MEDLABNEWS.GR / IATRIKA NEA: ΜΑΤΙΑ

Responsive Ad Slot

Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΜΑΤΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΜΑΤΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Μούσμουλα για εντερικά προβλήματα, πίεση, χοληστερίνη, δέρμα, μάτια, δόντια, αδυνάτισμα, κατά του καρκίνου.

Mespilus-Japonica

της Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή, βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Τα μούσμουλα ή μέσπουλα ή μέσπιλο ή δέσπολα ή νέσπολα είναι ο καρπός της μουσμουλιάς. Η μουσμουλιά είναι ένα όμορφο δέντρο μέτριου μεγέθους που μπορεί να φτάσει σε ύψος τα 6-9 μέτρα. Ο καρπός είναι στρογγυλός ή ωοειδής ανάλογα με την ποικιλία και όταν ωριμάσει αποκτά κίτρινο χρώμα.

Περιέχει 1-2 μεγάλα ή 2-4 μικρότερα σπόρια, χρώματος σκούρου καφέ, τα οποία θεωρούνται μειονέκτημα γιατί αφήνουν λίγο χώρο για την σάρκα. Η γεύση τους είναι γλυκιά ή υπόξινη, ανάλογα με την ωριμότητα, όταν, όμως, συγκομίζονται υπερώριμα, απελευθερώνουν όλα τους τ’ αρώματα. Για το λόγο αυτό αναπτύχθηκαν κάποιες ποικιλίες με πολύ μικρά σπόρια. Είναι από τα πιο σημαντικά φρούτα της άνοιξης, που υπάρχει διαθέσιμο λίγες βδομάδες προτού κάνουν την εμφάνισή τους στην αγορά τα καλοκαιρινά φρούτα. Η παραγωγική σεζόν στην Ελλάδα κυμαίνεται κάθε χρόνο σε μέτρια επίπεδα και ο κύριος όγκος της εγχώριας παραγωγής εντοπίζεται στο νομό Κορινθίας. Ωστόσο, τα μούσμουλα έχουν αρχίσει να γίνονται ιδιαίτερα δημοφιλή στις διεθνείς αγορές, γεγονός που έχει προκαλέσει τον πολλαπλασιασμό του όγκου παραγωγής, σε παγκόσμιο επίπεδο, μέσα σε μόλις δύο δεκαετίες.

Η επιστημονική ονομασία της μουσμουλιάς είναι Mespilus Japonica, μια ονομασία που προδίδει ότι το φυτό κατάγεται από τη νοτιοανατολική Ασία. Οι μουσμουλιές είναι γνωστές στη Νοτιοανατολική Κίνα και στην Ιαπωνία εδώ και πολλούς αιώνες. Λέγεται, μάλιστα, ότι καλλιεργείται στην Ιαπωνία περισσότερα από 1.000 χρόνια. 

Διατροφική αξία των μούσμουλων


• Τα μούσμουλα είναι πολύ χαμηλά σε θερμιδική αξία.  Παρέχουν μόλις 47 θερμίδες ανά 100 γραμμάρια. Είναι πλούσια σε αδιάλυτες φυτικές ίνες και σε  πηκτίνη. Η πηκτίνη διατηρεί την υγρασία στο παχύ έντερο, κατά την διάρκεια διαφόρων  λειτουργιών και δρα ως υπακτικό. Είναι μια καλή επιλογή για άτομα που πάσχουν από δυσκοιλιότητα. Βοηθάει επίσης στην προστασία του βλεννογόνου  του παχέος εντέρου, μειώνοντας το χρόνο έκθεσης σε τοξικές ουσίες. Έχει  αποδειχθεί ότι η πηκτίνη, μειώνει τα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα, μειώνοντας την επαναπορρόφηση της στο παχύ έντερο, επειδή δεσμεύεται από τα χολικά οξέα  με αποτέλεσμα στην αποβολή της από το σώμα.
• Τα μούσμουλα είναι μια εξαιρετική πηγή βιταμίνης-Α (παρέχει περίπου 1528 IU ανά 100g), και φαινολικών φλαβονοειδών αντιοξειδωτικών, όπως είναι το χλωρογενικό οξύ, το νεο-χλωρογενικό οξύ, το υδροξυβενζοϊκό οξύ, το φερουλοκυκουινικο οξύ (feruloylquinic), το προτοκατεχουικό (protocatechuic) οξύ, η  επικατεχίνη, το κουμαρικό οξέα και το φερουλικό οξύ. Τα ώριμα φρούτα έχουν υψηλότερη  συγκέντρωση  χλωρογενικού οξέος. Η βιταμίνη Α  βοηθάει στην διατήρηση της ακεραιότητας των βλεννογόνων και του δέρματος. Εργαστηριακές μελέτες έχουν δείξει ότι η κατανάλωση φυσικών τροφών και φρούτων πλουσίων σε βιταμίνη-Α και σε φλαβονοειδή βοηθά στην προστασία των πνευμόνων και από ορισμένες μορφές καρκίνου, όπως είναι ο καρκίνος της στοματικής κοιλότητας. 
• Επίσης η βιταμίνη Α παίζει σημαντικό ρόλο στην όραση και στην οδοντική υγεία. Βελτιώνουν την όραση: τα φρέσκα μούσμουλα περιέχουν μια καλή ποσότητα βιταμίνης Α, η οποία βοηθά στην υγεία των ματιών. Τα μούσμουλα προστατεύουν λοιπόν τα μάτια μας από τις ελεύθερες ρίζες και βοηθούν στην πρόληψη της βλάβης του αμφιβληστροειδούς που προκαλείται από τις ελεύθερες ρίζες. Έτσι βελτιώνουν την όραση και προστατεύουν από τον καταρράκτη και την εκφύλιση της ωχράς κηλίδας 
• Τα φρέσκα φρούτα περιέχουν και  βιταμίνες του συμπλέγματος Β, όπως είναι το φυλλικό οξύ, η βιταμίνης Β-6 και η νιασίνη και  επίσης περιέχουν μικρές ποσότητες  βιταμίνης-C.
• Τα μούσμουλα, είναι επίσης  πλούσια σε κάλιο και μια καλή πηγή ασβεστίου, σιδήρου, χαλκού, μαγγανίου και άλλων μέταλλων. Το κάλιο είναι ένα σημαντικό συστατικό των κυττάρων και των σωματικών υγρών, και βοηθά στην φροντίδα του καρδιακού ρυθμού και της αρτηριακής πίεσης. Το μαγγάνιο χρησιμοποιείται από το σώμα ως συν-παράγοντας του αντιοξειδωτικού ενζύμου, δισμουτάση του υπεροξειδίου. Ο σίδηρος και χαλκός χρειάζονται για την παραγωγή των ερυθρών αιμοσφαιρίων.
Βοηθούν  την απώλεια βάρους: Εκτός του ότι  έχουν λίγες θερμίδες. Επίσης περιέχουν ένα καλό ποσοστό διαιτητικών ινών. Η πλούσια σε φυτικές ίνες διατροφή, καταστέλλει την όρεξη και αυξάνει το μεταβολισμό. Έτσι, προωθεί την υγιή απώλεια βάρους. 
• Μια σειρά από ωφέλιμες ιδιότητες για την υγεία προσφέρουν επίσης  τα φύλλα της Μουσμουλιάς όπως την καταπολέμηση ηπατικών διαταραχών,  στην θεραπεία φλεγμονών του δέρματος, στην αντιμετώπιση του κρυολογήματος, παρέχουν δε μέτρια κατασταλτική επίδραση στον ιό HIV. Βέβαια, τα φύλλα της μουσμουλιάς φύλλα περιέχουν βιοδραστικές ενώσεις, πράγμα που σημαίνει ότι πίνοντας τσάι από τα φύλλα μπορεί να προκύψουν παρενέργειες ή αλληλεπίδραση με φάρμακα. Για παράδειγμα, πίνοντας συχνά μεγάλη ποσότητα αφεψήματος από φύλλα μουσμουλιάς μπορεί να προκύψει τοξική μυοπάθεια, μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από σοβαρή μυϊκή αδυναμία.

Μούσμουλο διατροφική αξία 

Δεδομένου είναι κάτω από την ποσότητα των θρεπτικών συστατικών ανά 100 g μούσμουλο:
Περιεκτικότητα σε νερό – 87%
Ενέργεια 47 Kcal 
Υδατάνθρακες 12.14 g 
Πρωτεΐνες 0.43 g 
Ολικά λιπαρά 0.20 g 
Χοληστερόλη 0 mg 
Διαιτητικές ίνες 1.70 g  
Ωμέγα 3 λιπαρά οξέα 19,4 mg
Ωμέγα 6 Λιπαρά Οξέα 115 mg

Μέταλλα
Ασβέστιο – 16 mg
Σίδηρος – 0,3 mg
Μαγνήσιο – 13 mg
Φωσφόρος – τα 27 mg
Σελήνιο 0.6 µg
Ψευδάργυρος 0.05 mg
Μαγγάνιο 0.148 mg
Χαλκός 0.040 mg

Ηλεκτρολύτες
Κάλιο – 266 mg
Νάτριο – του 1 mg

Βιταμίνες
Βιταμίνη C – 1 mg
Βιταμίνη Α – 1.528 IU
Θειαμίνη 0.019 mg
Ριβοφλαβίνη 0.024 mg
Πυριδοξίνη 0.100 mg
Νιασίνη 0.180 mg
Φυλλικό οξύ 14 µg


Η ευεργετική τους επίδραση
• Προστατεύουν από τον καρκίνο του παχέος εντέρου
• Βελτιώνουν την υγεία του δέρματος
• Προστατεύουν από τον καρκίνο του πνεύμονα και της στοματικής κοιλότητας
• Διατηρούν ομαλή αρτηριακή πίεση
• Προάγουν την απώλεια βάρους
• Βοηθούν στη διαδικασία σχηματισμού του αίματος
• Βελτιώνουν την όραση
• Ενισχύουν τα οστά και τα δόντια

Το μούσμουλο τρώγεται νωπό ως φρούτο και δεν δέχεται περαιτέρω επεξεργασία γιατί είναι πολύ ευαίσθητο. Είναι πολύ πλούσιο σε βιταμίνη C.
Στη μακρινή Ανατολή, πίνεται επίσης και το τσάι από τα φύλλα της μουσμουλιάς.
Εκτός από να τα τρως σαν φρούτο, μπορείτε να τα κάνετε μαρμελάδα, αλλά και λικέρ πολύ εύγευστο!!

Προσοχή
Μην καταναλώνετε τα κουκούτσια διότι περιέχουν τοξικά αλκαλοειδή όπως κυανογόνους γλυκοζίτες που αν καταναλωθούν μπορεί να προκαλέσουν ανεπιθύμητα συμπτώματα. Οι σπόροι  περιλαμβάνουν πολλά τοξικά αλκαλοειδή όπως κυάνιο-γλυκοζίτες που το μάσημα τους μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα όπως εμετός, δυσκολία στην αναπνοή, καθώς επίσης και το θάνατο.

Πώς προέρχεται η φράση «ξίνισε τα μούτρα του» που λέμε συχνά για κάποιον

Για να καταλάβει κάποιος την έκφραση, πρέπει να λάβει υπόψη του το συναίσθημα που δοκιμάζει όταν τρώει ξινά μούσμουλα. Από δω έχουμε και τις φράσεις: «του ξινοφάνηκε» και «σαν τ’ άκουσε, ξίνισε τα μούτρα του». Έφαγε, λοιπόν, μούσμουλα, σημαίνει πως τόσο δυσαρεστήθηκε, όσο δυσάρεστα νιώθει αυτός που τρώει ξινά μούσμουλα.

Διαβάστε επίσης

Μούσμουλα: γιατί θεωρούνται από τα πιο ωφέλιμα φρούτα της άνοιξης | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2016 — MEDLABNEWS.GR | 

Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 24 Μαρτίου 2026

Λωτός, το μήλο της Ανατολής με αντιοξειδωτικές, αντιγηραντικές ιδιότητες, πλούσιος σε βιταμίνες και ιχνοστοιχεία (video).

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

O Λωτός ήταν γνωστός στην αρχαιότητα, στους μετέπειτα χρόνους σχεδόν λησμονήθηκε και άρχισε να γίνεται ευρύτερα γνωστός και πάλι μόλις τα τελευταία  χρόνια.
Χάρη στη λεπτή και χαρακτηριστική γεύση του, έχαιρε  μεγάλης  εκτίμησης από τους αρχαίους λαούς. Είχε ονομαστεί ως η «τροφή των θεών».

Πατρίδα του Λωτού είναι η Κίνα, όπου ονομαζόταν "μήλο της Ανατολής». Από την Κίνα  εξαπλώθηκε και στην Ιαπωνία όπου θεωρείται εκλεκτή λιχουδιά.

Το έφεραν πρώτοι στη δύση, Ισπανοί θαλασσοπόροι από την Άπω Ανατολή.
 Οι λωτοί που έφαγαν οι σύντροφοι του Οδυσσέα δεν έχει ξεκαθαριστεί τι ακριβώς φυτό ήταν. Πάντως σίγουρα δεν είναι οι ίδιοι που έφεραν οι Ισπανοί.

Ο λωτός είναι γένος φυτών που ανήκει στην οικογένεια εβενίδες (Ebenaceae). To γένος διόσπυρος (Diospyros) περιλαμβάνει γύρω στα 200 είδη των τροπικών κυρίως περιοχών και ελάχιστα των εύκρατων. Ο καρπός του έχει σχεδόν σφαιρικό σχήμα, πορτοκαλί έως κόκκινο χρώμα και στυφή γεύση, μόλις κοπεί από το δέντρο. Αν αφεθεί μερικές μέρες, γίνεται γλυκός και ζουμερός.

Είναι φυλλοβόλο δέντρο, που ωριμάζει αυτή την εποχή από τον Νοέμβριο μέχρι τον Δεκέμβριο, οπότε και διατίθεται στην αγορά σε πλαστικά, ξύλινα ή χάρτινα τελάρα ή πλαστικά κλουβάκια, για την καλύτερη διατήρησή του, ένεκα του ότι είναι ευπαθές φρούτο.

Θρεπτικές ιδιότητες του λωτού:

Ο λωτός είναι πλούσιος σε βιταμίνη Α, βιταμίνη C, φυτικές ίνες, κάλιο. Ο λωτός είναι υψηλός σε υδατάνθρακες, ενώ περιέχει αμελητέα ποσότητα σε λίπη και σε πρωτεΐνες. Ένας μέτριος λωτός 168 γρ. παρέχει 31,2 γρ. υδατάνθρακες, 0,3 γρ. λίπη και 0,97 γρ. πρωτεΐνες. Ο λωτός είναι μια εξαιρετική πηγή β-καροτίνης, βιταμίνης C και καλίου. Πράσινος είναι πλούσιο σε τανίνες που του δίνουν μια ισχυρή στυπτικό γεύση, έτσι ώστε να τρώγεται μόνο όταν ωριμάσει πλήρως. Όταν  ωριμάσει ο καρπός είναι πολύ γλυκός  και  περιέχει μεγάλη ποσότητα σακχάρων σε γλυκόζη και πρωτεΐνη.

Έχει διουρητικές και καθαρτικές ιδιότητες. Αντίθετα, λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς του σε σάκχαρα - απαγορεύεται σε εκείνους που πάσχουν από διαβήτη ή που υποφέρουν από παχυσαρκία.

   Το χρυσοκόκκινο χρώμα του οφείλεται στα φλαβονοειδή που είναι ισχυρά αντιοξειδωτικά, επίσης περιέχει πολυφαινόλες και κατεχίνες οι οποίες είναι γνωστές για την αντιφλεγμονώδη δράση τους.
   Περιέχει βετουλινικό οξύ, μια ουσία που έχει αποδειχτεί ότι είναι ιδιαίτερα δραστική ενάντια σε αρκετές μορφές καρκίνου.
   Περιέχει β-καροτένιο και λυκοπένιο, ζεαξανθίνη και κρυπτοξανθίνη, ουσίες με ισχυρή αντιοξειδωτική δράση  ενάντια στις ελεύθερες ρίζες που είναι υπεύθυνες για την πρόωρη γήρανση αλλά και για την εμφάνιση μεγάλου αριθμού ασθενειών. Σύμφωνα με συμπεράσματα έρευνας που διεξήγαγε η κλινική Μάγιο, η ζεαξανθίνη που περιέχει ο πολύτιμος καρπός, η οποία ανήκει στα καροτινοειδή, είναι ένας εξαιρετικός διατροφικός σύμμαχος στην πρόληψη και αντιμετώπιση της ωχράς κηλίδας, ιδιαίτερα σοβαρής πάθησης του ματιού.
   Είναι πλούσιο σε βιταμίνη C η οποία ενισχύει το ανοσοποιητικό μας σύστημα και δίνει λάμψη στο δέρμα.
   Περιέχει βιταμίνες της ομάδας Β (κυρίως θειαμίνη, ριβοφλαβίνη, πυριδοξίνη και φολικό οξύ) οι οποίες έχουν ευεργετικές ιδιότητες για το νευρικό μας σύστημα .
   Είναι πλούσιος σε  ιχνοστοιχεία όπως κάλιο ,μαγνήσιο, χαλκό, χολίνη.
   Περιέχει φυτικές ίνες και έτσι είναι ιδιαίτερα ευεργετικός σε άτομα που υποφέρουν από δυσκοιλιότητα.
   Χάρη στη μεγάλη περιεκτικότητα του σε φυσικά σάκχαρα, είναι μια πολύ καλή πηγή ενέργειας κατάλληλη για άτομα με αυξημένη φυσική δραστηριότητα (π.χ αθλητές )

Τα 100 γρ φρέσκου λωτού παρέχουν μόλις 70 θερμίδες, άρα είναι ιδανικός για άτομα που ακολουθούν μια ισορροπημένη διατροφή.

Πώς τρώγεται ο λωτός; 



Τρόπος κατανάλωσης του λωτού :

Δεν πρέπει να καταναλωθεί αμέσως μετά τη συγκομιδή είναι απαραίτητο να περιμένουμε να ωριμάσει περισσότερο, να εξαλείψει το τυπική στυπτική γεύση που προκαλείται από την υψηλή περιεκτικότητα σε τανίνη.

Στην πραγματικότητα, στο τέλος της διαδικασίας ωρίμανσης η τανίνη είναι μειωμένη, ενώ αυξάνονται τα σάκχαρα του, δίνοντας στον καρπό το χαρακτηριστικό του άρωμα.

Για να ωριμάζουν οι λωτοί, τους τοποθετούμε μέσα σε μια κατσαρόλα σκεπασμένη  ή μέσα σε πλαστική σακούλα ή και χάρτινη μεγάλη, μαζί με 2-3 μήλα. Κλείνουμε τη σακούλα αφήνοντας μια πολύ μικρή τρύπα για  ήπιο αερισμό. Αφήνετε τα φρούτα στην κατάσταση αυτή για 3-5 ήμερες και στο τέλος θα έχετε γευστικότατους, ώριμους, μελένιους λωτούς στο τραπέζι σας. 
Ένας άλλος τρόπος είναι να τους τοποθετήσουμε στην κατάψυξη. 

ΠΡΟΣΟΧΗ

Τα άτομα με διαβήτη δεν θα πρέπει να καταναλώνουν λωτό, καθώς περιέχει μεγάλη ποσότητα σακχάρων και μέτριο γλυκαιμικό δείκτη (50) και μπορεί να αυξήσει το επίπεδο της γλυκόζης στο αίμα.

Διαβάστε επίσης


Λωτός: διατροφική αξία, θερμίδες και ιδιότητες για την υγεία | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Δεκέμβριος 2011 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 24 Μαρτίου 2026

Σοκ. Κινδύνεψε να χάσει την όραση του μετά από άγριο ξυλοδαρμό 16χρονος στα Ιωάννινα

 medlabnews.gr 

Ακόμη ένα περιστατικό βίας μεταξύ ανηλίκων σημειώθηκε στα Ιωάννινα. Αυτή τη φορά θύμα ξυλοδαρμού έπεσε ένας 16χρονος, στον οποίο επιτέθηκε μια ομάδα παιδιών χτυπώντας τον με κλωτσιές και μπουνιές, με αποτέλεσμα ο νεαρός να κοντέψει να χάσει την όρασή του.

Έστησαν καρτέρι στον 16χρονο σε κεντρικό σημείο στα Ιωάννινα, ενώ κατά τη διάρκεια του άγριου ξυλοδαρμού, οι ανήλικοι κατάφεραν σφοδρό χτύπημα στο μάτι με σιδερένιο αντικείμενο, πιθανώς σιδερογροθιά. Ο ανήλικος υπέστη ρήξη του δακρυικού σωληναρίου και για μερικά χιλιοστά θα έχανε την όρασή του.

Σύμφωνα με την οικογένεια του θύματος, ο νεαρός βρισκόταν σε κεντρικό σημείο της πόλης και περίμενε την κοπέλα του όταν ξαφνικά δέχτηκε επίθεση από τρία άτομα που ισχυρίζεται πως δεν γνώριζε. Ο έφηβος έπεσε κάτω, δέχθηκε χτυπήματα στο πρόσωπο και στο μάτι, και σύμφωνα με το MEGA, η ζημιά θα μπορούσε να του στερήσει την όραση για μόλις λίγα χιλιοστά.

Αρχικά μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο των Ιωαννίνων, όπου χρειάστηκε να του γίνουν 17 ράμματα, και στη συνέχεια διακομίστηκε εσπευσμένα στο νοσοκομείο «Γεννηματά» της Αθήνας για χειρουργική επέμβαση. Η μητέρα του περιέγραψε την αγωνία της λέγοντας ότι οι γιατροί κινητοποιήθηκαν άμεσα, χωρίς ακόμα να είναι σαφές πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση της υγείας του.

Ο πατέρας του θύματος τόνισε πως ο δράστης φέρεται να χρησιμοποίησε σιδερογροθιά και ότι η επίθεση ήταν τόσο βίαιη που το παιδί δεν μπορούσε να υπερασπιστεί τον εαυτό του. Όπως περιέγραψε, όταν συνέβη το περιστατικό, υπήρχαν περαστικοί που παρακολουθούσαν αμέτοχοι, χωρίς να προσφέρουν βοήθεια.

Το περιστατικό δεν ήταν το πρώτο για τον 16χρονο. Πριν μερικούς μήνες είχε δεχτεί ξανά επίθεση από συνομίληκό του, ο οποίος στο παρελθόν είχε σχέση με την κοπέλα του. Για την τελευταία επίθεση, συνελήφθη ένας από τους δράστες, ο οποίος φιλοξενείται στην Κιβωτό του Κόσμου, και εις βάρος του σχηματίστηκε δικογραφία για επικίνδυνη σωματική βλάβη. Οι αρχές συνεχίζουν τις έρευνες για τους υπόλοιπους δράστες που εμπλέκονται στο περιστατικό.

Ο 16χρονος νοσηλεύεται στην Αθήνα και η οικογένειά του παρακολουθεί με αγωνία την πορεία της υγείας του, ενώ το περιστατικό έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία για την ασφάλεια των εφήβων στην πόλη.

Ο 16χρονος έχει υποστεί σοκ και παραμένει σε άσχημη ψυχολογική κατάσταση.

Η αϋπνία συνδέεται με προβλήματα υγείας όπως εγκεφαλικό, καρδιά, αλτσχάιμερ, πίεση, διαβήτη, παχυσαρκία, προβλήματα με τα μάτια


της Βικτωρίας Πολύζου, συμβούλου ψυχικής υγείας, medlabnews.gr iatrikanea

Η αϋπνία αποτελεί ένα σύνηθες ιατρικό πρόβλημα, που απασχολεί ένα μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου πληθυσμού. Ως χρόνια αϋπνία ορίζονται οι διαταραχές ύπνου που συμβαίνουν τουλάχιστον 3 βραδιές την εβδομάδα και διαρκούν τουλάχιστον 3 μήνες.

Τα άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα αϋπνίας αργούν να αποκοιμηθούν το βράδυ, ξυπνάνε κατά τη διάρκεια της νύχτας, χωρίς να μπορούν να αποκοιμηθούν ξανά ή ξυπνάνε πολύ νωρίς το πρωί.

Εκείνοι οι οποίοι υποφέρουν από αϋπνία για τουλάχιστον έξι χρόνια, αντιμετωπίζουν 58% περισσότερες πιθανότητες να χάσουν τη ζωή τους πρόωρα.
Ο λόγος είναι ότι η επίμονη αϋπνία αυξάνει τα επίπεδα μίας ουσίας στο αίμα, που λέγεται C-αντιδρώσα πρωτεΐνη (CRP). Η ουσία αυτή αποτελεί δείκτη φλεγμονής στο σώμα και συνδέεται με την εκδήλωση σοβαρών προβλημάτων υγείας, όπως είναι οι καρδιαγγειακές και πνευμονικές παθήσεις, ο σακχαρώδης διαβήτης, η παχυσαρκία, ο καρκίνος, η άνοια και η κατάθλιψη.

Οι νύχτες χωρίς ύπνο, οδηγούν σε πολλά και ποικίλα προβλήματα υγείας, πέρα από τη γκρίνια της επόμενης ημέρας. Διαβάστε παρακάτω τις συνέπειες του ανεπαρκούς ύπνου και αντιληφθείτε καλύτερα τη σημασία του 8ωρου ύπνου και της σωστής ξεκούρασης που χρειάζεται ο οργανισμός.

Εγκεφαλικό

Ο ύπνος, που διαρκεί λιγότερο από 6 ώρες τη νύχτα, τετραπλασιάζει τις πιθανότητες να πάθετε εγκεφαλικό.

Αλτσχάιμερ

Η έλλειψη ύπνου  είναι η αιτία της νόσου του Αλτσχάιμερ και αυξάνει την ταχύτητα εξέλιξης της νόσου. Ο ύπνος είναι απαραίτητος για τον εγκέφαλο για να απαλλαγούμε από τα άχρηστα εγκεφαλικά ερεθίσματα που προκαλούν άνοια. Ο κακός ύπνος προάγει την εναπόθεση μεγαλύτερης ποσότητας βήτα-αμυλοειδούς στον εγκέφαλο, όπως αποδεικνύεται από την τομογραφία εκπομπής ποζιτρονίων. Αυτή η ένωση είναι δείκτης της νόσου του Alzheimer και η έλλειψη ύπνου εμποδίζει τον εγκέφαλο από την αποβολή αυτής της ουσίας.

Διαβήτη

Ο διαβήτης έχει από καιρό συνδεθεί με τον κακό ύπνο. Όταν δε λαμβάνετε την απαραίτητη ξεκούραση με έναν 8ωρο ύπνο, μειώνετε την ευαισθησία του οργανισμού στην ινσουλίνη, αυξάνοντας το ρίσκο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Ο κακός ύπνος μπορεί ενδεχομένως να προκαλέσει παχυσαρκία, και σε τελική ανάλυση, να οδηγήσει σε διαβήτη. Γνωρίζοντας ότι τα επίπεδα των λιπαρών οξέων μέσα στο αίμα μπορεί να επηρεάσουν την ταχύτητα του μεταβολισμού και την ικανότητα της ινσουλίνης να ρυθμίζει το σάκχαρο του αίματος, οι ερευνητές εξέτασαν τις επιδράσεις που είχε ο ύπνος στην συσσώρευση λιπαρών οξέων. Όσοι κοιμούνται μόνο τέσσερις ώρες έχουν υψηλά επίπεδα λιπαρών οξέων στο αίμα και αυτή είναι μια αύξηση κατά 15 έως 30 τοις εκατό σε σχέση με όσους κοιμούνται 8,5 ώρες ύπνου κάθε βράδυ. Η αύξηση των επιπέδων των λιπαρών οξέων προκαλείται από τον υψηλότερο βαθμό αντίστασης στην ινσουλίνη, από τον προδιαβήτη. Εκείνοι που κοιμούνται περισσότερο δεν παρουσιάζουν τους ίδιους δείκτες λιπαρών οξέων, όπως στην παχυσαρκία ή στον προδιαβήτη.

Παχυσαρκία

Η έλλειψη ύπνου έχει συνδεθεί με την αύξηση του βάρους Ο ελλειμματικός ύπνος ανεβάζει τις πιθανότητες παχυσαρκίας κατά 30%, ενώ σχετική έρευνα έδειξε πως γυναίκες που κοιμούνταν για λιγότερο από πέντε ώρες καθημερινά, κατανάλωναν 329 θερμίδες περισσότερες την ημέρα. 

Μειωμένη όραση. 

Όσο περισσότερο μένετε ξύπνιοι, τόσο χειροτερεύει η όραση.

Αλλοιώσεις στα γονίδια
Η έλλειψη ύπνου αλλοιώνει τη  λειτουργία τουλάχιστον 700 γονιδίων συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που σχετίζονται με τη διαχείριση του στρες, το ανοσοποιητικό σύστημα και το μεταβολισμό.

Αρτηριακή πίεση


Η έλλειψη ύπνου έχει συνδεθεί με αύξηση της αρτηριακής πίεσης. Ο λίγος ύπνος, οδηγεί σε αυξημένο, κατά 20%, ενδεχόμενο ανάπτυξης θεμάτων αρτηριακής πίεσης.

Καρδιά
Η έλλειψη ύπνου έχει συνδεθεί με αύξηση με καρδιακές ασθένειες. Η συστηματική στέρηση  του ύπνου αυξάνει τις πιθανότητες να αναπτύξετε, ακόμα και να πεθάνετε από καρδιά, κατά 48%. Η καρδιακή προσβολή συνδέεται με τις διαταραχές του ύπνου. Οι άνδρες με διαταραχές του ύπνου έχουν ένα 2,6 φορές υψηλότερο κίνδυνο εμφράγματος του μυοκαρδίου και καρδιακής προσβολής και 1,5 έως τέσσερις φορές μεγαλύτερο κίνδυνο για εγκεφαλικό επεισόδιο.

Δέρμα
Όσοι και όσες δεν κοιμούνται σωστά, εμφανίζουν σημάδια πρόωρης γήρανσης στο δέρμα τους.

Ετοιμότητα
Ακόμα και ο ύπνος κατά 1,5 ώρα λιγότερο, επηρεάζει αρνητικά και άμεσα την ετοιμότητα, που έχετε μέσα στην ημέρα, κατά 32%.

Ανοσοποιητικό σύστημα
Έχει επίσης αποδειχτεί ότι οι άνθρωποι που δεν κοιμούνται αρκετά είναι πιο επιρρεπείς στις μολύνσεις Τα άτομα που κοιμούνται λιγότερο από 7 ώρες τη νύχτα, έχουν τριπλάσιες πιθανότητες να κολλήσουν το ρινοϊό (τον ιό του κοινού κρυολογήματος), λόγω αποδυναμωμένου ανοσοποιητικού.

Θνησιμότητα
Ο ύπνος κάτω από 5 ώρες τη νύχτα αυξάνει τις πιθανότητες θανάτου, από οιαδήποτε αιτία κατά 26%. εκείνοι οι οποίοι υποφέρουν από αϋπνία για τουλάχιστον έξι χρόνια, αντιμετωπίζουν 58% περισσότερες πιθανότητες να χάσουν τη ζωή τους πρόωρα.

Διαβάστε επίσης

Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος: Η πρόληψη σώζει την όραση!

Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος: Η πρόληψη σώζει την όραση!
medlabnews.gr iatrikanea

Στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος (8-14/03) και με πρώτιστο γνώμονα την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του ευρύτερου κοινωνικού συνόλου γύρω από την πάθηση, συμπτώματα, τρόπους πρόληψης και αντιμετώπισης, η Ελληνική Εταιρεία Γλαυκώματος πραγματοποίησε Συνέντευξη Τύπου, όπου παρουσιάστηκαν στοιχεία και δεδομένα αναφορικά με την πάθηση του Γλαυκώματος, καθώς και οι τρόποι πρόληψης και αντιμετώπισής του.

Τη συζήτηση στη διάρκεια της εκδήλωσης συντόνισε ο κ. Ιωάννης Χαλκιαδάκης, Διευθυντής ΕΣΥ, Α’ Οφθαλμολογική Κλινική, Τμήμα Γλαυκώματος, Οφθαλμιατρείο Αθηνών, Αθήνα (Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος), ενώ ως ομιλητές συμμετείχαν οι κ.κ.:

- Φώτης Τοπούζης, Καθηγητής Οφθαλμολογίας, Διευθυντής Α' Οφθαλμολογικής Κλινικής ΑΠΘ, Π.Γ.Ν. ΑΧΕΠΑ, Θεσσαλονίκη (Πρόεδρος της Παγκόσμιας Εταιρείας Γλαυκώματος, πρώην πρόεδρος της Ευρωπαικής Εταιρείας Γλαυκώματος, πρώην πρόεδρος της ΕΕΓ και Μέλος του ΔΣ της ΕΕΓ)

- Στυλιανός Κανδαράκης, Χειρ. Οφθαλμίατρος, Επικ Καθηγητής Οφθαλμολογίας, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Α’ Πανεπιστημιακή Οφθαλμολογική Κλινική, Νοσοκομείο Γ. Γεννηματάς (Αντιπρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος)

- Ευθύμιος Καρμίρης, Χειρ. Οφθαλμίατρος, Επικ. Καθηγητής Οφθαλμολογίας, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Β’ Πανεπιστημιακή Οφθαλμολογική Κλινική, Νοσοκομείο Γ. Γεννηματάς (Γεν. Γραμματέας Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος)

- Θεόδωρος Φιλιππόπουλος, Χειρουργός Οφθαλμίατρος, Επιστημονικός Διευθυντής, Ιατρικό Ινστιτούτο Οφθαλμολογίας Athens Vision, Αθήνα (Ειδ. Γραμματέας Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος)

Στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος, η Συνέντευξη Τύπου επικεντρώθηκε σε βασικούς άξονες ενημέρωσης για τη νόσο και τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης. Συγκεκριμένα:

- Ο κ. Φιλιππόπουλος παρουσίασε τι είναι το γλαύκωμα και πώς επηρεάζει σταδιακά την όραση, αναδεικνύοντας τον αθόρυβο και συχνά αδιάγνωστο χαρακτήρα του

- Ο κ. Τοπούζης αναφέρθηκε στον σκοπό της καθιέρωσης της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος από την World Glaucoma Association και θα παρουσίασε τα νεότερα ελληνικά δεδομένα που αποτυπώνουν την έκταση της νόσου στη χώρα μας

- Ο κ. Καρμίρης επικεντρώθηκε στις σύγχρονες συστάσεις για την έγκαιρη διάγνωση, υπογραμμίζοντας τον ρόλο των τακτικών οφθαλμολογικών εξετάσεων

- Ο κ. Κανδαράκης ανέλυσε τις διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές για τους ασθενείς, εξηγώντας πώς αντιμετωπίζεται το γλαύκωμα στη σύγχρονη κλινική πράξη

Η Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος (World Glaucoma Week – WGW) αποτελεί διεθνή πρωτοβουλία που διοργανώνεται από την World Glaucoma Association από το 2008, με στόχο την ενημέρωση για το γλαύκωμα και την πρόληψη της τύφλωσης από γλαύκωμα.

Κάθε χρόνο στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος πραγματοποιούνται σε όλο τον κόσμο εκατοντάδες δράσεις με τη συνεργασία ασθενών, επαγγελματιών υγείας, υγειονομικών φορέων και του κοινού, με σκοπό την ευαισθητοποίηση γύρω από την πρόληψη της νόσου.

Το γλαύκωμα είναι η κύρια αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης παγκοσμίως, παραμένει όμως σε μεγάλο βαθμό αδιάγνωστο, καθώς στα αρχικά στάδια δεν εμφανίζει συμπτώματα. Οι περισσότεροι ασθενείς δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν μέχρι να έχει ήδη προκληθεί σημαντική βλάβη στην όραση. Για τον λόγο αυτό, η τακτική οφθαλμολογική εξέταση είναι καθοριστικής σημασίας, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 40–45 ετών.

Καθώς η νόσος εξελίσσεται αθόρυβα και συχνά παραμένει «αόρατη» στα πρώιμα στάδια, πολλοί ασθενείς χάνουν μέρος της όρασής τους πριν αντιληφθούν ότι κινδυνεύουν. Η ενημέρωση και ο συστηματικός έλεγχος αποτελούν τον μόνο αξιόπιστο τρόπο πρόληψης — συστήνεται έλεγχος κάθε δύο χρόνια πριν τα 40 και κάθε χρόνο μετά. Η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να αποτρέψει τις σοβαρές επιπτώσεις που προκαλεί η προχωρημένη νόσος στην καθημερινότητα και στην ποιότητα ζωής.

Η συχνότητα του γλαυκώματος ανέρχεται σε 2,5% στα άτομα άνω των 45 ετών και αυξάνει με την αύξηση του ηλικιακού φάσματος. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα δεδομένα της Thessaloniki Eye Study (μεγάλη επιδημιολογική μελέτη των οφθαλμολογικών νοσημάτων με διεθνή απήχηση), η συχνότητα φτάνει το 5,5% σε ηλικίες άνω των 60 ετών. Με βάση τα πληθυσμιακά δεδομένα, εκτιμάται ότι περίπου 170.000 Έλληνες άνω των 60 ετών πάσχουν από γλαύκωμα, ενώ το 50% αυτών δηλαδή περίπου 85.000 άτομα, παραμένουν αδιάγνωστοι. Ο τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος βοηθάει στη έγκαιρη διάγνωση. Ειδικότερα, σύμφωνα με την Thessaloniki Eye Study, οι ασθενείς που δεν είχαν εξετασθεί τον τελευταίο χρόνο από οφθαλμίατρο είχαν 6 φορές αυξημένο κίνδυνο να είναι αδιάγνωστοι.

Το μήνυμα της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος είναι σαφές: η Πρόληψη και ο Τακτικός Έλεγχος μπορούν να Προστατεύσουν την ‘Οραση και να Αποτρέψουν τη Μη Αναστρέψιμη Απώλειά της.

Τι πρέπει να γνωρίζουμε για το Γλαύκωμα

Μια νόσος που εξελίσσεται ύπουλα, καθώς συνήθως δεν εμφανίζει συμπτώματα στα αρχικά στάδια, και αποτελεί την πιο συχνή αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης παγκοσμίως, είναι το γλαύκωμα. Απέναντι σε μια τέτοια πάθηση, που εξαιτίας των χαρακτηριστικών της ονομάζεται συχνά «ο σιωπηλός κλέφτης της όρασης», μόνο η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση μπορούν να μειώσουν δραστικά τον κίνδυνο απώλειας όρασης. Αυτό είναι το μήνυμα της φετινής Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος, 8-14 Μαρτίου.

Το γλαύκωμα είναι μια ομάδα παθήσεων που προκαλούν προοδευτική βλάβη στο οπτικό νεύρο, συχνά λόγω αυξημένης ενδοφθάλμιας πίεσης (ΕΟΠ). Σύμφωνα με τα δεδομένα του World Glaucoma Association, πάνω από το 50% των ασθενών δεν γνωρίζει ότι πάσχει μέχρι να εμφανιστεί σημαντική απώλεια όρασης.

Η απειλή αφορά σημαντικό ποσοστό του γενικού πληθυσμού, καθώς το 2020 περίπου 76 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με γλαύκωμα, ενώ ο αριθμός αυτός αναμένεται να ξεπεράσει τα 110 εκατ. έως το 2040. Νεότερα δεδομένα, μάλιστα, εκτιμούν ότι ο συνολικός πληθυσμός με ανοικτής γωνίας γλαύκωμα θα αυξηθεί από 81 εκατ. το 2024 σε 185 εκατ. μέχρι το 2060, εξαιτίας της γήρανσης του πληθυσμού και της αύξησης της μυωπίας.

Αυξημένο κίνδυνο νόσησης έχουν:

- Ηλικιωμένοι ενήλικες, με τη συχνότητα να αυξάνεται σημαντικά μετά τα 60 έτη

- Ασθενείς με οικογενειακό ιστορικό, καθώς ο κίνδυνος είναι 4–10 φορές μεγαλύτερος. Υπολογίζεται ότι άτομα με θετικό οικογενειακό ιστορικό έχουν 20% πιθανότητα να αναπτύξουν γλαύκωμα στη διάρκεια της ζωής τους

- Άτομα με υψηλή μυωπία, παράγοντας που αναμένεται να συμβάλλει σε περίπου 35 εκατ. νέες περιπτώσεις γλαυκώματος έως το 2060

- Άτομα αφρικανικής ή ασιατικής καταγωγής, όπου το γλαύκωμα εμφανίζεται συχνότερα

- Χρήστες κορτικοστεροειδών, ειδικά οφθαλμικών κολλυρίων, που μπορεί να αυξήσουν την ενδοφθάλμια πίεση

Το γλαύκωμα δεν εμφανίζει συμπτώματα στα αρχικά στάδια. Πολλοί ασθενείς αντιλαμβάνονται το πρόβλημα μόνο όταν η περιφερική όραση έχει αρχίσει να φθίνει, η όραση γίνεται θολή ή αμυδρή και δυσκολεύονται στην οδήγηση, στο διάβασμα ή σε συνθήκες χαμηλού φωτισμού.

Οι επιπτώσεις της πάθησης στην καθημερινότητα είναι σημαντικές, καθώς με την εξέλιξη της νόσου επηρεάζονται:

- η οδήγηση, το περπάτημα, η εκτίμηση αποστάσεων

- η νυχτερινή όραση και η προσαρμογή σε έντονο/χαμηλό φως

- ο κίνδυνος πτώσεων και ατυχημάτων

- η ψυχική υγεία (άγχος, κατάθλιψη σε έως και 30% των ασθενών)

Κλειδί η έγκαιρη διάγνωση

Η σύγχρονη οφθαλμολογία διαθέτει πλέον πολύ ακριβή, αντικειμενικά εργαλεία που επιτρέπουν έγκαιρη διάγνωση πριν υπάρξει σοβαρή απώλεια όρασης. Οι βασικοί έλεγχοι περιλαμβάνουν:

- μέτρηση ενδοφθάλμιας πίεσης (τονομέτρηση)

- εξέταση οπτικού νεύρου

- OCT (απεικόνιση νευρικών ινών)

- οπτικό πεδίο

- γωνιοσκοπία

Η συχνότητα του προληπτικού ελέγχου εξαρτάται από την ηλικία. Σε άτομα κάτω των 40 ετών η πάθηση εμφανίζεται σε χαμηλό ποσοστό στον πληθυσμό. Σε ειδικές περιπτώσεις, προληπτικός έλεγχος συνιστάται, κυρίως, όταν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό. Για άτομα άνω των 40 ετών, ο έλεγχος συνιστάται να γίνεται κάθε 2 χρόνια ανεξάρτητα από το οικογενειακό ιστορικό. Ενώ μετά τα 60 χρόνια ο έλεγχος θα πρέπει να γίνεται σε ετήσια βάση.

Υπάρχει θεραπεία;

Το γλαύκωμα δεν εξαλείφεται, αλλά η θεραπεία του αφορά στο να ελέγχεται με στόχο την μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης και επιβράδυνση της επιδείνωσης. Οι τρόποι ελέγχου είναι οι ακόλουθοι:

- Φαρμακευτική αγωγή (κολλύρια): Τα κολλύρια μειώνουν την πίεση αυξάνοντας την παροχέτευση του υδατοειδούς υγρού ή μειώνοντας την παραγωγή του και αποτελούν την πρώτη γραμμή θεραπείας

- Laser – Selective Laser Trabeculoplasty (SLT): Μελέτες δείχνουν ότι το SLT προσφέρει αποτελεσματικό έλεγχο της ενδοφθάλμιας πίεσης σε συγκεκριμένες ομάδες ασθενών μειώνοντας την ανάγκη φαρμακευτικής αγωγής και χειρουργείων

- Χειρουργική θεραπεία: Όταν απαιτείται, εφαρμόζονται επεμβάσεις όπως ελάχιστα παρεμβατικές τεχνικές, τραμπεκουλεκτομή ή ενθέσεις βαλβίδων, ενώ η χειρουργική αντιμετώπιση παραμένει επιλογή σε προχωρημένες περιπτώσεις

Με αφορμή την Παγκόσμια Εβδομάδα Γλαυκώματος, η Ελληνική Εταιρεία Γλαυκώματος συμβουλεύει και παροτρύνει για τις ακόλουθες ενέργειες:

- Τακτικό έλεγχο των ματιών από τον οφθαλμίατρο, ακόμα κι αν δεν υπάρχουν συμπτώματα

- Ενημέρωση του οικογενειακού περιβάλλοντος σε περίπτωση νόσησης από γλαύκωμα, καθώς τα μέλη 1ου βαθμού έχουν πολλαπλάσιο κίνδυνο

- Ευλαβική τήρηση της θεραπείας κατά του γλαυκώματος, καθώς η μη συμμόρφωση αποτελεί βασικό παράγοντα απώλειας της όρασης

- Σε περίπτωση που η χρήση κολλυρίων προκαλεί δυσφορία, π.χ. λόγω συντηρητικών, άμεση επικοινωνία με τον οφθαλμίατρο σας, προκειμένου να βοηθήσει για ανακούφιση από την δυσφορία

- Κολλύρια με κορτιζόνη δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται χωρίς ιατρική καθοδήγηση

Ο κ. Θεόδωρος Φιλιππόπουλος, Ειδ. Γραμματέας Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος, δήλωσε: «Παρά τα επιστημονικά άλματα, τα οποία έχουν επιτευχθεί τόσο στη διάγνωση και παρακολούθηση της νόσου, όσο και στη θεραπεία αυτής, τα ποσοστά αναπηρίας και τύφλωσης από γλαύκωμα παραμένουν υψηλά και μάλιστα εμφανίζουν αυξητική τάση λόγω της δημογραφικής γήρανσης στις Δυτικές κοινωνίες. Αυτό οφείλεται στα υψηλά ακόμα ποσοστά ασθενών που παραμένουν αδιάγνωστοι, καθώς η νόσος εξελίσσεται αργά και είναι στα πρώτα στάδια ασυμπτωματική, αλλά και στη συχνά πλημμελή συμμόρφωση των ασθενών στις οδηγίες των ιατρών». Και συνέχισε, λέγοντας: «Ως χρόνια εκφυλιστική πάθηση δοκιμάζει τις υπηρεσίες υγείας, αλλά και την κοινωνική αλληλεγγύη εν τω συνόλω διότι η αντιμετώπισή της προϋποθέτει προσβασιμότητα στις υπηρεσίες υγείας και στη φαρμακευτική ή χειρουργική θεραπεία, ανθρωπιά και ενσυναίσθηση από όλους τους παρόχους υπηρεσιών υγείας και υποστήριξη στους πάσχοντες από την οικογένεια και το κοινωνικό σύνολο».

Ενώ ο Καθηγητής κ. Φώτης Τοπούζης, Πρόεδρος της Παγκόσμιας Εταιρείας Γλαυκώματος, επεσήμανε: «Η συχνότητα του γλαυκώματος ανέρχεται σε 2,5% στα άτομα άνω των 45 ετών και αυξάνει με την αύξηση του ηλικιακού φάσματος. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα δεδομένα της Thessaloniki Eye Study (μεγάλη επιδημιολογική μελέτη των οφθαλμολογικών νοσημάτων, με διεθνή απήχηση), η συχνότητα φτάνει το 5,5% σε ηλικίες άνω των 60 ετών. Με βάση τα πληθυσμιακά δεδομένα, εκτιμάται ότι περίπου 170.000 Έλληνες άνω των 60 ετών πάσχουν από γλαύκωμα, ενώ το 50% αυτών

δηλαδή περίπου 85.000 άτομα, παραμένουν αδιάγνωστοι». Τόνισε δε ότι: «Ο τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος βοηθάει στη έγκαιρη διάγνωση. Ειδικότερα, σύμφωνα με την Thessaloniki Eye Study, οι ασθενείς που δεν είχαν εξετασθεί τον τελευταίο χρόνο από οφθαλμίατρο είχαν 6 φορές αυξημένο κίνδυνο να είναι αδιάγνωστοι».

Ο κ. Ευθύμιος Καρμίρης, Γεν. Γραμματέας Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος είπε: «Το γλαύκωμα δεν πονά, δεν προειδοποιεί. Απλά… κλέβει σιωπηλά την όραση. Μην το αφήσετε να σας τυφλώσει από αδιαφορία. Είναι νόσος που παραμένει σε μεγάλο βαθμό ‘αόρατη’, εξελίσσεται ύπουλα χωρίς συμπτώματα, με αποτέλεσμα να χτυπά 1 στους 2 ανυποψίαστους. Το μεγαλύτερο πρόβλημα δεν είναι η ίδια η νόσος, αλλά η άγνοια γύρω από αυτήν. Οι ασθενείς χάνουν ανεπανόρθωτο μέρος της όρασής τους πριν προλάβουν να αντιδράσουν, γιατί απλά δεν γνωρίζουν ότι κινδυνεύουν». Και συνέχισε, λέγοντας: «Η ενημέρωση και η τακτική εξέταση είναι η μόνη άμυνα, με την έγκαιρη διάγνωση να είναι η μόνη ‘ασπίδα’ απέναντι στη μη αναστρέψιμη απώλεια όρασης. Ο κανόνας της πρόληψης είναι απλός: Έλεγχος κάθε 2 χρόνια μετά από τα 40 και Έλεγχος κάθε χρόνο μετά τα 60. Όταν η νόσος φτάσει σε προχωρημένο στάδιο, οι επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής είναι δραματικές: κατάθλιψη, κοινωνική απομόνωση, απώλεια ικανότητας οδήγησης, αυξημένος κίνδυνος πτώσεων και καταγμάτων. Μην περιμένετε να χάσετε το φως σας. Το γλαύκωμα δεν δείχνει σημάδια… μέχρι να είναι πολύ αργά».

Ο κ. Στυλιανός Κανδαράκης, Αντιπρόεδρος Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος ανέφερε: «Το γλαύκωμα δεν θεραπεύεται, όμως μπορεί να ελεγχθεί αποτελεσματικά όταν διαγνωστεί έγκαιρα και αντιμετωπιστεί σωστά. Η πρώτη γραμμή θεραπείας είναι συνήθως τα κολλύρια που μειώνουν την ενδοφθάλμια πίεση, είτε περιορίζοντας την παραγωγή, είτε αυξάνοντας την παροχέτευση του υδατοειδούς υγρού. Σε συγκεκριμένες ομάδες ασθενών, η μέθοδος Selective Laser Trabeculoplasty (SLT) έχει αποδείξει υψηλή αποτελεσματικότητα και αποτελεί επίσης επιλογή πρώτης γραμμής. Όταν η πίεση δεν ελέγχεται με κολλύρια ή SLT, τότε απαιτούνται χειρουργικές λύσεις όπως η τραμπεκουλεκτομή, η ένθεση βαλβίδων ή οι πιο σύγχρονες ελάχιστα παρεμβατικές επεμβάσεις (MIGS) που εφαρμόζονται πλέον και στη χώρα μας». Επίσης κ. Κανδαράκης τόνισε: «Η σωστή ενημέρωση και η στενή συνεργασία με τον οφθαλμίατρο είναι καθοριστικές για τη μακροχρόνια διαχείριση του γλαυκώματος. Ο τακτικός έλεγχος είναι απαραίτητος ακόμη και χωρίς συμπτώματα, ενώ σε περίπτωση διάγνωσης πρέπει να ενημερώνονται και τα μέλη πρώτου βαθμού, καθώς διατρέχουν πολλαπλάσιο κίνδυνο. Η πιστή συμμόρφωση στη θεραπεία αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα διατήρησης της όρασης. Αν τα κολλύρια προκαλούν δυσφορία, π.χ. λόγω συντηρητικών, ο ασθενής πρέπει να συμβουλεύεται τον οφθαλμίατρό του για προσαρμογή της αγωγής του. Τέλος, η χρήση κορτικοστεροειδών κολλυρίων χωρίς ιατρική καθοδήγηση μπορεί να είναι επικίνδυνη και πρέπει να αποφεύγεται».

Τέλος, ο Συντονιστής της Συνέντευξης Τύπου κ. Ιωάννης Χαλκιαδάκης, Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος, τόνισε: «Καθώς δεν μπορούμε να θεραπεύσουμε την τύφλωση που προκαλεί το γλαύκωμα έργο μας είναι να την προλάβουμε, αντιμετωπίζοντας τη νόσο σε πρώιμα στάδια. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στον Ελληνικό πληθυσμό στον οποίο είναι συχνό το ψευδοαποφολιδωτικο γλαύκωμα, ένας τύπος γλαυκώματος που αν μείνει χωρίς θεραπεία τυφλώνει γρήγορα τους ασθενείς».

Την Τρίτη 10 Μαρτίου μεταξύ 20:00 και 22:00 θα φωταγωγηθεί μέρος της πρόσοψης του κτιρίου της Βουλής των Ελλήνων (αριστερή πλευρά κοιτώντας το κτίριο από την Πλατεία Συντάγματος) με το πράσινο χρώμα της Παγκόσμιας Εβδομάδας Γλαυκώματος. Η συγκεκριμένη ενέργεια αποτελεί πρωτοβουλία της Ελληνικής Εταιρείας Γλαυκώματος στο πλαίσιο δράσεων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού σχετικά με την πάθηση του Γλαυκώματος.

Γλαύκωμα. Κύρια αιτία τύφλωσης. Προκαλεί πονοκέφαλο, θολή όραση, πόνο στα μάτια, ναυτία. Ποιοι κινδυνεύουν;.


Το γλαύκωμα είναι μια ομάδα οφθαλμικών ασθενειών που προκαλούν βλάβες στο οπτικό νεύρο, το οποίο μεταφέρει τις οπτικές πληροφορίες στον εγκέφαλο. Συνήθως εμφανίζεται μετά την ηλικία των 40 ετών. Αρχικά δεν υπάρχουν θορυβώδη συμπτώματα που θα οδηγήσουν στον οφθαλμίατρο.

Η πάθηση αποκαλύπτεται συνήθως σε οφθαλμολογική εξέταση, με τη μέτρηση της πίεσης των ματιών. Αν το γλαύκωμα δεν θεραπευτεί, μπορεί να οδηγήσει ακόμη και στην τύφλωση και μάλιστα χωρίς να προκαλέσει συμπτώματα, γι΄ αυτό και αποκαλείται «ύπουλος κλέφτης» της όρασης (υπ’ αριθμόν ένα αιτία τύφλωσης στις Η.Π.Α.).

Το γλαύκωμα συνιστά τη δεύτερη συχνότερη αιτία τύφλωσης. Υπολογίζεται ότι 4,5 εκατομμύρια άνθρωποι ανά την υφήλιο είναι τυφλοί εξαιτίας του. Μάλιστα, ο αριθμός αυτός αναμένεται να φτάσει τα 11,2 εκατομμύρια ως το 2025. 

Με συντηρητικούς υπολογισμούς αφορά το 2% του Ελληνικού πληθυσμού. Παρά την υψηλή επίπτωση της νόσου το ½ των πασχόντων παραμένουν αυτή τη στιγμή αδιάγνωστοι και ένα σημαντικό ποσοστό των Ελλήνων δεν γνωρίζουν πολλά πράγματα για το γλαύκωμα και κυρίως πως να προστατευθούν από τη νόσο και πότε και αν οφείλουν να εξετασθούν με σκοπό την έγκαιρη διάγνωση και πρόληψη των συνεπειών της.


Οι πιο συχνές μορφές γλαυκώματος των ενηλίκων είναι το πρωτογενές γλαύκωμα ανοιχτής γωνίας και το γλαύκωμα κλειστής γωνίας. 

Ο πιο κοινός τύπος γλαυκώματος, το γλαύκωμα ανοικτής γωνίας, δεν έχει εμφανή σημάδια ή συμπτώματα εκτός από σταδιακή απώλεια της όρασης. Είναι αποτέλεσμα του φαινομένου της γήρανσης. Η αποχετευτική οδός, ή αποχετευτική γωνία του ματιού, γίνεται λιγότερο επαρκής με το πέρασμα του χρόνου και η πίεση στο εσωτερικό του οφθαλμού αυξάνει σταδιακά. Εάν αυτή η αυξημένη πίεση καταλήξει σε βλάβη του οπτικού νεύρου, είναι γνωστή ως χρόνιο γλαύκωμα ανοικτής γωνίας. Πάνω από 90% του γλαυκώματος των ενηλίκων έχουν αυτού του είδους το γλαύκωμα. Το χρόνιο γλαύκωμα ανοικτής γωνίας μπορεί να προκαλέσει βλάβη στην όραση με τόσο σταδιακό και ανώδυνο τρόπο. Ένας στους έξι ασθενείς με γλαύκωμα, έχει φυσιολογική πίεση.

Γλαύκωμα κλειστής γωνίας

Μερικές φορές η αποχετευτική γωνία του ματιού μπορεί να αποφραχθεί εντελώς. Στον οφθαλμό, η ίριδα μπορεί να κλείσει εντελώς την αποχετευτική γωνία. Όταν η ενδοφθάλμια πίεση ανεβαίνει γρήγορα τότε η κατάσταση καλείται οξύ γλαύκωμα κλειστής γωνίας.

Το γλαύκωμα ανοιχτής γωνίας είναι μια βραδέως εξελισσόμενη ασθένεια, ενώ το γλαύκωμα κλειστής γωνίας εμφανίζεται πολύ γρήγορα - συνήθως έπειτα από κάποιο ατύχημα ή αλλαγή στο μάτι. 

Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία μπορούν να ελαχιστοποιήσουν ή να αποτρέψουν τη βλάβη του οπτικού νεύρου και την απώλεια της όρασης. Είναι σημαντικό να εξετάζετε τακτικά τα μάτια σας, και να βεβαιωθείτε ότι ο οφθαλμίατρος μέτρα την ενδοφθάλμια πίεση.

Ποια είναι τα συμπτώματα του γλαυκώματος;

Οι πιο συχνές μορφές γλαυκώματος – το γλαύκωμα ανοικτής γωνίας και το γλαύκωμα κλειστής γωνίας - έχουν εντελώς διαφορετικά συμπτώματα.

Γλαύκωμα ανοικτής γωνίας:

  • Σταδιακή απώλεια της περιφερικής όρασης, συνήθως και στα δύο μάτια
  • Όραση σαν μέσα από τούνελ σε προχωρημένα στάδια

Οξύ γλαύκωμα κλειστής γωνίας:

  • Οξύς και δυνατός πόνος του οφθαλμού
  • Ναυτία και έμετος (που συνοδεύει τον πόνο του οφθαλμού)
  • Πονοκέφαλο
  • Αιφνίδια διαταραχή στην όραση, συχνά σε χαμηλό φως
  • Θολή όραση
  • Άλως (θολερότητα) γύρω από τα φώτα
  • Κοκκίνισμα των ματιών

Αιτιολογία Γλαυκώματος

Οι αιτίες του γλαυκώματος δεν είναι γνωστές. Στις περισσότερες περιπτώσεις το οπτικό νεύρο καταστρέφεται από την υψηλή ενδοφθάλμια πίεση και στη μείωση της στοχεύουν όλες οι υπάρχουσες θεραπείες (φάρμακα, laser, χειρουργικές επεμβάσεις).
Η αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης τις περισσότερες φορές οφείλεται στην παρεμπόδιση της αποχέτευσης του υγρού που παράγεται στο εσωτερικό του ματιού μας, του υδατοειδούς υγρού. Το υδατοειδές υγρό παράγεται και αποχετεύεται συνεχώς. Αν για κάποιο λόγο παρεμποδιστεί η αποχέτευση του, τότε αυξάνεται η ενδοφθάλμια πίεση.

Ποια άτομα κινδυνεύουν από το γλαύκωμα;

Κανείς δεν πρέπει να εφησυχάζει σε σχέση με το γλαύκωμα και τις συνέπειές του. Είναι πολύ σημαντικό για όλους, από παιδιά έως και ενήλικες να ελέγχουμε τα μάτια μας σχολαστικά, διότι ο μόνος τρόπος αντιμετώπισης της απώλειας όρασης και της τύφλωσης λόγω του γλαυκώματος είναι η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπισή του. Υπάρχουν όμως κάποιες καταστάσεις συνδεδεμένες με αυτή την ασθένεια οι οποίες τείνουν να θέτουν αυτά τα άτομα σε μεγαλύτερο κίνδυνο.

Η υψηλή πίεση καθαυτή δε σημαίνει ότι έχετε γλαύκωμα. Υπάρχουν όμως και άλλοι παράγοντες κινδύνου που η ύπαρξή τους προδιαθέτει για την εμφάνιση γλαυκώματος.

Οι πιο σημαντικοί παράγοντες κινδύνου γλαυκώματος περιλαμβάνουν:

-την ηλικία
-την κοντινή όραση
-την αφρικανική καταγωγή
-οικογενειακό ιστορικό γλαυκώματος
-Προηγούμενους τραυματισμούς στο μάτι
-Ιστορικό σοβαρής αναιμίας ή καταπληξίας (shock)
Άλλοι πιθανοί παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν:
-Υψηλή μυωπία
-Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (Η.pylori)
-Σακχαρώδη Διαβήτη
-Αρτηριακή Υπέρταση
-Κεντρικό πάχος κερατοειδούς λιγότερο από 500 μm.  

Μπορεί να σας αφορά το γλαύκωμα εάν:

  •          είστε άνω των 40 ετών και δεν εξετάζετε τα μάτια σας τακτικά
  •          κάποιος από την οικογένειά σας έχει ιστορικό γλαυκώματος
  •          έχετε πολύ υψηλή ενδοφθάλμια πίεση
  •          έχετε διαβήτη, μυωπία, υψηλή αρτηριακή πίεση, ή χρησιμοποιείτε κορτιζόνη
  •          έχετε πρωινούς πονοκεφάλους
  •          περιοδικά η όρασή σας γίνεται θολή
  •          βλέπετε φωτοστέφανα σαν γύρω από τα φώτα τη νύχτα
  •         έχετε πόνο γύρω από τα μάτια μετά από παρακολούθηση της τηλεόρασης ή βγαίνοντας από ένα σκοτεινό θέατρο.

Διάγνωση Γλαυκώματος

Η εποχή που η διάγνωση του γλαυκώματος βασιζόταν μόνο στην μέτρηση της ενδοφθάλμιας πίεσης έχει παρέλθει. Αυξημένη ενδοφθάλμια πίεση (>21mmHg) δεν σημαίνει απο μόνη της γλαύκωμα, όπως χαμηλή ενδοφθάλμια πίεση (<21mmHg).
Η διάγνωση γίνεται με την αξιολόγηση του ιστορικού του ατόμου σε συνδυασμό με τις εξής οφθαλμολογικές εξετάσεις:
  •          Τονομέτρηση
  •          Οφθαλμοσκόπηση (Αξιολόγηση του οπτικού νεύρου και των νευρικών ινών)
  •          Γωνιοσκοπία
  •          Έλεγχος των οπτικών πεδίων (περιμετρία)
  •          Ψηφιακή (υπολογιστική) απεικόνιση οπτικού νεύρου
  •          Παχυμετρία

Θεραπεία του γλαυκώματος

Κατά κανόνα, η βλάβη που προκαλείται από το γλαύκωμα είναι μη αναστρέψιμη. Οφθαλμικές σταγόνες, χάπια, και λέιζερ ή χειρουργικές επεμβάσεις χρησιμοποιούνται για την πρόληψη ή την καθυστέρηση περαιτέρω βλάβης. Η αντιμετώπιση του γλαυκώματος, όταν αυτό διαγνωστεί έγκαιρα μπορεί να γίνει είτε με φαρμακευτική αγωγή (κολλύρια), είτε με ειδικό laser (Selective Laser Trabecouloplasty), αλλά και με χειρουργική επέμβαση. Η χειρουργική επέμβαση για την πάθηση του γλαυκώματος ονομάζεται τραμπεκουλεκτομή. Κατά την επέμβαση αυτή ο γιατρός με εργαλεία μικροχειρουργικής δημιουργεί μία παρακαμπτήριο οδό αποχέτευσης του υγρού του ματιού με σκοπό τη μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης.
Σε περιπτώσεις που έχουν προηγηθεί άλλες επεμβάσεις στο μάτι και η πιθανότητα επιτυχίας της τραμπεκουλεκτομής κρίνεται από τον γιατρό ότι είναι μειωμένη, μπορεί να γίνει αντιγλαυκωματική επέμβαση με τοποθέτηση αντιγλαυκωματικής βαλβίδας. Οι επεμβάσεις αυτές μπορούν να πραγματοποιηθούν σε χειρουργείο μιας ημέρας.


Με κάθε τύπο γλαυκώματος, οι περιοδικές εξετάσεις είναι πολύ σημαντικές για την αποφυγή της απώλειας της οράσεως.
Από μελέτες που έχουν γίνει, το περπάτημα και η αερόβιος άσκηση δρουν ευεργετικά στην μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης, ενώ αντίθετα η συστηματική άρση βαρών μπορεί να οδηγήσει σε αύξησή της.

Η θεραπεία του γλαυκώματος απαιτεί  συνεργασία μεταξύ ασθενούς και γιατρού.
Οι συχνές οφθαλμολογικές εξετάσεις μπορούν να βοηθήσουν την πρόληψη της μη απαραίτητης απώλειας της όρασης. 

Θα πρέπει να γίνεται εξέταση:
Κάθε 3-5 χρόνια
  Σε άτομα 39 χρονών και άνω
Κάθε 1-2 χρόνια
•   εάν υπάρχει γλαύκωμα σε κάποιο μέλος της οικογένειας
•   σε Αφρικανική καταγωγή
•   σε σοβαρό τραυματισμό του οφθαλμού στο παρελθόν
  Σε λήψη  στεροειδών σκευασμάτων.

Ποια φάρμακα επιδεινώνουν το γλαύκωμα 

Ιδιαίτερα προσεκτικοί πρέπει να είναι με τα φάρμακα που παίρνουν οι ασθενείς με γλαύκωμα, καθώς πολλά από εκείνα που χορηγούνται για άλλες παθήσεις μπορεί να το επιδεινώσουν. Στα φάρμακα που μπορεί να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνονται πολλά συνταγογραφούμενα σκευάσματα, αλλά και προϊόντα που χορηγούνται χωρίς ιατρική συνταγή. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι τα κορτικοστεροειδή (κορτιζόνη), ορισμένα αντικαταθλιπτικά, αντιυπερτασικά, αντιισταμινικά και πολλά άλλα. 
Τα κορτικοστεροειδή μπορούν να προκαλέσουν γλαύκωμα ακόμα σε άτομα χωρίς κληρονομική προδιάθεση. Πόσο μάλλον, λοιπόν, όταν τα παίρνουν ασθενείς που ήδη πάσχουν από τη νόσο. Αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης μπορεί να παρατηρηθεί και με άλλες μορφές κορτικοστεροειδών, όπως με εκείνες που εγχέονται μέσα ή γύρω από τα μάτια, με τα χάπια που λαμβάνονται από το στόμα, τις εγχύσεις για τις αρθρώσεις ή ακόμα και τις κορτιζονούχες κρέμες που αλείφονται στο δέρμα. 

Copyright © 2015-2022 MEDLABNEWS.GR / IATRIKA NEA All Right Reserved. Τα κείμενα είναι προσφορά και πνευματική ιδιοκτησία του medlabnews.gr
Kάθε αναδημοσίευση θα πρέπει να αναφέρει την πηγή προέλευσης και τον συντάκτη. Aπαγορεύεται η εμπορική χρήση των κειμένων