Responsive Ad Slot

Γιώργος Παράσχος: «Ένας από τους δύο καρκίνους πάει να ανέβει λίγο, αλλά δεν φοβάμαι»

medlabnews.gr iatrikanea 

Ο Γιώργος Παράσχος μίλησε ξανά ανοιχτά για τη μάχη που δίνει με τον καρκίνο, αποκαλύπτοντας πως, ενώ η γενική εικόνα παραμένει υπό έλεγχο, «ένας από τους δύο καρκίνους πάει να ανέβει λίγο», χωρίς όμως αυτό να τον λυγίζει ψυχολογικά. Όπως είπε στη νεότερη τηλεοπτική του συνέντευξη, «σταθερά, το κρατάμε σε καταστολή» και αντιμετωπίζει την κατάσταση με πίστη και ψυχραιμία.

Η νέα αυτή δήλωση έρχεται να συμπληρώσει όσα είχε αποκαλύψει ο ίδιος σε παλαιότερη φάση της περιπέτειάς του. Στο προηγούμενη συνέντευξη ο ηθοποιός είχε μιλήσει ανοιχτά για τη στιγμή που ενημερώθηκε ότι έχει «καρκίνο και διπλό καρκίνο», λέγοντας ότι για λίγα δευτερόλεπτα φοβήθηκε πολύ, όχι όμως για τον εαυτό του αλλά για την κόρη του. Στην ίδια περίοδο είχε τονίσει ότι είχε ήδη υποβληθεί σε χημειοθεραπεία και περίμενε εξετάσεις για τα επόμενα βήματα.

Στο ίδιο παλαιότερο υλικό, ο Γιώργος Παράσχος είχε δώσει και περισσότερες λεπτομέρειες για τη φύση της νόσου, αναφέροντας ότι πρόκειται για διπλό αιματολογικό πρόβλημα: πολλαπλό μυέλωμα και αμυλοείδωση, τα οποία, όπως είπε, μπορεί ορισμένες φορές να συνυπάρχουν. Είχε επίσης εξηγήσει ότι η χημειοθεραπεία δεν έφερε ακριβώς το αποτέλεσμα που θα ήθελαν, όμως οι γιατροί συνέχισαν με άλλη αγωγή, ακόμη και με θεραπεία σε μορφή χαπιού, με στόχο τη μέγιστη δυνατή ύφεση.

Τώρα, μήνες μετά εκείνη την πρώτη συγκλονιστική παραδοχή, η στάση του παραμένει σχεδόν ίδια, ίσως και πιο ώριμη. Στη νέα του συνέντευξη εξήγησε ότι δεν φοβάται την πιθανή άνοδο του ενός από τους δύο καρκίνους, επειδή εμπιστεύεται τον γιατρό του και θεωρεί ότι δεν έχει νόημα να παραδοθεί στη μελαγχολία. «Δεν με φοβίζει, ό,τι θέλει ο Θεός ας έρθει… ας ζήσω το τώρα», είπε χαρακτηριστικά.

Η διαδρομή που έχει περιγράψει δημόσια ο ηθοποιός δείχνει και κάτι ακόμα: από το πρώτο σοκ της διάγνωσης, την αγωνία για το παιδί του και τη δύσκολη φάση της χημειοθεραπείας, έχει περάσει σήμερα σε μια στάση εσωτερικής αντοχής, χωρίς να ωραιοποιεί την κατάσταση. Δεν λέει ότι όλα πέρασαν. Λέει όμως ότι δεν θέλει να ζει μέσα στον φόβο. Και αυτή είναι ίσως η φράση που μένει περισσότερο από όλες.

Ο ηθοποιός έχει μιλήσει ανοιχτά για το πρόβλημα υγείας και μάλιστα είχε αποκαλύψει πως και η σύντροφός του έχει διαγνωστεί με καρκίνο, και πήγαιναν μαζί για θεραπείες προσπαθώντας να «διασκεδάζουν» την κατάσταση.

«Μέρα με την ημέρα είμαι καλύτερα. Κατάφερα σε μεγάλο ποσοστό να αλλάξω τον τρόπο που σκέφτομαι, να αλλάξω τον τρόπο που αντιλαμβάνομαι κάποια πράγματα, το πώς αντιδρώ σε κάποια άλλα και λειτούργησε πάρα πολύ ωραία. Προσπαθώ να συμβουλέψω τους γύρω μου να κάνουν το ίδιο. Ακόμα έχω το πρόβλημα υγείας, ακόμα το πολεμάμε και όσο πάει και μειώνεται.

Πηγαίνουμε για θεραπεία και γελάμε ακατάπαυστα κι εγώ και εκείνη. Οι γιατροί μου είπαν ότι συνεχίζω τη ζωή μου κανονικότατα. Χαίρομαι πάρα πολύ που δε νιώθω τίποτα, ούτε πόνο, ούτε κόπωση. Είναι σαν να γεννήθηκα ξανά. Αν αλλάξει ο τρόπος σκέψης, αλλάζουν όλα. Δεν φοβάμαι πια. Το λέω και το εννοώ. Να φοβάμαι τι; Τον θάνατο; Όχι. Την αποτυχία; Καλώς να έρθει..» είχε εξομολογηθεί ο Γιώργος Παράσχος στην εκπομπή «Super Κατερίνα».

Διαβάστε επίσης
Μυελοΐνωση, καρκίνος του αίματος, με πόνο στην κοιλιά, αναιμία, κόπωση, πυρετό, νυχτερινή εφίδρωση, φαγούρα. Δεν είναι κληρονομική, μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε

Φρίκη στη Θεσσαλονίκη: 14χρονη κατήγγειλε ότι ο θείος της τη βίαζε από τα 5 της για οκτώ χρόνια

 medlabnews.gr 

Σοκ προκαλεί η υπόθεση που ήρθε στο φως στη Θεσσαλονίκη, με μια 14χρονη να καταγγέλλει ότι υπέστη σεξουαλική κακοποίηση από τον ίδιο της τον θείο για χρονικό διάστημα περίπου οκτώ ετών.

Σύμφωνα με τα έως τώρα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, σε βάρος 61χρονου σχηματίστηκε δικογραφία για βιασμό και κατάχρηση ανηλίκου, έπειτα από καταγγελία της ανήλικης στην Υποδιεύθυνση Προστασίας Ανηλίκων Θεσσαλονίκης. Η υπόθεση αφορά, κατά την καταγγελία, περιστατικά που φέρονται να ξεκίνησαν το 2017, όταν το κορίτσι ήταν μόλις 5 ετών, και να συνεχίστηκαν έως το 2025.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, οι καταγγελλόμενες πράξεις φέρονται να τελέστηκαν τόσο μέσα στην κατοικία τους στη Θεσσαλονίκη όσο και σε εξοχική κατοικία στην Καβάλα. Η έρευνα των αρχών βρίσκεται σε εξέλιξη, ενώ η δικογραφία έχει ήδη πάρει τον δρόμο της Δικαιοσύνης.

Αναφέρεται ακόμη ότι ο 61χρονος είχε και την επιμέλεια της ανήλικης, μετά τον θάνατο των γονιών της.

Συγκεκριμένα το 14χρονο κορίτσι φέρεται να ζούσε για χρόνια τον απόλυτο εφιάλτη από τον 61χρονο θείο της, ο οποίος κατηγορείται πως την βίαζε για τουλάχιστον 8 χρόνια!

Σύμφωνα με τη σχετική καταγγελία, ο 61χρονος σήμερα άνδρας φέρεται να σε γενετήσιες πράξεις σε βάρος της ανήλικης ανιψιάς του, η οποία σήμερα είναι 14 ετών, από το 2017, όταν δηλαδή εκείνη ήταν μόλις 5 ετών. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ελληνικής Αστυνομίας, οι καταγγελλόμενες πράξεις τελέστηκαν τόσο εντός της οικίας τους στη Θεσσαλονίκη, όσο και σε εξοχική κατοικία σε περιοχή της Καβάλας.

Η ανακοίνωση της Ελληνικής Αστυνομίας

«Αστυνομικοί της Υποδιεύθυνσης Προστασίας Ανηλίκων της Διεύθυνσης Δίωξης και Εξιχνίασης Εγκλημάτων Θεσσαλονίκης, σχημάτισαν δικογραφία σε βάρος 61χρονου ημεδαπού για τα αδικήματα του βιασμού και κατάχρησης ανηλίκων.

Προηγήθηκε καταγγελία σύμφωνα με την οποία ο 61χρονος προέβαινε σε γενετήσιες πράξεις σε βάρος της ανήλικης ανιψιάς του (14 ετών σήμερα) από το έτος 2017, τόσο εντός της οικίας τους στη Θεσσαλονίκη, όσο και σε εξοχική κατοικία σε περιοχή της Καβάλας.

Η σχηματισθείσα δικογραφία θα υποβληθεί στον αρμόδιο Εισαγγελέα».

Η υπόθεση επαναφέρει με δραματικό τρόπο στο προσκήνιο το ζήτημα της κακοποίησης ανηλίκων μέσα στο οικογενειακό περιβάλλον, εκεί όπου πολλά παιδιά δυσκολεύονται να μιλήσουν για χρόνια. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η έγκαιρη αναγνώριση ενδείξεων και η άμεση καταγγελία σε αρμόδιες αρχές ή σε δομές παιδικής προστασίας μπορεί να αποδειχθούν καθοριστικές.

Νέα ανατριχίλα στη Γαλλία: Εκταφή σορού 23χρονης για πιθανή σύνδεση με τον Ντομινίκ Πελικό

 medlabnews.gr

Μια υπόθεση που είχε σχεδόν χαθεί μέσα στον χρόνο επιστρέφει τώρα με εκρηκτικό τρόπο στο προσκήνιο στη Γαλλία. Οι αρχές προχώρησαν στην εκταφή της σορού της Sophie Narme, μιας 23χρονης κτηματομεσίτριας που βιάστηκε και δολοφονήθηκε το 1991 στο Παρίσι, προκειμένου να γίνουν νέες αναλύσεις και να εξεταστεί αν υπάρχει σύνδεση με τον Ντομινίκ Πελικό, τον άνθρωπο που έχει ήδη συγκλονίσει τη Γαλλία με μία από τις πιο αποτρόπαιες υποθέσεις σεξουαλικής βίας των τελευταίων ετών.

Η εκταφή έγινε αυτή την εβδομάδα, μετά από δικαστική άδεια, με στόχο να αξιοποιηθούν σύγχρονες εγκληματολογικές μέθοδοι που δεν υπήρχαν πριν από 35 χρόνια. Οι ερευνητές αναζητούν βιολογικά ίχνη ή άλλα στοιχεία που θα μπορούσαν είτε να ενισχύσουν είτε να αποκλείσουν οριστικά την εμπλοκή του Πελικό στην παλιά αυτή υπόθεση.

Η Sophie Narme ήταν μόλις 23 ετών και εργαζόταν ως μεσίτρια. Είχε πάει να δείξει ένα διαμέρισμα στο Παρίσι όταν χάθηκαν τα ίχνη της. Αργότερα βρέθηκε νεκρή, χτυπημένη, μερικώς γυμνή και στραγγαλισμένη. Η αγριότητα του εγκλήματος είχε σοκάρει τότε τη Γαλλία, αλλά η υπόθεση έμεινε ανεξιχνίαστη για δεκαετίες.

Το όνομα του Ντομινίκ Πελικό επανήλθε σε αυτό το cold case επειδή οι γαλλικές αρχές εξετάζουν ομοιότητες ανάμεσα στη δολοφονία της Narme το 1991 και σε μια άλλη επίθεση του 1999 εναντίον νεαρής κτηματομεσίτριας, στην οποία ο Πελικό έχει συνδεθεί μέσω DNA. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, και στις δύο υποθέσεις τα θύματα ήταν νέες γυναίκες που εργάζονταν στον χώρο των ακινήτων και δέχθηκαν επίθεση σε επαγγελματικό ραντεβού.

Η υπόθεση αποκτά ακόμα μεγαλύτερο βάρος επειδή ο Πελικό έχει ήδη καταδικαστεί σε πολυετή κάθειρξη για την υπόθεση των συστηματικών βιασμών της πρώην συζύγου του, Gisèle Pelicot, την οποία νάρκωνε και παρέδιδε σε άλλους άνδρες μέσα στο ίδιο τους το σπίτι. Η καταδίκη αυτή άνοιξε τον δρόμο για ευρύτερη επανεξέταση παλαιών υποθέσεων που ίσως σχετίζονται μαζί του.

Προς το παρόν, όμως, ένα σημείο χρειάζεται προσοχή: η εκταφή δεν σημαίνει απόδειξη ενοχής. Είναι ανακριτική πράξη για να διαπιστωθεί αν μπορεί να βρεθεί νέο επιστημονικό υλικό. Ο Πελικό, σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δημοσιεύματα, αρνείται την εμπλοκή του στη δολοφονία της Sophie Narme, ενώ η υπεράσπισή του ελπίζει ότι οι νέες εξετάσεις θα τον απαλλάξουν.

Αυτό που κάνει την υπόθεση τόσο συγκλονιστική είναι ότι, 35 χρόνια μετά, η δικαιοσύνη επιστρέφει κυριολεκτικά στον τάφο μιας νέας γυναίκας αναζητώντας την αλήθεια που δεν βρέθηκε όταν έπρεπε. Και μαζί με αυτήν, επανέρχεται και το ερώτημα που στοιχειώνει πολλές ευρωπαϊκές κοινωνίες: πόσα εγκλήματα έμειναν θαμμένα επειδή η τεχνολογία, η επιμονή ή η προσοχή των αρχών δεν ήταν τότε αρκετές;

Πικροδάφνη: το φυτό που βαφτίστηκε ξαφνικά «κίνδυνος» και ίσως έκανε τα παιδιά να το προσέξουν περισσότερο

 του Ινστιτούτου Ενημέρωσης και Επικοινωνίας της Υγείας - ΙΕΚΕΤΥ, για το medlabnews.gr iatrikanea

Η ιστορία με την πικροδάφνη δείχνει για ακόμη μία φορά πώς ένας υπαρκτός κίνδυνος μπορεί, όταν περάσει χωρίς μέτρο στη δημόσια σφαίρα, να μετατραπεί σε διοικητικό πανικό. Η αφορμή στην Ελλάδα ήταν η μεγάλη αναστάτωση που προκλήθηκε μετά τις προειδοποιήσεις για την τοξικότητα του φυτού και την αποστολή σχετικής εγκυκλίου στα σχολεία. Πράγματι, ο ΕΟΔΥ δημοσίευσε στις 15 Απριλίου 2026 επίσημη ενημέρωση, επισημαίνοντας ότι η πικροδάφνη είναι τοξική, ότι όλα τα μέρη του φυτού περιέχουν καρδιακές γλυκοσίδες όπως η ολεανδρίνη και ότι η έκθεση μπορεί να γίνει με κατάποση, επαφή με τον χυμό ή ακόμη και με εισπνοή καπνού από καύση κλαδιών.

Το πρόβλημα είναι ότι στη δημόσια συζήτηση συχνά χάθηκε η αναλογία. Γιατί άλλο πράγμα είναι να λες «το φυτό είναι δυνητικά επικίνδυνο και χρειάζεται προσοχή», και άλλο να δημιουργείται η εντύπωση ότι κάθε πικροδάφνη σε πεζοδρόμιο, πλατεία ή σχολική αυλή αποτελεί σχεδόν άμεση απειλή. Ο ίδιος ο δημόσιος διάλογος που ακολούθησε στην Ελλάδα κατέγραψε κάτι κρίσιμο: με βάση στοιχεία του Κέντρου Δηλητηριάσεων που αναπαρήχθησαν ευρέως μετά τις διευκρινίσεις του ΕΟΔΥ, από το 2020 καταγράφονται περίπου 15-20 παιδιατρικά περιστατικά ετησίως, χωρίς σοβαρά συμπτώματα, χωρίς ανάγκη αντιδότου και χωρίς νοσηλεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι η πικροδάφνη είναι αθώα. Σημαίνει όμως ότι η πραγματική επιδημιολογική εικόνα δεν φαίνεται να δικαιολογεί από μόνη της μια κοινωνική υστερία ή μια αδιακρίτως μαζική εκρίζωση.

Η διεθνής βιβλιογραφία είναι πιο ψύχραιμη και γι’ αυτό πιο χρήσιμη. Η πικροδάφνη είναι πράγματι από τα πιο γνωστά τοξικά καλλωπιστικά φυτά. Οι ουσίες της δρουν όπως οι καρδιακές γλυκοσίδες, αναστέλλοντας την αντλία Na+/K+-ATPase, και γι’ αυτό μπορούν να προκαλέσουν γαστρεντερικά συμπτώματα, βραδυκαρδία, διαταραχές αγωγιμότητας, αρρυθμίες, υπερκαλιαιμία και σε βαριές περιπτώσεις θάνατο. Τα διεθνή τοξικολογικά δεδομένα και τα ιατρικά εγχειρίδια συμφωνούν ότι ο κίνδυνος είναι πραγματικός, αλλά επίσης ότι η βαρύτητα εξαρτάται από τη δόση, τον τρόπο έκθεσης και το αν πρόκειται για απλή επαφή ή για κατάποση σημαντικής ποσότητας.

Αυτό είναι το σημείο όπου συχνά γίνονται τα μεγαλύτερα λάθη από φορείς που κανονικά θα έπρεπε να τα προλαμβάνουν: αντί για εκτίμηση κινδύνου, έχουμε γενικές απαγορευτικές αντιδράσεις. Η λογική της Δημόσιας Υγείας δεν είναι «βλέπουμε έναν κίνδυνο, άρα ξεριζώνουμε το αντικείμενο». Είναι να αξιολογούμε πιθανότητα, συχνότητα, σοβαρότητα και περιβάλλον έκθεσης. Σε έναν χώρο με πολύ μικρά παιδιά ή με άτομα που δεν μπορούν να κατανοήσουν τον κίνδυνο, η απομάκρυνση ενός τοξικού φυτού μπορεί να είναι εύλογη. Σε επίπεδο όμως γενικευμένου τρόμου για κάθε πικροδάφνη της χώρας, η ισορροπία χάνεται. Και τότε συμβαίνει κάτι παράδοξο: η ενημέρωση παύει να προστατεύει και αρχίζει να διεγείρει την περιέργεια. Στα παιδιά, ειδικά, η δημόσια δραματοποίηση ενός αντικειμένου συχνά δεν μειώνει μόνο την έλξη του, αλλά μερικές φορές την αυξάνει.

Υπάρχει και μία ακόμη ειρωνεία. Η πικροδάφνη δεν είναι απλώς «ένα δηλητήριο». Στη βοτανική και στη φαρμακογνωσία είναι φυτό με πολύπλοκο βιοχημικό προφίλ. Περιέχει βιοδραστικές ενώσεις που εδώ και χρόνια μελετώνται για πιθανές αντικαρκινικές, αντιφλεγμονώδεις, αντιμικροβιακές, αντιοξειδωτικές και νευροπροστατευτικές ιδιότητες. Η ολεανδρίνη, ειδικότερα, έχει αποτελέσει αντικείμενο εκτεταμένης εργαστηριακής έρευνας. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η πικροδάφνη είναι ασφαλές «βότανο» για χρήση στο σπίτι. Το ακριβώς αντίθετο: το φαρμακολογικό ενδιαφέρον της συνυπάρχει με πολύ στενό τοξικολογικό περιθώριο, γι’ αυτό και οι διεθνείς αρχές έχουν προειδοποιήσει κατά της αυθαίρετης χρήσης σκευασμάτων με ολεανδρίνη ή oleander ως “θεραπεία” ή συμπλήρωμα.

Με άλλα λόγια, η πικροδάφνη ανήκει σε εκείνη την κατηγορία φυτών που θυμίζουν ότι η διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στο φάρμακο και στο δηλητήριο είναι συχνά η δόση, το εκχύλισμα, η καθαρότητα και το πλαίσιο χρήσης. Αυτό δεν είναι κάτι παράξενο στην ιστορία της ιατρικής. Αρκετές ουσίες που σήμερα θεωρούνται φάρμακα προήλθαν από φυτά με σοβαρή τοξικότητα. Η επιστήμη, όμως, δεν παίρνει ένα κλαδί από τον κήπο και το βαφτίζει θεραπεία. Απομονώνει μόρια, μετρά συγκεντρώσεις, δοκιμάζει ασφάλεια, ελέγχει αλληλεπιδράσεις και σταθμίζει κίνδυνο έναντι οφέλους. Εκεί ακριβώς είναι η διαφορά ανάμεσα στη φαρμακολογία και στον πανικό.

Ακόμη και στο θέμα των ζώων, η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη από τα συνθήματα. Η διεθνής κτηνιατρική βιβλιογραφία αναφέρει ότι η πικροδάφνη είναι γενικά μη εύγευστη ή πικρή για πολλά ζώα, αλλά δηλητηριάσεις συμβαίνουν όταν τα κλαδέματα αναμειχθούν με ζωοτροφή ή όταν υπάρχει εύκολη πρόσβαση σε κομμένα φύλλα και κλαδιά. Άρα δεν ισχύει απόλυτα ότι «τα ζώα πάντα ξέρουν και δεν πλησιάζουν», αλλά ισχύει ότι στη φυσική της μορφή συχνά δεν είναι ελκυστική και ότι τα περισσότερα σοβαρά περιστατικά στα ζώα συνδέονται με ανθρώπινο χειρισμό, κυρίως με κλαδέματα και απορρίψεις φυτικού υλικού.

Το ουσιαστικό συμπέρασμα είναι ότι η πικροδάφνη ούτε αθωώνεται ούτε δαιμονοποιείται. Είναι ένα τοξικό φυτό, ναι. Είναι όμως και ένα φυτό με φαρμακολογικό ενδιαφέρον, ιστορία στη βοτανική και σαφώς πιο σύνθετη εικόνα αωπό αυτή που χωρά σε μια πανικόβλητη εγκύκλιο ή σε έναν τίτλο τρόμου. Η σωστή προσέγγιση δεν είναι να ξεριζώνουμε ό,τι φοβόμαστε, αλλά να στοχεύουμε εκεί όπου υπάρχει πραγματικός κίνδυνος: χώρους υψηλής ευαλωτότητας, σωστή σήμανση, εκπαίδευση προσωπικού, ενημέρωση γονέων, ασφαλή διαχείριση κλαδεμάτων και ψύχραιμη πληροφόρηση. Γιατί όταν η πολιτεία μιλά με υπερβολή, δεν εκπαιδεύει. Απλώς μετατρέπει ένα φυτό σε μύθο — και κάθε μύθος γίνεται πιο ελκυστικός από την αλήθεια.

Πηγές: 

ΕΟΔΥ ανακοίνωση 15/04/2026 για την πικροδάφνη. 

Διεθνείς τοξικολογικές ανασκοπήσεις και ιατρικές πηγές για το Nerium oleander και τις καρδιακές γλυκοσίδες. 

Στοιχεία δημόσιου διαλόγου στην Ελλάδα για τις διευκρινίσεις περί συχνότητας περιστατικών.

Πικροδάφνη: το φυτό που βαφτίστηκε ξαφνικά «κίνδυνος» και ίσως έκανε τα παιδιά να το προσέξουν περισσότερο

Παγκόσμια Ημέρα Αιμορροφιλίας: Περίπου 270.000 άτομα παγκοσμίως πάσχουν από τη νόσο

Παγκόσμια Ημέρα Αιμορροφιλίας: Περίπου 270.000 άτομα παγκοσμίως πάσχουν από τη νόσο
medlabnews.gr iatrikanea

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αιμορροφιλίας, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Αιμορροφιλίας (World Federation of Hemophilia – WFH) αναδεικνύει την ανάγκη για έγκαιρη διάγνωση και ισότιμη πρόσβαση στη φροντίδα για τα άτομα που ζουν με αιμορραγικές διαταραχές. Το φετινό μήνυμα «Diagnosis: First step to care – Διάγνωση: Το πρώτο βήμα στη φροντίδα» θέτει στο επίκεντρο τη διάγνωση ως την αφετηρία για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου και την πρόσβαση σε κατάλληλη θεραπευτική φροντίδα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του WFH, περισσότερο από το 75% των ατόμων με αιμορροφιλία παγκοσμίως παραμένουν αδιάγνωστα, ενώ για άλλες αιμορραγικές διαταραχές τα κενά στη διάγνωση είναι ακόμη μεγαλύτερα, αφήνοντας εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους χωρίς πρόσβαση σε βασική φροντίδα.

Η αιμορροφιλία είναι μία σπάνια κληρονομική διαταραχή της πήξης του αίματος, που οφείλεται στην έλλειψη του παράγοντα VIII (Αιμορροφιλία Α) ή του παράγοντα IX (Αιμορροφιλία Β). Η συχνότητα εμφάνισης εκτιμάται σε περίπου 21 περιπτώσεις ανά 100.000 γεννήσεις για την αιμορροφιλία Α και 4 περιπτώσεις ανά 100.000 γεννήσεις για την αιμορροφιλία Β. Σήμερα, υπολογίζεται ότι περίπου 270.000 άτομα παγκοσμίως ζουν με αιμορροφιλία, εκ των οποίων περίπου 11.000 είναι γυναίκες, ενώ το σύνολο των αιμορραγικών διαταραχών ανέρχεται σε περίπου 460.000 περιπτώσεις. Στην Ελλάδα, ο αριθμός των ατόμων που ζουν με αιμορροφιλία Α και Β εκτιμάται σε περίπου 1.026.

Στη Sobi, προτεραιότητά μας είναι να προσφέρουμε στους ανθρώπους που ζουν με αιμορροφιλία την απαραίτητη υποστήριξη και πρόσβαση σε ολοκληρωμένες θεραπευτικές επιλογές, ώστε να αξιοποιούν στο μέγιστο τις δυνατότητές τους και να ζουν με ποιότητα και αυτονομία. Με επίκεντρο τον άνθρωπο και σε στενή συνεργασία με την επιστημονική κοινότητα, τους επαγγελματίες υγείας και τους αρμόδιους φορείς, εργαζόμαστε συστηματικά για ένα πλαίσιο που δημιουργεί περισσότερες δυνατότητες και βελτιώνει σημαντικά τη ζωή των ασθενών.

Ο Άρης Παπαδάκος, Country Manager της Sobi για την Ελλάδα, την Κύπρο και τη Μάλτα αναφέρει: «Για εμάς, κάθε άτομο που ζει με αιμορροφιλία αξίζει έγκαιρη διάγνωση, πρόσβαση σε κατάλληλη θεραπεία και συνεχή υποστήριξη. Η διάγνωση αποτελεί το πρώτο κρίσιμο βήμα για ουσιαστική φροντίδα και βελτίωση της ποιότητας ζωής. Στη Sobi συνεχίζουμε να επενδύουμε στην καινοτομία, με στόχο ένα μέλλον όπου η αιμορροφιλία θα αντιμετωπίζεται ακόμη πιο αποτελεσματικά και οι άνθρωποι θα μπορούν να αξιοποιούν τη ζωή τους στο έπακρο».

Πρωτοποριακή γονιδιακή θεραπεία για αιμορροφιλία: 9 στους 10 ασθενείς βελτιώθηκαν

της Κασσιανής Τσώνη, medlabnews.gr iatrikanea

Ριζική αντιμετώπιση της αιμορροφιλίας στους περισσότερους ενήλικες ασθενείς με αιμορροφιλία υπόσχεται πειραματική γονιδιακή θεραπεία που δοκιμάστηκε με επιτυχία στη Βρετανία.

Εννέα από τους δέκα ασθενείς με αιμορροφιλία Β παρουσίασαν θεαματική βελτίωση στην ικανότητα πήξης του αίματος, αναφέρουν οι ερευνητές που ανέπτυξαν μέθοδο.

Η μελέτη τους, η οποία δημοσιεύεται στο New England Journal of Medicine, βασίστηκε σε έναν ακίνδυνο, γενετικά τροποποιημένο αδενοϊό, ο οποίος εισήγαγε στα κύτταρα του ήπατος το γονίδιο του «παράγοντα πήξης IV», μιας από τις πρωτεΐνες που συμμετέχουν στην πήξη του αίματος και σταματούν την αιμορραγία.

Το γονίδιο αυτό φέρει μεταλλάξεις στους ασθενείς με αιμορροφιλία, οι οποίοι κινδυνεύουν από ακατάσχετη αιμορραγία σε περίπτωση τραυματισμού. Ακόμα και το βούρτσισμα των δοντιών μπορεί να προκαλέσει ανησυχητική αιμορραγία, ενώ ορισμένοι ασθενείς υποφέρουν από αυθόρμητη και άκρως επώδυνη εσωτερική αιμορραγία στις αρθρώσεις.

«Είμαστε ενθουσιασμένοι με τα αποτελέσματα» δήλωσε στο BBC η Πράτιμα Τσόουνταρι, καθηγήτρια του Πανεπιστημιακού Κολεγίου του Λονδίνου, επικεφαλής της μελέτης, η οποία χαρακτήρισε τη θεραπεία «ριζοσπαστική».

Ένας από τους ασθενείς της μελέτης ήταν ο Έλιοτ Μέισον, o οποίος δήλωσε πως λόγω της αιμορροφιλίας του μεγάλωσε σε υπερπροστατευτικό περιβάλλον και μπορούσε να παίζει το αγαπημένο του σπορ, το ράγκμπι, καθώς οι γονείς και οι δάσκαλοί του το θεωρούσαν επικίνδυνο.

Ο Μέισον δεν χρειάζεται πλέον εβδομαδιαίες ενέσεις του παράγοντα IV και απολαμβάνει την «απολύτως φυσιολογική» ζωή του.

Περίπου έναν χρόνο μετά την εφαρμογή της θεραπείας, τα επίπεδα του παράγοντα IV στην κυκλοφορία του αίματος, τα οποία βρίσκονταν προηγουμένως στο 1% του φυσιολογικού, παραμένουν υγιή.

Μόνο ένας από τους δέκα ασθενείς δεν εμφάνισε αύξηση των επιπέδων του παράγοντα IX.

Ωστόσο όλοι οι εθελοντές χρειάστηκε να λάβουν ανοσοκατασταλτικά φάρμακα για αρκετές εβδομάδες προκειμένου να μην αναγνωριστεί ως ξένο σώμα η πρωτεΐνη του παράγοντα IX. Όλοι εμφάνισαν επίσης κάποιου είδους παρενέργειες, με τον ασθενή που έλαβε τη μέγιστη δόση του ιού να εμφανίζει έναν μη φυσιολογικό θρόμβο, αναφέρουν οι ερευνητές σε ανακοίνωση του Πανεπιστημιακού Κολεγίου.

Θεωρητικά, η ίδια προσέγγιση θα μπορούσε να εφαρμοστεί και για την ίαση της αιμορροφιλίας Α, μια συχνότερη μορφή της νόσου που προκαλεί ανεπάρκεια του παράγοντα πήξης VIII.

Σύμφωνα με την καθηγήτρια Τσόουνταρι, η ίαση της αιμορροφιλίας «θα είναι πραγματικότητα για την πλειονότητα των ενηλίκων τα επόμενα ένα με τρία χρόνια».

Οι ασθενείς της μελέτης θα παραμείνουν υπό παρακολούθηση για συνολικά 15 χρόνια προκειμένου να διαπιστωθεί αν τα επίπεδα της σωτήριας πρωτεΐνης διατηρούνται σταθερά.

Διαβάστε επίσης

Τι είναι η αιμορροφιλία; Τι προκαλεί και πώς αντιμετωπίζεται; Αναγνώριση και πρώτες βοήθειες αιμορραγικού επεισοδίου

Γονιδιακή θεραπεία για την αιμορροφιλία Β: τι έδειξε η μελέτη και γιατί θεωρείται ελπιδοφόρα | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Ιούλιος 2022 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κασσιανή Τσώνη

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Απριλίου 2026

Αιμορροφιλία τι είναι; Συμπτώματα, τύποι και πρώτες βοήθειες σε αιμορραγικό επεισόδιο


Επιμέλεια Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

Η αιμορροφιλία είναι κληρονομική διαταραχή της πήξης του αίματος, στην οποία λείπει ή υπολείπεται ένας βασικός παράγοντας πήξης, με αποτέλεσμα οι αιμορραγίες να διαρκούν περισσότερο ή να εμφανίζονται εσωτερικά σε αρθρώσεις, μύες ή άλλα όργανα. Το άρθρο εξηγεί τι είναι η αιμορροφιλία, ποιοι τύποι υπάρχουν και τι πρέπει να γνωρίζουμε για τα αιμορραγικά επεισόδια και την αντιμετώπισή τους 
Η Παγκόσμια Ημέρα Αιμορροφιλίας καθιερώθηκε το 1989 με πρωτοβουλία της Παγκόσμιας Οργάνωσης Αιμορροφιλίας (WFH), με σκοπό να αναδείξει το πρόβλημα των αιμορροφιλικών ατόμων.

Εορτάζεται κάθε χρόνο στις 17 Απριλίου. Η ημερομηνία αυτή επιλέχθηκε για να τιμηθεί η γέννηση του ιδρυτή της οργάνωσης, Φρανκ Σνάμπελ, ο οποίος ήταν αιμορροφιλικός και ο ίδιος.

Η Παγκόσμια Ημέρα Αιμορροφιλίας ξεκίνησε το 1989 και έχει εξελιχθεί σε ένα πραγματικά παγκόσμιο γεγονός. Οργανώσεις για την αιμορροφιλία και θεραπευτικά κέντρα σε όλο τον κόσμο λαμβάνουν μέρος κάθε χρόνο στον εορτασμό της, με σκοπό την ευαισθητοποίηση φορέων και πολιτών σχετικά με τις αιμορραγικές διαταραχές.

Η αιμορροφιλία είναι μία κληρονομική διαταραχή της πήξης του αίματος. Προσβάλλει περισσότερο τους άνδρες και εμφανίζεται κατά τη γέννηση. Η συχνότητα εμφάνισης της εκτιμάται ότι είναι 30 με 40 περιπτώσεις ανά εκατομμύριο κατοίκους. 

Όπως υπολογίζεται παγκοσμίως, περίπου 400.000 άτομα πάσχουν από αιμορροφιλία σε όλο τον κόσμο. Στην Ελλάδα εκτιμάται ότι υπάρχουν περίπου 1000 αιμορροφιλικοί.

Οι άνθρωποι που πάσχουν από αιμορροφιλία διαθέτουν ανεπαρκή ποσότητα ή έχουν πλήρη έλλειψη μιας από τις πρωτεΐνες πήξης, γνωστές ως παράγοντες πήξης, που βρίσκονται φυσιολογικά στο αίμα. Ο οργανισμός εξαρτάται από αυτούς τους παράγοντες πήξης για το σταμάτημα της αιμορραγίας μετά από τραύμα και την προαγωγή της επούλωσης. Η σοβαρότητα της αιμορροφιλίας κάποιου ατόμου εξαρτάται από το ποσοστό του αντιαιμορροφιλικού παράγοντα που λείπει. Οι άνθρωποι με αιμορροφιλία δεν αιμορραγούν πιο ακατάσχετα ή πιο γρήγορα από άλλους. Αντίθετα, αν κοπούν, αιμορραγούν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από κάποιον χωρίς αιμορροφιλία ή αιμορραγούν εσωτερικά. Η εσωτερική αιμορραγία συνήθως παρατηρείται στις αρθρώσεις και στους μύες, αλλά μπορεί να συμβεί και στον εγκέφαλο ή σε άλλα όργανα.

Υπάρχουν τρεις τύποι αιμορροφιλίας: A, B και C.

  • Η Αιμορροφιλία A (αποκαλείται και κλασική αιμορροφιλία), όπου δεν υπάρχει σε επαρκή ποσότητα ή λείπει εντελώς ο παράγοντας VIII. Περίπου 9 στους 10 αιμορροφιλικούς πάσχουν από τον τύπο αυτό της ασθένειας.
  • Η Αιμορροφιλία B (αποκαλείται και νόσος των Χριστουγέννων), όπου δεν υπάρχει σε επαρκή ποσότητα ή λείπει εντελώς ο παράγοντας IX.
  • Η Αιμορροφιλία C, όπου δεν υπάρχει σε επαρκή ποσότητα ή λείπει εντελώς ο παράγοντας XI2
Το κλινικό αποτέλεσμα και στους δύο τύπους είναι το ίδιο: αιμορραγία για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα σε σχέση με τους άλλους ανθρώπους. 

Επίκτητη αιμορροφιλία

Η επίκτητη αιμορροφιλία είναι η ξαφνική ανάπτυξη αντισωμάτων στον παράγοντα VIII ή IX. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει γνωστή αιτία για την ανάπτυξη τους (ιδιοπαθής). Η εγκυμοσύνη, η μεγάλη ηλικία, κάποια αυτοάνοσα νοσήματα ή καρκίνοι, αποτελούν κάποιες από τις αιτίες εμφάνισης επίκτητης αιμορροφιλίας. Σε ασθενείς με επίκτητη αιμορροφιλία εμφανίζονται σοβαρά αιμορραγικά επεισόδια τα οποία είναι πολύ δύσκολο να αντιμετωπιστούν ακόμα και με τη χορήγηση των παραγόντων πήξης.

Οι ασθενείς με αιμορροφιλία τύπου Α παρουσιάζουν έλλειψη, μείωση ή μειονεκτική παραγωγή του σημαντικού παράγοντα πήξης VIII. Στους ασθενείς με αιμορροφιλία τύπου Β ισχύουν τα ίδια όπως και στους Α μόνο που εδώ απουσιάζει ο παράγοντας IX. Η αιμορροφιλία χαρακτηρίζεται ως 'βαριά' όταν οι τιμές του παράγοντα πήξης είναι χαμηλότερες του 1% του φυσιολογικού. Το γεγονός αυτό έχει σαν αποτέλεσμα είτε την εμφάνιση αυτόματων αιμορραγικών επεισοδίων, είτε τη δυσκολία διακοπής μετατραυματικών αιμορραγιών. Η νόσος είναι 'μέσης βαρύτητας' όταν ο παράγοντας πήξης είναι 1-5% του φυσιολογικού και 'ελαφριά' όταν οι τιμές είναι μεγαλύτερες του 5%. Περίπου το 50% των αιμορροφιλικών ασθενών παρουσιάζουν μέσης βαρύτητας ή βαριάς μορφής αιμορροφιλία και χρειάζονται θεραπεία για την αντιμετώπισης της από κάποιες φορές τον μήνα μέχρι και ελάχιστες φορές το χρόνο. 
Ένα άτομο με αιμορροφιλία δεν αιμορραγεί γρηγορότερα από το φυσιολογικό, αλλά η αιμορραγία μπορεί να διαρκέσει περισσότερο. Οι άνθρωποι που πάσχουν από αιμορροφιλία μπορεί να αιμορραγούν είτε εσωτερικά, είτε εξωτερικά. Οι αιμορραγίες και οι εκτεταμένοι μώλωπες κατά την βρεφική ηλικία συνήθως οδηγούν στη διάγνωση της ασθένειας. Ο κύριος κίνδυνος είναι η ανεξέλεγκτη εσωτερική αιμορραγία, η οποία ξεκινά αυτόγονα ή κατόπιν κάποιου τραυματισμού.


Η αιμορραγία στις αρθρώσεις και τους μύες μπορεί να προκαλέσει πόνο, καθώς και σοβαρή ζημιά στις αρθρώσεις, με αποτέλεσμα δυσκαμψία, αναπηρία και μερικές φορές θάνατο. Πολλοί αιμοφιλικοί αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στη βάδιση και σε άλλες δραστηριότητες της καθημερινής ζωής λόγω της σοβαρής αρθρίτιδας που προκαλείται από τις πολλαπλές αιμορραγίες στις αρθρώσεις.

Η βαριά μορφή αιμορροφιλίας εμφανίζεται από τα πρώτα χρόνια της ζωής. Μόλις το παιδί αρχίσει να περπατάει μόνο του χωρίς τη βοήθεια κάποιου μπορεί να εμφανιστεί αιμορραγία στις αρθρώσεις (ιδιαίτερα στα σημεία εκείνα των αρθρώσεων που επιδέχονται το μεγαλύτερο βάρος, όπως είναι τα γόνατα, οι αστράγαλοι και το ισχίο). Η αιμορροφιλία χαρακτηρίζεται από το γεγονός ότι επανειλημμένα μπορεί να προσβληθεί η ίδια άρθρωση (target joint), με αποτέλεσμα την εμφάνιση σοβαρού πόνου και συχνά μόνιμης βλάβης στην άρθρωση ακόμα και κίνδυνο σοβαρής αναπηρίας. Επικίνδυνες αιμορραγίες για τη ζωή ή και για τα άκρα μπορούν επίσης να παρουσιαστούν στους μύες και στα μαλακά μόρια, ενώ περιστασιακά παρατηρούνται περιστατικά γαστρεντερικών και ενδοκοιλιακών αιμορραγιών. Οι εγκεφαλικές αιμορραγίες αποτελούν συνεχή κίνδυνο. Τα επιφανειακά τραύματα, η εξαγωγή των δοντιών καθώς και άλλες μικροχειρουργικές επεμβάσεις και σοβαρές εγχειρίσεις μπορεί να οδηγήσουν σε ανεξέλεγκτη αιμορραγία. 
Οι συνηθέστερες αιμορραγίες είναι οι εξής:
  • Εκχυμώσεις (μελανιές)
  • Ουλορραγία
  • Ρινορραγία
  • Αίμαρθρα (αιμορραγία στις αρθρώσεις)
  • Αιμορραγία στους μυς
  • Εγκεφαλική αιμορραγία
  • Αιμορραγία στο ρινοφάρυγγα
  • Αιματέμεση / μέλαινα κένωση (αιμορραγία από το γαστρεντερικό σωλήνα)
Η αιμορροφιλία θεραπεύεται μέσω της αναπλήρωσης του αντιαιμορροφιλικού παράγοντα που λείπει από το αίμα. Αυτό επιτυγχάνεται με την ενδοφλέβια έγχυση ενός προϊόντος το οποίο περιέχει τον απαιτούμενο αντιαιμορροφιλικό παράγοντα. 
Η θεραπεία αναπλήρωσης του παράγοντα χορηγείται:
· Όταν εμφανίζεται αιμορραγία. Αυτή ονομάζεται θεραπεία «επί προβλήματος». Έχει ως αποτέλεσμα τη διακοπή της αιμορραγίας όταν φτάσει στην περιοχή επαρκής αντιαιμορροφιλικός παράγοντας
· Σε τακτικά διαστήματα, ώστε να προληφθεί η εμφάνιση της αιμορραγίας. Αυτή ονομάζεται «προφυλακτική» θεραπεία. Στόχος της προφυλακτικής θεραπείας είναι η μετατροπή της βαρείας αιμορροφιλίας σε ήπια, με σκοπό τη μείωση ή την αποφυγή οποιασδήποτε αιμορραγίας σε άρθρωση, με τελικό αποτέλεσμα την αποφυγή της αιμορροφιλικής αρθροπάθειας.
Καθυστέρηση στην έναρξη της προφυλακτικής θεραπείας θεωρείται ότι επιβαρύνει κατά 8% ανά έτος την αιμορροφιλική αρθροπάθεια. Συνεπώς, η θεραπεία αυτή είναι μακροπρόθεσμα οικονομικότερη, επειδή εξαλείφει το υψηλό κόστος, που σχετίζεται με την φροντίδα των αρθρώσεων που έχουν υποστεί βλάβη.

Η αιμορροφιλία είναι σύνθετη διαταραχή και οι ασθενείς που πάσχουν από αυτή χρειάζονται περισσότερα από πρόσβαση σε θεραπείες. Στις κύριες ανάγκες για την καλή υγεία και την αναβάθμιση της ποιότητας ζωής του ασθενή συμπεριλαμβάνονται:
· Η πρόληψη της αιμορραγίας
· Η μακροχρόνια διαχείριση των βλαβών των αρθρώσεων και των μυών
· Η διαχείριση τυχόν επιπλοκών της θεραπείας: (α) καταπολέμηση των ανασταλτικών ουσιών και (β) θεραπεία των ιογενών λοιμώξεων (HIV/HCV) που μεταδόθηκαν μέσω των συμπυκνωμάτων παράγοντα από ανθρώπινο πλάσμα.

ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΤΟΥ ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΚΟΥ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟΥ! 

Στην αιμορροφιλία οι αιμορραγίες συχνά δεν είναι εμφανείς, όπως όταν αφορούν τις αρθρώσεις. Ειδικά όταν το αιμορροφιλικό παιδί είναι μικρό η αναγνώριση των αιμορραγικών επεισοδίων είναι δύσκολη. Σ’ αυτό μπορεί να βοηθήσει η προσεκτική παρατήρηση του παιδιού:
  • Παρουσιάζει καινούργιες μελανιές;
  • Είναι τα άκρα παρόμοια σε μέγεθος; Τα κινεί το παιδί εξίσου;
  • Αποφεύγει να πιάσει αντικείμενα με το ένα άκρο, ακόμα κι όταν βρίσκονται πιο κοντά σ’ αυτό;
  • Αποφεύγει συγκεκριμένες κινήσεις;
  • Παρουσιάζει το παιδί ανεξήγητη γκρίνια ή κλάμα (όχι επειδή πεινάει, διψάει, νυστάζει ή χρειάζεται αλλαγή της πάνας);
 ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ! 
Αν ένα αιμορροφιλικό παιδί υποστεί ένα χτύπημα, όχι ιδιαίτερα σοβαρό, σε κάποιο άκρο ή παρουσιάζει μειωμένη κινητικότητα ή/και οίδημα σε κάποια άρθρωση:
  • Ακινητοποιείστε το άκρο
  • Εφαρμόστε πάγο και ανυψώστε το προσβεβλημένο μέλος
 Αν ένα αιμορροφιλικό παιδί παρουσιάζει αιμορραγία, όχι ιδιαίτερα σοβαρή, από επιφανειακό κόψιμο ή εκδορά:
  • Φορέστε γάντια
  • Καθαρίστε την περιοχή με αντισηπτικό υγρό
  • Εφαρμόστε σταθερή πίεση και ανυψώστε το μέρος του σώματος που παρουσιάζει αιμορραγία μέχρι αυτή να σταματήσει
  • Καλύψτε το με αντισηπτική γάζα
  • Εφαρμόστε πάγο στην περιοχή

 Αν ένα αιμορροφιλικό παιδί παρουσιάσει ρινορραγία:

  • Φορέστε γάντια
  • Τοποθετείστε το παιδί σε καθιστική θέση με το κεφάλι ψηλά
  • Εφαρμόστε σταθερή πίεση για 20 λεπτά στο ρουθούνι που αιμορραγεί
  • Εφαρμόστε πάγο στον αυχένα 
 Αν ένα αιμορροφιλικό παιδί παρουσιάζει αιμορραγία από το στόμα ή από κάποιο δόντι:
  • Φορέστε γάντια
  • Εφαρμόστε πάγο με σταθερή πίεση για 20 λεπτά
 Οι ήπιες κακώσεις αντιμετωπίζονται με απλά μέτρα. Σε μεγάλες όμως κακώσεις, σε πληγές οι οποίες απαιτούν εφαρμογή ραμμάτων ή σε κακώσεις των αρθρώσεων απαιτείται, επιπλέον, χορήγηση του παράγοντα που λείπει όσο το δυνατό νωρίτερα
 Αν ένα αιμορροφιλικό παιδί υποστεί χτύπημα στο κεφάλι, τον αυχένα ή την κοιλιά ή παρουσιάζει πιθανό κάταγμα ή υποστεί βαθύ κόψιμο:
  • Φορέστε γάντια
  • Επικοινωνήστε με το Αιμορροφιλικό Κέντρο στο οποίο παρακολουθείται ο ασθενής
  • Σε περίπτωση που η προαναφερθείσα επικοινωνία δεν είναι δυνατή, καλέστε ασθενοφόρο και μεταφέρετε τον ασθενή στο πλησιέστερο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών  
Πηγές
* Σύλλογος Προστασίας Ελλήνων Αιμορροφιλικών (Σ.Π.Ε.Α) – Στουρνάρη 51, 104 32 Αθήνα, Τηλ/ Fax (+30) 210 52 32 667
* Παγκόσμια Ομοσπονδία Αιμορροφιλίας (Π.Ο.Α) – www.wfh.org
* Ευρωπαϊκό Consortium για την Αιμορροφιλία (ECH) – www.ech.eu



Αιμορροφιλία: τι είναι, ποιοι τύποι υπάρχουν και πώς αντιμετωπίζεται | MEDLABNEWS.GR

Πρώτη δημοσίευση: Απρίλιος 2015 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Απριλίου 2026

Copyright © 2015-2022 MEDLABNEWS.GR / IATRIKA NEA All Right Reserved. Τα κείμενα είναι προσφορά και πνευματική ιδιοκτησία του medlabnews.gr
Kάθε αναδημοσίευση θα πρέπει να αναφέρει την πηγή προέλευσης και τον συντάκτη. Aπαγορεύεται η εμπορική χρήση των κειμένων