Τι είναι τα Αναστενάρια των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης και πώς γίνεται η πυροβασία. Γιατί ΔΕΝ καίγονται οι αναστενάρηδες;.

 επιμέλεια medlabnews.gr iatrikanea

Κωνσταντίνου και Ελένης σήμερα. Τα Αναστενάρια είναι εθιμική τελετουργία πυροβασίας που συνδέεται με τη γιορτή των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης και αναβιώνει κάθε χρόνο από τις 21 έως τις 23 Μαΐου σε περιοχές της Μακεδονίας και της Θράκης. Οι αναστενάρηδες χορεύουν εκστατικά κρατώντας εικόνες και στη συνέχεια περπατούν ξυπόλυτοι πάνω σε αναμμένα κάρβουνα. Το άρθρο εξηγεί από πού προέρχεται το έθιμο, πού τελείται σήμερα, ποια είναι η τελετουργική διαδικασία και γιατί η μη πρόκληση εγκαυμάτων έχει φυσική και ψυχοσωματική εξήγηση, όχι απαραίτητα μεταφυσική. 

Τι είναι τα Αναστενάρια

Τα Αναστενάρια είναι ένα περίεργο για τους πολλούς φαινόμενο. Πρόκειται για το χορό, που γίνεται κάθε χρόνο στη γιορτή των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης στη Θράκη και στη Μακεδονία. Πρόκειται, πιο συγκεκριμένα, για χορό, που γίνεται πάνω σ' αναμμένα κάρβουνα. Και θεωρείται θαυμαστό και ανεξήγητο το γεγονός, ότι οι χορευτές του χορού αυτού δεν καίγονται.

Συρρέουν κάθε χρόνο αρκετοί περίεργοι, για να δουν, πώς οι Αναστενάρηδες περπατούν ανυπόδητοι, επάνω στα αναμμένα κάρβουνα, χωρίς να καίγονται. Με τον έντεχνο δε θόρυβο κατάφεραν οι ενδιαφερόμενοι να θέσουν τα αναστενάρια και υπό την προστασία του τουρισμού, του νέου αυτού ειδωλολατρικού θεού, ο οποίος με τον τρόπο του τα ενισχύει και τα χρηματοδοτεί.

Ο χορός πάνω στ’ αναμμένα κάρβουνα γίνεται σε συνδυασμό και με φωνές, με στεναγμούς των χορευτών, όπως: Αχ… Αχ… Εχ… Εχ… Ιχ… Ιχ… Γι’ αυτό φαίνεται πήρανε και τ’ όνομα “Αναστενάρια” από τους αναστεναγμούς των.

Το γεγονός, ότι οι χορευτές δεν καίγονται, καθώς και το ότι τ’ Αναστενάρια γίνονται στη γιορτή των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης οδήγησε πολλούς αφελείς στο σημείο να νομίζουν, ότι οι Αναστενάρηδες δεν καίγονται γιατί τους βοηθάει ο Άγιος Κωνσταντίνος.

Την εντύπωση τους αυτή μεγάλωνε και το γεγονός ότι οι χορευτές Αναστενάρηδες κρατούν στην ώρα του χορού τους εικονίσματα του Αγίου Κωνσταντίνου και της Αγίας Ελένης. Η όλη διαδικασία γίνεται με μουσική κάλυψη από έντονο ρυθμικό νταούλι και μονότονο ήχο θρακιώτικης λύρας. Ο σκοπός αυτός περνά από οργανοπαίχτη σε οργανοπαίχτη σε οικογενειακή, συχνά, βάση και κρατά πολλά χρόνια, όπως και η μύηση των αναστενάρηδων. Αναστενάρηδες είναι όλοι οι συμμετέχοντες στις τελετές με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, κι όχι μόνο οι πυροβάτες.

Πώς όμως συνδέεται το έθιμο με την συγκεκριμένη ημέρα;

Λέγεται, ότι κάποτε εκδηλώθηκε φωτιά στην εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου στον Λαγκαδά το 1250. Το εκκλησίασμα βγήκε πανικόβλητο από το ναό. Οι πιστοί όμως, επέστρεψαν στην εκκλησία για να σώσουν τις εικόνες που αναστέναζαν και ζητούσαν βοήθεια. Οι εικόνες σώθηκαν και κανείς πιστός δεν έπαθε τίποτα από τις φλόγες. Σε ανάμνηση του γεγονότος αυτού, καθιερώθηκε η πυροβασία.

Γεωγραφικά το έθιμο έχει ρίζες από το χωριό Κωστή της Ανατολικής Ρωμυλίας, μια αυτόνομη περιοχή της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας που γειτνίαζε με τη βορειοανατολική Θράκη και από το 1885 ανήκει στη Βουλγαρία. Η περιοχή αυτή είχε πολλούς Έλληνες, που υπέστησαν διωγμούς και μεταλαμπάδευσαν το έθιμο στην Ελλάδα με την ανταλλαγή πληθυσμών το 1906. Ιδεολογικά, έχει ρίζες από τις θρησκευτικές πρακτικές της αρχαιότητας και τη λατρεία του Διόνυσου. Γι’ αυτό η εκκλησία το θεωρεί ειδωλολατρικό έθιμο και το έχει απαγορεύσει.

Με την έλευση τους στην Ελλάδα, οι πρόσφυγες από την ανατολική Ρωμυλία διανεμήθηκαν κυρίως στη Μακεδονία. Στο Λαγκαδά Θεσσαλονίκης, την Κερκίνη Σερρών, τη Μελίκη Ημαθίας και τη Μαυρολεύκη Δράμας, το έθιμο τηρείται πιστά έως και σήμερα. Αναβιώνει κάθε χρόνο προς τιμήν των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, από την 21η έως την 23η Μαΐου

Την αναβίωση του εθίμου συναντάμε σήμερα στην Αγία Ελένη Σερρών, κατά κύριο λόγο, στον Λαγκαδά Θεσσαλονίκης, στη Μελίκη Ημαθίας και τη Μαυρολεύκη Δράμας.

Για πολλά χρόνια το έθιμο τελούνταν υπό πλήρη μυστικότητα. Το 1943, με ενέργειες του προέδρου της Εταιρείας Ψυχικών Ερευνών Άγγελου Τανάγρα στη Μαυρολεύκη Δράμας, η πυροβασία έγινε δημόσια. Πρόκειται για το στάδιο των Αναστεναρίων, το οποίο είναι το γνωστότερο από όλο το έθιμο. Τότε έγινε και επιστημονικός έλεγχος που διαπίστωσε την ακαΐα όσων συμμετείχαν στα Αναστενάρια, με αποτέλεσμα να μεγαλώσει το ενδιαφέρον για το έθιμο.

Η διαδικασία ξεκινάει από την παραμονή της γιορτής. Η συγκέντρωση των αναστενάρηδων γίνεται στο σπίτι του αρχιαναστενάρη, όπου ξεκινά η μουσική που συνοδεύει την τελετή. Οι αναστενάρηδες, κρατώντας τις εικόνες στα υψωμένα χέρια αρχίζουν τον εκστατικό χορό, ο χορός τελικά, διαρκεί ως τα μεσάνυχτα.

Ανήμερα της γιορτής των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, οι εικόνες μεταφέρονται από το κονάκι στην εκκλησία για να λειτουργηθούν. Μετά την απόλυση της εκκλησίας, ακολουθεί η θυσία ενός ζώου. Στον χώρο αυτό, μεταφέρονται οι εικόνες με εκστατικό χορό και τοποθετούνται σε πρόχειρο προσκυνητάρι.

Ο εκστατικός χορός, επαναλαμβάνεται την επόμενη μέρα στο κονάκι, με αυξανόμενη ένταση. Μόλις βραδιάζει, οι αναστενάρηδες χορεύοντας διαρκώς, κατευθύνονται στην πλατεία του χωριού. Εκεί, άλλοι αναστενάρηδες, που έχουν προγονικό το προνόμιο αυτό, μετά από μήνυμα του αρχιαναστενάρη, έχουν ανάψει σωρό από ξύλα, που γρήγορα μεταβάλλονται σε ανθρακιά. Ο χορός με μεγαλύτερη ένταση και πάθος, συνεχίζεται γύρω από την ανθρακιά. Από τον όμιλο των αναστενάρηδων, ξαφνικά ξεχωρίζουν μερικοί άντρες και γυναίκες. Κρατώντας σφιχτά τις εικόνες, προχωρούν προς τα αναμμένα κάρβουνα. Μετά από ένα μικρό δισταγμό, κατευθύνονται με γυμνά πόδια στην ανθρακιά και χορεύουν πάνω στα κάρβουνα. Αυτοί θεωρούνται οι εκλεκτοί που, όπως πιστεύεται, πήραν την εντολή από τον άγιο να πυροβατήσουν τη χρονιά αυτή. Με το τέλος της πυροβασίας, θα επιστρέψουν μαζί με τους άλλους αναστενάρηδες στο κονάκι, όπου θα συνεχίσουν τον χορό.

Την επόμενη μέρα (22 Μαΐου), μια ομάδα θα γυρίσει τα σπίτια του χωριού, με τις εικόνες και τα θυμιάματα, καθώς πιστεύεται ότι με την περιφορά αυτή απομακρύνεται κάθε κακό απ’ το χωριό.

Το βράδυ της 22ας Μαΐου, γίνεται πυροβασία στον Λαγκαδά και το βράδυ της 23ης Μαΐου, πυροβασία στην Αγία Ελένη και τον Λαγκαδά και έτσι ολοκληρώνεται ο τελετουργικός κύκλος των Αναστεναρίων.

Κάθε τελετουργικό αναστενάρηδων συγκεντρώνει πολύ κόσμο από τις γύρω περιοχές, με βασικό κίνητρο των… περίεργων να διαπιστώσουν πώς είναι δυνατόν να μην καίγονται οι πυροβάτες, πατώντας ξυπόλυτοι πυρωμένα κάρβουνα. Οι ίδιοι μιλούν για την πίστη και την προστασία από τον άγιο, αλλά φυσικά υπάρχει επιστημονική εξήγηση και… λελογισμένο ρίσκο σε αυτό που κάνουν.

Ο λόγος δεν είναι τόσο… μεταφυσικός.

Στο ξεκίνημα της τελετής οι αναστενάρηδες αρχίζουν να χορεύουν κάνοντας κύκλους γύρω από την φωτιά, η οποία παράγει τα απαραίτητα κάρβουνα για την τέλεση.

Όσο περνάει η ώρα τα τραγούδια γίνονται όλο και πιο επιθετικά, πιο γρήγορα, με αποτέλεσμα μια κατάσταση «έκστασης» από πλευράς χορευτών.

Η κίνηση είναι διαρκής και ο χορός πολύ έντονος. Με τη βοήθεια και της θερμότητας που παράγεται από τη φωτιά, οι συμμετέχοντες λούζονται, μέσα σε λίγα λεπτά, από τον ιδρώτα, έχοντας φροντίσει την προηγούμενη μέρα να καταναλώσουν μεγάλη ποσότητα υγρών. Όταν πια είναι «έτοιμοι», δηλαδή όταν μετά από κάποια ώρα έχει δημιουργηθεί στις πατούσες ένα στρώμα από ιδρώτα, ο αρχιαναστενάρης δίνει το έναυσμα για να ξεκινήσει το… σόου.

Η διαδικασία λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο που δοκιμάζουμε κατά πόσο καίει η πλάκα του σίδερου, ακουμπώντας την με σαλιωμένο δάχτυλο. Φυσικά τα πόδια πάνω στα κάρβουνα είναι σε διαρκή κίνηση και ο κάθε πυροβάτης ξέρει ότι δεν μπορεί να χρονοτριβήσει.

Φυσικά και το θέαμα είναι εντυπωσιακό, αλλά αν υπάρχει κάποιο θαύμα σε όλο αυτό, είναι ότι ο ιδρώτας προστατεύει από τα εγκαύματα…

Σύμφωνα με μια άλλη άποψη, το φαινόμενα της ακαΐας και της αναλγησίας των πυροβατών κατά μια προσέγγιση, οφείλονται στην έκστασή τους από αυθυποβολή ή ετεροϋποβολή. Με την επίδραση του ήχου από τα μουσικά όργανα, των θυμιάσεων, της όλης κατανυκτικής ατμόσφαιρας κατά την πολυήμερη προετοιμασία τους και με τη δύναμη της πίστης τους, αυτοσυγκεντρώνονται,, οι αισθήσεις τους ελαττώνονται βαθμιαία, όπως και η συνείδησή τους και πέφτουν σε έκσταση που κορυφώνεται με το αντίκρισμα της φωτιάς.

Γερμανοί επιστήμονες μελετούν το φαινόμενο

Από τις αρχές της δεκαετίας του 1970 ως τις αρχές της δεκαετίας του 1980, Γερμανοί επιστήμονες, προσπάθησαν με πολλές μελέτες, με επίκεντρο τους Αναστενάρηδες του Λαγκαδά να εξηγήσουν το φαινόμενο αυτό.

Κατέγραψαν τη θερμοκρασία που είχαν τα κάρβουνα (400-900 βαθμούς κατά τη Βικιπαίδεια) και ανέλυσαν σε ταινία με αργό γύρισμα τις κινήσεις των Αναστενάρηδων για να δουν πόση ώρα ακριβώς τα πόδια τους ήταν σ’ επαφή με τη φωτιά.

Πήραν επίσης δείγματα επιδερμίδας από τα πόδια τους και τοποθέτησαν ηλεκτροεγκεφαλογράφους στα κεφάλια των Αναστενάρηδων, όπως επίσης, ηλεκτροκαρδιογράφους και ψυχογαλβανόμετρα. Έτσι μπόρεσαν να μελετήσουν την πορεία των εγκεφαλοκυμάτων, του ρυθμού της καρδιάς και της ηλεκτρικής αντίστασης του δέρματος και να διαπιστώσουν ότι δεν υπάρχει καμία απολύτως μυστηριώδης ή μεταφυσική εξήγηση στο φαινόμενο της ακαΐας

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2024 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: medlabnews.gr iatrikanea

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 21 Μαΐου 2026

Άγιος Κωνσταντίνος και Αγία Ελένη: ποιοι γιορτάζουν 21 Μαΐου και η βιογραφία τους

 medlabnews.gr

Στις 21 Μαΐου η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, των Ισαποστόλων που συνδέθηκαν με την εδραίωση της ανεξιθρησκείας, την Α΄ Οικουμενική Σύνοδο και την εκκλησιαστική παράδοση για την εύρεση του Τιμίου Σταυρού. Την ημέρα αυτή γιορτάζουν ο Κωνσταντίνος, η Κωνσταντίνα, η Ελένη, η Έλενα και πολλά συγγενικά ονόματα. Το άρθρο παρουσιάζει τη βιογραφία του Μεγάλου Κωνσταντίνου και της μητέρας του Αγίας Ελένης, με τα βασικά ιστορικά και εορτολογικά στοιχεία. 

Σήμερα 21 Μαϊου γιορτάζουν

• Κωνσταντίνος, Κώστας, Κωστής, Κωσταντίνος, Κωνσταντίνα, Κωνσταντία, Κωσταντίνα, Κωστούλα, Ντίνα, Νάντια
• Ελένη, Έλενα, Ελεάννα, Ελεάνα, Ελίνα, Λένα, Λενίτσα, Λένγκω, Λενιώ, Ελεονόρα, Ελεονώρα, Νόρα, Μαριλένα, Ελενάκι, Νίτσα, Νέλη

Ο Μέγας Κωνσταντίνος

Ο Άγιος Κωνσταντίνος γεννήθηκε το 247. Γονείς του ήταν ο Κωνστάντιος ο Α` ο Χλωρός και μητέρα του η Ελένη από το Δρέπανο της Βιθυνίας. Ο Κωνσταντίνος σε ηλικία 18 ετών έγινε στρατιωτικός και χάρη στην ανδρεία και το αγέρωχο φρόνημά του, προήχθη γρήγορα στα ανώτατα αξιώματα του στρατού.

Πατέρας του ήταν ο Κωνστάντιος, που λόγω της χλωμότητος του προσώπου του ονομάσθηκε Χλωρός, και ήταν συγγενής του αυτοκράτορα Κλαυδίου. Μητέρα του ήταν η Αγία Ελένη, θυγατέρα ενός πανδοχέως από το Δρέπανο της Βιθυνίας.

Το 305 μ.Χ. ο Κωνσταντίνος ευρίσκεται στην αυλή του αυτοκράτορα Διοκλητιανού στη Νικομήδεια με το αξίωμα του χιλίαρχου. Το ίδιο έτος οι δύο Αύγουστοι, Διοκλητιανός και Μαξιμιανός, παραιτούνται από τα αξιώματά τους και αποσύρονται. στο ύπατο αξίωμα του Αυγούστου προάγονται ο Κωνστάντιος ο Χλωρός στη Δύση και ο Γαλέριος στην Ανατολή. Ο Κωνστάντιος ο Χλωρός πέθανε στις 25 Ιουλίου 306 μ.Χ. και ο στρατός ανακήρυξε Αύγουστο τον Μέγα Κωνσταντίνο, κάτι όμως που δεν αποδέχθηκε ο Γαλέριος. Μετά από μια σειρά διαφόρων ιστορικών γεγονότων ο Μέγας Κωνσταντίνος συγκρούεται με τον Μαξέντιο, υιό του Μαξιμιανού, ο οποίος πλεονεκτούσε στρατηγικά, επειδή διέθετε τετραπλάσιο στράτευμα και ο στρατός του Κωνσταντίνου ήταν ήδη καταπονημένος.

Από την πλευρά του ο Μέγας Κωνσταντίνος είχε κάθε λόγο να αισθάνεται συγκρατημένος. δεν είχε καμία άλλη επιλογή εκτός από την επίκληση της δυνάμεως του Θεού. Ήθελε να προσευχηθεί, να ζητήσει βοήθεια, αλλά καθώς διηγείται ο ιστορικός Ευσέβιος, δεν ήξερε σε ποιόν Θεό να απευθυνθεί. Τότε έφερε νοερά στη σκέψη του όλους αυτούς που μαζί τους συνδιοικούσε την αυτοκρατορία. Όλοι τους, εκτός από τον πατέρα του, πίστευαν σε πολλούς θεούς και όλοι τους είχαν τραγικό τέλος. Άρχισε, λοιπόν, να προσεύχεται στον Θεό, υψώνοντας το δεξί του χέρι και ικετεύοντάς Τον να του αποκαλυφθεί. Ενώ προσευχόταν, διαγράφεται στον ουρανό μία πρωτόγνωρη θεοσημία. Περί τις μεσημβρινές ώρες του ηλίου, κατά το δειλινό δηλαδή, είδε στον ουρανό το τρόπαιο του Σταυρού, που έγραφε «τούτῳ νίκα». Και ενώ προσπαθούσε να κατανοήσει τη σημασία αυτού του μυστηριακού θεάματος, τον κατέλαβε η νύχτα. Τότε εμφανίζεται ο Κύριος στον ύπνο του μαζί με το σύμβολο του Σταυρού και τον προέτρεψε να κατασκευάσει απομίμηση αυτού και να το χρησιμοποιεί ως φυλακτήριο πιο πολέμους.

Έχοντας ως σημαία του το Χριστιανικό λάβαρο, αρχίζει να προελαύνει προς την Ρώμη εκμηδενίζοντας κάθε αντίσταση.

Όταν φθάνει στη Ρώμη ενδιαφέρεται για τους Χριστιανούς της πόλεως. Όμως το ενδιαφέρον του δεν περιορίζεται μόνο σε αυτούς. Πολύ σύντομα πληροφορείται για την πενιχρή κατάσταση της Εκκλησίας της Αφρικής και ενισχύει από το δημόσιο ταμείο τα έργα διακονίας αυτής.

Το Φεβρουάριο του 313 μ.Χ., στα Μεδιόλανα, όπου γίνεται ο γάμος του Λικινίου με την Κωνσταντία, αδελφή του Μεγάλου Κωνσταντίνου, επέρχεται μια ιστορική συμφωνία μεταξύ των δύο ανδρών που καθιερώνει την αρχή της ανεξιθρησκείας.

Τα προβλήματα που είχε να αντιμετωπίσει ο Μέγας Κωνσταντίνος ήσαν πολλά. Η αιρετική διδασκαλία του Αρείου, πρεσβυτέρου της Αλεξανδρινής Εκκλησίας, ήλθε να ταράξει την ενότητα της Εκκλησίας. Η διδασκαλία αυτή, που ονομάσθηκε αρειανισμός, κατέλυε ουσιαστικά το δόγμα της Τριαδικότητας του Θεού. Μόλις ο Μέγας Κωνσταντίνος πληροφορήθηκε τα όσα θλιβερά συνέβαιναν στην Αλεξάνδρεια, απέστειλε με τον πνευματικό του σύμβουλο Όσιο, Επίσκοπο Κορδούης της Ισπανίας, επιστολή στον Επίσκοπο Αλεξανδρείας Αλέξανδρο (313 - 328 μ.Χ.) και τον Άρειο. Η προσπάθεια επιλύσεως του θέματος δεν ευδοκίμησε. Έτσι αποφασίσθηκε η σύγκλιση της Α' Οικουμενικής Συνόδου στη Νίκαια της Βιθυνίας το 325 μ.Χ.

Η περιγραφή της εναρκτήριας τελετής από τον ιστορικό Ευσέβιο είναι ομολογουμένως ενδιαφέρουσα. στο μεσαίο οίκο των ανακτόρων είχαν προσέλθει όλοι οι σύνεδροι. Επικρατούσε απόλυτη σιγή και όλοι περίμεναν την είσοδο του αυτοκράτορα, τον οποίο οι περισσότεροι θα έβλεπαν για πρώτη φορά. Ο Κωνσταντίνος εισήλθε ταπεινά, με σεμνότητα και πραότητα. στην ομιλία του προς τη Σύνοδο χαρακτηρίζει τις ενδοεκκλησιαστικές συγκρούσεις ως το μεγαλύτερο δεινό και από τους πολέμους. Ο λόγος του υπήρξε ευθύς και σαφής. Δεν ήθελε να ασχοληθεί παρά μονάχα με θέματα που αφορούσαν στην ορθοτόμηση της πίστεως. Η κρίσιμη φράση του, «περὶ τῆς πίστεως σπουδάσωμεν», διασώζεται σχεδόν από όλους τους ιστορικούς συγγραφείς.

Μετά το πέρας των εργασιών της Συνόδου ο αυτοκράτορας ανέλαβε πρωτοβουλίες για την εδραίωση των αποφάσεών της. Απέστειλε εγκύκλιο επιστολή προς την Εκκλησία της Αιγύπτου, Λιβύης, Πενταπόλεως, Αλεξανδρείας, στην οποία γνωστοποιεί τις αποφάσεις της Συνόδου. Ο ίδιος γνωστοποιεί προς όλη την επικράτεια της αυτοκρατορίας την καταδίκη του Αρείου και απαγορεύει την απόκτηση και την απόκρυψη των συγγραμμάτων του. Η εντυπωσιακή του όμως ενέργεια είναι η επιστολή του προς τον Άρειο. Επιτιμά τον αιρεσιάρχη και τον καταδικάζει με αυστηρότητα για τις κακοδοξίες του.

Όμως περί τα τέλη του 327 μ.Χ. ο Μέγας Κωνσταντίνος καλεί τον Άρειο στα ανάκτορα. Ο αιρεσιάρχης φυσικά δεν χάνει την ευκαιρία και υποβάλλει μία ομολογία γεμάτη από έντεχνες θεολογικές ανακρίβειες, πείθοντας μάλιστα τον Μέγα Κωνσταντίνο ότι αυτή δεν διαφέρει ουσιαστικά από όσα είχε αποφασίσει η Α' Οικουμενική Σύνοδος. Τελικά ο αυτοκράτορας συγκαλεί νέα Σύνοδο, το Νοέμβριο του 327 μ.Χ., η οποία ανακαλεί τον Άρειο από την εξορία και αποκαθιστά τους εξόριστους Επισκόπους Νικομηδείας Ευσέβιο και Νικαίας Θεόγνιο. Η ανάκληση του Αρείου και η αποκατάσταση των περί αυτών πυροδότησε νέες έριδες πιο κόλπους της Εκκλησίας. Ο Επίσκοπος Αλεξανδρείας Αλέξανδρος και στην συνέχεια ο διάδοχός του Μέγας Αθανάσιος αρνούνται να δεχθούν τον Άρειο στην Αλεξάνδρεια. Ο Μέγας Κωνσταντίνος απειλεί με καθαίρεση τον Μέγα Αθανάσιο, ενώ σε Σύνοδο που συνήλθε στην Αντιόχεια το 330 μ.Χ. καθαιρείται και εξορίζεται από τους αιρετικούς ο Άγιος Ευστάθιος, Επίσκοπος Αντιοχείας (τιμάται 21 Φεβρουαρίου). Η Σύνοδος της Τύρου της Συρίας, που συνήλθε το 335 μ.Χ., καταδικάζει ερήμην με την ποινή της καθαιρέσεως τον Μέγα Αθανάσιο, ο οποίος φεύγει, για να συναντήσει τον Μέγα Κωνσταντίνο.

Είναι γεγονός πως ο Μέγας Κωνσταντίνος δεν έδειξε να αποδέχεται το αίτημα του Μεγάλου Αθανασίου για ακρόαση. Πείσθηκε όμως να τον ακούσει, όταν ο Μέγας Αθανάσιος του απηύθυνε την ρήση: «Δικάσει Κύριος ἀνὰ μέσον ἐμοῦ καὶ σοῦ». Ο Μέγας Κωνσταντίνος κατενόησε την κατάφωρη αδικία και τις άθλιες μεθοδεύσεις σε βάρος του Μεγάλου Αθανασίου και έκανε δεκτό το αίτημά του νά προσκληθούν όλοι οι συνοδικοί της Τύρου και η διαδικασία να λάβει χώρα ενώπιόν του.

Ο Ευσέβιος Νικομηδείας αγνόησε την αυτοκρατορική εντολή. Πήρε μόνο ελάχιστους από τους συνοδικούς και εμφανίσθηκε στον αυτοκράτορα. Ξέχασε όλες τις υπόλοιπες κατηγορίες και για πρώτη φορά έθεσε το θέμα της δήθεν παρακωλύσεως της αποστολής σιταριού προς την Βασιλεύουσα. Ο αυτοκράτορας εξοργίζεται και εξορίζει τον Μέγα Αθανάσιο στα Τρέβιρα της Γαλλίας. Παρά ταύτα δεν επικυρώνει την απόφαση της Συνόδου της Τύρου για καθαίρεση και ούτε διατάσσει την αναπλήρωση του επισκοπικού θρόνου της Αλεξάνδρειας.

Η τελευταία περίοδος της ζωής του Μεγάλου Κωνσταντίνου είναι αυτή που τον καταξιώνει στην εκκλησιαστική συνείδηση και τον οδηγεί στο απόγειο της πνευματικής του πορείας. Ο Άγιος, κατά τον Απρίλιο του 337 μ.Χ., αισθάνεται τα πρώτα σοβαρά συμπτώματα κάποιας ασθένειας. Οι πηγές μάς πληροφορούν πως ο Μέγας Κωνσταντίνος κατέφυγε σε ιαματικά λουτρά. Βλέποντας όμως την υγεία του να επιδεινώνεται θεώρησε σκόπιμο να μεταβεί στην πόλη Ελενόπολη της Βιθυνίας, που είχε ονομασθεί έτσι λόγω της Αγίας μητέρας του. Εκεί παρέμεινε στο ναό των Μαρτύρων, όπου ανέπεμπε ικετήριες ευχές και λιτανείες προς τον Θεό. Ο Μέγας Κωνσταντίνος αντιλαμβάνεται πως η επίγεια ζωή του πλησιάζει στο τέλος της. Η μνήμη του θανάτου καλλιεργείται στην καρδιά του και τον οδηγεί στο μυστήριο της μετάνοιας και του βαπτίσματος. Μετά από αυτά καταφεύγει σε κάποιο προάστιο της Νικομήδειας, συγκαλεί τους Επισκόπους και τους απευθύνει τον εξής λόγο: «Αυτός ήταν ο καιρός που προσδοκούσα από παλιά και διψούσα και ευχόμουν να καταξιωθώ της εν Θεώ σωτηρίας. Ήλθε η ώρα να απολαύσουμε και εμείς την αθανατοποιό σφραγίδα, ήλθε η ώρα να συμμετάσχουμε στο σωτήριο σφράγισμα, πράγμα που κάποτε επιθυμούσα να κάνω στα ρείθρα του Ιορδάνου, στα οποία, όπως παραδίδεται, ο Σωτήρας μας έλαβε το βάπτισμα εις ημέτερον τύπον. Ο Θεός όμως, που γνωρίζει το συμφέρον, μας αξιώνει να λάβουμε το βάπτισμα εδώ. Ας μην υπάρχει λοιπόν καμία αμφιβολία. Γιατί και εάν ακόμη είναι θέλημα του Κυρίου της ζωής και του θανάτου να συνεχισθεί η επίγεια ζωή μας και να συνυπάρχω με το λαό του Θεού, θα πλαισιώσω τη ζωή μου με όλους εκείνους τους κανόνες που αρμόζουν στον Θεό».

Μετά το βάπτισμα ο Άγιος Κωνσταντίνος δεν ξαναφόρεσε τον αυτοκρατορικό χιτώνα, αλλά παρέμεινε ενδεδυμένος με το λευκό ένδυμα του βαπτίσματος, μέχρι την ημέρα της κοιμήσεώς του το 337 μ.Χ. Ήταν η ημέρα εορτασμού της Πεντηκοστής, γράφει ο ιστορικός Ευσέβιος.

Είναι χαρακτηριστικός ο τρόπος με τον οποίο περιγράφει ο Ευσέβιος τα γεγονότα, τα οποία ακολούθησαν την κοίμηση του Αγίου. Όλοι οι σωματοφύλακες του αυτοκράτορα, αφού έσχισαν τα ρούχα τους και έπεσαν στο έδαφος, έκλαιγαν και φώναζαν δυνατά, σαν να μην έχαναν το βασιλέα τους, αλλά τον πατέρα τους. Οι ταξίαρχοι και οι λοχαγοί έκλαιγαν τον ευεργέτη τους. Οι δήμοι ήσαν λυπημένοι και κάθε κάτοικος της Κωνσταντινουπόλεως πενθούσε, σαν να έχανε το κοινό αγαθό.

Αφού οι στρατιωτικοί τοποθέτησαν το σκήνωμα του Αγίου σε χρυσή λάρνακα, το μετέφεραν στην Κωνσταντινούπολη και το εναπέθεσαν σε βάθρο στον βασιλικό οίκο. Το ιερό λείψανό του ενταφιάσθηκε στο ναό των Αγίων Αποστόλων.

Δίκαια η ιστορία τον ονόμασε Μέγα και η Εκκλησία Ισαπόστολο.

Η βιογραφία της Αγίας Ελένης

Η Αγία Ελένη γεννήθηκε στο Δρέπανο της Βιθυνίας της Μικράς Ασίας περί το 247 μ.Χ. Φαίνεται ότι ήταν ταπεινής καταγωγής.

Μεταξύ των ετών 272 – 288 μ.Χ. γέννησε στη Ναϊσό της Μοισίας τον Κωνσταντίνο. Όταν, πέντε έτη αργότερα, ο Κωνσταντίνος Χλωρός έγινε Καίσαρας από τον Διοκλητιανό, αναγκάσθηκε να την απομακρύνει, για να συζευχθεί τη Θεοδώρα, θετή κόρη του αυτοκράτορα Μαξιμιανού, και να έχει έτσι το συγγενικό εκείνο δεσμό, ο οποίος θα εξασφάλιζε τη στερεότητα του Διοκλητιανού τετραρχικού συστήματος.

Παρά το γεγονός αυτό ο Μέγας Κωνσταντίνος τιμούσε ιδιαίτερα τη μητέρα του. Της απένειμε τον τίτλο της αυγούστης, έθεσε τη μορφή της επί νομισμάτων και έδωσε το όνομά της σε μία πόλη της Βιθυνίας.

Η Αγία έδειξε την ευσέβειά της με πολλές ευεργεσίες και την ανοικοδόμηση νέων Εκκλησιών στη Ρώμη (Τιμίου Σταυρού), στην Κωνσταντινούπολη (Αγίων Αποστόλων), στη Βηθλεέμ (βασιλική της Γεννήσεως) και επί του Όρους των Ελαιών (βασιλική της Γεθσημανή).

Η Αγία Ελένη πήγε το 326 μ.Χ. στην Ιερουσαλήμ, όπου «μὲ μέγαν κόπον καὶ πολλὴν ἔξοδον καὶ φοβερίσματα ηὗρεν τὸν τίμιον σταυρὸν καὶ τοὺς ἄλλους δύο σταυροὺς τῶν ληστῶν», όπως γράφει ο Κύπριος Χρονογράφος Λεόντιος Μαχαιράς. Επιστρέφοντας στην Κωνσταντινούπολη, ένα χρόνο μετά την εύρεση του Τιμίου Σταυρού του Κυρίου, η Αγία Ελένη πέρασε και από την Κύπρο.

Η Αγία Ελένη κοιμήθηκε με ειρήνη μάλλον το 327 μ.Χ. σε ηλικία ογδόντα ετών. Ο ιστορικός Ευσέβιος γράφει ότι η Αγία προαισθάνθηκε το θάνατό της και με διαθήκη άφησε την περιουσία της στον υιό της και τους εγγονούς της.

Αποτμήματα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου Κωνσταντίνου βρίσκονται στη Μονή Κύκκου Κύπρου και στις Λαύρες Αγίας Τριάδος – Αγ. Σεργίου Μόσχας και Αγ. Αλεξάνδρου Νέβσκι Αγίας Πετρουπόλεως. Η Σύναξη αυτών ετελείτο στη Μεγάλη Εκκλησία, στο ναό των Αγίων Αποστόλων και στον ιερό ναό αυτών στην κινστέρνα του Βώνου.

Οι Βυζαντινοί τιμούσαν ιδιαίτερα τον Μέγα Κωνσταντίνο και την Αγία Ελένη. Απόδειξη τούτου αποτελεί το γεγονός ότι κατά το Μεσαίωνα ήταν πολύ δημοφιλής στους Βυζαντινούς η απεικόνιση του πρώτου Χριστιανού βασιλέως με τη μητέρα του, που κρατούσαν στο μέσον Σταυρό. Η παράδοση αυτή διατηρείται μέχρι και σήμερα με τα κωνσταντινάτα.

Πρώτη δημοσίευση: Μάιος 2024 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: medlabnews.gr

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 21 Μαΐου 2026

Vichy και La Roche-Posay επίσημοι χορηγοί του EuroLeague Final Four

medlabnews.gr iatrikanea

Η Euroleague Basketball ανακοίνωσε ότι η Vichy και η La Roche-Posay, δύο από τις κορυφαίες μάρκες δερμοκαλλυντικών στον κόσμο, θα αποτελέσουν επίσημους χορηγούς του 2026 EuroLeague Final Four Athens presented by Etihad. Η συνεργασία αυτή φέρνει κοντά το πιο αναγνωρισμένο γεγονός συλλόγων του μπάσκετ στην Ευρώπη με δύο μάρκες των οποίων η προσήλωση στη φροντίδα υψηλών επιδόσεων με βάση την επιστήμη, αντανακλά τα πρότυπα αριστείας που ορίζουν το Final Four.

Η Αθήνα αποτελεί το ιδανικό σκηνικό για αυτή τη συνεργασία. Μια πόλη συνώνυμη με το αθλητικό επίτευγμα και το πνεύμα του ανταγωνισμού, προσφέρει το ιδανικό στάδιο για μάρκες που μοιράζονται την ασταμάτητη επιδίωξη της Euroleague Basketball για το υψηλότερο επίπεδο επιδόσεων. Η σειρά φροντίδας μαλλιών Dercos της Vichy και η σειρά αντηλιακής προστασίας Anthelios της La Roche-Posay – μάρκες που συνιστούν οι δερματολόγοι σε παγκόσμιο επίπεδο και στην Ελλάδα και σχεδιασμένες να αποδίδουν υπό τις πιο απαιτητικές συνθήκες – συνδέονται μοναδικά με ένα γεγονός που συγκεντρώνει τους καλύτερους παίκτες, προπονητές και φιλάθλους του ευρωπαϊκού μπάσκετ.

«Το Final Four της EuroLeague στην Αθήνα αποτελεί τη μεγαλύτερη σκηνή του ευρωπαϊκού συλλογικού μπάσκετ, και η παρουσία του Ομίλου L'Oréal στο πλευρό μας – μέσω της Vichy και της La Roche-Posay – καθώς επιστρέφουμε στην "πατρίδα" του αθλήματος, αποτελεί μια πραγματική δήλωση προθέσεων. Πρόκειται για μάρκες που ακολουθούν τα υψηλότερα επιστημονικά πρότυπα, και αυτό το πνεύμα της υπέρβασης των ορίων ταυτίζεται φυσικά με αυτό που αναμένουν η διοργάνωση και οι φίλαθλοί μας κάθε σεζόν», δήλωσε ο Gawain Davies, Chief Commercial Officer της Euroleague Basketball.

Η Dercos, η κορυφαία περιποίησης μαλλιών στον κόσμο που συνιστάται από δερματολόγους, φέρνει στη συνεργασία δεκαετίες εξειδίκευσης στην υγεία του τριχωτού και των μαλλιών, ενώ το Anthelios, η νούμερο ένα μάρκα αντηλιακής προστασίας που συστήνεται από δερματολόγους, προσφέρει αντηλιακή προστασία ευρέος φάσματος, αναπτυγμένη μέσα από σχεδόν 30 χρόνια προηγμένης κλινικής έρευνας. Μαζί, αντιπροσωπεύουν μια κοινή φιλοσοφία: επιδόσεις και προστασία επαγγελματικού επιπέδου, κάθε μέρα, για κάθε δραστηριότητα.

«Είμαστε εξαιρετικά υπερήφανοι που φέρνουμε τη Vichy και τη La Roche-Posay στη σκηνή του EuroLeague Final Four στην Αθήνα, δήλωσε ο Σπύρος Αρβανιτάκης, Γενικός Διευθυντής της L’Oréal Dermatological Beauty. Αυτή η συνεργασία αποτελεί μια τέλεια συνέργεια μεταξύ του κόσμου του ελίτ αθλητισμού και της δερμοκαλλυντικής αριστείας. Όπως ακριβώς οι αθλητές στο γήπεδο ξεπερνούν τα όρια των επιδόσεων, έτσι και οι μάρκες μας —Dercos και Anthelios— παρέχουν προστασία και φροντίδα επαγγελματικού επιπέδου, σχεδιασμένη να αποδίδει υπό τις πιο απαιτητικές συνθήκες. Μαζί, γιορτάζουμε μια κοινή δέσμευση στην επιστήμη, την ακρίβεια και την επιδίωξη του μεγαλείου.

Το EuroLeague Final Four στην Αθήνα αποτελεί ένα ακόμη ορόσημο στην ανάπτυξη της Euroleague Basketball ως πλατφόρμα για παγκόσμιας κλάσης για μάρκες που επιδιώκουν να συνδεθούν με ένα από τα πιο παθιασμένα και αφοσιωμένα κοινά του αθλητισμού.

Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το 10ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιαματικής Ιατρικής

medlabnews.gr iatrikanea

Με εξαιρετική επιτυχία και μεγάλη συμμετοχή, με ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον πραγματοποιήθηκε το 10ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ιαματικής Ιατρικής, στις 14, 15 και 16 Μαΐου 2026, στο Ξενοδοχείο Caravel, με τη συνδιοργάνωση της Elitour και υπό την αιγίδα Υπουργείων και του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.

Το συνέδριο συγκέντρωσε διακεκριμένους επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, ακαδημαϊκούς, εκπροσώπους της πολιτείας, της τοπικής αυτοδιοίκησης και του επιχειρηματικού κόσμου, αναδεικνύοντας τη δυναμική της Ιαματικής Ιατρικής και του Ιαματικού Τουρισμού ως στρατηγικών πυλώνων ανάπτυξης της χώρας.

Κατά τη διάρκεια των εργασιών του συνεδρίου παρουσιάστηκαν οι τελευταίες επιστημονικές εξελίξεις στον τομέα της Lifestyle Medicine και της Ιαματικής Ιατρικής, με έμφαση στη μακροζωία, την ευζωία, την πρόληψη και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής μέσω σύγχρονων και συμπληρωματικών θεραπευτικών προσεγγίσεων.

Χαιρετισμούς απηύθυναν Υπουργοί, Πρόεδροι επιστημονικών εταιρειών και καταξιωμένοι Καθηγητές της Ελλάδας και του εξωτερικού, με προεξάρχοντα του Προέδρου του ΙΣΑ κ. Γιώργου Πατούλη, ο οποίος διαδραμάτισε κυρίαρχο ρόλο στην υπερδεκαετή διαδρομή της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής με τη διοργάνωση διεθνών συνεδρίων τουρισμού υγείας σε διεθνές επίπεδο, ως Πρόεδρος του Παγκόσμιου Ιπποκράτειου Ινστιτούτου Ιατρών, αλλά και με την προώθηση του τουρισμού υγείας - ευεξίας ως Πρόεδρος της Elitour.

Ο Πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής, Καθηγητής κ. Κωνσταντίνος Κουσκούκης, τόνισε ότι η Ελλάδα διαθέτει όλες τις προϋποθέσεις για να καθιερωθεί διεθνώς ως κορυφαίος προορισμός Ιαματικού Τουρισμού Υγείας, Ευεξίας και Υγιούς Γήρανσης, αξιοποιώντας τον μοναδικό φυσικό πλούτο των ιαματικών πηγών, το εξαιρετικό βιοκλίμα και το υψηλό επίπεδο των Ελλήνων επιστημόνων υγείας.

Ειδικότερα, ο Καθηγητής αναφέρθηκε στον στρατηγικό στόχο της ανάδειξης της χώρας σε διεθνές “Health Resort – Medi Spa”, με υπηρεσίες υψηλού επιπέδου στους τομείς της θεραπείας, αποθεραπείας, αποκατάστασης, μακροζωίας και ευεξίας. Παράλληλα, επισήμανε ότι η ανάπτυξη του Ιαματικού Τουρισμού μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην ενίσχυση της εθνικής οικονομίας, στην επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου και στη δημιουργία νέων προοπτικών για τους νέους επιστήμονες της χώρας.

Περαιτέρω ο Καθ. κ. Κουσκούκης αναφέρθηκε στην καθυστέρηση του νόμου «περί διασυνοριακής μετακίνησης ασθενών» και στην αβελτηρία των εμπλεκόμενων φορέων για την ανάπτυξη health resort ενός πεντάστερου θερμαλιστικού συγκροτήματος στην Σαντορίνη λόγω έλλειψης πλαισίου χρήσεων γης αλλά και των παραλείψεων του νέου χωροταξικού. Ειδικότερα η Ιαματική πηγή Πλατύναμου τελεί υπό ομηρία παρά την ένταξή της στις Fast Track εγκρίσεις, επένδυση που θα φέρει 12μηνο βιώσιμο τουρισμό και όχι 3-4 μηνών βιομηχανικό τουρισμό με επιβάρυνση στη φέρουσα ικανότητα της Σαντορίνης. Η συμβολή του θερμαλιστικού κέντρου Ιαματικής Ιατρικής με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα, με υψηλή προστιθέμενη αξία, θα προσελκύει άτομα που θέλγονται από τις υπηρεσίες του Lifestyle Medicine στο ειδυλλιακό περιβάλλον, συνειδφέροντας στην τοπική κοινωνία για να καταστεί η Σαντορίνη πρότυπο νησί αειφόρου ανάπτυξης.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασαν οι εισηγήσεις των διακεκριμένων επιστημόνων και Καθηγητών που συμμετείχαν στο συνέδριο, αναδεικνύοντας τις σύγχρονες προσεγγίσεις της Lifestyle Medicine και της Ιαματικής Ιατρικής.

Ο Διευθ. Σύμβουλος του Ινστιτούτου Επικοινωνίας Και Ενημέρωσης της Υγείας (ΙΕΚΕΤΥ) και Γεν. Γραμ. της Παγκόσμιας Ένωσης Συντακτών Και Ανταποκριτών Ελληνικού Τύπου (ΠΕΣΚΑΕΤ) καθώς και της Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής, Χειρουργός κ. Αλέξανδρος Γιατζίδης, παρουσίασε τη συμβολή του ΙΕΚΕΤΥ και του ΠΕΣΚΑΕΤ στη Lifestyle Medicine, αναδεικνύοντας τις νέες προοπτικές έρευνας και καινοτομίας στον χώρο της υγείας και της ευεξίας.

Ο κ. Γιατζίδης ανακοίνωσε την επίσημη επιστολή θεσμικής υποστήριξης του Υπουργού Υγείας κ. Άδωνι Γεωργιάδη προς το ΙΕΚΕΤΥ, με την οποία το Υπουργείο Υγείας εκφράζει τη θετική του στάση απέναντι στην πρωτοβουλία ανάπτυξης της Εθνικής Ιατρικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος, σε φυσική και ψηφιακή μορφή, καθώς και του ευρύτερου οικοσυστήματος τεκμηριωμένης ενημέρωσης και αντιμετώπισης της παραπληροφόρησης στην υγεία.

Η Δερματολόγος και Πρόεδρος της Ακαδημίας Αντιγήρανσης κ. Μαρία Καρδάση παρουσίασε τη συμβολή της Δερματολογίας στη Lifestyle Medicine, αναδεικνύοντας τη σημασία της πρόληψης, της αντιγήρανσης και της ολοκληρωμένης φροντίδας του δέρματος στη διατήρηση της υγείας και της ποιότητας ζωής.

Ο Ειδικός Νευρολόγος και κάτοχος MSc Υγιεινής και Ασφάλειας Εργασίας ΔΠΘ κ. Εμμανουήλ Κουσκούκης παρουσίασε τη συμβολή της Ιαματικής Ιατρικής στα νοσήματα του νευρικού συστήματος, αναδεικνύοντας τις δυνατότητες των συμπληρωματικών θεραπευτικών προσεγγίσεων στη βελτίωση της νευρολογικής υγείας και της ποιότητας ζωής των ασθενών.

Ο Νευρολόγος MSc Γονιδιωματικής Ιατρικής και Πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Ομοιοπαθητικής Ιατρικής κ. Δημοσθένης Παπαμεθοδίου ανέπτυξε τη σχέση της Ιαματικής Ιατρικής με την Ομοιοπαθητική, επισημαίνοντας τον συμπληρωματικό ρόλο των ολιστικών θεραπευτικών προσεγγίσεων στη σύγχρονη ιατρική πρακτική.

Ο Καθηγητής Γηριατρικής και Ειδικός Παθολόγος κ. Κίμων Βολίκας αναφέρθηκε στη σύνδεση της Ιαματικής Ιατρικής με τη Γηριατρική, υπογραμμίζοντας τη σημασία της πρόληψης, της λειτουργικής υγείας και της υποστήριξης της υγιούς γήρανσης.

Ο Καθηγητής Κυτταρικής Τεχνολογίας / Βιοαισθητήρων, Πρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου και Ακαδημαϊκός της Ελληνικής Γεωργικής Ακαδημίας κ. Σπυρίδων Κίντζιος ανέπτυξε το θέμα της «Βοτανικής φαρμακευτικής και Ολιστικής Υγείας», επισημαίνοντας τη σημασία των φυσικών θεραπευτικών προσεγγίσεων και της αξιοποίησης της φυτικής φαρμακευτικής στη σύγχρονη ολιστική αντιμετώπιση της υγείας και της ευεξίας.

Ο Καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής ΑΠΘ και Πρόεδρος – Διευθυντής του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, κ. Δημοσθένης Σαρηγιάννης, ανέπτυξε το θέμα του «Κλιματικού εκθεσιώματος και Ιαματικής Ιατρικής», επισημαίνοντας τη στενή σύνδεση περιβάλλοντος, πρόληψης και υγείας.

Η Δρ Κυτταρολόγος κ. Αφροδίτη Εμμανουηλίδου ανέπτυξε τη συμβολή του ραδονίου στη μακροζωία, παρουσιάζοντας ενδιαφέροντα επιστημονικά δεδομένα γύρω από τις ευεργετικές ιδιότητές του.

Ο Σύμβουλος ανάπτυξης βιοτεχνολογίας και μακροζωίας κ. Χρήστος Μπουκουβάλας παρουσίασε το θέμα «Ιαματική Ιατρική και Longevity Eco System», αναλύοντας τις διεθνείς τάσεις στον τομέα της υγιούς γήρανσης και της καινοτομίας.

Ο Καθηγητής Γονιδιωματικής και Μοριακής Ιατρικής και Έρευνας των Πανεπιστημίων Ν. Ουαλίας και Μπάκινγχαμ κ. Ιωάννης Γιαννιός αναφέρθηκε στην εξατομικευμένη Ιαματική Ιατρική και στις δυνατότητες που προσφέρουν οι σύγχρονες εφαρμογές της γονιδιωματικής στην πρόληψη και θεραπεία.

Ο Ομ. Καθηγητής Τοξικολογίας και Υγιεινής του Πανεπιστημίου Κρήτης κ. Αριστείδης Τσατσάκης παρουσίασε τη σημασία των τελομερών ως δείκτη ευεξίας και ευζωίας, δίνοντας έμφαση στις σύγχρονες επιστημονικές εξελίξεις στον τομέα της μακροζωίας.

Η Φυσικοθεραπεύτρια κ. Ιωάννα Κυρλιγκίτση παρουσίασε τον ουσιαστικό ρόλο της φυσικοθεραπείας στη Lifestyle Medicine και στη βελτίωση της καθημερινής λειτουργικότητας και ευεξίας.

Ο Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ κ. Γεώργιος Κολιάκος ανέπτυξε το θέμα των «ωρολογίων του γήρατος», αναλύοντας τους βιολογικούς μηχανισμούς που σχετίζονται με τη διαδικασία της γήρανσης.

Τέλος, ο Ακαδημαϊκός και Ομ. Καθηγητής Παιδιατρικής και Ενδοκρινολογίας ΕΚΠΑ και Πρόεδρος του Ινστιτούτου Παστέρ κ. Γεώργιος Χρούσος παρουσίασε τις σύγχρονες προσεγγίσεις στη διαχείριση του stress, αναδεικνύοντας τη σημασία της ψυχικής ισορροπίας για τη συνολική υγεία και ευζωία.

Τα συμπεράσματα του συνεδρίου επιβεβαίωσαν ότι η Ιαματική Ιατρική και η Lifestyle Medicine αποτελούν τομείς με σημαντικές αναπτυξιακές προοπτικές και διεθνή δυναμική, ενώ η Ελλάδα μπορεί να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στον παγκόσμιο χάρτη του Τουρισμού Υγείας και Ευεξίας, ως “Healing Land” καθώς κατατάσσεται παγκοσμίως στις πέντε μπλε ζώνες ως Bliss & Bless τουριστικώς βιώσιμος τουρισμός.

Κωνσταντίνος Κουσκούκης
Καθηγητής Δερματολογίας - Νομικός – Ερευνητής
Πρόεδρος Ελληνικής Ακαδημίας Ιαματικής Ιατρικής
Πρόεδρος Παγκόσμιας Ακαδημίας Κινεζικής & Συμπληρωματικής Ιατρικής
Αντιπρόεδρος Εταιρείας Γονιδιωματικής και Μοριακής Ιατρικής και Έρευνας
Αντιπρόεδρος Β’ Παγκοσμίου Ιπποκράτειου Ινστιτούτου Ιατρών & Elitour

O ΣΦΕΕ για την Παγκόσμια Ημέρα Κλινικών Μελετών: Επένδυση στην στην υγεία, την καινοτομία και την οικονομία οι κλινικές μελέτες

medlabnews.gr iatrikanea

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Κλινικών Μελετών (20 Μαΐου), ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) αναδεικνύει για άλλη μια φορά τον στρατηγικό ρόλο της κλινικής έρευνας για τους ασθενείς, το σύστημα υγείας και την εθνική οικονομία, σε μια περίοδο αυξανόμενων διεθνών προκλήσεων και έντονου ανταγωνισμού για την προσέλκυση επενδύσεων.

Η σημερινή διεθνής συγκυρία χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική αστάθεια, αναδιάταξη των εφοδιαστικών αλυσίδων, αυξημένο ενεργειακό κόστος, πληθωριστικές πιέσεις και αυστηρότερα κανονιστικά πλαίσια στην Ευρώπη. Παράλληλα, οι πολιτικές τιμολόγησης και αποζημίωσης φαρμάκων, καθώς και η διαρκής υποχρηματοδότηση της δημόσιας φαρμακευτικής δαπάνης, επηρεάζουν σημαντικά την προβλεψιμότητα και τη δυναμική των επενδύσεων στον χώρο της υγείας.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι κλινικές μελέτες εξελίσσονται σε πεδίο έντονου διεθνούς ανταγωνισμού. Η Ευρώπη χάνει σταδιακά έδαφος έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας, ενώ και η Ελλάδα εμφανίζει τα τελευταία χρόνια επιβράδυνση στην προσέλκυση νέων κλινικών μελετών, παρά το υψηλό επιστημονικό δυναμικό και τις δυνατότητες του συστήματος υγείας.

Στην πράξη, η Ελλάδα εξακολουθεί να υπολείπεται των δυνατοτήτων της στον τομέα των κλινικών μελετών, με τις επενδύσεις να παραμένουν στάσιμες σε επίπεδα χαμηλότερα αντίστοιχων χωρών. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, οι επενδύσεις σε κλινικές μελέτες στη χώρα για το 2025 ήταν περίπου στα 160 εκατ. ευρώ — επίπεδο σημαντικά χαμηλότερο από το πραγματικό δυναμικό της Ελλάδας, το οποίο θα μπορούσε να είναι πολλαπλάσιο στη βάση ενός πιο ανταγωνιστικού και σταθερού θεσμικού πλαισίου. Την ίδια στιγμή, τα οφέλη για το σύστημα υγείας, τους ασθενείς και την οικονομία είναι σαφή και πολυεπίπεδα, τόσο σε όρους πρόσβασης στην καινοτομία όσο και εξοικονόμησης πόρων και ενίσχυσης της επιστημονικής δραστηριότητας.

Ο ΣΦΕΕ επισημαίνει για άλλη μια φορά ότι οι κλινικές μελέτες αποφέρουν σημαντικότατα οφέλη, καθώς:

Ø προσφέρουν στους ασθενείς πρώιμη πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες αρκετά χρόνια πριν από την κυκλοφορία τους,

Ø ενισχύουν οικονομικά και επιστημονικά τα δημόσια νοσοκομεία και τους ερευνητές,

Ø συμβάλλουν στη συγκράτηση υψηλής εξειδίκευσης ανθρώπινου δυναμικού στη χώρα,

Ø και δημιουργούν σημαντική εξοικονόμηση πόρων για το σύστημα υγείας, μέσω της δωρεάν παροχής ακριβών θεραπειών και διαγνωστικών/εργαστηριακών εξετάσεων στο πλαίσιο υλοποίησης των μελετών.

Ενώ έχουν γίνει σημαντικές βελτιώσεις σε θεσμικά θέματα, όπως μείωση της γραφειοκρατίας, τυποποίηση διαδικασιών, μείωση χρόνου κ.λπ., υφίσταται πρόβλημα στην εισαγωγή κινήτρων για την προσέλκυση κλινικών μελετών, συγκεκριμένα:

1. Δικαιούχοι: Δεν θεωρούνται δικαιούχοι οι αλλοδαπές μητρικές εταιρείες που υλοποιούν μελέτες στην Ελλάδα απευθείας από το εξωτερικό και όχι μέσω των θυγατρικών τους, παρότι πρόκειται για βασικούς φορείς ανάπτυξης κλινικών προγραμμάτων διεθνώς.

2. Προϋπολογισμοί: Δεν προβλέπεται διακριτό κονδύλι προς συμψηφισμό για έργα Έρευνας & Ανάπτυξης και παραγωγικές επενδύσεις, γεγονός που περιορίζει τη στοχευμένη ενίσχυση της κλινικής έρευνας.

3. Χρονικοί περιορισμοί υλοποίησης: Η απαίτηση ολοκλήρωσης τουλάχιστον του 70% του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου έως το τέλος του 2028 δεν ανταποκρίνεται στη φύση των κλινικών μελετών, οι οποίες συχνά διαρκούν 3 – 5 χρόνια και κορυφώνονται επιχειρησιακά προς το τέλος της υλοποίησής τους.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΣΦΕΕ, κ. Μιχάλης Χειμώνας, σημείωσε σχετικά: «Μία πολυεθνική εταιρεία μπορεί να επιλέξει οποιαδήποτε χώρα για τη διεξαγωγή κλινικών μελετών. Εάν οι μελέτες δεν πραγματοποιηθούν στην Ελλάδα, θα πραγματοποιηθούν σε άλλη χώρα. Ο πραγματικά χαμένος, όμως, είναι ο Έλληνας ασθενής, ο οποίος στερείται έγκαιρης πρόσβασης σε καινοτόμες θεραπείες που ενδέχεται να διατεθούν ευρέως στην αγορά μετά από έως και 10 χρόνια. Παράλληλα, το σύστημα υγείας χάνει την ευκαιρία παροχής σύγχρονων και υψηλού κόστους θεραπειών χωρίς επιβάρυνση για το Δημόσιο, ενώ η εθνική οικονομία στερείται πολύτιμων επενδύσεων, νέων θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και σημαντικής επιστημονικής δραστηριότητας. Η ενίσχυση των κλινικών μελετών δεν αποτελεί μόνο αναπτυξιακή προτεραιότητα. Είναι στρατηγική επιλογή δημόσιας υγείας, που επηρεάζει άμεσα την πρόσβαση των ασθενών στην καινοτομία, τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας και την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.»

 

«Καμία οικογένεια να μην περνάει αυτή την κόλαση»: Η 12χρονη Κατερίνα επέστρεψε νικήτρια από την Ιταλία

medlabnews.gr iatrikanea

Στην Ελλάδα επέστρεψε η 12χρονη Κατερίνα, μετά από μια εξαιρετικά δύσκολη περιπέτεια υγείας και μεταμόσχευση μυελού των οστών στην Ιταλία, με δότη τον ίδιο της τον πατέρα. Οι γονείς της μίλησαν δημόσια για τη μάχη που έδωσε το παιδί, τους μήνες απομόνωσης, την αγωνία για την επόμενη ημέρα και την επιστροφή της μικρής στην καθημερινότητα και στο σχολείο

Η οικογένεια της μικρής μίλησε δημόσια για πρώτη φορά για τη μεγάλη μάχη που έδωσε το παιδί, τις δραματικές στιγμές που έζησαν όλοι μαζί, αλλά και την αγωνία για την επόμενη ημέρα, καθώς η Κατερίνα προσπαθεί πλέον να επιστρέψει σταδιακά στην καθημερινότητά της και στο σχολείο.

«Για 8-9 μήνες ήταν σε ένα δωμάτιο χωρίς να ανοίγει ούτε παράθυρο»

Οι γονείς της περιέγραψαν τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες απομόνωσης που χρειάστηκε να βιώσει η 12χρονη, ώστε να προστατευτεί ο οργανισμός της μετά τη μεταμόσχευση.

Όπως ανέφερε ο πατέρας της, η Κατερίνα έμεινε για 8-9 μήνες, σχεδόν έναν χρόνο, κλεισμένη σε ένα δωμάτιο, χωρίς να επιτρέπεται να ανοίξει ούτε παράθυρο ή να βγει ακόμη και στον διάδρομο.

Η φράση των γονιών της «Καμία οικογένεια να μην περνάει αυτή την κόλαση» αποτυπώνει το μέγεθος της δοκιμασίας, όχι μόνο για το παιδί, αλλά και για ολόκληρη την οικογένεια, που βρέθηκε για μήνες αντιμέτωπη με την αγωνία, την απομόνωση και την αβεβαιότητα.

Δότης ο πατέρας της

Η μεταμόσχευση μυελού των οστών πραγματοποιήθηκε στην Ιταλία, με δότη τον πατέρα της μικρής. Η επιστροφή της Κατερίνας στην Ελλάδα σηματοδοτεί ένα μεγάλο βήμα μετά από μια μακρά και απαιτητική θεραπευτική πορεία.

Οι γονείς της μίλησαν για την προσπάθεια να ξαναβρεί το παιδί τους την επαφή με την κανονικότητα, με την οικογένεια, το σχολείο και την καθημερινή ζωή που στερήθηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Γιατί χρειάζεται απομόνωση μετά από μεταμόσχευση μυελού των οστών

Μετά από μεταμόσχευση αιμοποιητικών κυττάρων ή μυελού των οστών, ο ασθενής μπορεί να βρίσκεται για μεγάλο διάστημα σε κατάσταση έντονης ανοσοκαταστολής. Αυτό σημαίνει ότι ο οργανισμός είναι πολύ πιο ευάλωτος σε λοιμώξεις, ιδιαίτερα μέχρι να αρχίσει να ανακάμπτει το ανοσοποιητικό σύστημα.

Γι’ αυτό, σε πολλές περιπτώσεις εφαρμόζονται αυστηρά μέτρα προστασίας, περιορισμός επαφών, αυξημένη υγιεινή και ειδικές οδηγίες για το περιβάλλον του ασθενούς. Οι διεθνείς οδηγίες για τους λήπτες αιμοποιητικών κυττάρων τονίζουν ότι η πρόληψη λοιμώξεων αποτελεί κρίσιμο μέρος της φροντίδας μετά τη μεταμόσχευση.

Μια ιστορία ελπίδας και αντοχής

Η ιστορία της 12χρονης Κατερίνας δεν είναι μόνο μια ιστορία ασθένειας. Είναι μια ιστορία αντοχής, οικογενειακής δύναμης και ελπίδας.

Για μήνες, ένα παιδί έζησε περιορισμένο, μακριά από όσα για τα περισσότερα παιδιά θεωρούνται αυτονόητα: το σχολείο, τους φίλους, το παιχνίδι, την ελευθερία να βγει έξω ή να ανοίξει ένα παράθυρο.

Σήμερα, η επιστροφή της στην Ελλάδα αποτελεί μια νίκη ζωής. Για την ίδια, για τους γονείς της και για όλους όσοι στάθηκαν δίπλα της σε αυτή τη μεγάλη δοκιμασία.

Διαβάστε επίσης

Ιατρικό θαύμα. Νίκησε τον καρκίνο 12χρονη μετά από μεταμόσχευση μυελού των οστών (video)

Συγκλονίζει η μητέρα της Κυριακής Γρίβα: «Να μην ακουστεί ποτέ ξανά η φράση “το περιπολικό δεν είναι ταξί”»

 medlabnews.gr

Συγκλονίζει η μητέρα της Κυριακής Γρίβα, Δέσποινα Καλλέα, μιλώντας για την εισαγγελική πρόταση που δείχνει το εδώλιο του κατηγορουμένου για τέσσερις αστυνομικούς οι οποίοι υπηρετούσαν το βράδυ της δολοφονίας στο Αστυνομικό Τμήμα Αγίων Αναργύρων.

Η Κυριακή Γρίβα δολοφονήθηκε την 1η Απριλίου 2024 έξω από το ΑΤ Αγίων Αναργύρων, λίγα λεπτά αφότου είχε ζητήσει προστασία, καθώς φοβόταν για τη ζωή της. Η φράση «το περιπολικό δεν είναι ταξί», που ειπώθηκε από τηλεφωνητή της Άμεσης Δράσης, έχει μείνει στη συλλογική μνήμη ως σύμβολο αδιαφορίας και αποτυχίας προστασίας μιας γυναίκας που ζητούσε βοήθεια.

Η μητέρα της Κυριακής ζητά να υπάρξει παραπομπή σε δίκη και καταδίκη, ώστε να μη βρεθεί ξανά άλλη γυναίκα στην ίδια θέση και να μην ακουστεί ποτέ ξανά αυτή η φράση. Η κ. Καλλέα τονίζει ότι θέλει να τιμωρηθούν όλοι όσοι ευθύνονται, όχι μόνο για τη δικαίωση της κόρης της αλλά και για να υπάρξει πραγματικός συνετισμός.

Η υπόθεση της Κυριακής Γρίβα εξακολουθεί να προκαλεί οργή, καθώς η 28χρονη είχε φτάσει στο αστυνομικό τμήμα ζητώντας βοήθεια, αλλά λίγη ώρα αργότερα δολοφονήθηκε έξω από αυτό. Η φράση που ακούστηκε εκείνο το βράδυ δεν είναι πλέον μόνο ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά υπενθύμιση ότι η προστασία των θυμάτων έμφυλης βίας δεν μπορεί να εξαρτάται από αδιαφορία, κακή εκτίμηση ή γραφειοκρατική αντιμετώπιση.

Τον Νοέμβριο του 2025, ο τηλεφωνητής της Άμεσης Δράσης που συνδέθηκε με τη συγκεκριμένη φράση είχε αφεθεί ελεύθερος με περιοριστικούς όρους, ενώ ο συνήγορός του υποστήριξε ότι η φράση δεν περιλαμβάνεται στο κατηγορητήριο και τη χαρακτήρισε «άστοχη».

Για την οικογένεια της Κυριακής, όμως, το ζητούμενο παραμένει σαφές: να αποδοθούν ευθύνες και να αλλάξει στην πράξη ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι γυναίκες που ζητούν προστασία.