουν την οξείδωση των λιπιδίων του αίματος, αυξάνουν τα επίπεδα της «καλής» (προστατευτικής για την υγεία) χοληστερόλης HDL ενώ ταυτόχρονα ρίχνουν τα επίπεδα της «κακής» χοληστερόλης LDL, η οποία συνδέεται με την δημιουργία αθηρωματικών πλακών. Οι πολυφαινόλες μειώνουν την πιθανότητα δημιουργίας θρόμβων, έχουν αντιφλεγμονώδη δράση και περιορίζουν σε σημαντικό βαθμό τις οξειδωτικές βλάβες στους ιστούς, απομακρύνοντας έτσι κατά την εκτίμηση των επιστημόνων και την πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου.

Διατροφική αξία καρπού ακτινιδίου (ανά 100 gr) Νερό 81.2% Θερμίδες 66 Πρωτεΐνη 0.79gr Λίπη 0.07gr Υδατάνθρακες 17.5gr Βιταμίνη Α 174(I.U) Βιταμίνη Β1 0.02mg Βιταμίνη Β2 0.05mg Βιταμίνη C 150mg Ασβέστιο 16mg Φώσφορος 64mg Σίδηρος 0.51mg Νάτριο 7mg Κάλιο 264mg

Επιλέξτε ακτινίδια με ανέπαφη επιδερμίδα, χωρίς κηλίδες ή σχιμές. Τα ώριμα ακτινίδια πιέζονται εύκολα και είναι πολύ μαλακά. Έχουν μικρή διάρκεια ζωής αν παραμείνουν ανοικτά σε θερμοκρασία δωματίου. Διατηρείστε τα στο ψυγείο.

Η κατανάλωση των ακτινιδίων πρέπει να γίνεται αμέσως μετά την κοπή του φρούτου διότι αν το αφήσετε πολύ ώρα οξειδώνονται οι βιταμίνες του και κυρίως η βιταμίνη C με αποτέλεσμα να καταστρέφονται!

Διαβάστε επίσης

• Καρπούζι, για την καρδιά, τον καρκίνο, την δίαιτα αλλά και τη λίμπιντο
• Σύκα, φρέσκα ή αποξηραμένα, για το έντερο, την αναιμία, την οστεοπόρωση, την πίεση, τον διαβήτη και την λίμπιντο
• Βερίκοκο για την υγεία, την αναιμία, την δυσκοιλιότητα, την όραση, την ομορφιά και τα κουκούτσια τους για τον καρκίνο.
• ΚΕΡΑΣΙ. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ. ΧΥΜΟΣ ΑΠΟ ΚΕΡΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΥΠΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΥΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΑΣΚΗΣΗ.
• Διάβασμα, εξετάσεις και διατροφή. Τα κεράσια απαραίτητα στους μαθητές για τις εξετάσεις.