Υποθερμία με χαμηλή θερμοκρασία σώματος. Kατηγορίες υποθερμίας. Συμπτώματα ανάλογα με τη θερμοκρασία σώματος

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Όταν η εσωτερική θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος πέφτει κάτω από 35ο C, το αποτέλεσμα είναι η υποθερμία. 

Όταν η θερμοκρασία ελαττωθεί κάτω από τα κανονικά επίπεδα λειτουργίας του θερμοστάτη σε ένα οργανισμό, αυτό αποκαλείται ιατρικώς υποθερμία. Στην υποθερμία ο οργανισμός, χάνει θερμότητα με μεγαλύτερο ρυθμό από ό,τι παράγει.

Υποθερμία (hypothermia) είναι η επιστημονική ονομασία της κατάστασης του οργανισμού, κατά την οποία αυτός χάνει θερμότητα με μεγαλύτερο ρυθμό από ό,τι παράγει.

Στο φυσιολογικό άτομο οι διαταραχές θερμοκρασίας που μπορεί να προκύψουν από την μεταβολική δραστηριότητα του σώματος και την διακύμανση της θερμοκρασίας του περιβάλλοντος εξισορροπούνται, με αποτέλεσμα οι φυσιολογική διακύμανση της θερμοκρασίας του σώματος να ευρίσκεται σε στενά επίπεδα, παρά τις περιβαλλοντικές αλλαγές. Η θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος ελέγχεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου στον οποίο βρίσκονται τα θερμορυθμιστικά κέντρα, που λειτουργούν ως «θερμοστάτες» στο ανθρώπινο σώμα. 

Όταν η επιδερμίδα έχει χαμηλότερη θερμοκρασία σε σχέση με την καρδιά και τον εγκέφαλο, αμέσως το νευρικό σύστημα βάζει σε λειτουργία δυο συστήματα για την παραγωγή και διατήρηση της θερμότητας. 
Το πρώτο σύστημα (εκούσιο νευρικό σύστημα) μας λέει ότι πρέπει, σε περίπτωση που κρυώνουμε, να προφυλαχτούμε. 
Το δεύτερο σύστημα (ακούσιο ή αυτόνομο νευρικό σύστημα) είναι αυτό που ελέγχει τα εσωτερικά όργανά μας, τις φλέβες και τις αρτηρίες μας, (αναπνευστικό, κυκλοφορικό κι ενδοκρινικό) και άλλα συστήματα του οργανισμού μας, σε μια προσπάθεια άριστα συντονισμένη για την προφύλαξη της ζωή μας. Επίσης, ελέγχει την έκκριση της αδρεναλίνης και αντιδρά αυτόματα με κάποιο συγκεκριμένο τρόπο, όταν αντιμετωπίζει μια κατάσταση.

Σε νέους υγιείς ενήλικες, η μέση θερμοκρασία του στόματος είναι 36,8 + ή - 0,4 βαθμοί Κελσίου, με χαμηλότερα επίπεδα στις έξι το πρωί και υψηλότερα το απόγευμα. Οι θερμοκρασίες στη μασχάλη είναι κατά μισό βαθμό χαμηλότερες από τις προαναφερόμενες, στο στόμα. Παρά το γεγονός ότι θερμοκρασίες σώματος πάνω από 37,2 και κάτω από 35,5 είναι γενικώς παθολογικές, η θερμορυθμιστική λειτουργία του «θερμοστάτη» του σώματος διαφέρει από άτομο σε άτομο και τροποποιείται με την πάροδο της ηλικίας

Υπάρχουν 4 κατηγορίες υποθερμίας.

•  Χρόνια, συνήθως παρατηρούμενη στους αλκοολικούς, ηλικιωμένους και άλλους με ιατρικά προβλήματα (π.χ. διαβήτης, σήψη, ορμονικές διαταραχές, διαταραχές κυκλοφορίας, βραδύς μεταβολισμός) .

•  Υποθερμία από φυσιολογικά αίτια. Για παράδειγμα, λόγω ιδιοσυγκρασίας, μετά από έκθεση στο κρύο, εξαιτίας βυθίσματος σε κρύο νερό ή προ της ωορρηξίας

και

•  Υποθερμία από φάρμακα

•  Κρίσεις που συμβαίνουν σε υγιή άτομα που εκτίθενται σε περιβαλλοντολογικά στρες.

Η υποθερμία μπορεί να είναι πρωτοπαθής (παρατεταμένη παραμονή – έκθεση σε ψυχρό περιβάλλον ή δευτεροπαθής (βλάβες θερμορυθμιστικού μηχανισμού). Πρωτοπαθής υποθερμία και δευτεροπαθής μπορεί να συνυπάρχουν.

Προδιαθεσικοί επικίνδυνοι παράγοντες που συντελούν στην εμφάνιση υποθερμίας είναι:

1.   Κακή θρέψη, υποσιτισμός

2.   Υπολειτουργία θυρεοειδή

3.   Ανεπάρκεια επινεφριδίων (ορμονικές διαταραχές)

4.   Ανεπάρκεια υποφύσεως (ορμονικές διαταραχές)

5.   Σακχαρώδης διαβήτης

6.   Νεφρική ανεπάρκεια (αύξηση ουρίας – ουραμία)

7.   Καθιστική ζωή (όχι κίνηση)

8.   Ανεπαρκής οικιακή θέρμανση

9.   Ανεπαρκής - ακατάλληλη ένδυση σε σχέση με χαμηλή θερμοκρασία περιβάλλοντος. Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι απώλεια θερμότητας από το ανθρώπινο σώμα επιταχύνεται όταν μαζί με με τη χαμηλή θερμοκρασία περιβάλλοντος φυσάει αέρας με μεγάλη ταχύτητα (ταχύτητα ανέμου) όπου ο άνεμος ενισχύει την ταχύτερη πρόκληση υποθερμίας (wind chill factor)

10. μπάνιο σε κρύο νερό – υγρά ρούχα – παρατεταμένη επαφή σε κρύο έδαφος, τσιμέντο.

Σε ηλικιωμένα άτομα η χαμηλή θερμοκρασία ορισμένες φορές οφείλεται σε ισχαιμικό επεισόδιο (θρόμβος στον εγκέφαλο, που εμποδίζει τη σωστή αιμάτωσή του), το οποίο μπορεί να απορρυθμίσει το θερμορρυθμιστικό κέντρο του εγκεφάλου. Aκόμα, η υποθερμία μπορεί να οφείλεται και σε κάποια αναιμία. O οργανισμός μας έχει καθορίσει μια συγκεκριμένη θερμοκρασία που είναι ιδανική για το σώμα μας, η οποία δεν είναι ακριβώς η ίδια σε κάθε άνθρωπο. Όταν η χαμηλή θερμοκρασία δεν συνοδεύεται από την εμφάνιση κάποιων συμπτωμάτων, τότε δεν υπάρχει συνήθως λόγος ανησυχίας. Aν όμως παράλληλα με την υποθερμία έχετε κάποιο σύμπτωμα, όπως, π.χ., αδυναμία, ζάλη ή τάσεις λιποθυμίας, πρέπει να ενημερώσετε το γιατρό σας, ειδικά αν η θερμοκρασία σας στο παρελθόν κυμαινόταν συνήθως σε υψηλότερα επίπεδα.

Η υποθερμία έχει μεγάλη επίδραση στις φυσιολογικές λειτουργίες του ανθρώπινου οργανισμού, όπως:

1. Αναπνευστική λειτουργία

2. Κατανάλωση οξυγόνου

3. Αγωγιμότητα περιφερικών νεύρων

4. Κινήσεις γαστρεντερικού σωλήνα

5. Αγωγιμότητα μυοκαρδίου (προκαλεί μείωση)

6. Φυσιολογικό μηχανισμό πήξεως του αίματος

Για να γίνει αντιληπτή η υποθερμία είναι χρήσιμο να επαναλάβουμε μια βασική αναφορά πως το σώμα μπορεί να κερδίζει και να διατηρεί θερμότητα με ένα αριθμό τρόπων όπως η πέψη της τροφής. Επίσης κερδίζει θερμότητα από εξωτερικούς παράγοντες: ήλιο, φωτιά κ.ά., ή από εσωτερικούς μέσω της μυϊκής δραστηριότητας, είτε, με σκόπιμη άσκηση είτε με αθέλητη, όπως το να τρέμεις από το κρύο, το οποίο προκαλεί τόση θερμότητα, όση όταν τρέχεις με αργό ρυθμό ή περίπου τη θερμότητα που αναπτύσσεται από το φαγητό δύο μετρίου μεγέθους σοκολάτες την ώρα. Θερμότητα διατηρείται με τον περιορισμό της επιφάνειας των αγγείων του αίματος που μειώνει την κυκλοφορία στο δέρμα και διατηρεί το αίμα πιο κοντά στο κεντρικό μέρος του σώματος.

Όταν η θερμοκρασία του σώματος είναι 32-35οC το άτομο εμφανίζει:

α) Ταχυκαρδία

β) Υπέρταση

γ) Ρίγος

δ) Μειωμένη συνείδηση, κρίση, απάθεια

Σε θερμοκρασία σώματος 28-32οC εμφανίζονται:

α) Βραδυκαρδία

β) Μυδρίαση

γ) Επιβράδυνση αντανακλαστικών

δ) Διανοητική σύγχυση

ε) Λήθαργο

ζ) Αλλοιώσεις στο ΗΚΓ

Σε θερμοκρασίες σώματος κάτω των 28οC 

α) το δέρμα είναι μελανό και 

β) παρουσιάζεται άπνοια, 

γ) ασυστολία, 

δ) κοιλιακή μαρμαρυγή, 

ε) διαταραχή ηλεκτρολυτών, 

ζ) νεφρική ανεπάρκεια.

Διάγνωση

Για να ξεκαθαριστεί η αιτία θα πρέπει να γίνει εργαστηριακός έλεγχος:

1. ΗΚΓ

2. Σάκχαρο αίματος

3. Αέρια αίματος

4. Έλεγχος ηλεκτρολυτών

5. Έλεγχος ηπατικής λειτουργίας

6. Έλεγχος λοιμώξεων

Αντιμετώπιση υποθερμίας

Τι πρέπει να κάνετε εσείς που πάσχετε από υποθερμία:

1. Εάν η υποθερμία είναι πρωτοεμφανιζόμενη πρέπει να εξεταστείτε άμεσα ιατρικώς. Επί υποκείμενου παθολογικού νοσήματος, η θεραπεία διαφοροποιείται ανάλογα με το αίτιο

2. Να αποφεύγετε τις απότομες μεταβολές θερμοκρασίας (κρύο ζέστη), την πολύωρη παραμονή στο κρύο, τα κρύα ρεύματα. Αλλάζετε άμεσα τα ρούχα σας όταν είναι βρεγμένα. Προτιμάτε αδιάβροχα ρούχα. Να φοράτε πάντα κάλτσες τον Χειμώνα. Αποφύγετε τα ρούχα που παρεμποδίζουν την κυκλοφορία (π.χ. στενές ζώνες, παντελόνια)

3. Η κακή διατροφή και η γρήγορη απώλεια βάρους αυξάνει την θερμορρυθμιστική αστάθεια του σώματος. Να αποφεύγετε την κατάχρηση αλκοόλ, καφέ, τοξικών ουσιών

4. Η καθημερινή βάδιση τονώνει την κυκλοφορία και ομαλοποιεί την ικανότητα του σώματος να ρυθμίζει την θερμοκρασία

5. Η υπερκόπωση μπορεί να προκαλέσει διαταραχές στην θερμοκρασία του σώματος.

Σε επείγουσες καταστάσεις υποθερμίας θα πρέπει να γίνουν:

Υποστήριξη καρδιακής και αναπνευστικής λειτουργίας, πρόνοια να μη χαθεί άλλη θερμότητα (απομάκρυνση του αιτίου, τμηματική επαναθέρμανση του σώματος).

Γενικώς όταν το άτομο που εμφάνισε υποθερμία δεν έχει υποκείμενο νόσημα (σακχαρώδη διαβήτη, θυρεοειδοπάθεια) εύκολα επιβιώνει και επανέρχεται.

Yποθερμία χεριών – ποδιών

Τα άκρα (χέρια – πόδια) δεν πρέπει να τρίβονται ή να μαζεύονται.

α) Τοπικό μασάζ κατά την επαναθέρμανση

β) Η επαναθέρμανση πρέπει να γίνεται το γρηγορότερο δυνατό.

Υπάρχει ο γενικός κανόνας που εκφράζεται σαν 

«Διατήρηση ζεστού σκέλους».

– Να μην είναι υγρό το σκέλος 

– Να κινείται έστω και παθητικά το σκέλος

Σαν κανόνας:

α) ζευγάρια κάλτσες – εσώρουχα

β) γάντια

γ) ζεστά υποδήματα

δ) παραπάνω φορεσιές ρούχων

πρέπει πάντα να υπάρχουν όταν γίνονται επισκέψεις ή εκδρομές σε χιονοδρομικά κέντρα

Διαβάστε επίσης

• Μύθοι και αλήθειες για το κρύο. Τι πρέπει να κάνετε για να προλάβετε την υποθερμία;
• Τι πρέπει να προσέχετε με το κρύο και τα χιόνια για να έχετε την υγειά σας.
• Οι διαταραχές του θυρεοειδούς αδένα. Τι προκαλούν, πώς ανιχνεύονται και πώς αντιμετωπίζονται
• Τι πρέπει να κάνετε σε περίπτωση υποθερμίας από έκθεση στο κρύο. Άμεση φροντίδα για βλάβες από το κρύο 

https://scholar.google.gr/citations?hl=el&user=x0_XklQAAAAJ

Ισχύει ότι αν εκτεθούμε στο κρύο θα αρρωστήσουμε;

της Κλεοπάτρας Ζουμπουρλή, μοριακής βιολόγου, medlabnews.gr iatrikanea

«Θα κρυώσεις», έλεγαν οι μαμάδες μας για να μας προειδοποιήσουν τις κρύες μέρες του χειμώνα, αν φεύγαμε από το σπίτι χωρίς να στεγνώσουμε επαρκώς τα μαλλιά μας ή χωρίς να ντυθούμε σωστά.

Eίναι μύθος η αλήθεια ότι το κρύο μας κάνει ευάλωτους σε ασθένειες;

Για πάρα πολλά χρόνια υπάρχει η αντίληψη αν εκτεθούμε σε χαμηλές θερμοκρασίες θα κρυολογήσουμε. Σχετίζεται πράγματι το κρύο με το κρυολόγημα και τη γρίπη ή όλα αυτά είναι ένας μύθος;

Όμως, το κοινό κρυολόγημα και η γρίπη προκαλούνται από ιό.

Έτσι, αν έχετε βρέξει τα μαλλιά σας και πρέπει να φύγετε από το σπίτι επειγόντως ή αν βγείτε χωρίς μπουφάν, άραγε θα πρέπει να ανησυχείτε για την προειδοποίηση της γιαγιάς σας;

Το μόνο σίγουρο είναι ότι για να αρρωστήσετε θα πρέπει να εκτεθείτε στον μολυσματικό παράγοντα.

Σε περιόδους ψυχρού καιρού κυκλοφορούν περισσότερο ιοί της γρίπης και ιοί του κρυολογήματος.

Πιστεύεται πως η πρωταρχική αιτία είναι ο αυξημένος χρόνος παραμονής μεγάλου αριθμού πληθυσμού σε κλειστούς χώρους, ειδικά των παιδιών όταν επιστρέφουν στα σχολεία.

Ωστόσο, μπορεί να έχει να κάνει και με αλλαγές στο αναπνευστικό σύστημα, οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα την ευκολότερη μετάδοση της λοίμωξης.

Τα χαμηλά επίπεδα υγρασίας στο περιβάλλον μπορούν να αυξήσουν τα ποσοστά μετάδοσης λόγω του ξηρού αέρα, ο οποίος επιτρέπει στα σταγονίδια να σκορπίζονται ακόμα πιο μακριά και να παραμένουν στην ατμόσφαιρα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Επίσης, η υποθερμία μειώνει τις αντιστάσεις του ανοσοποιητικού συστήματος.

Συγκεκριμένα, μια ομάδα επιστημόνων του πανεπιστημίου του Υale ανακοίνωσε την ανακάλυψη ότι οι χαμηλότερες θερμοκρασίες αποδυναμώνουν την πρώτη γραμμή άμυνας της μύτης (βλέννα και τριχίδια).

Οι ερευνητές ξεκίνησαν τροποποιώντας ένα στέλεχος του ρινοϊού-το είδος του ιού που προκαλεί τα περισσότερα κρυολογήματα-και μόλυναν ποντικούς.

Η τροποποίηση ήταν απαραίτητη επειδή οι περισσότεροι ιοί που μολύνουν τους ανθρώπους δεν αποδεικνύεται ότι μολύνουν τα τρωκτικά.

Στη συνέχεια δοκιμάστηκε το πόσο καλά τα κύτταρα που βρίσκονται στους αεραγωγούς του ποντικιού ανταποκρίνονται στον ιό σε διαφορετικές θερμοκρασίες, διαπιστώνοντας ότι σε ψυχρότερες θερμοκρασίες υπήρχε πιο αργή ανοσολογική απόκριση και συνεπώς μεγαλύτερη ευαισθησία σε λοιμώξεις.

Επομένως, ο κρύος καιρός εμποδίζει στην πραγματικότητα τις άμυνές μας ενάντια στον ρινοϊό.

Σύμφωνα με το τμήμα υγείας του πανεπιστημίου του Harvard, οι ειδικοί που μελετούν το ζήτημα υποστηρίζουν ότι η νορμάλ έκθεση σε μέτριο κρύο δεν αυξάνει την ευαισθησία μας στις λοιμώξεις.

Οι περισσότεροι ειδικοί υγείας συμφωνούν ότι ο λόγος για τον οποίο ο χειμώνας είναι η περίοδος του κρυολογήματος και της γρίπης δεν είναι η χαμηλή θερμοκρασία.

Ένας παράγοντας μπορεί να είναι η χαμηλή ηλιοφάνεια και η μικρή διάρκεια των ημερών, καθώς η έλλειψη της βιταμίνης D που παίρνουμε από τον ήλιο μπορεί ίσως να επηρεάσει το ανοσοποιητικό μας σύστημα.

Επιπρόσθετα, έρευνα του Εθνικού Αμερικανικού Ινστιτούτου Υγείας απέδειξε ότι το περίβλημα του ιού της γρίπης γίνεται πιο σκληρό και ανθεκτικό σε θερμοκρασίες κοντά στο μηδέν, καθιστώντας τον ιό πιο ενεργό και πιο εύκολο να μεταδοθεί το χειμώνα.

Eπίσης πρόσφατες έρευνες έδειξαν ότι το κρύο σφίγγει τα αιμοφόρα αγγεία με αποτέλεσμα τα λευκά αιμοσφαίρια που είναι υπεύθυνα για την καταστολή των ιώσεων να καθυστερούν και συνεπώς το ανοσοποιητικό σύστημα γίνεται πιο ασθενές.

Το μόνο σίγουρο πάντως, είναι ότι δεν είναι η έκθεση στο κρύο που ευνοεί τις λοιμώξεις, αλλά η παραμονή σε κλειστούς χώρους!

Κι αυτό γιατί πολύ απλά οι άνθρωποι έρχονται έτσι σε στενότερη επαφή με άλλους ανθρώπους που μπορούν να μεταφέρουν μικρόβια, καθώς ως γνωστόν οι λοιμώξεις αυτές οφείλονται σε ιούς

Συμπερασματικά, όντως είναι πιθανότερο να αρρωστήσουμε όταν κάνει πολύ κρύο όμως δεν υπάρχει λόγος να ανησυχείτε για μέτρια έκθεση στο κρύο καθώς δεν έχει δυσμενή επίδραση στο ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα. Οπότε για να είμαστε σίγουροι, καλό είναι τον χειμώνα να βγαίνουμε έξω, αλλά να βάζουμε και ένα ρούχο παραπάνω. 

Διαβάστε επίσης

• Έχετε γρίπη ή κρυολόγημα; Ποιες οι διαφορές; Ο εμβολιασμός και τα αντιικά φάρμακα
• Κρυολόγημα, γρίπη, χωρίς αντιβιοτικά
• Οι θεραπευτικές ιδιότητες του ευκάλυπτου, από το κρυολόγημα και την ιγμορίτιδα μέχρι την ψωρίαση και την ακμή.
• Σαλέπι ή Σερνικοβότανο, εξαιρετικό ρόφημα για το κρυολόγημα, τον βήχα, το στομάχι, το άσθμα, τονωτικό και αφροδισιακό
• Ποια η κατάλληλη διατροφή για το κρυολόγημα, την γρίπη, τον βήχα, το συνάχι;
• Κρυολόγημα ή γρίπη; Τι πρέπει να κάνουμε; Γιατί δεν πρέπει να δίνουμε ασπιρίνη στα παιδιά με γρίπη;
• Εχινάκεια για το κρυολόγημα. Εχει ανοσοδιεγερτική, αντιφλεγμονώδη, αντιβακτηριακή δράση.
• Εποχική γρίπη. Ποιες είναι οι ομάδες υψηλού κινδύνου, που πρέπει να εμβολιαστούν και ποια είναι η καλύτερη περίοδος εμβολιασμού;
• Έχει το παιδί σας πυρετό; Τι πρέπει και τι δεν πρέπει να κάνετε.

MSc

Πρώτες βοήθειες στην υποθερμία; Άμεση φροντίδα για βλάβες από το κρύο. ΟΧΙ στο οινόπνευμα και τον καπνό

Αλέξανδρου Γιατζίδη

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, Μ.D., medlabnews.gr iatrikanea

Ο ανθρώπινος μηχανισμός προσαρμογής στο κρύο είναι αυτόματος. Γίνεται με μια συγχρονισμένη ενέργεια του νευρικού και του ενδοκρινικού συστήματος. Αυτό -φυσικά- δεν αποτελεί πανάκεια, αφού οι αντιδράσεις δεν είναι οι ίδιες σε όλους τους ανθρώπους.

Όμως, με μια συστηματική εξάσκηση και σταδιακή αύξηση του κρύου, ο άνθρωπος μπορεί να το αντέξει χωρίς να ενοχλείται ιδιαίτερα από τις χαμηλές θερμοκρασίες. Αν και αρχικά μπορεί η προσαρμογή να χαρακτηριστεί βάρβαρη και επώδυνη, με το πέρασμα του χρόνου γίνεται αντιμετωπίσιμη, με πολύ καλά αποτελέσματα.

Οι χειμερινοί κολυμβητές δεν σταματούν την κολύμβηση, ακόμη και τις πιο κρύες μέρες του χειμώνα. Αρχικά, ο κολυμβητής που θα αποφασίσει να μπει σε παγωμένο νερό νιώθει έντονα το κρύο, στη συνέχεια ένα μούδιασμα και λίγο αργότερα ένα κάψιμο σ' όλο το σώμα του. Είναι η στιγμή που το σώμα δεν καταλαβαίνει το κρύο. Όχι όμως για πολύ, καθώς η απώλεια της θερμότητας οδηγεί στην υποθερμία, μέσα σε λίγα λεπτά.

Ο άνθρωπος χάνει ένα πολύ μεγάλο μέρος της θερμότητάς του από το κεφάλι και το λαιμό του. Έτσι, είναι πολύ σημαντικό να φοράει καπέλο ή σκουφί και ένα κασκόλ. Αυτά δεν πρέπει να βγουν πριν μπει σε χώρο με κανονική θερμοκρασία, γιατί το κεφάλι και ο λαιμός θα εκτεθούν απότομα στο κρύο, με άσχημα, συνήθως, αποτελέσματα.

Πολύ σημαντικό ρόλο παίζει και η τροφή. Στο κρύο απαιτείται καλή διατροφή, πλούσια σε βιταμίνες, ζάχαρη και λίπη. Δηλαδή, επιτρέπονται, με μέτρο φυσικά, γλυκά, ωμό λάδι, γάλα, φρέσκο βούτυρο και πολλά φρούτα, λαχανικά και κρέας.

Το οινόπνευμα και ο καπνός, όχι μόνο δεν αυξάνουν την αντοχή μας στο κρύο, αλλά αντιθέτως τη μειώνουν. Μετά την πρώτη αίσθηση ζέστης, το οινόπνευμα έχει την τάση να εξατμίζεται μέσα από τους πόρους, μειώνοντας την θερμοκρασία του σώματος. Μετά τη συστολή των πόρων, εισέρχεται ευκολότερα το κρύο. 

Όσο για τον καπνό, αυτός καταστρέφει την βιταμίνη C, η οποία βοηθάει τον οργανισμό να αντισταθεί στις μολύνσεις και ενισχύει το ανοσοποιητικό σύστημα, ενώ ο καπνός προκαλεί συστολή των περιφερειακών αγγείων, με αποτέλεσμα να πηγαίνει λιγότερο αίμα στα άκρα, άρα και να κρυώνουν περισσότερο.

Τέλος, πολύ ωφέλιμη στο κρύο είναι η άσκηση. Ορισμένα σπορ βοηθούν σε μεγάλο βαθμό. Ποδήλατο, ήπιο τρέξιμο, περπάτημα -κυρίως στη φύση- και ενασχόληση με τα χειμερινά σπορ, με τον ανάλογο εξοπλισμό, είναι μερικά σπορ, που έχουν θετικά αποτελέσματα στη "συμμαχία" μας με το κρύο.

Yποθερμία

Όταν η εσωτερική θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος πέφτει κάτω από 35ο C, το αποτέλεσμα είναι η υποθερμία. Όταν η θερμοκρασία ελαττωθεί κάτω από τα κανονικά επίπεδα λειτουργίας του θερμοστάτη σε ένα οργανισμό, αυτό αποκαλείται ιατρικώς υποθερμία. Στην υποθερμία ο οργανισμός, χάνει θερμότητα με μεγαλύτερο ρυθμό από ό,τι παράγει.

Όταν η θερμοκρασία του σώματος είναι 32-35οC το άτομο εμφανίζει:

α) Ταχυκαρδία

β) Υπέρταση

γ) Ρίγος

δ) Μειωμένη συνείδηση, κρίση, απάθεια

Σε θερμοκρασία σώματος 28-32οC εμφανίζονται:

α) Βραδυκαρδία

β) Μυδρίαση

γ) Επιβράδυνση αντανακλαστικών

δ) Διανοητική σύγχυση

ε) Λήθαργο

ζ) Αλλοιώσεις στο ΗΚΓ

Σε θερμοκρασίες σώματος κάτω των 28οC το δέρμα είναι μελανό και παρουσιάζεται άπνοια, ασυστολία, κοιλιακή μαρμαρυγή, διαταραχή ηλεκτρολυτών, νεφρική ανεπάρκεια.

Άμεση φροντίδα για βλάβες από το κρύο

•   άμεση μετακίνηση από το ψυχρό περιβάλλον, 
αφαίρεση των βρεγμένων ρούχων και 
σκέπασμα με ζεστές κουβέρτες. 


Υποθερμία χεριών – ποδιών

Τα άκρα (χέρια – πόδια) δεν πρέπει να τρίβονται ή να μαζεύονται.

α) Τοπικό μασάζ κατά την επαναθέρμανση

β) Η επαναθέρμανση πρέπει να γίνεται το γρηγορότερο δυνατό.

Υπάρχει ο γενικός κανόνας που εκφράζεται σαν «Διατήρηση ζεστού σκέλους – Να μην είναι υγρό το σκέλος – Να κινείται έστω και παθητικά το σκέλος».

Σαν κανόνας:

α) ζευγάρια κάλτσες – εσώρουχα

β) γάντια

γ) ζεστά υποδήματα

δ) παραπάνω φορεσιές ρούχων

πρέπει πάντα να υπάρχουν όταν γίνονται επισκέψεις ή εκδρομές σε χιονοδρομικά κέντρα

Γενικές Συμβουλές.

Να αποφεύγετε τις απότομες μεταβολές θερμοκρασίας (κρύο ζέστη), την πολύωρη παραμονή στο κρύο, τα κρύα ρεύματα. Αλλάζετε άμεσα τα ρούχα σας όταν είναι βρεγμένα. Προτιμάτε αδιάβροχα ρούχα. Να φοράτε πάντα κάλτσες τον Χειμώνα. Αποφύγετε τα ρούχα που παρεμποδίζουν την κυκλοφορία (π.χ. στενές ζώνες, παντελόνια)

Διαβάστε επίσης

• Υποθερμία (χαμηλή θερμοκρασία σώματος) Ποιές είναι οι αιτίες; Τρόποι διάγνωσης και αντιμετώπισης
• Χρήσιμες συμβουλές υγείας για τα χιόνια

Χρήσιμες συμβουλές υγείας για τα χιόνια, αν βρίσκεστε στο σπίτι, μέσα έξω στο αυτοκίνητο.

επιμέλεια Κασσιανή Τσώνη, medlabnews.gr iatrikanea

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΧΙΟΝΟΠΤΩΣΗΣ

Αν βρίσκεστε στο σπίτι:

Διατηρείστε το σπίτι σας ζεστό και παραμείνετε εντός αυτού κατά το περισσότερο δυνατό.

Μην αφήνετε τα παιδιά να βγουν έξω ασυνόδευτα.

Ελέγξτε το δίκτυο ύδρευσης, τους σωλήνες και τον υαλοπίνακα του ηλιακού θερμοσίφωνα.

Αν βρίσκεστε στο αυτοκίνητο:

Αποφύγετε την οδήγηση σε δύσβατες περιοχές.

Αλλάξτε πορεία αν βρίσκεστε σε δύσβατο δρόμο και υπάρχει έντονη χιονόπτωση.

Τηρείτε τις αποστάσεις ασφαλείας από τα προπορευόμενα οχήματα.

Παραμείνετε στο αυτοκίνητο αν αυτό ακινητοποιηθεί. Ανάβετε τη μηχανή για 10 λεπτά ανά ώρα και διατηρείτε την εξάτμιση του οχήματος καθαρή από το χιόνι.

Αν βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο:

Πηγαίνετε σε ασφαλές μέρος χωρίς να εκτεθείτε στη χιονοθύελλα.

Ντυθείτε με πολλά στρώματα από ελαφριά και ζεστά ρούχα αντί για ένα βαρύ ρούχο και φορέστε ζεστές αδιάβροχες μπότες. Προτιμήστε ένα αδιάβροχο εξωτερικό ρούχο.

Προσέξτε τις μετακινήσεις σας σε περιοχές όπου προβλέπονται χιονοπτώσεις.

Χρησιμοποιείστε αντιολισθητικές αλυσίδες αν είναι απολύτως απαραίτητο να μετακινηθείτε με αυτοκίνητο. Είναι προτιμότερο να ταξιδέψετε κατά τη διάρκεια της ημέρας χρησιμοποιώντας κεντρικούς δρόμους. Ενημερώστε τους οικείους σας για τη διαδρομή που θα ακολουθήσετε.

Προτιμήστε τα μέσα μαζικής μεταφοράς για μετακινήσεις στην πόλη.

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΠΑΓΕΤΟΥ

Σε περιοχές όπου έχει δημιουργηθεί παγετός απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή όταν οδηγείτε. Ενημερωθείτε για την κατάσταση του οδικού δικτύου και έχετε αντιολισθητικές αλυσίδες.

Αν μετακινείστε πεζή, φορέστε κατάλληλα παπούτσια ώστε να αποφύγετε τραυματισμούς λόγω της ολισθηρότητας.

ΣΤΑ ΔΙΚΤΥΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝ

Προληπτικά μέτρα για την προστασία των σωληνώσεων από ενδεχόμενο παγετό:

Βεβαιωθείτε ότι οι εξωτερικοί σωλήνες (πχ ηλιακού θερμοσίφωνα, βρύσες μπαλκονιών) είναι μονωμένοι, διαφορετικά να φροντίσετε ώστε να μονωθούν το συντομότερο δυνατόν.

Αν παρόλα αυτά παγώσουν οι κεντρικοί σωλήνες σας, ακολουθήστε τις παρακάτω οδηγίες:

Κλείστε αμέσως τον κεντρικό διακόπτη παροχής νερού του σπιτιού και ελέγξτε τον υδρομετρητή. Αν συνεχίζει να λειτουργεί («γράφει») τότε υπάρχει διαρροή στο δίκτυό σας. Κλείστε τον διακόπτη της κεντρικής παροχής και καλέστε έναν υδραυλικό.

Ελέγξτε αν έχουν βραχεί ή διατρέχουν κίνδυνο οι ηλεκτρικές σας εγκαταστάσεις και απομονώστε τις.

ΠΗΓΗ medlabnews.gr 

Διαβάστε επίσης

• Υποθερμία (χαμηλή θερμοκρασία σώματος) Ποιές είναι οι αιτίες; Τρόποι διάγνωσης και αντιμετώπισης
• Χρήσιμες συμβουλές υγείας για τα χιόνια

Υποθερμία από έκθεση στο κρύο. Πρώτες βοήθειες για να προλάβετε τις βλάβες. Όχι οινοπνευματώδη

https://scholar.google.gr/citations?hl=el&user=x0_XklQAAAAJ

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Όταν η εσωτερική θερμοκρασία του ανθρώπινου σώματος πέφτει κάτω από 35ο C, το αποτέλεσμα είναι η υποθερμία.

Όταν η θερμοκρασία ελαττωθεί κάτω από τα κανονικά επίπεδα λειτουργίας του θερμοστάτη σε ένα οργανισμό, αυτό αποκαλείται ιατρικώς υποθερμία. Στην υποθερμία ο οργανισμός, χάνει θερμότητα με μεγαλύτερο ρυθμό από ό,τι παράγει.

Σε νέους υγιείς ενήλικες, η μέση θερμοκρασία του στόματος είναι 36,8 +_ 0,4 βαθμοί Κελσίου, με χαμηλότερα επίπεδα στις έξι το πρωί και υψηλότερα το απόγευμα. Οι θερμοκρασίες στη μασχάλη είναι κατά μισό βαθμό χαμηλότερες από τις προαναφερόμενες, στο στόμα. Παρά το γεγονός ότι θερμοκρασίες σώματος πάνω από 37,2 και κάτω από 35,5 είναι γενικώς παθολογικές, η θερμορυθμιστική λειτουργία του «θερμοστάτη» του σώματος διαφέρει από άτομο σε άτομο και τροποποιείται με την πάροδο της ηλικίας

Υπάρχουν 4 κατηγορίες υποθερμίας.

Η υποθερμία μπορεί συμβεί από ανεπαρκή - ακατάλληλη ένδυση σε σχέση με χαμηλή θερμοκρασία περιβάλλοντος. Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι απώλεια θερμότητας από το ανθρώπινο σώμα επιταχύνεται όταν μαζί με με τη χαμηλή θερμοκρασία περιβάλλοντος φυσάει αέρας με μεγάλη ταχύτητα (ταχύτητα ανέμου) όπου ο άνεμος ενισχύει την ταχύτερη πρόκληση υποθερμίας (wind chill factor)

Όταν η θερμοκρασία του σώματος είναι 32-35οC το άτομο εμφανίζει:

α) Ταχυκαρδία

β) Υπέρταση

γ) Ρίγος

δ) Μειωμένη συνείδηση, κρίση, απάθεια

Σε θερμοκρασία σώματος 28-32οC εμφανίζονται:

α) Βραδυκαρδία

β) Μυδρίαση

γ) Επιβράδυνση αντανακλαστικών

δ) Διανοητική σύγχυση

ε) Λήθαργο

ζ) Αλλοιώσεις στο ΗΚΓ

Σε θερμοκρασίες σώματος κάτω των 28οC το δέρμα είναι μελανό και παρουσιάζεται άπνοια, ασυστολία, κοιλιακή μαρμαρυγή, διαταραχή ηλεκτρολυτών, νεφρική ανεπάρκεια.

Άμεση φροντίδα για να προλάβετε τις βλάβες από το κρύο

• Σταματήστε την απώλεια θερμότητας, βρίσκοντας καταφύγιο, που να προφυλάσσει το θύμα από τον αέρα και την βροχή. 
• Αλλάξτε τα βρεγμένα ρούχα και βάλτε στεγνά. Η τοποθέτηση ζεστών κομπρεσών στο λαιμό, στο θώρακα και στις βουβωνικές περιοχές, μπορεί να βοηθήσει διότι έτσι θερμαίνεται το αίμα που κυκλοφορεί διαμέσου των μεγάλων αιμοφόρων αγγείων που περνούν από τις εν λόγω κομβικές περιοχές. 
• Αποφύγετε την επαφή του ατόμου με το έδαφος αν αυτό είναι παγωμένο, βάζοντας το να καθίσει πάνω σε ένα σακίδιο ή sleeping bag. 
• Καθίστε κολλητά ο ένας με τον άλλο, ώστε να ζεσταθεί το άτομο από την θερμότητα των σωμάτων των άλλων μελών της ομάδας. 
• Δώστε στο άτομο να πιει ζεστά ροφήματα και φαγητά που περιέχουν ζάχαρη (μόνο όταν διατηρεί τις αισθήσεις του).
• Δεν πρέπει να τοποθετείται άμεση πηγή θερμότητας όπως ζεστό νερό ή λάμπα θέρμανσης. 
• Πρέπει να αποφεύγετε να θερμαίνετε πρώτα τα άκρα του σώματος δηλαδή τα πόδια και τα χέρια. Ο λόγος είναι διότι έτσι το κρύο αίμα θα φεύγει από την περιφέρεια και θα πηγαίνει στο κέντρο του σώματος επιδεινώνοντας έτσι την κατάσταση. 
• Αποφεύγετε το τρίψιμο ή το μασάζ του θύματος της υποθερμίας. Χρειάζεται πολύ απαλή μεταχείριση διότι υπάρχει ο κίνδυνος καρδιακής ανακοπής. 
• Αν έχει όρεξη δώστε του γλυκά και σοκολάτες που περιέχουν υδατάνθρακες και ζάχαρη και γρήγορα μετατρέπονται σε θερμότητα και ενέργεια. Εάν το θύμα είναι σε ημικωματώδη κατάσταση ή, χειρότερα, προσπαθήστε να το κρατήσετε ξύπνιο. 
• Μη του δίνετε ζεστά υγρά από το στόμα σε σοβαρή υποθερμία. 
• Οινοπνευματώδη ποτά δεν χρησιμοποιούμε γιατί με τη διαστολή και συστολή των αγγείων προκαλούν θρομβώσεις. Η χρήση τέτοιων ποτών για να ζεσταθεί ο οργανισμός στο βουνό, όπως λένε πολλοί είναι μεγάλο λάθος. Αυτό γίνεται μόνο σε χαμηλούς υψομετρικά χώρους, όπου το περιβάλλον είναι ζεστό.

Σε επείγουσες καταστάσεις θα πρέπει να γίνουν:

Υποστήριξη καρδιακής και αναπνευστικής λειτουργίας, πρόνοια να μη χαθεί άλλη θερμότητα (απομάκρυνση του αιτίου, τμηματική επαναθέρμανση του σώματος).

Γενικώς όταν το άτομο που εμφάνισε υποθερμία δεν έχει υποκείμενο νόσημα (σακχαρώδη διαβήτη, θυρεοειδοπάθεια) εύκολα επιβιώνει και επανέρχεται.

Yποθερμία χεριών – ποδιών

Τα άκρα (χέρια – πόδια) δεν πρέπει να τρίβονται ή να μαζεύονται.

α) Τοπικό μασάζ κατά την επαναθέρμανση

β) Η επαναθέρμανση πρέπει να γίνεται το γρηγορότερο δυνατό.

Υπάρχει ο γενικός κανόνας που εκφράζεται σαν «Διατήρηση ζεστού σκέλους – Να μην είναι υγρό το σκέλος – Να κινείται έστω και παθητικά το σκέλος».

Σαν κανόνας πρόληψης για το κρύο, πρέπει πάντα να υπάρχουν όταν γίνονται επισκέψεις ή εκδρομές σε χιονοδρομικά κέντρα:

α) ζευγάρια κάλτσες – εσώρουχα

β) γάντια

γ) ζεστά υποδήματα

δ) παραπάνω φορεσιές ρούχων

Γενικές Συμβουλές.

Να αποφεύγετε τις απότομες μεταβολές θερμοκρασίας (κρύο ζέστη), την πολύωρη παραμονή στο κρύο, τα κρύα ρεύματα. Αλλάζετε άμεσα τα ρούχα σας όταν είναι βρεγμένα. Προτιμάτε αδιάβροχα ρούχα. Να φοράτε πάντα κάλτσες τον Χειμώνα. Αποφύγετε τα ρούχα που παρεμποδίζουν την κυκλοφορία (π.χ. στενές ζώνες, παντελόνια)

Μην δίνετε στο άτομο με υποθερμία, να πιει οινοπνευματώδη. Προκαλούν διεύρυνση των αιμοφόρων αγγείων με αποτέλεσμα την απώλεια θερμότητας

Ακόμα και όταν το άτομο ανακτήσει την θερμοκρασία του, ή παροχή θερμότητας θα πρέπει να συνεχιστεί, μέχρι να μπορεί από μόνο του το σώμα να παράγει την ικανή και αναγκαία θερμότητα, που θα διατηρεί την θερμοκρασία του σταθερή.

Διαβάστε επίσης

Υποθερμία (χαμηλή θερμοκρασία σώματος) Ποιές είναι οι αιτίες; Τρόποι διάγνωσης και αντιμετώπισης

Φροντίδα για το αναπνευστικό με πρωτότυπα φυσικά συμπληρώματα, με Ελληνική υπογραφή

medlabnews.gr iatrikanea

Μια ελληνική καινοτομία στον τομέα της στοχευμένης υποστήριξης της αναπνευστικής λειτουργίας παρουσιάζει η Hyalumed του ομίλου Help Pharmaceuticals με τα συμπληρώματα διατροφής Anasa-A και Anasa-C, τα οποία σχεδιάστηκαν και αναπτύχθηκαν στην Ελλάδα με βάση σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα και φυτικά δραστικά συστατικά.

Οι πρωτότυπες συνθέσεις βασίστηκαν σε τεκμηριωμένη δράση φυτικών συστατικών με ιστορικό κλινικών εφαρμογών.

Η Μποσγουέλια (γνωστή και ως ινδικό λιβάνι) συνδυάστηκε με την Περίλλα (ιαπωνική μέντα) το Δενδρολίβανο, το Εκχύλισμα ρίζας Αστράγαλου και τη Βιταμίνη Β12 για το Anasa-A που απευθύνεται σε άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα δυσφορίας της αναπνευστικής οδού. Στην περίπτωση του Anasa-C που απευθύνεται σε άτομα με προβλήματα αναπνευστικής λειτουργίας, η Μποσγουέλια συνδυάστηκε με μαύρο Σαμπούκο, Ψευδάργυρο και Καλέντουλα.

Τα δύο συμπληρώματα παρουσιάζονται σε μια χρονική περίοδο που διαπιστώνεται αυξανόμενη επιβάρυνση του αναπνευστικού συστήματος (ιώσεις, ατμοσφαιρική ρύπανση κ.ά.) και προσφέρουν ολιστική φροντίδα τόσο για τους αεραγωγούς όσο και για τη φυσική άμυνα του οργανισμού.

Όπως επισημαίνει ο ομότιμος Καθηγητής Πνευμονολογίας Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Κρήτης, Νίκος Τζανάκης: «Η αναπνευστική λειτουργία εκτίθεται καθημερινά σε ποικίλους επιβαρυντικούς παράγοντες, όπως ιογενείς λοιμώξεις, ατμοσφαιρική ρύπανση και αλλεργιογόνα, οι οποίοι ενεργοποιούν φλεγμονώδεις και οξειδωτικούς μηχανισμούς στους αεραγωγούς. Σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα υποδεικνύουν ότι ορισμένα φυτικά εκχυλίσματα και ιχνοστοιχεία, όπως η μποσγουέλια, η περίλλα, ο σαμπούκος και ο ψευδάργυρος, έχουν μελετηθεί ως προς τον πιθανό τους ρόλο στη ρύθμιση της φλεγμονώδους απάντησης, στη μείωση του οξειδωτικού στρες, στη διατήρηση της φυσιολογικής λειτουργίας του αναπνευστικού επιθηλίου και της ανοσολογικής άμυνας του αναπνευστικού. Σε περιόδους αυξημένης περιβαλλοντικής ή λοιμώδους επιβάρυνσης, η επιστημονικά τεκμηριωμένη συμπληρωματική υποστήριξη της αναπνευστικής υγείας μπορεί να ενταχθεί σε μια συνολική προσέγγιση φροντίδας, χωρίς σε καμία περίπτωση να υποκαθιστά την ιατρική παρακολούθηση ή την καθιερωμένη θεραπευτική αγωγή.»

Ειδικότερα τα Anasa-A και Anasa-C απευθύνονται σε άτομα με συχνές αναπνευστικές ιώσεις ή ευαισθησία στις εποχικές λοιμώξεις, σε όσους εκτίθενται συχνά σε περιβαλλοντικούς ρύπους ή αλλεργιογόνα, σε καπνιστές ή πρώην καπνιστές, σε όσους βιώνουν αναπνευστική δυσφορία σε περιόδους αλλεργιών αλλά και σε όσους αναζητούν ένα φυσικό, καθημερινό μέσο προστασίας της αναπνοής τους.

Η καινοτομία και πρωτοπορία των σκευασμάτων, έγκειται στο γεγονός της πρωτότυπης σύνθεσης και της έμφασης στη στοχευμένη δράση, για την ολοκληρωμένη υποστήριξη της αναπνευστικής λειτουργίας με ασφάλεια και επιστημονική τεκμηρίωση.

Όπως αναφέρει η κ. Ελένη Ζέκκα, αντιπρόεδρος της Hyalumed, «Mε τη σχεδίαση των νέων συμπληρωμάτων να βασίζεται σε αυστηρά επιστημονικά κριτήρια και φυτικά δραστικά συστατικά υψηλής καθαρότητας, αναδεικνύουμε την προσήλωση του ομίλου της Help Pharmaceuticals, σε πρωτότυπες λύσεις που υποστηρίζουν τους επαγγελματίες υγείας. Σε μια εποχή όπου η αναπνοή απειλείται από πολλούς παράγοντες, διαπιστώσαμε ένα κενό και μια ευκαιρία και φιλοδοξούμε το Anasa-A και το Anasa-C όχι μόνο να προσφέρουν στοχευμένες λύσεις, κυρίως στους πνευμονολόγους, αλλά και να αποτελέσουν ακόμα έναν πρεσβευτή των ελληνικών φαρμακευτικών εταιρειών στη διεθνή αγορά. Η επιστημονική τεκμηρίωση θα συνεχίσει να αποτελεί βασικό άξονας ανάπτυξης των προϊόντων μας».

Σε αυτό το πλαίσιο ενίσχυσης της επιστημονικής τεκμηρίωσης, ο Όμιλος Help Pharmaceuticals επενδύει στη διεξαγωγή ερευνητικής μελέτης με τίτλο «Παράλληλη χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής και στοχευμένων συμπληρωμάτων διατροφής». Η μελέτη θα ξεκινήσει στις αρχές του 2026 και θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) και 150 Επαγγελματίες Υγείας από όλη την Ελλάδα, με στόχο την καταγραφή της εμπειρίας χρήσης και τη συμπληρωματική αξία των σκευασμάτων, στην καθημερινή κλινική πράξη.