Πέτρες, λίθοι στα νεφρά, νεφρολιθίαση. Πώς δημιουργούνται; Ποιες τροφές και ποια βότανα κάνουν καλό;

του Κωνσταντίνου Λούβρου, Μ.D., medlabnews.gr iatrikanea

Τουλάχιστον το 5% του πληθυσμού παγκοσμίως πάσχει από νεφρολιθίαση. Βασικότερη αιτία για τη δημιουργία πέτρας στα νεφρά είναι η υψηλή συγκέντρωση στα ούρα μεταλλικών στοιχείων, όπως το ασβέστιο.

Το καλοκαίρι είναι η εποχή που αυξάνονται τα κρούσματα κολικού από πέτρα στο νεφρό, με τον Αύγουστο να είναι ο μήνας της κορύφωσής τους.

Η λιθίαση του ουροποιητικού είναι η δημιουργία λίθου ή λίθων μέσα στην αποχετευτική μοίρα του ουροποιητικού συστήματος. Ανάλογα λοιπόν με την εντόπιση, έχουμε λιθίαση των νεφρών (νεφρολιθίαση), λιθίαση των ουρητήρων (των σωλήνων που μεταφέρουν τα ούρα από τα νεφρά στην ουροδόχο κύστη), λιθίαση της ουροδόχου κύστης και τέλος λιθίαση της ουρήθρας (του σωλήνα που βγάζει τα ούρα από την κύστη προς τα έξω).

Πώς δημιουργούνται οι λίθοι στα νεφρά;

Τα ούρα, ως γνωστόν, περιέχουν άχρηστες ουσίες και άλατα που πρέπει να αποβληθούν από τον οργανισμό. Αυτά συνήθως είναι σε διαλυμένη μορφή και έτσι αποβάλλονται με τα ούρα χωρίς πρόβλημα. Μερικές φορές όμως, κάτω από ορισμένες συνθήκες, αυτά τα άλατα σχηματίζουν κρυστάλλους που ενώνονται μεταξύ τους και δημιουργούν πέτρες στα νεφρά. Οι κρύσταλλοι αυτοί αποτελούνται συνήθως από άλατα ασβεστίου (κυρίως οξαλικού ασβεστίου), σε κάποιες περιπτώσεις ωστόσο αποτελούνται από άλατα ουρικού οξέως.

Προϋποθέσεις δημιουργίας λίθων 

Θα πρέπει να πούμε εδώ ότι υπό φυσιολογικές συνθήκες, παρ' όλον ότι τα ούρα περιέχουν άλατα σε πολύ πυκνή διάλυση, η κρυστάλλωση των αλάτων εμποδίζεται από κάποιες ουσίες που έχουν τα ούρα, που λέγονται αναστολείς κρυσταλλώσεως. Για να δημιουργηθούν λοιπόν λίθοι θα πρέπει να υπάρξουν κάποιες από τις παρακάτω προϋποθέσεις.

Πολύ πυκνά ούρα. Ούρα δηλαδή με υπερκεκορεσμένα διαλύματα αλάτων, που μπορούν να προέλθουν είτε από αυξημένη αποβολή αλάτων από διάφορες παθολογικές αιτίες, είτε από στέρηση υγρών (αφυδάτωση).
Λίμναση των ούρων σε κάποιο σημείο του αποχετευτικού συστήματος, λόγω αποχετευτικού προβλήματος, με αποτέλεσμα την καθίζηση των αλάτων των ούρων και τη δημιουργία λίθων. Μόλυνση των ούρων (ουρολοίμωξη) από διάφορα μικρόβια που διασπούν την ουρία και δημιουργούν κατάλληλες συνθήκες καθιζήσεως και σχηματισμού λίθων από εναμμώνιο φωσφορικό μαγνήσιο (φλεγμονώδεις λίθοι).

Ενδογενείς (γονιδιακοί) παράγοντες. Έχει παρατηρηθεί ότι παρόλο σε πολλούς ανθρώπους δημιουργούνται κατά καιρούς συνθήκες ευνοϊκές για τη δημιουργία ουρολίθων, εν τούτοις δεν κάνουν όλοι οι άνθρωποι λίθους με την ίδια ευκολία. Φαίνεται λοιπόν ότι υπάρχει και γονιδιακή λιθογενετική προδιάθεση, που τη φέρνει κανείς από τη γέννηση του και έχει να κάνει και με τους αναστολείς της κρυσταλλώσεως των ούρων.

Παράγοντες κινδύνου.

 Έλλειψη υγρών. Εάν δεν πίνουμε αρκετά υγρά κυρίως νερό τότε τα ούρα είναι πυκνά και τα συγκεντρωμένα άλατα μπορεί να σχηματιστούν σε λίθο. Αυτό συμβαίνει κυρίως σε ζεστά, ξηρά κλίματα η σε ανθρώπους που έχουν έντονη φυσική δραστηριότητα χωρίς επαρκή αναπλήρωση υγρών.
Οικογενειακό ιστορικό. Αν κάποιος στην οικογένεια του έχει άτομο με νεφρολιθίαση τότε είναι πιθανότερο να κάνει και αυτός.
Δίαιτα.  Διατροφή πλούσια σε πρωτεΐνη, νάτριο(αλάτι), και φτωχή σε ασβέστιο αυξάνει τον κίνδυνο νεφρολιθίασης.
Παχυσαρκία. Τα άτομα με αυξημένο ΒΜΙ και περίμετρο μέσης και ιδιαίτερα οι γυναίκες εμφανίζουν περισσότερο λίθους.

Είδη ουρολίθων

Ανάλογα με τη χημική τους σύσταση, διακρίνουμε τους ουρόλιθους στα παρακάτω είδη, με τη συχνότητα που τους συναντάμε. Είδη Λίθων:
 

Λίθοι ασβεστίου. Περίπου τέσσερις στους πέντε λίθους είναι από ασβέστιο, συνήθως με την μορφή του οξαλικού ασβεστίου. Το οξαλικό οξύ βρίσκεται σε μερικά φρούτα και λαχανικά ωστόσο το περισσότερο παράγεται στο συκώτι. Διαιτητικοί παράγοντες υψηλές δόσεις βιταμίνης D, επέμβαση εντερικής παράκαμψης, και αρκετές άλλες μεταβολικές διαταραχές αυξάνουν τη συγκέντρωση ασβεστίου ή οξαλικού στα ούρα.

Φλεγμονώδεις λίθοι. Είναι συχνότερες σε γυναίκες και είναι σχεδόν πάντοτε το αποτέλεσμα ουρολοιμώξεων. Μπορεί να είναι τόσο μεγάλοι ώστε να καταλαμβάνουν όλη την αποχετευτική μοίρα του νεφρού, διαμορφώνοντας το χαρακτηριστικό σχήμα του κοραλλειοειδή λίθου.
 
Λίθοι ουρικού οξέος. Οι πέτρες αυτές σχηματίζονται από ουρικό οξύ, ένα υποπροϊόν του μεταβολισμού των πρωτεϊνών. Όπως είναι αναμενόμενο σχετίζονται με την υπερβολική κατανάλωση κρέατος

Λίθοι κυστίνης. Αφορούν μόνο ένα μικρό ποσοστό των λιθιασικών ασθενών. Είναι μια κληρονομική μεταβολική διαταραχή που προκαλεί απέκκριση υπερβολικών ποσοτήτων κάποιων αμινοξέων στα ούρα.(κυστινουρία).

Η γνώση της χημικής σύστασης των ουρολίθων έχει μεγάλη σημασία για τη θεραπευτική αντιμετώπιση, αλλά και για την πρόληψη της κάθε περίπτωσης, όπως θα δούμε παρακάτω.

Συμπτώματα Λιθίασης 

Η λιθίαση του ουροποιητικού εμφανίζεται κλινικά σαν οξύς πόνος, ο γνωστός μας κολικός, δηλαδή πόνος στην οσφυϊκή χώρα με αντανάκλαση στο πλάγιο κοιλιακό τοίχωμα και στα έξω γεννητικά όργανα. Ο ασθενής που πονά κινείται χαρακτηριστικά συνεχώς μη μπορώντας να βρει ανακούφιση σε καμία θέση.

Γενικά ένας ασθενής με πέτρα στο ουροποιητικό μπορεί να εμφανίσει τα ακόλουθα συμπτώματα:

• Πόνο στην πλάτη και στα πλάγια της κοιλιάς που επεκτείνεται μπροστά και χαμηλά στις βουβωνικές χώρες και τα γεννητικά όργανα και έρχεται κατά κύματα

• Ναυτία, έμετο

• Τσούξιμο στην ούρηση

• Αιματουρία

• Συχνουρία

• Πυρετό με ρίγος, αν συνυπάρχει ουρολοίμωξη

Οι περισσότεροι λίθοι περνούν απαρατήρητοι μέχρι να προκαλέσουν έντονη συμπτωματολογία. Άλλες φορές ανακαλύπτονται τυχαία στα πλαίσια απεικονιστικού ελέγχου για αιματουρία ή κάποια άλλη πάθηση.

Διάγνωση της Λιθίασης

Η διάγνωση της λιθίασης σε μεγάλο ποσοστό τίθεται από τα συμπτώματα του ασθενούς και τεκμηριώνεται από τις απεικονιστικές και εργαστηριακές εξετάσεις. Οι συνήθεις απεικονιστικές εξετάσεις που γίνονται για τη διάγνωση της λιθίασης είναι :

-Απλή ακτινογραφία (Ν.Ο.Κ.): Αναδεικνύει την πλειονότητα των λίθων των νεφρών και κλασικά γίνεται σε κάθε ασθενή. Ωστόσο 2 στις 10 πέτρες δεν είναι εμφανείς στην απλή ακτινογραφία (ακτινοδιαπερατοί λίθοι) και γι’ αυτό συνδυάζεται και με άλλες εξετάσεις.

-Υπερηχογράφημα νεφρών – κύστεως: Είναι εύκολη και απλή εξέταση. Δίνει πληροφορίες για την κατάσταση των νεφρών, την παρουσία λίθων και κυρίως αν υπάρχει εμπόδιο στην ροή των ούρων (απόφραξη). Δεν απεικονίζει όμως τους μικρούς λίθους του νεφρού ή λίθους του ουρητήρα.

-Αξονική τομογραφία: Η απεικονιστική αυτή μέθοδος μας παρέχει μια λεπτομερή απεικόνιση του ουροποιητικού συστήματος. Ανακαλύπτει κάθε είδους λίθου, ακόμη και αυτούς που λόγω σύστασης δεν φαίνονται στην απλή ακτινογραφία.

-Ενδοφλέβια πυελογραφία: Αποτελεί παλιότερη μέθοδο απεικόνισης του ουροποιητικού και δε χρησιμοποιείται συχνά. Ο έλεγχος συμπληρώνεται με εξετάσεις αίματος και ούρων.

Θεραπεία 
Οι λίθοι που έχουν μέγεθος μικρότερο από 5mm έχουν μεγάλη πιθανότητα να αποβληθούν μόνοι τους, ενώ οι μεγαλύτεροι είναι λιγότερο πιθανό. 
Η θεραπεία του ασθενούς με νεφρολιθίαση έχει δύο άξονες.
 Ο ένας είναι η εξάλειψη των ήδη υπαρχόντων λίθων ή των επιπλοκών τους. Ο άλλος είναι η αποτροπή επανεμφάνισης λίθου.
 Προέχει  πάντα η αντιμετώπιση της τυχούσας λοίμωξης των στάσιμων ούρων και το «ξεβούλωμα» του νεφρού σε περίπτωση σφηνωμένου στον ουρητήρα λίθου. Αυτό γίνεται στο νοσοκομείο με ταυτόχρονη χορήγηση αντιβιοτικών και άρση του κολλήματος μέσω τοποθέτησης ενός λεπτού σωλήνα ( JJ Stent) μέσα στον ουρητήρα για παροχέτευση των ούρων και ανακούφιση του νεφρού.
Σε ύστερο χρόνο μπορεί να γίνει αντιμετώπιση αυτού καθεαυτού του λίθου. 
Ευτυχώς τα τελευταία 20 χρόνια ανακαλύφθηκε και τελειοποιήθηκε η μέθοδος της Εξωσωματικής Λιθοτριψίας. Χρησιμοποιούνται κρουστικά κύματα που σπάνε τον λίθο σε μικρότερα κομματάκια τόσο μικρά ώστε να μπορούν να περάσουν από το νεφρό, στον ουρητήρα, στην κύστη και να αποβληθούν.  Είναι  μια διαδικασία που κρατά περίπου 1 ώρα και ο ασθενής πάει σπίτι του αμέσως μετά με οδηγίες για άφθονα υγρά και παυσίπονα αν χρειάζονται. 
Με την μέθοδο αυτή αντιμετωπίζονται οι περισσότερες πέτρες του νεφρού και του ουρητήρα χωρίς ο ασθενής να υποβληθεί σε κάποιου είδους επέμβαση. Μπορεί όμως να χρειαστούν περισσότερες από μία συνεδρίες λιθοτριψίας για να σπάσει και να αποβληθεί εντελώς μια πέτρα, συνήθως όμως 2 με 3 αρκούν.
 Κάποιες φορές  η πέτρα είναι πολύ σκληρή για να σπάσει με την εξωσωματική λιθοτριψία  ή όπως συχνότερα συμβαίνει υπάρχει στένωμα ουρητήρα. Τότε θέση έχει η χειρουργική επέμβαση  που θα σπάσει την πέτρα και θα διορθώσει το τυχόν στένωμα του ουρητήρα. Αυτή είναι η Ουρητηρολιθοτριψία  όπου γίνεται το εξής. Υπό αναισθησία εισάγεται ένα λεπτό ενδοσκόπιο δια της ουρήθρας εντός του ουρητήρα έως την πέτρα που διαλύεται με την χρήση ειδικού Laser. Τα σύγχρονα εύκαμπτα ενδοσκόπια σε συνδυασμό με τον πεπειραμένο χρήστη μπορούν να προσεγγίσουν οποιαδήποτε πέτρα εντός του ουρητήρα ή ακόμα και του νεφρού. Το εξιτήριο γίνεται το επόμενο πρωί καθώς η επέμβαση αυτή είναι πολύ καλά ανεκτή ακόμη και σε άτομα με βεβαρυμένο ιατρικό ιστορικό.
 Σε μεγαλύτερες πέτρες (κοραλειοειδείς) του νεφρού γίνεται Διαδερμική Νεφρολιθοτριψία. Σε αυτή γίνεται μια μικρή τομή/οπή στην πλάτη και εισάγεται στο νεφρό ένα νεφροσκόπιο. Ακολουθεί θραύση του λίθου με υπερήχους ή Laser. Εξιτήριο δίνεται μετά από 3 συνήθως μέρες. Σε πολύ μεγάλους λίθους που καταλαμβάνουν όλα τα διαμερίσματα του νεφρού μπορεί να μείνουν υπολείμματα που αντιμετωπίζονται με εξωσωματική λιθοτριψία. 
Η ανοικτή χειρουργική με τομή, έπαψε να έχει ρόλο στην θεραπεία της λιθίασης και των επιπλοκών της με την  της ανάπτυξη της υποειδικότητας της ενδοουρολογίας τα τελευταία 15 χρόνια.

Πρόληψη

Υπάρχουν κάποιοι γενικοί κανόνες και μέτρα που μπορούν και πρέπει να εφαρμόζονται για την πρόληψη όλων των λιθιάσεων ανεξαρτήτως αιτιολογίας. Το βασικότερο η λήψη άφθονων υγρών, κυρίως νερού, που να εξασφαλίζουν αποβολή ούρων πάνω από 2 λίτρα ημερησίως.
 Προσπαθήστε να καταναλώνετε 2,5-3 λίτρα υγρών την ημέρα. Νερό με ανθρακικό προστατεύει μάλλον περισσότερο από το σκέτο νερό. Πολύ καλοί θεωρούνται οι χυμοί πορτοκαλιού, λεμονιού και γκρέιπφρουτ. Αποφύγετε το τσάι και την κόκα κόλα. Καφέ μπορείτε να πίνετε άφοβα μέχρι 500ml την ημέρα, πάντα όμως με άφθονη συνοδεία νερού. Εάν είναι δυνατό, προσπαθήστε να πίνετε το βράδυ λίγο πριν κοιμηθείτε 300- 500ml υγρών, διότι το βράδυ και κατά τον ύπνο η διαδικασία δημιουργίας λίθων από το σώμα βρίσκεται στο αποκορύφωμά της.

Διατηρείστε φυσιολογικό σωματικό βάρος

Μείνετε υγιής κάνοντας γυμναστική και ακολουθώντας μια ισορροπημένη, καλή δίαιτα. Μειώστε το σωματικό σας βάρος ή προσπαθήστε τουλάχιστον να μην παχύνετε. Οι παχύσαρκοι ασθενείς βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσουν πέτρες στα νεφρά. Επίσης η θεραπεία ασθενών με πέτρα στα νεφρά είναι πολύ πιο δύσκολη και τα αποτελέσματά της υποδεέστερα από την θεραπεία των ασθενών με φυσιολογικό σωματικό βάρος.

Υγιεινή Διατροφή

Καταναλώνετε πολλά φρούτα και λαχανικά. Αποφύγετε τρόφιμα που περιέχουν οξαλικό οξύ. Μερικά χαρακτηριστικά είναι τα σπαράγγια, οι φράουλες, το τσάι, η μαύρη σοκολάτα και το σπανάκι. Αποφύγετε την αυξημένη πρόσληψη πρωτεϊνών (αυγά, κρέας, αλλαντικά). Κατανάλωση πρωτεϊνών πάνω από 50gr την ημέρα αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης πέτρας στα νεφρά. Παρόλο που πολλές πέτρες είναι από ασβέστιο είναι λάθος να αποφεύγετε τροφές με ασβέστιο όπως γάλα ή γιαούρτι. Έχει αποδειχθεί ότι εάν δεν καταναλώνετε καθόλου ασβέστιο ο κίνδυνος να εμφανιστούνε πέτρες ασβεστίου είναι ο ίδιος με μια διατροφή πλούσια σε ασβέστιο και πολύ μεγαλύτερος από μια διατροφή με ισορροπημένη πρόσληψη ασβεστίου. Να αποφεύγετε τα συμπληρώματα βιταμίνης D, διότι ενδέχεται να αυξήσουν το ποσοστό οξαλικού ασβεστίου στον οργανισμό.

Βότανα

Σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου της Κίνας, το πράσινο τσάι βοηθά στη διάσπαση των ενώσεων του οξαλικού ασβεστίου, με αποτέλεσμα οι κρύσταλλοι που σχηματίζονται να έχουν διαφορετικό σχήμα. Ως εκ τούτου, μειώνονται σημαντικά οι πιθανότητες να ενωθούν οι κρύσταλλοι σχηματίζοντας πέτρες στα νεφρά. Κατά τη διάρκεια της έρευνας οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν εξελιγμένα ηλεκτρονικά μέσα και τεχνικές για να εξετάσουν την επίδραση του πράσινου τσαγιού στους κρυστάλλους οξαλικού ασβεστίου. 
Το κιτρικό οξύ του χυμού του λεμονιού βοηθά στη διάλυση της πέτρας στα νεφρά και των εναποθέσεων ασβεστίου.

Βότανα όπως το Ευπατόριο το πορφυρό, η Υδράγγεια, ο Αφανής, η Παριετάρια, η Κολισόνια και το Άγριο καρότο εμπίπτουν στην κατηγορία των αντιλιθικών και διουρητικών
 Τα ουρικά μαλακτικά όπως τα γένια του Καλαμποκιού, η Αγριάδα και τα φύλλα Αλθαίας θα ανακουφίσουν τις βλεννογόνους μεμβράνες και θα τις προφυλάξουν από τον ερεθισμό που προκαλείται από την τριβή.
 Αν υπάρχουν ενδείξεις λοίμωξης ή έστω και τάση για εμφάνιση της, πρέπει να χρησιμοποιηθούν αντιμικροβιακά όπως ο Αρκτοοτάφι/λος, η Εχινάκια ή η Αχιλλέα.

Ελέγξτε την παραθορμόνη σας

Εάν έχετε επανειλημμένως πέτρες ασβεστίου, ζητήστε από τον ιατρό σας να ελέγξει την λειτουργία των παραθυρεοειδών αδένων σας. Αυτό μπορεί να γίνει με την μέτρηση της παραθορμόνης στο αίμα. Εάν κάποια διαταραχή της λειτουργίας των παραθυρεοειδών γίνει αντιληπτή, θα πρέπει να θεραπευθεί ανάλογα. Παρόλο που έχετε μια ισορροπημένη δίαιτα και πίνετε πολλά υγρά μπορεί να εμφανίζονται πέτρες κυστίνης. Σε αυτή την περίπτωση χρειάζεστε ειδικές εξετάσεις που αφορούν τον μεταβολισμό σας. Πάντως αυτές οι πέτρες συναντώνται σπάνια.

Συνεχείς Έλεγχοι

Ακόμα και εάν δεν έχετε καθόλου ενοχλήματα από τα νεφρά, καλό είναι να κάνετε έναν υπερηχοτομογραφικό έλεγχο των νεφρών σας μια φορά τον χρόνο. Εάν έχετε ενοχλήματα, ή εάν στον υπέρηχο προκύψει κάποιο ύποπτο εύρημα, θα πρέπει να υποβληθείτε σε ακτινογραφία. Εάν τελικά διαγνωστείτε με πέτρα στα νεφρά, ακόμα και εάν αρχικά δεν έχετε ενοχλήματα, επισκεφτείτε τον ουρολόγο σας όσο το δυνατόν συντομότερο.

Η νεφρολιθίαση αποτελεί μια πολυπαραγοντική διαταραχή αλλά στη σημερινή εποχή υπάρχει η δυνατότητα αντιμετώπισης της λιθίασης με διάφορες μεθόδους και με υψηλά ποσοστά επιτυχίας. Τα μέτρα και η θεραπευτική αγωγή είναι διαφορετικά για την κάθε περίπτωση και θα πρέπει να εφαρμοστούν με τις οδηγίες του θεράποντα γιατρού.

Διαβάστε επίσης

• Πώς θα αποφύγετε τις πέτρες στα νεφρά και τι διατροφή πρέπει να ακολουθήσετε για να αντιμετωπίσετε την νεφρολιθίαση;
• Τι είναι η οξεία νεφρική βλάβη και ποιοι οι παράγοντες που την προκαλούν; Παγκόσμια Ημέρα Νεφρού.
• Μαϊντανός για διουρητικό, για τονωτικό και για μελανιές, αλλά με προσοχή

Το εθιμικό δρώμενο των Μωμόγερων (video)

medlabnews.gr 

Το εθιμικό δρώμενο των Μωμόγερων, ένα από τα πιο γνωστά δρώμενα του εορταστικού δωδεκαημέρου, ξεκινά την επομένη των Χριστουγέννων και διαρκεί έως και λίγο μετά την εορτή των Φώτων.

Οι χορευτικοί θίασοι των Μωμόγερων αποτελούνται από μια ομάδα νεαρών που είναι οι χορευτές ντυμένοι με τις παραδοσιακές τους στολές όπου πειθαρχούν στις εντολές και εκτελούν παραγγέλματα του αρχηγού της ομάδας. Επίσης, τη νύφη και τον διάβολο ή κάποιον ντυμένο ως γέρο που κατά τη διάρκεια του δρώμενου θα προσπαθήσει να κλέψει τη νύφη. Το κλέψιμο της νύφης είναι κοινό, το συναντά κανείς σε όλες τις παραλλαγές του εθίμου και συμβολίζει, όπως λέγεται, την αρπαγή της Περσεφόνης από τον Πλούτωνα. Το περιεχόμενο των παραστάσεων του θιάσου είναι κατά κανόνα κωμικό και ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να λάβει και κοινωνικές διαστάσεις

Συνοδεία της ποντιακής λύρας οι Μωμόγεροι γυρίζουν όλες τις γειτονιές του χωριού, χορεύουν και τραγουδούν σε κάθε σπίτι με ευχές για τη νέα χρονιά. Το έθιμο μπορεί να διαρκέσει μέχρι και τρεις ημέρες και ολοκληρώνεται αφού τα Μωμογέρια περάσουν από όλα τα σπίτια.

Πραγματοποιείται σε οκτώ δημοτικά διαμερίσματα της Κοζάνης, στον Τετράλοφο, Άγιο Δημήτριο, Αλωνάκια, Σκήτη, Πρωτοχώρι, Κομνηνά, Ασβεστόπετρα, Καρυοχώρι και συνδέεται με την ισχυρή παράδοση που κράτησαν ζωντανή οι πρόσφυγες που προέρχονταν από ορισμένες περιοχές του Πόντου.

To έθιμο των Μωμόγερων πρόσφατα συμπεριελήφθη μετά από πρόταση του υπουργείου Πολιτισμού στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας (ΟΥΝΕΣΚΟ).

Διαβάστε επισης

Έθιμα και εκδηλώσεις την εορτή των Φώτων, στην Ελλάδα

Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού. Βασική αιτία γαστρικού και πεπτικού έλκους (Video).

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Ένας στους δέκα Έλληνες είναι φορέας του ελικοβακτηρίδιου του πυλωρού  και  από τους φορείς, ένας στους έξι θα αναπτύξουν πεπτικό έλκος στη διάρκεια της ζωής τους, ενώ το 90% των πασχόντων από έλκος είναι αποδεδειγμένα φορείς του μικροβίου.

Το ελικοβακτηρίδιο μπορεί να ανιχνευτεί με απλές εξετάσεις. Η έγκαιρη ανίχνευση και η αντιμετώπισή του ελικοβακτηρίδιου του πυλωρού, μπορεί να προλάβει χρόνιες φλεγμονές, όπως η  γαστρίτιδα και η δωδεκαδακτυλίτιδα.

Το 1983 οι B.J. Marshall και J.R. Warren διαπίστωσαν ότι στο στομάχι πολλών ασθενών που έπασχαν από χρόνια γαστρίτιδα ή πεπτικό έλκος υπήρχε ένα μικρόβιο το οποίο κατάφεραν να καλλιεργήσουν και να απομονώσουν και το ονόμασαν, λόγω του σχήματος και της θέσης του, Ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού.

Για την ανακάλυψή τους δε αυτή τιμήθηκαν με το βραβείο Νόμπελ Ιατρικής το 2005.

Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού είναι μια μορφή μικροβίου που ζει στην βλέννα η οποία καλύπτει την επιφάνεια του στομάχου και του δωδεκαδακτύλου. Είναι συνήθως μια μακροχρόνια λοίμωξη και δεν δημιουργεί ιδιαίτερα προβλήματα. Παρόλα αυτά σχετίζεται με το πεπτικό έλκος.

Το πεπτικό έλκος

Το πεπτικό έλκος μοιάζει με τις πληγές που έχουμε κατά καιρούς στο στόμα. Είναι ευαίσθητα σημεία ελλειμμάτων στην επιφάνεια του στομάχου η του δωδεκαδακτύλου.

Γαστρικά και δωδεκαδακτυλικά έλκη

Γαστρικά έλκη είναι τα έλκη στο στομάχι και δωδεκαδακτυλικά έλκη είναι εκείνα του δωδεκαδακτύλου. Είναι αποδεδειγμένο πλέον ότι το ελικοβακτηρίδιο το κύριο αίτιο των πεπτικών ελκών.

Από που προέρχεται το ελικοβακτηρίδιο

Το ελικοβακτηρίδιο είναι μικρόβιο που μολύνει τον άνθρωπο. Τα ζώα έχουν παρόμοια μικρόβια τα οποία όμως δεν μολύνουν τους ανθρώπους .Το ελικοβακτηρίδιο μεταφέρεται από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Πώς μολύνεται ο άνθρωπος;

Είναι ακόμη άγνωστο πώς αυτό το μικρόβιο μεταφέρεται από τον ένα άνθρωπο στον άλλο. Αυτά τα βακτηρίδια σπάνια ανευρίσκονται στο σάλιο, στο γαστρικό υγρό η στα κόπρανα. Η τελευταία θεωρία είναι οι άνθρωποι είναι εξαιρετικά λοιμογόνοι για λίγες μέρες η εβδομάδες και η μετάδοση γίνεται με τα δάκτυλα που έρχονται σε επαφή με μολυσμένο εμετό η κόπρανα. Η καλή υγιεινή στο σπίτι περιορίζει την μετάδοση.

Πόσο διαρκεί η λοίμωξη;

Είναι μια μακροχρόνια λοίμωξη για τους περισσότερους ασθενείς. Χωρίς ιατρική βοήθεια ο μολυσμένος άνθρωπος είναι ανίκανος να απαλλαχτεί από το μικρόβιο. Μακροχρόνια λοίμωξη, ίσως πάνω από 50 έτη έχει σαν αποτέλεσμα την απώλεια της βλέννας του στομάχου. Σε αυτό το στάδιο η λοίμωξη εξαφανίζεται σε ορισμένους ασθενείς

Που εγκαθίσταται και ζει το ελικοβακτηρίδιο;

Το ανθρώπινο στομάχι έχει ένα λεπτό στρώμα βλέννας που καλύπτει την εσωτερική επιφάνεια του στομάχου. Αυτή η βλέννα έχει προστατευτικό ρόλο ενεργώντας σαν εμπόδιο ανάμεσα στο οξύ του στομάχου και το ευαίσθητο τοίχωμα του στομάχου. Το δωδεκαδάκτυλο έχει επίσης αυτό το είδος της βλέννας, ειδικά εάν το στομάχι εκκρίνει πολύ οξύ, και σε αυτούς τους ασθενείς το ελικοβακτηρίδιο επίσης επιζεί στην εσωτερική επιφάνεια του δωδεκαδάκτυλου. Τα ελικοβακτηρίδιο προσαρμόζεται να ζει ειδικά σε αυτό το στρώμα της βλέννας.

Τι προκαλεί;

Το ελικοβακτηρίδιο ερεθίζει την εσωτερική επιφάνεια και προκαλεί φλεγμονή στο στομάχι(γαστρίτιδα). Το ελικοβακτηρίδιο επίσης είναι σημαντικό στη ανάπτυξη πεπτικού έλκους. Ένας συνδυασμός παραγόντων , που συμπεριλαμβάνουν το ελικοβακτηρίδιο, το γαστρικό οξύ , το γενετικό υπόβαθρο , η χρησιμοποίηση της ασπιρίνης ή φαρμάκων για αρθρίτιδα και το κάπνισμα μπορεί να συνδυάζονται για να προκαλέσουν έλκος στο στομάχι η στο δωδεκαδάκτυλο. Είναι δυνατό ένα μικρό ποσοστό του πληθυσμού που μολύνεται να αναπτύξει καρκίνο στο στομάχι αργότερα στη διάρκεια της ζωής. Αυτό γίνεται εξαιτίας της χρόνιας φλεγμονής, με τη πάροδο του χρόνου, της εσωτερικής επιφάνειας του στομάχου. Δεν υπάρχουν δεδομένα σήμερα ότι η εκρίζωση του ελικοβακτηριδίου ελαττώνει τον κίνδυνο του γαστρικού καρκίνου.

Χωρίς θεραπεία , σχεδόν κάθε ασθενής που πάσχει από έλκος υποφέρει από επαναλαμβανόμενα επώδυνα επεισόδια έλκους. Παρόλα αυτά , τέτοια επεισόδια υποτροπών γίνονται εξαιρετικά σπάνια εάν το ελικοβακτηρίδιο « καθαριστεί με φαρμακευτική θεραπεία» Εκριζώνοντας το μικρόβιο δίνεται η δυνατότητα οριστικής θεραπείας στα περισσότερα γαστρικά και δωδεκαδακτυλικά έλκη.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Όταν μολύνεστε με το ελικοβακτηρίδιο , δημιουργούνται αντισώματα για να πολεμήσουν το μικρόβιο. Είναι δυνατόν να ανιχνεύσετε αυτά τα αντισώματα με μια εξέταση αίματος. Το ελικοβακτηρίδιο μπορεί επίσης να βρεθεί παίρνοντας βιοψίες από την εσωτερική επιφάνεια του στομάχου. Υπάρχει επίσης το τεστ αναπνοής. Αυτό το τεστ περιλαμβάνει την κατάποση μιας ουσίας που διασπάται στο στομάχι εάν είναι παρόν το μικρόβιο. Τα παραγόμενα προϊόντα ανιχνεύονται στην αναπνοή. Το τεστ αναπνοής είναι ίσως η πιο ακριβής και ευαίσθητη μέθοδος για να δείξει εάν υπάρχει η όχι το μικρόβιο. Είναι πάρα πολύ χρήσιμη για να δείξει εάν η θεραπεία έχει «σκοτώσει το μικρόβιο»

Ποια είναι η θεραπεία;

Το ελικοβακτηρίδιο αντιμετωπίζεται με αντιβιοτικά. Δυστυχώς το βακτηρίδιο αποδείχτηκε ότι είναι δύσκολο να καθαριστεί από το ανθρώπινο στομάχι. Αυτό συμβαίνει γιατί είναι δύσκολο να υπάρχουν υψηλές συγκεντρώσεις του αντιβιοτικού στη βλέννα που καλύπτει το στομάχι. Οι περισσότερες θεραπείες περιλαμβάνουν τη κατάποση πολλών διαφορετικών τύπων φαρμάκων ταυτόχρονα για 7-28 ημέρες. Αυτό περιλαμβάνει ένα η δύο αντιβιοτικά και ένα φάρμακο που καταστέλλει την παραγωγή οξέος. Σχεδόν κάθε λοίμωξη με το ελικοβακτηρίδιο μπορεί να θεραπευτεί εάν η θεραπεία ολοκληρώνεται. Η θεραπεία μπορεί να έχει κάποιες μικρές παρενέργειες, όπως διαταραχή της γεύσης , ναυτία ή ήπια διάρροια. Πολλές συνδυασμένες θεραπείες είναι μόνο για μία εβδομάδα αλλά εάν κάποια από αυτά τα συμπτώματα γίνονται μη ανεκτά , χρειάζεται να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας.

Ασθενείς με αποδεδειγμένη ύπαρξη πεπτικού έλκους είναι οι ιδανικοί ασθενείς για να κάνουν θεραπεία εκρίζωσης του ελικοβακτηριδίου. Αυτοί οι ασθενείς θα κάνουν μακροχρόνια αν όχι ριζική θεραπεία του έλκους τους, εάν η θεραπεία καθαρίσει όλα τα ίχνη του ελικοβακτηριδίου από το στομάχι. Παρόλα αυτά εάν είναι δύσκολο να καθαρίσει τελείως το στομάχι. Ασθενείς με έλκος προστατεύονται από την υποτροπή με μακροχρόνια καθημερινή θεραπεία χρησιμοποιώντας φάρμακα που ελαττώνουν τη γαστρική οξύτητα.

 ΠΗΓΗ: MEDLAB Ιατρικό Ινστιτούτο

Διαβάστε επίσης

• Ταλαιπωρείστε συχνά από καούρες; Που οφείλονται και πώς μπορείτε να αντιμετωπίσετε την γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, αλλάζοντας απλές συνήθειες;
• Tα συμπτώματα του καρκίνου του στομάχου. Τροφές που βοηθούν στην πρόληψη. Γιατί δεν πρέπει να παίρνουμε φάρμακα για το στομάχι στην τύχη;

• Έχετε δυσφορία, βαρυστομαχιά από το πολύ φαγητό; Τι μπορεί να κάνετε;

• Πονάτε στο στήθος; Είναι καρδιά ή στομάχι; Πότε πρέπει να καλέσετε βοήθεια και να πάτε αμέσως στο νοσοκομείο;
• Πεπτικό έλκος με καούρες, πόνο και δυσφορία στο πάνω μέρος της κοιλιάς. Ποια η κατάλληλη διατροφή; Αφεψήματα με βότανα
• Ενοχλήσεις στο στομάχι; Μπορεί να οφείλονται στο ελικοβακτηρίδιο

Μια 16χρονη έσωσε παιδί που πνιγόταν από αγγούρι. Δείτε τι έκανε για να ξέρετε να το κάνετε και εσείς. Η λαβή Χάιμλιχ.

επιμέλεια medlabnews.gr iatrikanea

Η 16χρονη Μαρία Λαζαρίδη από το Πευκοχώρι Χαλκιδικής περιγράφει πώς με απόλυτη ψυχραιμία και επαγγελματισμό έσωσε τη ζωή ενός 10χρονου αγοριού.

Η επέμβαση της ήταν σωτήρια με χτυπήματα στην πλάτη και τη λαβή Χάιμλιχ, δίνοντας ανάσα στο μικρό αγόρι που αδυνατούσε να αναπνεύσει καθώς στον λαιμό του είχαν σταθεί τρία κομμάτια από αγγούρι.

Ο 10χρονος έτρωγε σε κατάστημα εστίασης της περιοχής όταν συνέβη το περιστατικό και η έφηβη Μαρία, χωρίς δεύτερη σκέψη, έτρεξε για να προσφέρει τις πρώτες βοήθειες.

«Το παιδάκι που σώσαμε, ήρθε με τη μαμά του και μας ευχαρίστησε», είπε η 16χρονη Μαρία από τη Χαλκιδική η οποία εκπαιδεύτηκε στις πρώτες βοήθειες από τα 9 της, μέσω της οργάνωσης «Kids Save Lives», γνώση που αποδείχτηκε σωτήρια για το μικρό παιδί που πνιγόταν από φαγητό.

«Όλοι μπορούν να σώζουν ζωές, εγώ είμαι μόνο ένα από τα 130.000 παιδιά που έχουν εκπαιδευτεί στην παροχή πρώτων βοηθειών μέσω του Kids Save Lives» τόνισε η μικρότερη εκπαιδεύτρια πρώτων βοηθειών της Ευρώπης που μίλησε για την ηρωική της πράξη.

Πάντως, δεν είναι η πρώτη φορά που η 16χρονη σώζει ζωές. Η Μαρία έχει επέμβει σωτήρια άλλες επτά φορές από τα 12 της χρόνια, τέσσερις φορές έχει κάνει ΚΑΡΠΑ ενώ έχει σώσει και δύο άτομα από πνιγμό.

Η Μαρία γνωρίζει πολύ καλά πώς να αντιδράσει σε επείγουσες καταστάσεις καθώς είναι πιστοποιημένη διασώστης τα τελευταία 7 χρόνια στο Kids Save Lives και η μικρότερη εκπαιδεύτρια σε όλη την Ευρώπη.

Δείτε βίντεο: Η λαβή Χάιμλιχ της 16χρονης έσωσε το παιδί που πνιγόταν - «Όλοι μπορούν να το κάνουν»

Έφτιαξαν ιό που συρρικνώνει τους καρκινικούς όγκους του παχέος εντέρου, των πνευμόνων, του μαστού, των ωοθηκών και του παγκρέατος

επιμέλεια medlabnews.gr

Επιστήμονες χορήγησαν την πρώτη δόση μιας πειραματικής αγωγής με βάση έναν γενετικά τροποποιημένο ιό που σκοτώνει επιλεκτικά τα καρκινικά κύτταρα, ενώ παράλληλα ενισχύει την ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού στη νόσο.

Οι ερευνητές ελπίζουν ότι η θεραπεία αυτή, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο μιας μικρής κλινικής δοκιμής, μπορεί να βοηθήσει, σε συνδυασμό με άλλα υπάρχοντα φάρμακα, τους ασθενείς με συμπαγείς όγκους.

Ο ιός CF33-hNIS, ή Vaxinia, αναπτύχθηκε αρχικά από ερευνητές του Αντικαρκινικού Κέντρου City of Hope στην Καλιφόρνια. Τώρα αναπτύσσεται από κοινού με την εταιρεία Imugene Limited, με έδρα την Νέα Νότια Ουαλία, στην Αυστραλία.

Ο Vaxinia χαρακτηρίζεται ως ογκολυτικός ιός, που σημαίνει ότι στοχεύει και μολύνει τα καρκινικά κύτταρα. Αυτός ο γενετικά τροποποιημένος ιός όχι μόνο μολύνει και βλάπτει τα καρκινικά κύτταρα, αλλά τα καθιστά και πιο αναγνωρίσιμα από το ανοσοποιητικό σύστημα. Σε προκλινικά εργαστηριακά πειράματα σε ζώα, ο ιός έχει αποδειχθεί ότι συρρικνώνει τους καρκινικούς όγκους του παχέος εντέρου, των πνευμόνων, του μαστού, των ωοθηκών και του παγκρέατος.

Αυτή η στρατηγική, ελπίζουν οι ερευνητές, θα συμβάλλει στη βελτίωση άλλων θεραπειών που επίσης ενισχύουν την ανοσολογική αντίδραση στα καρκινικά κύτταρα. Αυτές οι θεραπείες είναι συλλογικά γνωστές ως ανοσοθεραπεία.

«Τώρα ήρθε η ώρα να ενισχύσουμε περαιτέρω τη δύναμη της ανοσοθεραπείας και πιστεύουμε ότι ο CF33-hNIS έχει τη δυνατότητα να βελτιώσει τα αποτελέσματα των ασθενών μας», ανέφερε σε δήλωσή του ο επικεφαλής ερευνητής της μελέτης Ντάνενγκ Λι, επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Ιατρικής Ογκολογίας και Θεραπευτικής Έρευνας του City of Hope.

Το Vaxinia θα χορηγηθεί σε 100 καρκινοπαθείς με προχωρημένους ή μεταστατικού σταδίου συμπαγείς όγκους που έχουν δοκιμάσει τουλάχιστον δύο άλλες θεραπείες, στο πλαίσιο μιας κλινικής δοκιμής φάσης 1. Ορισμένοι συμμετέχοντες θα λάβουν μόνο το Vaxinia, και άλλοι θα το λάβουν σε συνδυασμό με την πεμπρολιζουμάμπη (pembrolizumab), ένα ανοσοθεραπευτικό φάρμακο.

Οι δοκιμές φάσης 1 διεξάγονται για να δοκιμάσουν την ασφάλεια και τη βέλτιστη δόση μιας πειραματικής θεραπείας και όχι για να αποδείξουν την αποτελεσματικότητά της. Οι ερευνητές θα συνεχίσουν να παρακολουθούν την πορεία των ασθενών που λαμβάνουν το Vaxinia, κατά τα επόμενα χρόνια, για να συλλέξουν στοιχεία που θα καθορίσουν ή θα καταστρέψουν τυχόν σχέδια για περαιτέρω κλινική έρευνα. Η τρέχουσα κλινική δοκιμή αναμένεται να ολοκληρωθεί στο τέλος του χρόνου.

ΠΗΓΗ: Gizmodo, imugene.

Διαβάστε επίσης

World Cancer Day - 4 Φεβρουαρίου (video)

• ΠΑΠ ΤΕΣΤ, ΓΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ
• Καρκίνος του δέρματος. Η έγκαιρη διάγνωση σώζει ζωές
• Πρόληψη του καρκίνου του προστάτη, με έλεγχο του ειδικού προστατικού αντιγόνου PSA
• YΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΗΜΑ ΜΑΣΤΟΥ. ΠΟΤΕ ΓΙΝΕΤΑΙ; ΑΝΤΙΚΑΘΙΣΤΑ ΤΗΝ ΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΑ;

Μηχανισμός και παράγοντες που συμβάλλουν στις μεταστάσεις του καρκίνου; Πνευμονικές, ηπατικές, οστικές, εγκεφαλικές μεταστάσεις.

«Βάλε τον τακτικό έλεγχο στη ρουτίνα σου»: Νέα καμπάνια της Novartis Hellasγια τον καρκίνο του μαστού (video)

medlabnews.gr iatrikanea

Η Novartis Hellas, πιστή στη δέσμευσή της για συνεχή και ουσιαστική υποστήριξη των γυναικών που ζουν με καρκίνο του μαστού, παρουσιάζει τη νέα εκστρατεία ευαισθητοποίησης με τίτλο «Ξέρω τι σκέφτεσαι». Με κεντρικό μήνυμα «Βάλε τον τακτικό έλεγχο στη ρουτίνα σου. Μίλα με τον ειδικό.», η καμπάνια υλοποιείται με την υποστήριξη του Πανελλήνιου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» και την αιγίδα του δικτύου W4O Hellas, και αναδεικνύει τη σημασία της πρόληψης, της έγκαιρης διάγνωσης, της τακτικής παρακολούθησης και της σωστής ενημέρωσης γύρω από τον συχνότερο καρκίνο μεταξύ των γυναικών: τον καρκίνο του μαστού.

Ο στόχος της πρωτοβουλίας είναι να υπογραμμίσει την αξία του τακτικού ελέγχου, σε κάθε στάδιο του ταξιδιού με τον καρκίνο του μαστού. Αφενός στοχεύει να ενθαρρύνει όλες τις γυναίκες να εντάξουν τον τακτικό προληπτικό έλεγχο στη ζωή τους και να απευθύνονται εγκαίρως σε εξειδικευμένους επαγγελματίες υγείας, ώστε να προλαμβάνουν ή να αντιμετωπίζουν έγκαιρα τον καρκίνο του μαστού. Αφετέρου, επιδιώκει να ενδυναμώσει τις γυναίκες που ήδη ζουν με τη νόσο, προτρέποντας τον ενεργό ρόλο τους στη λήψη αποφάσεων για τη θεραπεία τους, την κατανόηση των διαθέσιμων επιλογών και την ουσιαστική επικοινωνία με τον γιατρό, με στόχο τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής τους.

Η καμπάνια ξεδιπλώνεται με τηλεοπτική ταινία, η οποία παρουσιάζει γυναίκες διαφορετικών ηλικιών που έχουν έρθει αντιμέτωπες με τον καρκίνο του μαστού. Με δύναμη, περηφάνια και αποφασιστικότητα, στέκονται απέναντι στον θεατή και μεταφέρουν ένα ηχηρό μήνυμα αισιοδοξίας. Μέσα από δυνατές εικόνες, η ταινία αναδεικνύει το ψυχικό τους σθένος και υπενθυμίζει ότι η πρόληψη σώζει ζωές και ο τακτικός έλεγχος αποτελεί πολύτιμο σύμμαχο για κάθε γυναίκα.

Η Παρασκευή Μιχαλοπούλου, Πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο του Μαστού «Άλμα Ζωής», δήλωσε με αφορμή την καμπάνια: «Το όραμα του Συλλόγου μας είναι κάθε γυναίκα που έχει νοσήσει από καρκίνο του μαστού να μπορεί να ζει πολλά χρόνια με καλή ποιότητα ζωής. Βασικός πυλώνας, στη συνεργασία μας με τη Novartis Hellas στη νέα αυτή εκστρατεία, είναι η ενημέρωση του κοινού σχετικά με τη σημασία της πρόληψης, της έγκαιρης διάγνωσης,αλλά και του τακτικού ελέγχου ώστε να διασφαλίσουμε καλύτερη ποιότητα ζωής για όλες τις γυναίκες που ζουν με καρκίνο του μαστού».

H Ελένη Γαλάνη, εκ μέρους της Συντονιστικής Επιτροπής του δικτύου W4O Hellas, δήλωσε επίσης: «Στο W4O πιστεύουμε βαθιά στη δύναμη της ενημέρωσης και της έγκαιρης διάγνωσης. Η συνεργασία μας με τη Novartis Hellas και το Άλμα Ζωής στο πλαίσιο αυτής της καμπάνιας στοχεύει να ενθαρρύνει κάθε γυναίκα να αναλαμβάνει ενεργό ρόλο στην υγεία της και να ζητά καθοδήγηση από τους εξειδικευμένους επαγγελματίες. Η γνώση και ο τακτικός έλεγχος μπορούν πραγματικά να αλλάξουν ζωές».

Η Λευκοθέα Σταθέλου, Chief Scientific Officer Innovative Medicines της Novartis Hellas ανέφερε σχετικά: «Στη Novartis Hellas παραμένουμε σταθερά προσηλωμένοι στην αποστολή μας, να βοηθάμε τους ανθρώπους να ζουν περισσότερο και καλύτερα. Με τη νέα μας εκστρατεία ενημέρωσης για τον καρκίνο του μαστού, θέλουμε να ενθαρρύνουμε κάθε γυναίκα να ενημερώνεται τακτικά, να επισκέπται τον γιατρό της και να αναλαμβάνει ενεργό ρόλο στις αποφάσεις που αφορούν την υγεία της. Το κεντρικό μας μήνυμα “Βάλε τον τακτικό έλεγχο στη ρουτίνα σου. Μίλα με τον ειδικό”, υπενθυμίζει ότι η συστηματική παρακολούθηση είναι καθοριστική».

Ετήσιο Συνέδριο FairLife L.C.C.: Η Επόμενη Μέρα στον Καρκίνο του Πνεύμονα (video)

medlabnews.gr iatrikanea

73 ομιλητές και σχολιαστές από την επιστημονική, ακαδημαϊκή και ερευνητική κοινότητα της Ελλάδας και του εξωτερικού, εκπρόσωποι της Εκκλησίας, της Πολιτείας, των ασθενών και της φαρμακοβιομηχανίας συμμετείχαν στο 5ο ετήσιο συνέδριο της FairLife Φροντίδα και πρόληψη για τον καρκίνο του πνεύμονα, με τίτλο: «Καρκίνος Πνεύμονα – Από την Πρόληψη στην Ολιστική Φροντίδα – Η επιστήμη συναντά την κοινωνία – Η Ζωή στο κέντρο»

Το συνέδριο που έλαβε χώρα την Τετάρτη 26 Νοεμβρίου στον πολυχώρο ATRAKTOS παρακολούθησαν δια ζώσης και διαδικτυακά 4.100 άτομα στην κορύφωση των δράσεων της FairLife L.C.C. για τον Νοέμβριο, μήνα ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για τη νόσο.

Όλο το live από το Συνέδριο: 

Πρόληψη και Έγκαιρη Διάγνωση

Η ανάγκη για ενίσχυση της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου του πνεύμονα αναδείχθηκε ως κεντρικό συμπέρασμα του φετινού συνεδρίου, με ιδιαίτερη έμφαση στην καθυστερημένη διάγνωση, το υψηλό φορτίο θνησιμότητας και τις κοινωνικές ανισότητες που επιβαρύνουν τις πιο ευάλωτες ομάδες.

Τονίστηκε ότι ο καρκίνος του πνεύμονα μπορεί να μετατραπεί σε νόσημα με υψηλά ποσοστά ίασης, εφόσον εφαρμοστούν οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου με αξονική τομογραφία χαμηλής δόσης (LDCT). Η διεθνής και ευρωπαϊκή εμπειρία, αλλά και οι διαθέσιμοι πόροι και τεχνολογικές υποδομές στη χώρα, καθιστούν την εφαρμογή του προγράμματος ρεαλιστική, αναγκαία και οικονομικά αποδοτική.

Ιδιαίτερη σημασία δόθηκε στην ανάγκη για εθνική στρατηγική πρόληψης, που θα περιλαμβάνει: δράσεις κατά του καπνίσματος, σύνδεση του LDCT με ιατρεία διακοπής καπνίσματος, ενημέρωση του κοινού για παράγοντες κινδύνου και υιοθέτηση πολιτικών που θα μειώσουν τις κοινωνικές ανισότητες στην πρόσβαση σε διαγνώσεις και θεραπείες. Επισημάνθηκε ότι η διακοπή καπνίσματος αποτελεί ιατρική πράξη με σημαντική επίδραση στη μείωση του κινδύνου.

Παράλληλα, αναδείχθηκε η ανάγκη ενίσχυσης της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, καθώς και της αξιοποίησης νέων τεχνολογιών – από σύγχρονο απεικονιστικό εξοπλισμό μέχρι Τεχνητή Νοημοσύνη – για πιο ακριβή και πρώιμη διάγνωση. Η ύπαρξη σύγχρονων θεραπευτικών επιλογών, η εξέλιξη της ανοσοθεραπείας και της γονιδιακής ανάλυσης τονίστηκαν ως βασικοί παράγοντες που καθιστούν τη νόσο πλέον αντιμετωπίσιμη, εφόσον διαγνωστεί εγκαίρως.

Η ανάγκη για αλλαγή κουλτούρας στην κοινωνία και στο σύστημα υγείας, με την Πολιτεία, τους επαγγελματίες υγείας και τους συλλόγους ασθενών να συνεργάζονται, παρουσιάστηκε ως κρίσιμη προϋπόθεση για τη μείωση της θνησιμότητας. Η ενημέρωση των πολιτών, η προστασία των ευάλωτων ομάδων, η εκπαίδευση της νέας γενιάς και η ανάπτυξη δομών υποστήριξης ασθενών αποτελούν κεντρικούς άξονες της προσπάθειας.

Συνολικά, διαμορφώνεται η ανάγκη για άμεση δράση: εθνικό πρόγραμμα προσυμπτωματικού ελέγχου, ισότιμη πρόσβαση σε σύγχρονες διαγνωστικές και θεραπευτικές υπηρεσίες, και ολιστική φροντίδα που θα εξασφαλίσει ότι η έγκαιρη διάγνωση και η πρόληψη γίνονται πραγματικότητα για όλους.

Έρευνα και Καινοτομία

Αναδείχθηκε η εικόνα της κλινικής και μεταφραστικής έρευνας στην Ελλάδα: σημαντικές επιστημονικές δυνάμεις, διεθνής παρουσία και σύγχρονες τεχνολογικές δυνατότητες, που ωστόσο συνυπάρχουν με δομικές αδυναμίες όπως η γραφειοκρατία, η αποσπασματικότητα του οικοσυστήματος, η χαμηλή χρηματοδότηση και οι καθυστερήσεις στις εγκρίσεις μελετών. Τονίστηκε ότι απαιτούνται θεσμικές μεταρρυθμίσεις, επιτάχυνση διαδικασιών, ενοποίηση επιτροπών, ψηφιοποίηση και εθνικές πλατφόρμες δεδομένων, ώστε η χώρα να εξελιχθεί σε περιφερειακό κόμβο έρευνας και καινοτομίας.

Επισημάνθηκε ότι η Ελλάδα υπολείπεται της ευρωπαϊκής πραγματικότητας, καθώς διαθέσιμο είναι μόλις ένα μικρό ποσοστό των νέων φαρμάκων που εγκρίνονται σε επίπεδο Ε.Ε., με τους ασθενείς να περιμένουν έως και δύο χρόνια για πρόσβαση στις θεραπείες.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία των κλινικών μελετών, οι οποίες προσφέρουν πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες, βελτιωμένη φροντίδα και τεκμηριωμένα καλύτερη επιβίωση. Παρά τη χαμηλότερη κατάταξη της Ελλάδας σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αναγνωρίστηκε ότι αποτελεί ελκυστικό προορισμό χάρη στο υψηλής ποιότητας επιστημονικό δυναμικό. Επισημάνθηκε η ανάγκη για ενίσχυση των υποδομών, αύξηση μελετών πρώιμων φάσεων και ενδυνάμωση των κλινικών ερευνητικών ομάδων.

Οι δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης παρουσιάστηκαν ως καθοριστικός παράγοντας για το μέλλον της ογκολογίας, από τη διάγνωση και τη ρομποτική υποβοήθηση έως τα προγνωστικά μοντέλα και την εκπαίδευση των νέων γιατρών. Αντίστοιχα, τα σύγχρονα εμβόλια καρκίνου — ιδιαίτερα τα mRNA θεραπευτικά και εξατομικευμένα — αναδείχθηκαν ως μια από τις πιο ελπιδοφόρες εξελίξεις, που ήδη αξιολογούνται σε κλινικό επίπεδο και αναμένεται να αλλάξουν τον θεραπευτικό χάρτη τα επόμενα χρόνια.

Από την πλευρά της Πολιτείας και των φορέων, παρουσιάστηκαν προσπάθειες για επιτάχυνση των εγκρίσεων, διοικητική ενίσχυση των αρμόδιων οργάνων, ψηφιοποίηση των διαδικασιών και δημιουργία μητρώου κλινικών μελετών, καθώς και πρωτοβουλίες χρηματοδότησης καινοτόμων θεραπειών. Υπογραμμίστηκε ότι η καινοτομία αποτελεί αναπτυξιακό εργαλείο για την υγεία και την οικονομία, ενώ η υπερβολική ρυθμιστική πολυπλοκότητα μπορεί να λειτουργήσει ανασταλτικά.

Σημαντικό μέρος της συζήτησης αφορούσε τη νέα εποχή των βιοδεικτών, τη μετάβαση σε μοντέλο εξατομικευμένης, «tumor agnostic» ιατρικής και τη σημασία τακτικής αναθεώρησης των καταλόγων βιοδεικτών, των κέντρων αναφοράς και των ψηφιακών συστημάτων υποστήριξης. Παρουσιάστηκαν επίσης οι προοπτικές της επεμβατικής πνευμονολογίας, της ψηφιακής παθολογοανατομικής, της υγρής βιοψίας και της NGS ανάλυσης, που καθιστούν δυνατή την ακριβή διάγνωση και στοχευμένη θεραπεία.

Κοινό μήνυμα όλων ήταν ότι η πρόοδος προϋποθέτει συνεργασία όλων των εμπλεκομένων — Πολιτείας, ερευνητικών κέντρων, βιομηχανίας, επαγγελματιών υγείας και συλλόγων ασθενών. Η καλλιέργεια κουλτούρας έρευνας, η ενίσχυση της ενημέρωσης ασθενών και γιατρών, η ανάπτυξη ισχυρών υποδομών και η αξιοποίηση της τεχνολογίας αποτελούν βασικά βήματα για να καταστεί η Ελλάδα ένας σύγχρονος, ανταγωνιστικός και καινοτόμος κόμβος στην ογκολογική έρευνα και φροντίδα.

Πρώιμος και Μεταστατικός Μη Μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα

Αναδείχθηκε ο καθοριστικός ρόλος της σύγχρονης θωρακοχειρουργικής και της αποτελεσματικής επικοινωνίας με τον ασθενή, καθώς και η ανάγκη ενίσχυσης του αριθμού των εξειδικευμένων χειρουργών στο μέλλον. Τονίστηκε ότι η «χειρουργησιμότητα» πλέον δεν αφορά μόνο το αν μπορεί να αφαιρεθεί ένας όγκος, αλλά αν πρέπει να αφαιρεθεί, στο πλαίσιο ενός νέου θεραπευτικού τοπίου όπου η ανοσοθεραπεία μεταβάλλει ριζικά τα δεδομένα. Η πρόοδος των ελάχιστα επεμβατικών και ρομποτικών τεχνικών, αλλά και του ablation, οδηγεί σε μεγαλύτερη ασφάλεια και καλύτερα αποτελέσματα για ασθενείς όλων των ηλικιών.

Στο πρώιμο στάδιο αναδείχθηκε η σαφής ανάγκη για περιεγχειρητική θεραπεία, καθώς η χειρουργική επέμβαση από μόνη της δεν επαρκεί για την επίτευξη ίασης. Το πλάνο θεραπείας καθορίζεται αποκλειστικά μέσα από το Διεπιστημονικό Ογκολογικό Συμβούλιο, ενώ η προεγχειρητική ανοσοθεραπεία φαίνεται να προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα, με παράλληλη επίγνωση πιθανών κινδύνων στη χρονική αλληλουχία της θεραπείας. Η σημασία των MDT υπογραμμίστηκε επανειλημμένα, ως standard of care που μειώνει τη θνησιμότητα, βελτιώνει την επιβίωση και επιτρέπει τον βέλτιστο χρονισμό θεραπειών, ενισχύοντας την ενεργή συμμετοχή του ασθενούς στη λήψη αποφάσεων.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο μοριακό προφίλ του όγκου. Τονίστηκε ότι ο μη μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα έχει «πολλά πρόσωπα» λόγω των οδηγών μεταλλάξεων, όπως EGFR και ALK, που καθορίζουν τη θεραπευτική στρατηγική. Η ανάγκη για πλήρη μοριακή διερεύνηση από την πρώτη διάγνωση θεωρείται πλέον κρίσιμη, καθώς η στοχευμένη θεραπεία έχει αλλάξει ριζικά την πορεία της νόσου τόσο στα μεταστατικά όσο και στα πρώιμα στάδια. Παράλληλα, επισημάνθηκε η σημασία της ανοσοϊστοχημείας, των βασικών βιοδεικτών (PD-L1, EGFR, ALK), αλλά και του reflex testing, ενώ αναδείχθηκε ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης, η οποία απαιτεί υψηλής ποιότητας ιστολογικά δείγματα για αξιόπιστη διάγνωση.

Η σύγχρονη ακτινοθεραπεία παρουσιάστηκε ως κεντρικός άξονας της αντιμετώπισης στο πρώιμο, μη μεταστατικό στάδιο, με τη στερεοτακτική ακτινοθεραπεία (SBRT) να προσφέρει εξαιρετικά αποτελέσματα τοπικού ελέγχου, επιβίωσης και μειωμένων παρενεργειών. Παρουσιάστηκαν επίσης οι νέοι συνδυασμοί στην ανεγχείρητη νόσο —με κορυφαίο παράδειγμα τη χημειοακτινοθεραπεία σε συνδυασμό με ανοσοθεραπεία— που έχουν επιφέρει θεαματική βελτίωση στα αποτελέσματα και αλλαγή στον τρόπο προσέγγισης της νόσου.

Στο μεταστατικό στάδιο αναδείχθηκε η εκρηκτική πρόοδος της ογκολογίας τα τελευταία χρόνια, με έμφαση στην ανάπτυξη στοχευμένων θεραπειών, ΤΚΙ νεότερης γενιάς, ADCs και νέων συνδυασμών που βελτιώνουν την επιβίωση. Τονίστηκε ότι οι θεραπευτικές επιλογές δεύτερης γραμμής παραμένουν πιο περιορισμένες, ωστόσο οι νέες τεχνολογίες, η κατανόηση των μηχανισμών αντίστασης και η ενίσχυση της ανοσογονικότητας του όγκου ανοίγουν νέες προοπτικές. Η υποδόρια χορήγηση ανοσοθεραπείας αναδείχθηκε ως εξαιρετικά σημαντική καινοτομία, προσφέροντας πλεονεκτήματα στην ποιότητα ζωής και παράλληλα μειώνοντας την πίεση στο σύστημα υγείας, ενώ παρουσιάστηκαν και νέα μοντέλα φροντίδας, όπως η κατ’ οίκον χορήγηση θεραπειών μέσω οργανωμένων προγραμμάτων.

Τέλος, αναδείχθηκε η ανάγκη για ένα ολοκληρωμένο, σύγχρονο και δίκαιο σύστημα ογκολογικής φροντίδας, που ενσωματώνει διαγνωστικά, καινοτόμα φάρμακα, τεχνολογία, υποστήριξη των οικογενειών και ισχυρά MDT. Η ταχεία πρόσβαση στην καινοτομία, η διασφάλιση ποιότητας, το ρυθμιστικό πλαίσιο και η αξιοποίηση πραγματικών δεδομένων αποτελούν πλέον προϋποθέσεις για να μετατραπεί η επιστημονική πρόοδος σε πραγματικό όφελος για όλους τους ασθενείς.

Μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα

Ο μικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύμονα αποτελεί μία από τις πιο επιθετικές μορφές της νόσου, με το 70% των περιστατικών να διαγιγνώσκονται ήδη σε μεταστατικό στάδιο, συχνά με εγκεφαλικές μεταστάσεις, γεγονός που καθιστά την έγκαιρη και ακριβή σταδιοποίηση κρίσιμη. Στο Συνέδριο τονίστηκε η ανάγκη ολοκληρωμένης απεικόνισης με αξονική, PET-SCAN και μαγνητική εγκεφάλου, καθώς και η διαφοροποίηση στη θεραπευτική προσέγγιση μεταξύ περιορισμένης και εκτεταμένης νόσου. Παρά την επιθετικότητα της νόσου, παρουσιάστηκαν νέες θεραπευτικές επιλογές, με καινοτόμα μόρια που δείχνουν σημαντική υπεροχή στη δεύτερη γραμμή, δημιουργώντας αισιοδοξία για καλύτερα αποτελέσματα στο άμεσο μέλλον. Επιπλέον, υπάρχει ένα εκτεταμένο κλινικό πρόγραμμα και στην πρώτη γραμμή θεραπείας ακόμα και στο limited stage, γεγονός που αλλάζει σημαντικά το θεραπευτικό τοπίο. Παράλληλα, επισημάνθηκε ο ρόλος της σωστής ενημέρωσης και της στενής συνεργασίας με τη θεραπευτική ομάδα, τόσο για την αντιμετώπιση της νόσου όσο και για την ανακούφιση του έντονου άγχους που προκαλούν οι συχνές απεικονιστικές εξετάσεις.

Κεντρικό μήνυμα αποτέλεσε και η τοποθέτηση ότι «τίποτα για εμάς χωρίς εμάς», με την υπενθύμιση ότι ο ασθενής πρέπει να έχει ενεργό ρόλο σε κάθε στάδιο της διαδρομής του. Υπογραμμίστηκε πως οι σπάνιοι καρκίνοι του πνεύμονα, που αντιστοιχούν περίπου στο 10% των περιστατικών, απαιτούν ακριβή διάγνωση, ποιοτική βιοψία και σύγχρονη μοριακή ανάλυση, ώστε να εντοπίζονται θεραπεύσιμοι μοριακοί στόχοι όπως KRAS, BRAF, ALK και ROS. Σημαντική αναφορά έγινε και στη συμβολή των διεθνών συνεργασιών, όπως τα ευρωπαϊκά κέντρα αναφοράς και τα εικονικά συμβούλια, που επιτρέπουν τη διασύνδεση εξειδικευμένων ομάδων και αξιοποιούν βιοτράπεζες και μητρώα για την προώθηση της έρευνας και την ανάπτυξη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων στους σπάνιους και πολύπλοκους καρκίνους του πνεύμονα.

Από τη διάγνωση στη φροντίδα

Η πορεία από τη διάγνωση έως τη συνολική φροντίδα του ασθενούς με καρκίνο του πνεύμονα απαιτεί μια πολυεπίπεδη, ολοκληρωμένη προσέγγιση. Τονίστηκε ότι οι περισσότεροι περιβαλλοντικοί καρκινογόνοι παράγοντες είναι αναστρέψιμοι, με το κάπνισμα και την ατμοσφαιρική ρύπανση να παραμένουν οι σημαντικότεροι κίνδυνοι. Υπογραμμίστηκε ότι η ενημέρωση των πολιτών και η συλλογική εφαρμογή των μέτρων αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη μείωση του περιβαλλοντικού φορτίου, στο πλαίσιο των στόχων της Ε.Ε. για το 2030.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις συννοσηρότητες, που επηρεάζουν σημαντικά τη διάγνωση, τη θεραπεία και την πρόγνωση. Αναφέρθηκε ότι έως και το 50% των ασθενών με καρκίνο του πνεύμονα πάσχουν από ΧΑΠ και ότι πάνω από το 70% παρουσιάζουν σοβαρά συνοδά νοσήματα ήδη από τη διάγνωση, όπως καρδιολογικά προβλήματα, σακχαρώδη διαβήτη ή νεφρική νόσο. Η παρουσία αυτών των νοσημάτων οδηγεί σε καθυστέρηση 3–6 μηνών στη διάγνωση, αυξημένες επιπλοκές και 15–25% χαμηλότερη επιβίωση, ενώ τα καρδιολογικά νοσήματα σχετίζονται με θνητότητα που φτάνει το 35–50%. Αυτό καθιστά αναγκαία την πολυεπιστημονική διαχείριση, με συμμετοχή πνευμονολόγων, καρδιολόγων, φυσικοθεραπευτών, διατροφολόγων και ψυχολόγων, καθώς και την παροχή ουσιαστικής υποστηρικτικής φροντίδας.

Παράλληλα, παρουσιάστηκε ο κρίσιμος ρόλος της διατροφής και της άσκησης στη θεραπεία, ως παράγοντες που μπορούν να τροποποιηθούν και να ενσωματωθούν ενεργά στην καθημερινότητα του ασθενούς. Η άσκηση περιγράφηκε ως μέρος της θεραπείας, με οφέλη στη μυϊκή μάζα, τη μείωση της κόπωσης, την πρόληψη της σαρκοπενίας και την αντιμετώπιση της φλεγμονής. Ιδιαίτερη μνεία έγινε στη μεσογειακή διατροφή, η οποία συνδέεται με μείωση 15–25% της θνησιμότητας, ενώ επισημάνθηκε ότι οι αυστηρές δίαιτες και η νηστεία μπορεί να επιδεινώσουν την υποθρεψία. Η σωστή διατροφή πρέπει να είναι εξατομικευμένη, με στόχο τη διατήρηση άνω του 90% του αρχικού σωματικού βάρους και επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης.

Στο ίδιο πλαίσιο φροντίδας, αναδείχθηκε και η σημασία της πρόληψης των λοιμώξεων σε ασθενείς με καρκίνο του πνεύμονα, που συχνά είναι ηλικιωμένοι, με συννοσηρότητες και υπό ανοσοκατασταλτικές θεραπείες. Τονίστηκε η ανάγκη σωστής εφαρμογής των εμβολιασμών – για πνευμονιόκοκκο, γρίπη, κοκκύτη, έρπη ζωστήρα και COVID-19 – σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα πρωτόκολλα.

Τέλος, επισημάνθηκε η συχνά παραγνωρισμένη αλλά καθοριστική διάσταση της ψυχικής υγείας, καθώς μεγάλη ευρωπαϊκή έρευνα έδειξε ότι 61% των ασθενών βιώνουν σοβαρή ψυχική επιβάρυνση και το 90% βλέπει την καθημερινότητά του να επηρεάζεται δραματικά από άγχος, φόβο, θλίψη και αβεβαιότητα, ενώ το 50% δεν έχει πρόσβαση σε επαγγελματική υποστήριξη. Υπογραμμίστηκε ότι η ψυχική υγεία πρέπει να αποτελεί οργανικό μέρος της φροντίδας – από τη διάγνωση έως την πορεία της θεραπείας – με ανοιχτή επικοινωνία, ενημέρωση και συστηματική ψυχολογική στήριξη, καθώς μια διάγνωση καρκίνου επηρεάζει συνολικά τη ζωή του ανθρώπου.

Η Φαρμακοβιομηχανία στην Υπηρεσία της Καινοτομίας

Το μεγάλο στοίχημα της επόμενης ημέρας είναι η σωστή και έγκαιρη πρόσβαση των ασθενών στις καινοτόμες θεραπείες, σε ένα περιβάλλον όπου η επιστημονική πρόοδος προχωρά με ταχείς ρυθμούς.

Τονίστηκε ότι η κλινική έρευνα σε παγκόσμιο και εθνικό επίπεδο – τόσο σε προχωρημένα όσο και σε πρώιμα στάδια νόσου – βρίσκεται σε ιδιαίτερη άνθηση, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες θεραπευτικές επιλογές και για επέκταση της καινοτομίας σε περισσότερους ασθενείς.

Ωστόσο, υπογραμμίστηκε ότι η τιμολόγηση και η αποζημίωση των καινοτόμων φαρμάκων χρειάζονται επανεξέταση, ώστε η καινοτομία να αντιμετωπίζεται ως επένδυση για το σύστημα υγείας και όχι ως κόστος.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις δυσκολίες πρόσβασης των ασθενών στα νέα φάρμακα, λόγω μειωμένης δημόσιας χρηματοδότησης, χρονοβόρων διαδικασιών και υψηλών επιστροφών. Επισημάνθηκε ότι η Ελλάδα υπολείπεται σημαντικά σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, καθώς μόνο το 25% των νέων εγκεκριμένων θεραπειών είναι πλήρως διαθέσιμο στους ασθενείς χωρίς περιορισμούς. Τονίστηκε η ανάγκη ενίσχυσης της χρηματοδότησης, διοικητικών μεταρρυθμίσεων και μείωσης των επιστροφών, στο πλαίσιο μιας ουσιαστικής συνεργασίας όλων των εμπλεκόμενων φορέων με κοινό στόχο την απρόσκοπτη πρόσβαση στην καινοτομία.

Τέλος, αναδείχθηκε ο θεμελιώδης ρόλος των κλινικών μελετών ως βάση της φαρμακευτικής έρευνας και ανάπτυξης και υπογραμμίστηκε η σημασία της συνεργασίας φαρμακοβιομηχανίας, ερευνητών και ρυθμιστικών αρχών για τη βελτίωση της πρόσβασης των ασθενών σε μελέτες και την επιτάχυνση της κλινικής έρευνας.


Το συνέδριο τέλεσε υπό την αιγίδα των: Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών και πάσης Ελλάδος, Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (Ε.Ο.Π.Ε), Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία (Ε.Π.Ε), Ελληνική Εταιρεία Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας (Ε.Ε.Α.Ο), Ελληνική Ακτινολογική Εταιρεία (Ε.Α.Ε.), Ελληνική Εταιρεία Καρκίνου Πνεύμονα (ΕΛ.Ε.ΚΑ.Π), Ελληνική Εταιρεία Παθολογικής Ανατομικής (Ε.Ε.Π.Α), Ελληνική Εταιρεία Χειρουργών Θώρακος- Καρδιάς-Αγγείων (Ε.Ε.Χ.Θ.Κ.Α), Ελληνική Ομοσπονδία Καρκίνου (ΕΛΛΟΚ),Ένωση Ασθενών Ελλάδας, Women for Oncology (W4O-Hellas), Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας Καρκίνου (ΕΛ.Ι.Ε.Κ), Εθνικό Σύνδεσμο Νοσηλευτών Ελλάδας (ΕΣΝΕ). Αιγίδα παρέχουν επίσης οι διεθνείς και ευρωπαϊκοί φορείς : International Association for the Study of Lung Cancer (IASLC), Global Lung Cancer Coalition (GLCC), Lung Cancer Europe (LuCE), καθώς και ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδας (Σ.Φ.Ε.Ε) και PhΑRMA Innovation Forum (PIF).

Με την ευγενική υποστήριξη των:

Διακεκριμένος Χορηγός: MSD

Μεγάλοι Χορηγοί: AstraZeneca, GSK

Χορηγοί: Roche, Daiichi Sankyo Greece, Johnson & Johnson, Genesis Pharma, ΦΑΡΜΑΣΕΡΒ-ΛΙΛΛΥ

Υποστηρικτές: Affidea, AMGEN, ΒΙΑΝΕΞ, BMS, ΙΣΤΟΔΙΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ, KARYO, Άγιος Λουκάς, Γενότυπος

Υποστηρικτές Επικοινωνίας: ETS Events and Travel Solutions & Live MeD, ΑCS, CATALYTICA, INNEWS, REPUTATION UNIQUE, WASP Studio.

Την εκδήλωση συντόνισε και παρουσίασε η δημοσιογράφος κα Έλενα Παπαδημητρίου.

Επιμέρους ενότητες συντόνισαν η κα Εύη Χατζηανδρέου, MD, MPH, DrPH, Δρ. Δημόσιας Υγείας Παν/ μιο Harvard, Ιδρυτικό Μέλος και Πρόεδρος Advisory Committee FairLife L.C.C.,και ο κος Γιώργος Καπετανάκης, Πρόεδρος ΕΛΛΟΚ.