Γιατί πρήζονται τα πόδια με τη ζέστη; Αιτίες και τρόποι ανακούφισης

της Θάλειας Γούτου, κοσμετολόγος, medlabnews.gr iatrikanea

Τα πρησμένα πόδια το καλοκαίρι είναι συχνό πρόβλημα, ειδικά όταν υπάρχει ζέστη, ορθοστασία, ακινησία ή αυξημένη κατακράτηση υγρών. Η υψηλή θερμοκρασία προκαλεί αγγειοδιαστολή και μπορεί να δυσκολέψει τη φλεβική επιστροφή από τα κάτω άκρα προς την καρδιά. Στο άρθρο εξηγούνται οι βασικές αιτίες, οι παράγοντες που επιδεινώνουν το πρήξιμο και πρακτικά μέτρα ανακούφισης. 

Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι πιθανό να παρατηρήσουν ότι τα πόδια τους πρήζονται όταν κάνει ζέστη.

Όταν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος είναι αυξημένη, ο οργανισμός ενεργοποιεί τους θερμορρυθμιστικούς μηχανισμούς του, για να εμποδίσει την άνοδο της θερμοκρασίας του σώματος και να αποβάλει την περίσσεια θερμότητας. Έτσι, προκαλεί αγγειοδιαστολή για την αποβολή θερμότητας προς το περιβάλλον από τα αιμοφόρα αγγεία που βρίσκονται κοντά στο δέρμα. Σε αντιστάθμισμα, η καρδιά αυξάνει τη συχνότητά της, για να διατηρήσει σταθερή την παροχή αίματος προς τους ιστούς και τα όργανα.

Τα πόδια πρήζονται συχνά λόγω της αγγειοδιαστολής. Τα πόδια πρήζονται το καλοκαίρι επειδή τα αιμοφόρα αγγεία διαστέλλονται από τη ζέστη, με συνέπεια να αλλάζει ο μηχανισμός της επιστροφής του αίματος από τα κάτω άκρα προς την καρδιά- επιστροφή που γίνεται από τις φλέβες των ποδιών. Αυξάνονται οι ευρυαγγείες, οι φλεβίτιδες και οι θρομβοφλεβίτιδες.

Ύστερα από μια δύσκολη και κουραστική ημέρα, τα πόδια μας μπορεί να είναι πρησμένα και βαριά και αυτό συμβαίνει γιατί διαταράσσεται η ισορροπία των υγρών, τα οποία «λιμνάζουν» και προκαλούν το πρήξιμο.

H ακινησία, η ορθοστασία, η ζέστη, αλλά και ορισμένα φάρμακα, όπως λ.χ. η κορτιζόνη ή το πολύ αλάτι στο φαγητό, μπορεί επίσης να ευθύνονται για τα πρησμένα πόδια σας. 

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ ΚΟΥΡΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΗΞΙΜΟ ΤΩΝ ΠΟΔΙΩΝ:

· Κληρονομικά αίτια

· Υπερβολική ζέστη

· Εγκυμοσύνη

· Ανεπαρκής φυσική δραστηριότητα

· Στενά ρούχα

· Ορθοστασία

· Σταύρωμα των ποδιών κατά το κάθισμα

· Αντισυλληπτικά χάπια

Τι μπορείτε να κάνετε:

• Nα μην κάνετε το λάθος να προσπαθήσετε να αποφύγετε το πρήξιμο ελαττώνοντας την ποσότητα του νερού που καταναλώνετε.
• Αφιερώστε λίγο χρόνο κάθε μέρα, για να αποσυμφορίσετε το φλεβικό δίκτυο ανυψώνοντας τα πρησμένα μέλη.
• Όταν κάθεστε, μπορείτε να στηρίζετε τα πόδια σας σε κάποια καρέκλα.
• Αποφύγετε την ορθοστασία και την ακινησία, η οποία προκαλεί φλεβική στάση του αίματος. 
• Βάλτε κίνηση στη ζωή σας. Αν έχετε καθιστική δουλειά, βάλτε την άσκηση στη ζωή σας. Η ακινησία συμβάλλει στο πρήξιμο των αστραγάλων, επειδή κάνει το αίμα να λιμνάζει στις φλέβες, δημιουργώντας κακή κυκλοφορία στα κάτω άκρα.
• Μην αμελείτε τη γυμναστική. Η ήπια μορφή άσκησης, όπως το περπάτημα, βοηθάει στην καλή αιματική ροή. Tο περπάτημα, το τρέξιμο, το ποδήλατο, το κολύμπι βοηθάνε
• Αποφύγετε να φοράτε παπούτσια που σας δυσκολεύουν στο περπάτημα και σας πιέζουν, όπως π.χ. ψηλά τακούνια. Για τις καθημερινές δουλειές προτιμάτε αθλητικού τύπου παπούτσια.
• Ο ρουχισμός πρέπει να είναι άνετος. Μη φοράτε στενά ρούχα.
• Ανακουφίστε τα πρησμένα άκρα κάνοντας ντους με δροσερό νερό (ποτέ με καυτό). Δύο φορές την μέρα και μετά το ντους, ρίχνετε κρύο νερό για να διευκολύνετε την κυκλοφορία του αίματος
• Περιορίστε την πρόσληψη ζωικού λίπους και αλατιού και ακολουθείστε μια υγιεινή διατροφή. Αποφύγετε καρυκεύματα, πικάντικα και τηγανητά φαγητά.
• Αποφύγετε την έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες.
• Αποφύγετε την ζέστη σε όλες της τις μορφές (σάουνα, χαμάμ, ηλιοθεραπεία), διότι ευνοεί το πρήξιμο στα πόδια.
• Ξαπλωμένοι ή σε καρέκλα, ακουμπήστε τα πόδια στον τοίχο για 10 λεπτά κάθε βράδυ
• Όταν ξεκουράζεστε στο κρεβάτι, ανασηκώστε τα με ένα μαξιλάρι.
• Προσοχή στο απότομο πρήξιμο, θα πρέπει άμεσα να συμβουλευτείτε το γιατρό σας.

Διαβάστε επίσης:

• 18 προβλήματα των ποδιών μας, που μας προειδοποιούν για τη συνολική μας υγεία;
• Διατροφή και ασκήσεις για πρησμένα και κουρασμένα πόδια
• Γιατί πρήζονται τα πόδια μας, το καλοκαίρι;
• Κρυοθεραπεία, μια πρωτοποριακή θεραπεία για την Ανακούφιση των Πρησμένων Ποδιών

Πρώτη δημοσίευση: 4 Αυγούστου 2013

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 27 Ιουνίου 2026

H Κλιματική αλλαγή φέρνει στη χώρα μας επιδημίες από σοβαρές ασθένειες που είχαμε ξεχάσει

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Κορυφαίοι επιστήμονες διεθνώς είναι κατηγορηματικοί ότι η παγκόσμια θερμοκρασία στη Γη αυξάνεται σταδιακά. Αν δεν ληφθούν μέτρα, οι θερμοκρασίες αναμένεται να αυξηθούν κατά 1,8 – 4 ̊C ως το 2100.

Ο ΠΟΥ έχει ήδη προσδιορίσει τις επιπτώσεις που θα έχουν στην υγεία οι υψηλότερες θερμοκρασίες, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας και το επιπλέον λιώσιμο των πάγων, του χιονιού, και του παγωμένου εδάφους. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα γίνουν συχνότερα και αναμένεται να επηρεάσουν την παραγωγικότητα των τροφίμων, την ποσότητα και την ποιότητα του νερού, την ποιότητα του αέρα, και την κατανομή φυτών και ζώων.  

O αριθμός των θανάτων στην Ευρώπη από καταστροφές που οφείλονται σε μετεωρολογικά αίτια μπορεί να αυξηθεί κατά 50 φορές έως το τέλος του αιώνα, με τους ακραίους καύσωνες να προκαλούν περισσότερους από 150.000 θανάτους κάθε χρόνο έως το 2100, αν δεν ληφθούν μέτρα για τον περιορισμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, ανέφεραν επιστήμονες.

Σε μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Lancet Planetary Health», οι συντάκτες της έρευνας υπογράμμισαν ότι τα ευρήματά τους έδειξαν ότι η κλιματική αλλαγή επιβαρύνει κατά ραγδαία αυξανόμενο τρόπο την κοινωνία, με τα δύο τρίτα των Ευρωπαίων πιθανώς να επηρεαστούν, αν δεν ελέγχουν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.

Αυτές οι βλαπτικές επιδράσεις δεν είναι απαραίτητα καινούργιες, ωστόσο η κλιματική αλλαγή αναμένεται να τις κάνει πολύ χειρότερες. Αυτοί που θα υποφέρουν θα είναι τα πιο ευάλωτα άτομα, και συγκεκριμένα τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι, οι φτωχοί και, γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό, όσοι πάσχουν ήδη από ασθένειες και όσοι δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας.

Αγγειοκαρδιακές και αναπνευστικές παθήσεις επιδεινώνονται με την αύξηση της θερμοκρασίας όπως και άλλες αρρώστιες. Αυξημένοι τραυματισμοί, ψυχολογικές διαταραχές και απ’ ευθείας θάνατοι μπορεί να επέλθουν από τα ισχυρά και εκτεταμένα κύματα καύσωνα αλλά και από πλημμύρες, καταιγίδες, και άλλα ακραία καιρικά φαινόμενα. Αν και ίσως σε πιο ψυχρά κλίματα θάνατοι από κρυοπαγήματα να μειωθούν ή εξαφανιστούν, το ποσοστό αυτό είναι πολύ μικρό για να εξισορροπήσει τις αρνητικές επιπτώσεις.

Πιθανή είναι επίσης η αύξηση των επιδημιών. Αύξηση της θερμοκρασίας και της υγρασίας βοηθούν στην εξάπλωση των λοιμωδών ασθενειών, πολλές από τις οποίες είχαν σχεδόν εξαφανιστεί μέχρι τώρα όπως η χολέρα, η πανούκλα κτλ. Η πανούκλα είναι ανύπαρκτη στην Ευρώπη και συναντάται σπάνια σε άτομα που ταξιδεύουν στην Ευρώπη από άλλες χώρες. Ενδεχόμενη απειλή μπορούν να αποτελέσουν η νόσος του Lyme και η εγκεφαλίτιδα που μεταφέρεται από τσιμπούρια, ασθένειες οι οποίες θεωρούνται ήδη ενδημικές στην Ευρώπη. Με την κλιματική αλλαγή, είναι πιθανό κρούσματα εγκεφαλίτιδας να αρχίσουν να εμφανίζονται και σε περιοχές που βρίσκονται σε μεγαλύτερα υψόμετρα και γεωγραφικά πλάτη. Η μεγαλύτερη συχνότητα των πλημμυρών λόγω της κλιματικής αλλαγής ενδέχεται να αυξήσει και τους κινδύνους από τις ασθένειες αυτές.

Πολλά από τα βακτήρια που προκαλούν τέτοιες ασθένειες βρίσκουν καταφύγιο μέσα στα άλγη και τους ζωοπλαγκτονικούς οργανισμούς. Η αύξηση της θερμοκρασίας ευνοεί την άνθιση των άλγεων και επομένως τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων αυτών ενώ πολλές φορές μεταλλάσσονται γενετικά σε καινούρια και ανθεκτικότερα είδη. Οι λοιμώξεις αυτές μεταδίδονται κυρίως μέσω του νερού. Έτσι όταν το νερό είναι λίγο και κακής ποιότητας, και οι άνθρωποι πολλοί και απροστάτευτοι (χωρίς τροφή, εμβολιασμούς και περίθαλψη), το ξέσπασμα μιας επιδημίας μπορεί να αποβεί μοιραίο για χιλιάδες ανθρώπους, κυρίως παιδιά.

Οι πλέον ευάλωτες ομάδες λόγω της κλιματικής αλλαγής θα είναι:

• Οι ηλικιωμένοι
• Τα παιδιά
• Τα άτομα με χρόνια προβλήματα υγείας που βρίσκονται σε συνεχή ιατρική 
παρακολούθηση
• Οι φτωχοί με προβληματική διατροφή και υποσιτισμό που κατοικούν σε περιοχές 
χαμηλού εισοδήματος με δύσκολη πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας.
• Οι κάτοικοι νησιώτικων και ορεινών περιοχών που παρατηρείται λειψυδρία και 
εξεύρεσης υγιεινής τροφής.
• Μετανάστες που βρίσκονται σε κοινωνικό αποκλεισμό από την αγορά εργασίας τις 
κοινωνικές και υγειονομικές υπηρεσίες.

Οι σημαντικότερες επιπτώσεις όμως  είναι, όχι οι άμεσες αλλά, αυτές που θα ακολουθήσουν λόγω της διαταραχής των οικοσυστημάτων και των φυσικών πόρων σε συνδυασμό με την κακή ή ελλιπή ιατρική περίθαλψη. Ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι εκτίθενται σε αρρώστιες από τη μόλυνση και ρύπανση του άμεσου περιβάλλοντος, όπως διάρροιες, υποσιτισμός και πείνα, άσθμα και άλλες αλλεργικές παθήσεις. Αύξηση της θερμοκρασίας  προκαλεί εξάπλωση των ασθενειών που μεταδίδονται από έντομα (π.χ. κουνούπια), δεδομένου ότι τα έντομα αυτά εξαπλώνονται σε μεγαλύτερα πλάτη αλλά και ύψη. Ο βαρύς χειμώνας βοηθά να σκοτωθούν οι προνύμφες των εντόμων. Η άνοδος της θερμοκρασίας σε πολλές περιοχές πέρα από τις τροπικές, έχει οδηγήσει να περνά ο χειμώνας με θερμοκρασίες άνω των 15οC με αποτέλεσμα να πολλαπλασιάζονται τα έντομα και κυρίως τα κουνούπια με ταχύτατους ρυθμούς. Αυτό συμβαίνει πια και σε αρκετές περιοχές της Ελλάδας. Έτσι ασθένειες άγνωστες ή που είχαν εκλείψει βρίσκονται σε αύξηση.

Οι δώδεκα θανατηφόρες ασθένειες και επιδημίες που ευνοούνται από την κλιματική αλλαγή είναι: Η Γρίπη των Πτηνών, η ασθένεια Babesiosis, που μεταδίδεται από τα τσιμπούρια, ο ιός Έμπολα, τα εσωτερικά και εξωτερικά παράσιτα, η Μπορρελίωση, η πανούκλα, η φυματίωση, η ασθένεια του ύπνου, που μεταδίδεται από τη μύγα τσε τσε, ο υπερτροφισμός από τα φύκια, ο πυρετός Rift Valley, ο κίτρινος πυρετός και η χολέρα.

Η όλη κατάσταση επιτείνεται με την μετακίνηση πληθυσμών σε ασφαλέστερα μέρη, οπότε υπάρχει και αύξηση νοσημάτων σε μέρη που δεν είχαν προσβληθεί.

Κατηγορίες επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής στην υγεία

α) Άσθμα, αναπνευστικές αλλεργίες και ασθένειες από τον ατμοσφαιρικό αέρα


β) Νεοπλάσματα


γ) Καρδιοαναπνευστικά προβλήματα και εμφράγματα


δ) Τροφιμογενείς ασθένειες και λοιμώξεις


ε) Νοσηρότητα και θνησιμότητα από τη ζέστη


στ) Επιπλοκές στην ανθρώπινη ανάπτυξη


ζ) Ψυχική υγεία και διαταραχές άγχους


η) Νευρολογικές διαταραχές


θ) Ασθένειες που προκαλούνται από φορείς


ι) Ασθένειες που προκαλούνται από το νερό


ια) Νοσηρότητα και θνησιμότητα από τον καιρό (ακραία καιρικά φαινόμενα)

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι κίνδυνοι που εγκυμονούν οι κλιματικές αλλαγές για την υγεία, θα είναι σημαντικοί και θα ποικίλλουν ανάλογα με τη γεωγραφική περιοχή. Η υγεία ενδέχεται να επιβαρυνθεί από τον υποσιτισμό, τη διάρροια και την ελονοσία, που αποτελούν αιτία θανάτου 6,5 εκατομμυρίων ανθρώπων κάθε χρόνο. Το φαινόμενο του θερμοκηπίου, η μετανάστευση των πληθυσμών και σύνθετες επιδημιολογικές παράμετροι έχουν τροποποιήσει τη συμπεριφορά των ιών. Νέοι ιοί που μεταδίδονται με κουνούπια ανακαλύπτονται κάθε χρόνο σε παγκόσμια βάση ενώ άλλοι ιοί μεταφέρονται μεταξύ των ηπείρων. Τρία δισεκατομμύρια άνθρωποι θα προσβληθούν από δάγκειο πυρετό και δύο δισεκατομμύρια άνθρωποι θα νοσήσουν από ελονοσία, εκτιμά ο Ρομπέρτο Μπερτολίνι, διευθυντής του Κέντρου Υγείας και Περιβάλλοντος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Οι κίνδυνοι για την Υγεία που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή μπορεί να είναι σημαντικοί και διαφορετικοί από περιοχή σε περιοχή και συχνά θα είναι μη αναστρέψιμοι

Τις επόμενες δεκαετίες οι κλιματικές αλλαγές θα φέρουν νέες ασθένειες, άγνωστες μέχρι τώρα. Τα πρώτα περιστατικά λοίμωξης από τον ιο του Δυτικού Νείλου στη χώρα μας καταγράφηκαν τον Αύγουστο του 2010. Τότε επικράτησε πανικός και οι ειδικοί εντομολόγοι προειδοποιούσαν ότι «ο ενδεδειγμένος τρόπος αντιμετώπισης είναι να γίνει απολύμανση σε κάθε περιοχή με στάσιμο νερό ακόμη και μέσα στα αστικά κέντρα». Κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου σε ανθρώπους και ζώα είχαν καταγραφεί τα έτη 2010-2014, κατά τους θερινούς μήνες, σε διάφορες περιοχές της χώρας μας, ενώ κυκλοφορία του ιού είχε καταγραφεί σε όλες σχεδόν τις Περιφέρειες. Αν και τα έτη 2015-2016 δεν καταγράφηκαν κρούσματα της λοίμωξης σε ανθρώπους στην Ελλάδα, λόγω της σύνθετης επιδημιολογίας και της απρόβλεπτης κυκλοφορίας του ιού, θεωρούνταν πιθανή και αναμενόμενη από τους επιστήμονες, η επανεμφάνιση περιστατικών λοίμωξης από τον ιό στη χώρα μας.

Η σκόνη της Σαχάρας, που συχνά επισκέπτεται τη χώρα μας από την Αφρική, συνδέεται με την εξάπλωση της νόσου του Lyme (λάιμ) στην Ελλάδα και αποτελεί μια χαρακτηριστική περίπτωση των λεγόμενων «εξωτικών» ασθενειών πλήττουν την Ευρώπη εξαιτίας των κλιματικών αλλαγών. Ο δάγκειος, που μπορεί να προκαλέσει αιμορραγικό πυρετό και ο ιός Chikungunya, που προκαλεί έντονες αρθραλγίες, θα δημιουργήσουν τα προσεχή χρόνια επιδημίες στις χώρες της Μεσογείου». Ο Ιός Chikungunya μεταφέρεται ταχέως κατά τα τελευταία χρόνια από τον Ινδικό Ωκεανό στην Ευρώπη. Τα πιο σοβαρά συστηματικά νοσήματα που μεταδίδονται μέσω κουνουπιών στην Ελλάδα είναι η εγκεφαλίτιδα του Νείλου και η ελονοσία. Οι σκνίπες είναι μέσο μετάδοσης κάλα αζάρ που δυστυχώς τσιμπούν και κατά την διάρκεια της ημέρας. 
Σποραδικά κρούσματα δάγκειου πυρετού έχουν αναφερθεί επίσης στην Ελλάδα. Ο δάγκειος πυρετός προκαλούσε πριν το 1990 επιδημίες στην Ελλάδα. Παρά το γεγονός ότι έχει ελεγχθεί στην Ελλάδα, η εκτεταμένη διασπορά της νόσου στη Μέση Ανατολή, στην Ασία, στην Αφρική σε συνδυασμό με τις κλιματολογικές αλλαγές και τα υψηλά ποσοστά μεταναστών και προσφύγων από τις χώρες αυτές δημιουργεί φόβους επανεμφάνισης κρουσμάτων στο μέλλον. Το κουνούπι που προκαλεί τον δάγκειο πυρετό συνήθως αναπαράγεται κοντά σε κατοικίες χρησιμοποιώντας το γλυκό νερό που λιμνάζει. Εισβάλλει με κεφαλαλγία, οπισθοβολβικό άλγος και ισχυρή μυαλγία, οσφυαλγία, δερματική υπερευαισθησία, εξάνθημα, ανορεξία, ναυτία, έμετο. Σε σοβαρές περιπτώσεις εμφανίζεται αιμορραγικό εξάνθημα και αιμορραγίες σε διάφορες εστίες του σώματος. Μετά το τσίμπημα κουνουπιού συρρέουν τοπικά παράγοντες φλεγμονής, εκλύεται ισταμίνη με αποτέλεσμα την εμφάνιση κνησμού, πρηξίματος, ερυθρότητας. Η τοπική εφαρμογή αντισηπτικού και αντιισταμινικής αλοιφής ανακουφίζει από τα συμπτώματα και παρέχει αντισηψία.

Διαβάστε επίσης

• Ποια είναι τα συμπτώματα της λοίμωξης από ιό του Δυτικού Νείλου; Μικρά αλλά χρήσιμα μυστικά για τα κουνούπια
• Η ελονοσία υπάρχει ακόμα. Η πρόληψη είναι ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης.
• Ο κύκλος ζωής του Πλασμώδιου της ελονοσίας σε video

Η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία για τις μυοκαρδιοπάθειες: Μία στις 250 καρδιές κρύβει έναν αθόρυβο κίνδυνο!

medlabnews.gr iatrikanea

Οι μυοκαρδιοπάθειες, παθήσεις που επηρεάζουν τον καρδιακό μυ και μπορούν να εκδηλωθούν σε κάθε ηλικία, αποτελούν την κυριότερη αιτία αιφνίδιου καρδιακού θανάτου σε άτομα ηλικίας κάτω των 35 ετών, καθώς και μία από τις σημαντικότερες αιτίες που οδηγούν σε μεταμόσχευση καρδιάς.

Παρά τη σοβαρότητα της νόσου, εξακολουθεί συχνά να μην διαγιγνώσκεται έγκαιρα ή να εντοπίζεται σε προχωρημένο στάδιο, γεγονός που μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις για τους ασθενείς. Συμπτώματα όπως η δύσπνοια, η εύκολη κόπωση, η ζάλη και το αίσθημα βάρους στο στήθος αποδίδονται πολλές φορές σε άλλους παράγοντες, ενώ η πραγματική αιτία ενδέχεται να σχετίζεται με το οικογενειακό ιστορικό, καθώς η νόσος μεταβιβάζεται συνήθως μέσω γενετικής κληρονομικότητας.

Η έγκαιρη διάγνωση, η κατάλληλη θεραπεία και η αλλαγή τρόπου ζωής μπορούν να κάνουν καθοριστική διαφορά στην ποιότητα ζωής των ασθενών.

Με γνώμονα τα παραπάνω, η Ομάδα Εργασίας Μυοκαρδιοπαθειών, Βασικής Έρευνας και Κληρονομικών Παθήσεων της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας (ΕΚΕ) υλοποιεί εκστρατεία ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τις Μυοκαρδιοπάθειες σε μεγάλες πόλεις της Ελλάδας.

Η δράση αυτή έχει στόχο την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση τόσο των επαγγελματιών υγείας όσο και του γενικού πληθυσμού σχετικά με τις Μυοκαρδιοπάθειες, οι οποίες συχνά παραμένουν αδιάγνωστες, παρότι μπορεί να επιφέρουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία και τη ζωή των ασθενών.

Στο πλαίσιο της δράσης, την Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026 θα πραγματοποιηθούν τρεις μεγάλες ενημερωτικές δράσεις σε Αθήνα (Οδός Βουκουρεστίου & Βαλαωρίτου, ώρες 9.00-14.00), Θεσσαλονίκη (Πλατεία Αριστοτέλους & Μητροπόλεως, ώρες 10.00-15.00) και Ηράκλειο Κρήτης (Πεζόδρομος έξω από το Δημαρχείο, ώρες 9.00-14.00) με ειδικά περίπτερα ενημέρωσης, αποτελούμενα από Καρδιολόγους-Μέλη της ΕΚΕ, που θα παρέχουν στους πολίτες έγκυρη πληροφόρηση για τις μυοκαρδιοπάθειες, τα συμπτώματα, τους παράγοντες κινδύνου, τη σημασία του οικογενειακού ελέγχου και τις σύγχρονες δυνατότητες διάγνωσης και αντιμετώπισης των παθήσεων αυτών.

Το διάστημα που θα πραγματοποιηθούν οι ενημερωτικές δράσεις θα λειτουργήσουν κατά τις πρωινές ώρες και Open Day Clinics στην Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο ΠΓΝ Λάρισας (24/06/2026), στην Καρδιολογική Κλινική του ΓΝ Χανίων (25/06/2026) και στη Β΄Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική στο ΠΓΝ Ιωαννίνων (29/06/2026).

Παράλληλα όλη εκείνη τη εβδομάδα θα προβληθεί διαδικτυακή καμπάνια της ΕΚΕ για την ευρεία ενημέρωση τόσο των επαγγελματικών υγείας όσο και των πολιτών με έμφαση στην έγκαιρη διάγνωση και την ιατρική ακριβείας.

Η Πανελλήνια καμπάνια της ΕΚΕ για τις Μυοκαρδιοπάθειες πραγματοποιείται με την ευγενική χορηγία των εταιρειών BAYER, Chiesi, GENESIS Pharma και Pfizer.

Τι είναι οι μυοκαρδιοπάθειες;

Οι μυοκαρδιοπάθειες είναι νοσήματα που προσβάλλουν τον καρδιακό μυ, επηρεάζοντας τη δομή και τη λειτουργία της καρδιάς. Μπορούν να οδηγήσουν σε σοβαρές επιπλοκές, όπως καρδιακή ανεπάρκεια, αρρυθμίες και αιφνίδιο καρδιακό θάνατο. Οι συχνότερες μορφές τους, όπως η υπερτροφική και η διατατική μυοκαρδιοπάθεια, έχουν συχνά κληρονομικό υπόβαθρο, γεγονός που καθιστά καθοριστικής σημασίας την έγκαιρη αναγνώριση και τον προληπτικό έλεγχο.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι πολλές περιπτώσεις παραμένουν αδιάγνωστες, καθώς οι ασθενείς μπορεί να μην εμφανίζουν συμπτώματα ή να αποδίδουν τα συμπτώματά τους σε άλλες αιτίες. Αυτό αυξάνει τον κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών, ιδιαίτερα σε νέους ανθρώπους και αθλητές.

Ποιες είναι οι αιτίες;

Ορισμένες μυοκαρδιοπάθειες οφείλονται σε γενετικές παραλλαγές που επηρεάζουν την ανάπτυξη και τη λειτουργία της καρδιάς. Επειδή οι γενετικές αυτές μεταβολές μπορούν να κληρονομηθούν από γενιά σε γενιά, η διάγνωση ενός ατόμου συχνά καθιστά απαραίτητο τον έλεγχο των συγγενών πρώτου βαθμού (γονέων, αδελφών και παιδιών).

Άλλοι παράγοντες που μπορεί να οδηγήσουν στην εμφάνιση μυοκαρδιοπάθειας είναι ορισμένες ιογενείς λοιμώξεις, αυτοάνοσα νοσήματα, τοξίνες (π.χ. αλκοόλ) καθώς και φάρμακα, όπως ορισμένες θεραπείες για τον καρκίνο.

Τα συμπτώματα που χρειάζονται προσοχή

Τα συμπτώματα διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο και τη βαρύτητα της νόσου. Συχνότερα εμφανίζονται:

• Δύσπνοια και λαχάνιασμα
• Εύκολη κόπωση και μειωμένη αντοχή
• Οίδημα (πρήξιμο) στα πόδια και στους αστραγάλους
• Ζάλη ή επεισόδια λιποθυμίας, ιδιαίτερα κατά τη σωματική άσκηση

Σε ορισμένες περιπτώσεις, δυστυχώς, η πρώτη εκδήλωση της νόσου μπορεί να είναι ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος.

Οι βασικοί στόχοι της ενημερωτικής δράσης της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας

Η εκστρατεία ενημέρωσης επιδιώκει να αναδείξει:

• Τη σημασία της έγκαιρης διάγνωσης μέσω τακτικού καρδιολογικού ελέγχου.

• Τον ρόλο της ιατρικής ακριβείας και των γενετικών εξετάσεων στην εξατομικευμένη φροντίδα των ασθενών.

• Την αναγκαιότητα οικογενειακού ελέγχου όταν διαγιγνώσκεται μυοκαρδιοπάθεια σε μέλος της οικογένειας.

• Την πρόληψη του αιφνίδιου καρδιακού θανάτου μέσα από την ενημέρωση, την έγκαιρη αναγνώριση και τη συστηματική παρακολούθηση ατόμων υψηλού κινδύνου.

Κρίσιμη η ενημέρωση και η έγκαιρη διάγνωση 

Επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι σημαντικός αριθμός περιστατικών αιφνίδιου καρδιακού θανάτου σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες συνδέεται με αδιάγνωστες κληρονομικές μυοκαρδιοπάθειες. Παρότι σήμερα υπάρχουν οι δυνατότητες πρόληψης, έγκαιρης διάγνωσης και αποτελεσματικής παρέμβασης, η έλλειψη ενημέρωσης εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό εμπόδιο.

Υπολογίζεται ότι περίπου 1 στους 250 πάσχει από διατατική μυοκαρδιοπάθεια, 1 στους 500 από υπερτροφική, ενώ η περιοριστική μυοκαρδιοπάθεια είναι πιο σπάνια.

Η έγκαιρη διάγνωση μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τη ζωή των ασθενών, καθώς πολλές μορφές της νόσου παραμένουν για χρόνια χωρίς εμφανή συμπτώματα. Η αναγνώριση της πάθησης σε πρώιμο στάδιο επιτρέπει την κατάλληλη ιατρική παρακολούθηση, τη λήψη προληπτικών μέτρων και την εφαρμογή εξατομικευμένων θεραπευτικών παρεμβάσεων, μειώνοντας σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών, όπως οι επικίνδυνες αρρυθμίες, η καρδιακή ανεπάρκεια και ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος.

Ιδιαίτερα για άτομα με οικογενειακό ιστορικό μυοκαρδιοπάθειας ή αιφνίδιου θανάτου, ο προληπτικός καρδιολογικός και γενετικός έλεγχος μπορεί να οδηγήσει στην έγκαιρη ανίχνευση της νόσου πριν από την εκδήλωση συμπτωμάτων, προστατεύοντας τόσο τους ίδιους όσο και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς τους.

Μέσα από τη συγκεκριμένη κοινωνική δράση και τις επόμενες πρωτοβουλίες της, η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία φιλοδοξεί να καλύψει αυτό το σημαντικό κενό ενημέρωσης, αναδεικνύοντας τη σημασία της πρόληψης, της γενετικής συμβουλευτικής, της έγκαιρης διάγνωσης και της εξατομικευμένης ιατρικής προσέγγισης για την προστασία της καρδιαγγειακής υγείας.

Γαρύφαλλο ή γαρίφαλο: ιδιότητες, χρήσεις, πονόδοντος, δυσπεψία και κακοσμία στόματος

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακή βιολόγος, medlabnews.gr iatrikanea

Το γαρίφαλο ή γαρύφαλλο είναι γνωστό μπαχαρικό της ελληνικής κουζίνας, αλλά χρησιμοποιείται και παραδοσιακά για πονόδοντο, κακοσμία στόματος, δυσπεψία και ναυτία. Το άρθρο εξηγεί τι περιέχει, ποιος είναι ο ρόλος της ευγενόλης και ποιες χρήσεις του αναφέρονται στη διατροφή και στην παραδοσιακή ιατρική.  

Και φυσικά στις γιορτές τα γαργαλιστικά αρώματα και μυρωδιές από παραδοσιακά γλυκά και φαγητά, ανάμεσα στα αρώματα που συνοδεύουν τον μπακλαβά ή τα μελομακάρονα, ξεχωρίζει το έντονο, πικάντικο γαρίφαλο!

Το γαρίφαλο ή μοσχοκάρφι ή καρυόφυλλο είναι τo αποξηραμένo μπουμπούκι του γαριφαλόδεντρου (Syzygium Aromaticum) με καταγωγή από τις Νήσους των Μπαχαρικών (Μολούκες) της σημερινής Ινδονησίας. 

Η ονομασία γαρίφαλο ή γαρύφαλλο μάλλον αποτελεί αντιδανεισμό από την ιταλική ονομασία garofulum – καρυόφυλλο το οποίο πιθανόν να σημαίνει «σκληρό φύλλο», ενώ το γαριφαλόδεντρο δε φαίνεται να έχει άμεση βοτανολογική σχέση με το καλλωπιστικό φυτό γαρυφαλλιά (Δίανθος ο καρυόφυλλος, Dianthus caryophyllum), παρά την κοινή ελληνική ονομασία των προϊόντων τους. 

Το γαρίφαλο υπήρξε το μήλον της έριδος για πολλούς θαλασσοπόρους της αποικιοκρατίας, που προσπάθησαν να μονοπωλήσουν τις ανεκτίμητες ιδιότητες του μπαχαρικού και συνάμα βοτάνου. Σήμερα το γαρίφαλο χρησιμοποιείται τόσο στη γαστρονομία όσο και στην παραδοσιακή ιατρική για τις αξιοθαύμαστες οργανοληπτικές και θεραπευτικές του ιδιότητες.

Στη μαγειρική το μοσκοκάρφι χρησιμοποιείται για την παρασκευή πολλών ειδών Curry - μιγμάτων μπαχαρικών που χρησιμοποιούνται σε συνοδευτικές σάλτσες για πιάτα με κρέας. Χάρις στην ευγενόλη, το  αιθέριο έλαιο που περιέχεται σε ποσοστό έως και 25% στο μπαχαρικό αυτό, το μοσχοκάρφι προσδίδει στο φαγητό μια πικάντικη και γλυκιά γεύση ανατολής με έντονο άρωμα. Στην ελληνική παραδοσιακή κουζίνα, το μοσχοκάρφι συνοδεύει επίσης κοκκινιστά φαγητά και χρησιμοποιείται για την παρασκευή μιας ευρύτατης γκάμας παραδοσιακών γλυκισμάτων όπως τα σιροπιαστά.

Το γαρίφαλο είναι ένα θαυματουργό μπαχαρικό με εξαιρετικές αντιοξειδωτικές ιδιότητες. Αυτό το κατατάσσει στις αντικαρκινικές τροφές, ενώ επίσης έχει εντυπωσιακές αποτοξινωτικές και προστατευτικές ιδιότητες.

Το γαρίφαλο περιέχει σημαντικές ποσότητες αιθέριου ελαίου και φλαβονοειδή, και θεωρείται φάρμακο για πολλές παθήσεις. Περιέχει καλές ποσότητες των βιταμινών Α, C, Κ και του συμπλέγματος Β, καθώς και μέταλλα, όπως μαγγάνιο, σίδηρο, σελήνιο, κάλιο και μαγνήσιο. Είναι επίσης ισχυρό αντισηπτικό, αντιφλεγμονώδες και επίσης έχει αναισθητικές ιδιότητες που το καθιστά εξαιρετικά χρήσιμο σε ένα ευρύ φάσμα ασθενειών αλλά και υγιεινής.

Η χρήση του μπορεί να ανακουφίσει από πονόδοντο, δυσπεψία, ναυτία και ημικρανίες. Οι δράσεις του είναι πολλές στον ανθρώπινο οργανισμό. Τονώνει την κυκλοφορία του αίματος, είναι φυσικό αναλγητικό και αντισηπτικό, ενώ είναι φυσικό αντιοξειδωτικό. Το γαρίφαλο χρησιμοποιείται ως φυσικό τοπικό αναισθητικό και δρα ενάντια στην κακοσμία του στόματος. Λόγω της αναλγητικής του δράσης, μπορεί να χρησιμοποιηθεί με επιτυχία για πόνους αρθρώσεων και μυών, ενώ η αντιφλεγμονώδης δράση του το καθιστά ιδανικό και για χρήση σε πληγές και ακμή. Ως φυσικό αποχρεμπτικό, προστατεύει το άνω αναπνευστικό σύστημα, ενώ παράλληλα δρα ενάντια στην υπέρταση και προστατεύει από καρδιαγγειακές παθήσεις.

Το αιθέριο έλαιό του είναι επίσης ωφέλιμο για το κυκλοφορικό σύστημα και είναι ένας ισχυρός αναστολέας των αιμοπεταλίων το οποίο προλαμβάνει τη δημιουργία θρόμβων στο αίμα. Είναι επίσης εξαιρετικό για τα πόδια των αθλητών και για την επούλωση τραυμάτων, μώλωπες, εγκαύματα, εξανθήματα, και ψωρίαση. Αιθέριο έλαιο του γαρίφαλου είναι ένα αποτελεσματικό αποσυμφορητικό και μπορεί να χρησιμοποιηθεί με έναν ψεκαστήρα, υγραντήρα, ή αρωματοθεραπευτική μηχανή για να βοηθήσει την απολύμανση του αέρα και να βοηθήσει το αναπνευστικό σε ασθένειες όπως η ιγμορίτιδα, η φυματίωση, βρογχίτιδα, άσθμα αλλά και το βήχα.

Ποιοι είναι οι τρόποι που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε το γαρίφαλο; 

Πως μπορούμε να επωφεληθούμε από τις ιδιότητές του;

1. Καταναλώνοντας ένα – δύο γαρίφαλα μπορούμε να βοηθήσουμε στην απομάκρυνση των βλαβερών τοξινών από το σώμα.

2. Το γαρίφαλο βοηθά στην προστασία των κυττάρων και τη διέγερση της ενέργειας σε όλο το σώμα.

3. Χρησιμοποιείται ευρύτατα στην παραδοσιακή ιατρική για περιπτώσεις όπως κακοσμία του στόματος, πονόδοντος και ημικρανίες

4. Προσφέρει άμεσα ανακούφιση από τον πονόδοντο. Απλά τοποθετήστε ένα γαρύφαλλο στην πάσχουσα περιοχή για να αισθανθείτε αμέσως καλύτερα

5. Τα γαρίφαλα περιέχουν ευγενόλη, μία ουσία που τους προσδίδει το ιδιαίτερο άρωμά τους, βοηθά στο μούδιασμα και στην απάλυνση του πονόδοντου και στην υγιεινή του στόματος, καταπολεμώντας τα βακτήρια

6. Το γαρίφαλο έχει εντομοαπωθητικές ιδιότητες και απομακρύνει κουνούπια, μύγες και μυρμήγκια

7.   Έχει σημαντικές αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, και μπορεί να χρησιμοποιηθεί στη θεραπεία φλεγμονών και μολύνσεων

8. Μασώντας ένα δύο γαρίφαλα μπορείτε να ανακουφιστείτε από την δυσπεψία και τη ναυτία, καθώς έχει καταπραϋντικές, χωνευτικές και αντισπασμωδικές ιδιότητες

9. Πιστεύεται ότι σταθεροποιεί το σάκχαρο του αίματος, έχει αντιυπερτασικές ιδιότητες και προστατεύει από καρδιαγγειακές παθήσεις εμποδίζοντας τη συγκόλληση των αιμοπεταλίων

10. Οι καθαριστικές του ιδιότητες βοηθούν στην αποτοξίνωση του αίματος

11. Σύμφωνα με την Αγιουβέρδικη Ιατρική, το τσάι από γαρίφαλο μπορεί να βοηθήσει σε περιπτώσεις γρίπης και κρυώματος. Μπορεί επίσης να λειτουργήσει ως αποχρεμπτικό, βοηθώντας την απομάκρυνση των φλεμάτων. Ως φυσικό παυσίπονο και λόγω των αντιμικροβιακών του ιδιοτήτων, βοηθά στην αντιμετώπιση του πονόλαιμου

12. Χρησιμοποιείται στην παραδοσιακή κινέζικη ιατρική, ως αφροδισιακό και για την αντιμετώπιση της πρόωρης εκσπερμάτισης

13. Βοηθά στην θεραπεία των αμυχών και των μωλώπων. Σε αυτή την περίπτωση ή δεν συστήνεται η απευθείας εφαρμογή καθώς μπορεί να προκαλέσει τσούξιμο, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί μία πάστα από τριμμένο γαρίφαλο αναμεμιγμένο με ελαιόλαδο.

14. Χρησιμοποιείται στην αρωματοθεραπεία για την αντιμετώπιση της χρόνιας κόπωσης, του άγχους και της κατάθλιψης

Ρόφημα: Βάζουμε μερικά γαρίφαλα σε ένα φλιτζάνι ζεστό νερό και τα αφήνουμε για 10 λεπτά. Προσθέστε μελί κατά προτίμηση

Για τον πονόδοντο βάζετε ένα γαρίφαλο κοντά στο δόντι και το κρατάτε εκεί, εναλλακτικά μπορείτε να βάλετε λίγο γαριφαλέλαιο σε ένα βαμβάκι και το τοποθετήσετε κοντά στο δόντι.


Πηγές: ellinikabaharika.gr, preventdisease.com

Διαβάστε επίσης

• Κουρκουμάς ή κιτρινόριζα ως αντιφλεγμονώδες, αντικαρκινικό, για τον διαβήτη, την χοληστερινη, το Αλτσχάιμερ, την ακμή, τις πανάδες
• Βάλσαμο ή βαλσαμόχορτο ή σπαθόχορτο για την κατάθλιψη, τα τραύματα, το στομάχι, το άσθμα, τον καρκίνο. 
• Ρόφημα από τζίντζερ (πιπερόριζα) με λεμόνι και κανέλα για το στομάχι, αποτοξίνωση και απώλεια βάρους
• Ρόφημα με κουρκουμά για χαλάρωση και με θεραπευτικές ιδιότητες
• Σταμναγκάθι για το συκώτι, την καρδιά, το στομάχι, το δέρμα
• Ρίγανη και ριγανέλαιο, με ισχυρές αντιβακτηριακές, αντιοξιδωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες (Origanum vulgare)
• Οι θεραπευτικές ιδιότητες του ευκάλυπτου, από το κρυολόγημα και την ιγμορίτιδα μέχρι την ψωρίαση και την ακμή.

Πρώτη δημοσίευση: Δεκέμβριος 2013

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 26 Ιουνίου 2026

Τι είναι η τροπονίνη και πώς βοηθά στη διάγνωση εμφράγματος

του Κωνσταντίνου Λούβρου, M.D, medlabnews.gr iatrikanea

Η τροπονίνη είναι μία από τις βασικές αιματολογικές εξετάσεις όταν υπάρχει υποψία για έμφραγμα του μυοκαρδίου, ιδιαίτερα σε ασθενείς με πόνο στο στήθος ή άλλα ύποπτα συμπτώματα. Το άρθρο εξηγεί τι δείχνει η τροπονίνη, γιατί μπορεί να αυξηθεί, ποιος είναι ο ρόλος του ηλεκτροκαρδιογραφήματος και ποιες άλλες εξετάσεις χρησιμοποιούνται στη διάγνωση του εμφράγματος. Η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται πάντα από γιατρό, σε συνδυασμό με συμπτώματα, ΗΚΓ και κλινική εικόνα. Το έμφραγμα του μυοκαρδίου οφείλεται σε αιφνίδια απόφραξη ενός κλάδου των στεφανιαίων αρτηριών λόγω ρήξης ή διάβρωσης της αθηρωματικής πλάκας και δημιουργίας θρόμβου ο οποίος αποφράσσει πλήρως την υπεύθυνη στεφανιαία αρτηρία με αποτέλεσμα την διακοπή της κυκλοφορίας του αίματος. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα τη νέκρωση μιας περιοχής του μυοκαρδίου.

Αποτελεί επείγουσα κατάσταση, γι' αυτό και η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία κάνουν τη διαφορά μεταξύ ζωής και θανάτου.

Οι γιατροί βασίζονται στις αιματολογικές εξετάσεις ώστε να κρίνουν αν ένας ασθενής με πόνο στο στήθος παθαίνει έμφραγμα, όμως τα φυσιολογικά αποτελέσματα της εξέτασης έχουν σαν αποτέλεσμα να μη γίνεται επίσημη διάγνωση.

Είναι γνωστό ότι το οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου - καρδιακή προσβολή- είναι πρώτη  αιτία θανάτου σε άνδρες και γυναίκες παγκοσμίως.

Τα συμπτώματα του εμφράγματος μπορεί να διαφέρουν. Οι περισσότεροι ασθενείς νιώθουν έντονο πόνο στο στήθος, στην περιοχή του στέρνου, αλλά η ένταση του πόνου διαφέρει από τον ένα ασθενή στον άλλο. Μερικές φορές ο πόνος αντανακλά στο λαιμό, τη γνάθο , τον αριστερό ώμο ή και στο αριστερό χέρι. Ο ασθενής με έμφραγμα συχνά νιώθει κόπωση, δυσκολία στην αναπνοή και ναυτία. Επίσης μπορεί να έχει χλωμή όψη, να είναι κρύος και να έχει ιδρώσει.

Ορισμένες φορές το έμφραγμα του μυοκαρδίου παρουσιάζεται ως πόνος στο στομάχι , οπότε αρχικά θα πρέπει να γίνει καρδιολογικός έλεγχος για τον αποκλεισμό εμφράγματος μυοκαρδίου και στη συνέχεια να γίνει διερεύνηση και άλλων παθήσεων.

Εάν εμφανίσετε συμπτώματα εμφράγματος μυοκαρδίου θα πρέπει να μεταφερθείτε άμεσα σε νοσοκομείο. Πρέπει να καλέσετε το ΕΚΑΒ ή άλλη μονάδα επείγουσας μεταφοράς. Η έγκαιρη νοσηλεία σώζει ζωές.

Τι να κάνετε

Αν υποθέτετε ότι έχετε έμφραγμα του μυοκαρδίου τότε  πρέπει να επισκεφτείτε το συντομότερο δυνατό έναν καρδιολόγο, ο οποίος θα σας συστήσει μετά την λήψη του ιστορικού:

• καρδιογράφημα

• αναλύσεις αίματος,

• υπερηχογράφημα καρδιάς,

• σπινθηρογράφημα μυοκαρδίου.

• καρδιακό καθετηριασμό

• στεφανιογραφία.

• Tεστ κοπώσεως, εφόσον κρίνεται απαραίτητο. 

  

 To ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ) είναι μία εξέταση με την οποία καταγράφεται η ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς. Με το ΗΚΓ ελέγχεται κυρίως ο ρυθμός και η κανονικότητα των καρδιακών παλμών και η ύπαρξη ή όχι διαταραχής της καρδιακής λειτουργίας. Αποτελεί την κύρια εξέταση για τη διάγνωση εμφράγματος ή αρρυθμιών. Το καρδιογράφημα χρησιμοποιεί ηλεκτρομαγνητικά κύματα για να διερευνήσει τις διάφορες «ζώνες» του μυοκαρδίου και να επιβεβαιώσει κατ' αρχήν την ύπαρξη ή όχι του εμφράγματος, το σημείο όπου αυτό «χτύπησε», αλλά και την εξέλιξή του. Έμφραγμα σημαίνει «ανεξίτηλη βλάβη στην καρδιά», η οποία αφήνει το σημάδι της τόσο σε επίπεδο πληγής (δηλαδή στο συγκεκριμένο σημείο που επλήγη) όσο και σε επίπεδο μεγέθους της νέκρωσης που προκαλεί. Την νέκρωση αυτή «διαβάζει» σε όλη της την έκταση το καρδιογράφημα, στις πρώτες κρίσιμες στιγμές από τη διακομιδή στο νοσοκομείο. Και τις αμέσως επόμενες εβδομάδες, όμως, είναι πολύτιμο, καθώς καταγράφει την σταδιακή βελτίωση αλλά και τις μόνιμες βλάβες ή επιπλοκές που μπορεί να προκύψουν από το έμφραγμα (λ.χ. την καρδιακή ισχαιμία και τις αρρυθμίες).

Οι αναλύσεις αίματος στο έμφραγμα

Οι εξετάσεις αίματος είναι πολύ σημαντικές διότι, στη διάρκεια του εμφράγματος, τα κύτταρα του μυοκαρδίου απελευθερώνουν ορισμένα ένζυμα στο αίμα. Από τα επίπεδα αυτών των ενζύμων μπορεί να αποσαφηνιστεί η εικόνα για το πόσο μεγάλη είναι η βλάβη που υπέστη η καρδιά. Πρόκειται για ένζυμα τα οποία αυξάνονται στο αίμα του ασθενούς όταν υποστεί έμφραγμα. Συγκεκριμένα αναζητείται το ισοενζύμο ΜΒ της κρεατινοφωσφορικής κινάσης (CK-MB) και η τροπονίνη, τα οποία είναι πιο ειδικά για το έμφραγμα. Επίσης, αναζητούνται τα επίπεδα της ασπαραγινικής τρανσαμινάσης (SGOT ή AST) και της γαλακτικής αφυδρογονάσης (LDH), τα οποία αυξάνονται επίσης μετά το έμφραγμα.

Τροπονίνη

Πρόκειται για μία πρωτεΐνη που βρίσκεται στον μυοκαρδιακό ιστό και δείχνει κατά πόσο είναι πιθανό ασθενής με ύποπτα συμπτώματα να έχει υποστεί έμφραγμα, ιδίως στις περιπτώσεις εκείνες που το ηλεκτροκαρδιογράφημα δεν είναι διαγνωστικό. Πιο συγκεκριμένα η τροπονίνη αποτελεί μια πρωτεΐνη, που βρίσκεται στο μυοκάρδιο και διαδραματίζει ιδιαιτέρως σημαντικό ρόλο στη συστολή του και γενικότερα στη συστολή της καρδιάς. Η πρωτεΐνη αυτή απελευθερώνεται και κυκλοφορεί στο αίμα όταν καταστραφεί το μυοκαρδιακό κύτταρο, στην περίπτωση δηλαδή οξέος εμφράγματος. Είναι δυνατόν όμως να ανιχνευθεί και σε περιπτώσεις φλεγμονής και νέκρωσης του μυοκαρδίου, όπως π.χ. σε περιπτώσεις μυοκαρδίτιδας, μυοκαρδιοπάθειας ή καρδιακής ανεπάρκειας. Ακόμη και σε περιπτώσεις έντονου stress του μυοκαρδίου, όπως π.χ. στους δρομείς του Μαραθωνίου, μπορεί να παρατηρηθεί αύξηση της τροπονίνης.

Εν τούτοις, η κλασική εφαρμογή του test τροπονίνης αφορά την πρόωρη διάγνωση του εμφράγματος. Μόλις αρχίσει η καταστροφή των μυοκαρδιακών κυττάρων, η τροπονίνη απελευθερώνεται και η στάθμη της ανεβαίνει στο αίμα. Το διαγνωστικό αυτό τεστ αποτελεί μια εξελιγμένη μορφή της ήδη υπάρχουσας αιματολογικής εξέτασης, που γίνεται στα τμήματα επειγόντων περιστατικών των νοσοκομείων για να διαπιστωθεί αν ο ασθενής που έχει πόνο στο στήθος πράγματι έχει έμφραγμα ή κάτι άλλο. Το test τροπονίνης είναι ένα ιδιαιτέρως χρήσιμο test για την έγκαιρη διάγνωση ακόμη και ενός μικρού εμφράγματος, που πολλές φορές ούτε το ηλεκτροκαρδιογράφημα μπορεί να αναδείξει.

Οι καρδιακές τροπονίνες μπορούν να αυξηθούν σε:

• Χρήση καρδιοτοξικών φαρμάκων (χημειοθεραπεία, αλκοόλη).

• Συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια.

• Δερματομυοσίτιδα.

• Νεφρική νόσο.

• Έμφραγμα του μυοκαρδίου (σε ποσοστό 20-40% των ασθενών με στηθάγχη και με ελάχιστη μυοκαρδιακή βλάβη, χωρίς ανάσπαση του ST στο ηλεκτροκαρδιογράφημα ενδεικτική μυοκαρδιακής βλάβης, παρατηρείται αύξηση της τροπονίνης).

• Μυοκαρδίτιδα.

• Περικαρδίτιδα.

• Πολυμυοσίτιδα.

• Πνευμονική εμβολή.

Ο προσδιορισμός της τροπονίνης συνήθως παραγγέλλεται, συχνά μαζί με άλλους καρδιακούς προσδιορισμούς όπως της κρεατινοκινάσης (CK), του ισοενζύμου CK–MB, ή της μυοσφαιρίνης (myoglobin), όταν ο ασθενής εμφανίζει παρατεταμένο πόνο στο στήθος ή άλλα συμπτώματα που θα μπορούσαν να σχετισθούν με καρδιακή βλάβη. Τυπικά, ο προσδιορισμός της τροπονίνης εκτελείται 2 ή 3 φορές κατά τη διάρκεια μιας περιόδου 12 έως 16 ωρών. Σε ασθενείς με σταθερή στηθάγχη (stableangina) (αναμενόμενα επεισόδια πόνου στο στήθος ο οποίος σχετίζεται με ανεπαρκή ροή του αίματος προς την καρδιά η οποία διορθώνεται με ανάπαυση και/ή φαρμακευτική αγωγή), ο προσδιορισμός της τροπονίνης μπορεί να παραγγέλλεται όταν τα συμπτώματα του ασθενούς κλιμακώνονται, ή συμβαίνουν όταν ο ασθενής βρίσκεται σε ανάπαυση, και/ή δεν αμβλύνονται με θεραπευτική αγωγή, ενδείξεις ότι η στηθάγχη μετατρέπεται σε ασταθή, θέτοντας τον ασθενή σε πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσει καρδιακό έμφραγμα (heartattack) ή κάποιο άλλο σοβαρό καρδιακό πρόβλημα στο εγγύς μέλλον.

Τα επίπεδα της τροπονίνης θα παραμένουν υψηλά για 1-2 εβδομάδες μετά το καρδιακό έμφραγμα. Η τροπονίνη γενικά δεν επηρεάζεται από βλάβη σε άλλους μυς, έτσι μυϊκές ενέσεις, ατυχήματα, επίπονη άσκηση, και φάρμακα που μπορεί να προκαλέσουν μυϊκή βλάβη δεν επηρεάζουν τα επίπεδα της τροπονίνης.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη βρέθηκε ότι οποιαδήποτε αύξηση στην καρδιακή Τροπονίνη Τ συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο θνησιμότητας.

Ψευδώς θετικά αποτελέσματα μπορεί να υπάρξουν με την τροπονίνη T σε καταστάσεις όπως:
• η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια, 
• οι μυοπάθειες, 
• η παρουσία ετεροφιλικών αντισωμάτων.

Στεφανιογραφία: Εδώ, ένας μικρός καθετήρας εισέρχεται από κάποια επιφανειακή αρτηρία και προωθείται στην καρδιά όπου ενίεται σκιαγραφική ουσία. Με τον τρόπο αυτό απεικονίζεται η καρδιά και τα αγγεία της και φαίνεται αν υπάρχει απόφραξη στις στεφανιαίες αρτηρίες.

Σπινθηρογράφημα: Εδώ γίνεται έγχυση μιας ραδιενεργού ουσίας στην καρδιά του ασθενούς και ανιχνεύεται με τη βοήθεια κάμερας. Έτσι, εντοπίζονται οι περιοχές της καρδιάς οι οποίες έχουν υποστεί βλάβη από το έμφραγμα.

Τα εμφράγματα πρέπει να αντιμετωπίζονται γρήγορα για να ελαχιστοποιηθεί η καρδιακή βλάβη και να αντιμετωπίζονται τα προβλήματα. Η αντιμετώπιση τους τόσο τη χρήση φαρμάκων όσο και χειρουργικών επεμβάσεων. Επίσης χορηγείται αγωγή για την ανακούφιση των οξέων συμπτωμάτων που σχετίζονται με το έμφραγμα και το σύνδρομο στεφανιαίας νόσου (ΣΣΝ). Αφού αντιμετωπιστεί το αρχικό επεισόδιο ή προσβολή, συνταγογραφούνται συχνά και άλλες θεραπείες καθώς και αλλαγές στον τρόπο ζωής ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος επανεμφάνισης τους.

Όπως σε όλες τις παθήσεις της καρδιάς, ο έλεγχος της πίεσης του αίματος (δηλαδή η μείωση της υπέρτασης) πρέπει να αποτελεί το πρωταρχικό μέλημα. Φάρμακα, όπως η διγοξίνη που βοηθάει τις συσπάσεις της καρδιάς και αντιαρρυθμικά, όπως η προκαιναμίδη που βοηθούν στον συγχρονισμό των συσπάσεων, μπορεί επίσης να χορηγηθούν, αναλόγως με τον τρόπο αντίδρασης της καρδιάς. Επίσης μπορεί να δοθούν άλλα φάρμακα, όπως β-αναστολείς και φάρμακα που διαλύουν ή διασπούν τους θρόμβους του αίματος (θρομβολυτικά φάρμακα). Για την ασταθή στηθάγχη, η παιδική ασπιρίνη θεωρείται θεραπεία πρώτης επιλογής. Μερικές φορές απαιτούνται ιατρικές επεμβάσεις, όπως αγγειοπλαστική ή μεταμόσχευση στεφανιαίας αρτηρίας με μπαϊπάς. Ο γιατρός σας, μπορεί να σας συστήσει συγκεκριμένη διατροφή και άσκηση ανάλογα με την κατάσταση σας.

Διαβάστε επίσης

• Σε ποιες παθολογικές καταστάσεις αυξάνεται η CPK (κινάση της κρεατίνης). Πώς αυξάνει στο έμφραγμα του μυοκαρδίου;
• Τι πρέπει να κάνετε σε περίπτωση καρδιακής προσβολής; Πρώτες βοήθειες στο έμφραγμα
• Σε τι οφείλεται η ταχυκαρδία και πόσο επικίνδυνη μπορεί να είναι; Πώς γίνεται η διάγνωση και ποια η θεραπεία;
• Καρδιακή αρρυθμία. Τι είναι; Πόσο επικίνδυνη είναι; Πώς αντιμετωπίζεται; Πώς προλαμβάνεται;
• Τι είναι ο καρδιακός ρυθμός; Κάποια μυστικά για την μέτρηση του σφυγμού. Ποιες οι φυσιολογικές τιμές ανά ηλικία; Μέτρηση ακόμα και με smartphone