ΑΠΘ: Ανοιχτή Επιστημονική Ημερίδα για την ψυχική υγεία των βρεφών

medlabnews.gr iatrikanea

«Ψυχική υγεία των βρεφών και πρώιμες σχέσεις: Διευκολύνοντας το παρόν, διασφαλίζοντας το μέλλον» είναι ο τίτλος Ημερίδας που διοργανώνει το Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Ψυχολογίας του Τμήματος Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, σε συνεργασία με την Εταιρεία Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ψυχικής Υγείας (ΕΠΑΨΥ), την Παρασκευή 3 Απριλίου 2026 και ώρες 9.30 με 15.00, στην Αίθουσα Τελετών «Αλέξανδρος Παπαναστασίου» του Παλαιού Κτιρίου της Φιλοσοφικής Σχολής.

Σύμφωνα με τους διοργανωτές, στόχος της Ημερίδας είναι η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση επαγγελματιών σχετικά με την ψυχική υγεία των βρεφών και τη σημαντικότητα των πρώιμων σχέσεων του ανθρώπου για όλη τη διάρκεια της ζωής του

«Ψυχική υγεία βρεφών και ψυχαναλυτική θεραπεία γονιού-βρέφους», «Το βρέφος και το περιβάλλον του στην πορεία από την απόλυτη εξάρτηση προς την ανεξαρτησία», «Ψυχοθεραπεία γονιού-βρέφους: παρουσίαση περίπτωσης μητρικού πένθους», «Να ανησυχήσω;-Σημεία και Σκέψεις για Πρώιμη παρέμβαση», είναι ορισμένα από τα θέματα που θα αναπτυχθούν κατά τη διάρκεια της Ημερίδας.

Η συμμετοχή στην Ημερίδα είναι δωρεάν και θα δοθεί βεβαίωση παρακολούθησης.

Περισσότερες πληροφορίες

Γιατί λέει ψέματα ο άνθρωπος; Οι τύποι του ψεύτη και τα σημάδια της ανειλικρίνειας

Βικτωρίας Πολύζου

της  Βικτωρίας Πολύζου, συμβούλου ψυχικής υγείας, medlabnews.gr iatrikanea

Το να λες ψέματα συνήθως επιδεινώνεται με το πέρασμα του χρόνου. Όταν βλέπετε ότι γλιτώνετε με ένα ψέμα αυτό σας ωθεί συχνά να συνεχίσετε τις αυταπάτες. Επίσης, οι ψεύτες θεωρούν ότι είναι καλύτερο να λένε αναλήθειες για να καλυφθούν.

Έχουμε διαφορετικούς ανθρώπους με διαφορετικά μέτρα και σταθμά, όταν πρόκειται να πουν την αλήθεια. Περιμένουμε, για παράδειγμα, λιγότερη ειλικρίνεια από τους πολιτικούς παρά από τους επιστήμονες.

Αν κάποια στιγμή σας είπαν ψέματα, είναι επειδή συμφωνήσαμε να σας πουν ψέματα. 

Η πρώτη αλήθεια σχετικά με το ψέμα: το ψέμα είναι πράξη συνεργασίας. Βέβαια, δεν είναι όλα τα ψέματα επιβλαβή. Μερικές φορές ηθελημένα συμμετέχουμε στην εξαπάτηση χάριν της κοινωνικής αξιοπρέπειας, ίσως για να κρατήσουμε ένα μυστικό που πρέπει να κρατηθεί κρυφό. Τα ψέματα μπορούν να προδώσουν την πατρίδα μας, να διακινδυνεύσουν την ασφάλεια μας, να υποσκάψουν τη δημοκρατία, να προκαλέσουν το θάνατο αυτών που μας υπερασπίζονται.

Το ψέμα είναι μια απόπειρα να γεφυρώσουμε το χάσμα, να συνδέσουμε τις ευχές με τις φαντασιώσεις μας για το ποιοι ευχόμαστε να ήμασταν, πώς ευχόμαστε να ήμασταν, με αυτό που είμαστε πραγματικά.

Και είμαστε όντως πολύ πρόθυμοι να γεμίσουμε τα κενά στη ζωή μας με ψέματα. Μια οποιαδήποτε μέρα, οι έρευνες δείχνουν ότι μπορεί να σας πουν ψέματα από 10 έως 200 φορές. Σύμφωνοι, πολλά από αυτά είναι αθώα ψέματα.

Όταν ένας άνθρωπος λέει ψέματα, σπάει έναν δεσμό, μια σιωπηρή συμφωνία να φερόμαστε στους άλλους όπως θα θέλαμε να μας φέρονται. Όταν μας εξαπατούν συχνά δυσκολευόμαστε να εμπιστευτούμε το ίδιο άτομο και πάλι.

Γιατί ο άνθρωπος λέει ψέματα;

• Για να φανεί καλύτερος και πιο αρεστός

• Για να κρύψει τις αδυναμίες και τις ανασφάλειες του

• Για να τον κρίνουν οι άλλοι ως σημαντικό

• Για να αποφύγει να μειωθεί ή να πληγωθεί.

Υπάρχουν τέσσερις διαφορετικοί τύποι ψεύτη: 

• του περιστασιακού, 
• του συχνού, 
• του καθ’ έξιν, και 
• του επαγγελματία ψεύτη.

Ο καθ’ έξιν και ο επαγγελματίας ψεύτης, είναι δύσκολο να εντοπιστούν μόνο από τη γλώσσα του σώματος. Ο καθ’ έξιν ψεύτης είναι τόσο συνηθισμένος να λέει ψέματα, που μπορεί να μη νοιάζεται ή να μη συνειδητοποιεί πλήρως ότι ψεύδεται – γι’ αυτό και συνήθως δεν το δείχνει. Ο επαγγελματίας ψεύτης έχει εξασκηθεί τόσο πολύ στα ψέματά του, που η συμπεριφορά του δεν τον προδίδει.

Όπως εκείνοι που κάνουν χρήση ναρκωτικών και καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες αλκοόλ, έτσι και εκείνοι που ψεύδονται, συνήθως δεν το παραδέχονται. Όμως, τις περισσότερες φορές το ψέμα ανιχνεύεται εύκολα, όταν ξέρουμε τι ενδείξεις να αναζητούμε.

 Τα συμπτώματα που απαριθμούνται εδώ αποτελούν αξιόπιστες ενδείξεις για τον περιστασιακό ψεύτη και για τον συχνό ψεύτη. Γενικά, αυτές οι εξωτερικές ενδείξεις εμφανίζονται μόνο όταν κάποιος ξέρει ότι λέει ψέματα και νιώθει έστω και λίγο άσχημα που το κάνει.

Ευτυχώς, οι περισσότεροι άνθρωποι είναι, στη χειρότερη περίπτωση, περιστασιακοί ψεύτες και δείχνουν την αμηχανία τους με πολλούς τρόπους.

Τα συμπτώματα της ανειλικρίνειας περιλαμβάνουν:

• Ύπουλο βλέμμα, μάτια που αποφεύγουν τα δικά σας. Γενικά, υπάρχει η τάση να πιστεύουμε ότι όταν κάποιος λέει ψέματα διστάζει να μας κοιτάξει ευθέως στα μάτια και αποφεύγει το βλέμμα μας, κοιτώντας γύρω ή στρέφοντας το βλέμμα του χαμηλά. Επίσης, δείγμα ψεύδους είναι το να ανοιγοκλείνει έντονα τα μάτια του την ώρα που σου μιλάει κάποιος!

• Κάθε είδους νευρικές κινήσεις.

• Γρήγορη ομιλία. Είναι επίσης πολύ συχνό να προσπαθεί να μιλήσει τόσο γρήγορα που να κάνει συντακτικά και γραμματικά λάθη ή να πνίγεται και να βήχει προκειμένου να «καθαρίσει» το λαιμό του.

• Αλλαγή της φωνής.

• Κίνηση μπρος-πίσω, σε όρθια ή καθιστή στάση.

• Οποιοδήποτε σημάδι νευρικότητας.

• Υπερβολικό, προσποιητά ειλικρινές βλέμμα.

• Ιδρώτα. Υπερβολικός ιδρώτας για τις συγκεκριμένες συνθήκες μπορεί να εμφανιστεί στο μέτωπο, στα μάγουλα ή στο πίσω μέρος του λαιμού, όταν κάποιος λέει ψέματα.

• Τρεμούλιασμα.

• Οποιαδήποτε δραστηριότητα που κρύβει τα μάτια, το πρόσωπο ή το στόμα, όπως τοποθέτηση του χεριού μπροστά στο στόμα κατά την ομιλία, ξύσιμο της μύτης, ή πετάρισμα των ματιών.

• Γλείψιμο των χειλιών.

• Πέρασμα της γλώσσας πάνω από τα δόντια.

• Σκύψιμο μπροστά.

• Ανάρμοστη οικειότητα, όπως χτύπημα στην πλάτη, άλλο άγγιγμα, και υπερβολικό πλησίασμα (παραβίαση του προσωπικού χώρου).

Κλασικά Ψέματα

Ένα κλασικό ψέμα των ερωτευμένων στην αρχή της σχέσης τους είναι η σφοδρή άρνηση της έντασης των συναισθημάτων τους, για όλους τους παραπάνω λόγους. Ένα άλλο κλασικό ψέμα, σε όλες τις ηλικίες είναι το «δεν το έκανα εγώ!», ενώ είναι φανερό ότι το άτομο έχει διαπράξει αυτό για το οποίο κατηγορείται, αλλά δεν το παραδέχεται.

Το ψέμα μπορεί να είναι μια κραυγή που παρακαλάει «δώσε μου σημασία!». Τα ψέματα ως μηχανισμός άμυνας και άρνησης γίνονται οι παρωπίδες που εμποδίζουν το άτομο να έρθει αντιμέτωπο με πικρές αλήθειες, όπως όταν ο σύζυγος αρνείται να πιστέψει τις αποδείξεις ότι η γυναίκα του τον απατάει ή η μητέρα εθελοτυφλεί στο πρόβλημα ουσιοεξάρτησης της κόρης της. Έτσι, το ψέμα, έστω και πρόσκαιρα εξυψώνει το άτομο στον εαυτό του και στους άλλους και γίνεται η ασφαλιστική του δικλείδα.

Αντίθετα, το παθολογικό ψέμα χαρακτηρίζεται από συχνά και επανειλημμένα ψέματα για τα οποία δεν υπάρχει συγκεκριμένο κίνητρο. Τα ψέματα αυτά δεν ελέγχονται από το υποκείμενο, το οποίο αδιαφορεί για τις συνέπειες και τις περισσότερες φορές ζημιώνεται. Αυτό που ορίζει το παθολογικό ψέμα είναι η συχνότητα, η χρονιότητα και η έλλειψη οφέλους για το υποκείμενο. Ενώ το παθολογικό ψέμα εμφανίζεται συχνά σε συγκεκριμένες ψυχιατρικές διαταραχές, όπως είναι οι διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων (κλεπτομανία, πυρομανία, χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών, στοιχηματοπαιξία), δεν συνδέεται απόλυτα μαζί τους.

Το παθολογικό ψέμα αποτελεί ένα πολυπαραγοντικό φαινόμενο και οι αιτίες ανάπτυξής του είναι πολλές. Ορισμένες από αυτές είναι η σεξουαλική κακοποίηση στην παιδική ηλικία, η χρήση εξαρτησιογόνων ουσιών στην οικογένεια, η χαμηλή αυτοεκτίμηση, ορισμένοι γενετικοί παράγοντες (26% περισσότερη λευκή ουσία στον προμετωπιαίο φλοιό του εγκεφάλου), οι μαθησιακές δυσκολίες, η νοητική υστέρηση, η υπερπροστατευτικότητα των γονέων, η ζήλια και η αντιπαλότητα μεταξύ αδελφών και συγκεκριμένες ψυχιατρικές διαταραχές (διαταραχές προσωπικότητας και διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων).

Η μυθομανία είναι μια διαταραχή της προσωπικότητας και ο μυθομανής ζει κυριολεκτικά μια ψεύτικη ζωή. Πρόκειται για μια παθολογική κατάσταση που χρειάζεται ψυχολογική - ψυχοθεραπευτική και πολλές φορές φαρμακευτική υποστήριξη, καθώς συχνά ο μυθομανής δεν υποφέρει μόνο από μυθομανία.

Ψεύτης μπορεί να χαρακτηριστεί όποιος έχει πει ψέματα και πλέον γίνεται ιδιότητα όταν αφορά σε άτομο που επανειλημμένα λέει ψέματα. Τα ψέματα μπορεί να έχουν κάποιο απώτερο σκοπό π.χ. να τον γλιτώσουν από μια δυσάρεστη κατάσταση (παράδειγμα: έχω πονοκέφαλο, δεν θα 'ρθω στο πάρτι) - λέω πολλά τέτοια ή και όχι, απλά να εκφράζουν μια άλλη του ψυχολογική ανάγκη/αδυναμία (παράδειγμα: είμαι ηθοποιός). Ο παθολογικός ψεύτης είναι εκείνος που είναι εθισμένος στο ψέμα, χρησιμοποιεί συνεχώς ψέματα, ασύνδετα μεταξύ τους.

Όταν όμως το ψέμα δεν σταματάει στο "είμαι ηθοποιός" αλλά συνδέεται με άλλα ψέματα και γίνεται μια ιστορία με αρχή και τέλος (ξεκίνησα έτσι, πρωταγωνίστησα εκεί, γνώρισα τους τάδε κλπ), και το άτομο πλάθει πολλές τέτοιες ιστορίες με αρχή και τέλος, φανταστικές ιστορίες αλλά με λεπτομέρειες και συνοχή, μιλάμε για μυθομανία. Η παθολογία της μυθομανίας διαφέρει με την κατάσταση του παθολογικού ψεύτη, καθότι ο δεύτερος δεν μπαίνει στη διεργασία σύνδεσης των ψεμάτων και δημιουργίας ενός μεγάλου μύθου και αυτή ακριβώς η διεργασία με την όλη επιστράτευση της φαντασίας, η συνεχής απασχόληση του μυαλού και η εμμονή του για το σκοπό της δημιουργίας μύθων συνιστά την παθολογία της μυθομανίας. Μύθων που δεν είναι αυτοσκοποί, πηγάζουν νοσηρή ψυχολογία ή διαταραγμένο μυαλό.

Γεννιόμαστε ή Γινόμαστε.. Ψεύτες;

Το ψέμα είναι μια επίκτητη κοινωνική ικανότητα που χρησιμοποιείται ποικιλοτρόπως. Δε γεννιόμαστε με την ικανότητα να ψευδόμαστε, αλλά καθώς μεγαλώνουμε, κοινωνικοποιούμαστε και πρέπει να συνεργαστούμε με τους γύρω μας μαθαίνουμε την έννοια της εξαπάτησης ώστε να επιβιώσουμε κοινωνικά. Τα άτομα με αυτισμό δε μπορούν να πουν ψέματα ή να καταλάβουν την εξαπάτηση και ζουν στο δικό τους απομονωμένο κόσμο.

Η ικανότητα του να λέμε ψέματα είναι τεράστιας σημασίας για τον ανθρώπινο πολιτισμό, γιατί η ικανότητα της εξαπάτησης των άλλων έχει εξελιχθεί σε μια από τις δυνατότερες διανοητικές μας ικανότητες που μας βοηθάει να κερδίσουμε στον πόλεμο, την αγάπη και το εμπόριο. Το ψέμα αποτελεί τον φόβο και τον τρόμο στο χώρο της εργασίας: μήπως ο συνομιλητής, πελάτης ή υποψήφιος συνεργάτης ψεύδεται για να κερδίσει μια αγορά/πώληση ή θέση εργασίας; Παρόλο που είναι δυσδιάκριτο πότε κάποιος λέει ψέματα και πότε κάνει μικροπαρεμβάσεις στην αλήθεια παραποιώντας την προς όφελός του, οι παρακάτω στρατηγικές σας βοηθούν να διαπιστώσετε αν κάποιος λέει ψέματα και πώς να τα αποφύγετε.

Το ψέμα, βέβαια, ίσως να μην αποτελούσε αμαρτία αν μοναδικός του σκοπός ήταν να προστατεύει τα αισθήματα των άλλων. Οι λόγοι, δηλαδή, για τους οποίους λέμε ψέματα μπορεί να είναι εντελώς αθώοι, με μοναδικό σκοπό να μην έρθουμε ή να μην φέρουμε κάποιον σε δύσκολη θέση, αλλά μπορεί να είναι και κακόβουλοι και κακοπροαίρετοι, με σκοπό να σώσουμε το «τομάρι» μας ή και να βλάψουμε κάποιον. Ακόμα χειρότερα είναι τα πράγματα όταν κανείς χρησιμοποιεί το ψέμα συστηματικά για να επιβιώνει από διάφορες καταστάσεις –για να μην φτάσουμε σε περιπτώσεις ανθρώπων που έχουν κάνει το ψέμα τρόπο ζωής, τόσο που δυσκολεύονται και οι ίδιοι να το ξεχωρίσουν από την αλήθεια.

Γιατί όμως πιστεύουμε στα ψέματα;

Τι συμβαίνει σε νοητικό επίπεδο και ο άνθρωπος εξακολουθεί να πιστεύει σε ψέματα παρότι του παρέχονται τα απαραίτητα στοιχεία αποδείξεως του αντιθέτου;

Η προφανής απάντηση είναι ότι τα ψέματα μας κάνουν και νιώθουμε καλά. Νιώθουμε ευχάριστα όταν μας κολακεύουν, μας καθησυχάζουν και ικανοποιούν τον εγωισμό μας, όταν μας υπόσχονται κάτι που μας γλιτώνει κόπο, όταν μας δίνει κάποιος μια απάντηση σε κάτι που μας βασανίζει και δεν έχουμε τα εφόδια ή το χρόνο ή τη διάθεση να εξακριβώσουμε οι ίδιοι αν όντως ισχύει, όταν μας καλύπτουν την όποια ανασφάλειά μας.

Η πιο δύσκολη όμως κατηγορία ψεμάτων είναι αυτά που γίνονται εύκολα πειστικά, όταν αυτά «κουμπώνουν» στην ιδεολογία μας, είτε συμπληρώνουν το σύστημα αξιών μας, είτε επεκτείνουν την κοσμοθεωρία μας. Διότι σε αντίθετη περίπτωση δημιουργείται ένα ασυνεπές σύστημα που κλονίζει τα πιστεύω μας και απαιτείται χρόνος και πολύπλοκες συνειδητές νοητικές διεργασίες ώστε αυτό το σύστημα να βρεθεί πάλι σε μια ισορροπία. Η αλήθεια μας βάζει σε μια διαδικασία αναθεώρησης απόψεων που ενεργοποιεί μηχανισμούς σκέψης και απαιτείται ψυχικό σθένος ώστε να πορευτούμε στο μέλλον με ένα ανασυγκροτημένο σύστημα ιδεών.

Η αναζήτηση της αλήθειας βασίζεται στη λογική. Όμως οι διαπροσωπικές μας σχέσεις «χρωματίζονται» συναισθηματικά και γι’αυτό πιστεύουμε περισσότερο κάποιον που μας είναι συμπαθής. Η αξιοπιστία ενός προσώπου κρίνεται και με τον χρόνο. Αν αποδειχτεί στην πράξη ότι τα λεγόμενα κάποιου επαληθεύονται ξανά και ξανά τότε αυτό το πρόσωπο αποκτά αξιοπιστία.

Σε πολιτικό επίπεδο η προπαγάνδα, στην πιο ύπουλη μορφή της, βασίζεται στη διαχείριση των συναισθημάτων των πολιτών. Η συνεχώς επαναλαμβανόμενη πληροφορία που μας δημιουργεί ευχάριστα συναισθήματα πολύ εύκολα μπορεί να αποτυπωθεί και να παγιωθεί στη μνήμη μας. Απαιτείται συνεπώς μεγάλη προσπάθεια και λογική σκέψη από την πλευρά των πολιτών όχι μόνο να αντισταθούν στην προπαγάνδα, αλλά και όταν πέσουν θύμα της να την αναγνωρίσουν και να την αποτάξουν.

Η αναζήτηση και εξακρίβωση της αλήθειας είναι μια χρονοβόρα και κοστοβόρα διαδικασία. Η επιστήμη μέσω πειραμάτων δίνει συνήθως τα απαραίτητα αποδεικτικά στοιχεία για τον ορθότητα μιας θεωρίας. Εμπιστευόμαστε περισσότερο κάποιον που έχει εντρυφήσει σε ένα θέμα με αναγνωρισμένες επιστημονικές δημοσιεύσεις και πλήθος αναφορών ή κάποιον που έχει άριστη εμπειρική γνώση σε ένα θέμα από κάποιον που έχει επιφανειακή γνώση ενός θέματος.

«Οι άνθρωποι είναι προικισμένοι από την φύση να κρίνουν την αλήθεια και συνήθως την αποκαλύπτουν. Και διά τούτο, όσοι ημπορούν ευστόχως ν’ αντιληφθούν την αλήθεια, είναι επίσης ικανοί ν’ αντιληφθούν και τις υπάρχουσες πιθανότητες» Αριστοτέλης

Διαβάστε επίσης

• Τι είναι το περίφημο Σύνδρομο της Στοκχόλμης; Τι ακριβώς είναι αυτή η κατάσταση, πότε και πως εμφανίζεται; Γιατί λέγεται ότι ο σημερινός Έλληνας πάσχει από αυτό;
• Το σύνδρομο επαγγελματικής εξουθένωσης ή σύνδρομο burnout. Ποιες οι αιτίες και τα συμπτώματα που προκαλεί;
• Σύνδρομο επαγγελματικής εξουθένωσης ή σύνδρομο burnout. Γιατροί με burnout. Κάντε το τεστ για να δείτε αν πάσχετε
• Οι φοβίες, μιας επερχόμενης καταστροφής, φέρνουν αύξηση καρδιακών παλμών, κρίσεις πανικού, κοινωνική απομόνωση. Οδηγίες επιβίωσης

Πρώτη δημοσίευση: Ιούνιος 2016 — MEDLABNEWS.GR |

Συγγραφέας: Βικτωρία Πολύζου

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 1 Απριλίου 2026

8.

Πρωταπριλιά: η ιστορία του εθίμου και γιατί λέμε ψέματα την 1η Απριλίου;

επιμέλεια Κασσιανή Τσώνη, medlabnews.gr iatrikanea

Υπάρχουν διάφορες εκδοχές αναφορικά με τον τόπο και το χρόνο που γεννήθηκε το έθιμο αυτό που κάνει μικρούς και μεγάλους να λένε ψέματα και να κάνουν πρωταπριλιάτικες φάρσες την 1η Απριλίου.

Πρωταπριλιά: Η επικρατέστερη ιστορία

Κάθε χρόνο την Πρωταπριλιά αναβιώνει το έθιμο με τα αθώα ψέματα. Πρόκειται για μία παιγνιώδη συνήθεια των ανθρώπων, με παγκόσμια διάσταση. Το έθιμο έλκει την καταγωγή του από τη Δύση και οι ρίζες του ανιχνεύονται στους αρχαίους Κέλτες, οι οποίοι συνήθισαν την Πρωταπριλιά που καλυτέρευε ο καιρός να βγαίνουν για ψάρεμα.

Τις περισσότερες φορές γύριζαν με άδεια χέρια, αλλά οι ψεύτικες ιστορίες τους για μεγάλα ψάρια έδιναν κι έπαιρναν.

Τον Μεσαίωνα, οι Γάλλοι γιόρταζαν την Πρωτοχρονιά την 1η Απριλίου, λόγω του Πάσχα. Το 1560 ή το 1564 ο βασιλιάς Κάρολος Θ’ μετέθεσε την αρχή του έτους από την 1η Απριλίου στην 1η Ιανουαρίου για να συμβαδίζει η χώρα του ημερολογιακά με τις άλλες χώρες. Η αλλαγή αυτή δημιούργησε προβλήματα στο λαό, καθώς ό,τι έχει σχέση με την οργάνωση του χρόνου δημιουργεί συναισθηματικές φορτίσεις και αντιδράσεις. Όσοι, λοιπόν, από τους υπηκόους του βασιλιά αποδέχτηκαν την ημερολογιακή αλλαγή πείραζαν εκείνους που συνέχιζαν να τηρούν την παλιά πρωτοχρονιά (1η Απριλίου), λέγοντάς τους περιπαικτικά ψέματα ή κάνοντάς τους ψεύτικα πρωτοχρονιάτικα δώρα.

Από τους Κέλτες και τους Γάλλους το έθιμο μεταλαμπαδεύτηκε σ’ όλο τον κόσμο, με προεξάρχουσες τις εφημερίδες στις αρχές του 20ου αιώνα και στη συνέχεια τα ηλεκτρονικά μέσα ενημέρωσης, που συχνά μεταδίδουν πολύ επιτυχημένες ειδήσεις – φάρσες. Με την εξάπλωση του Ίντερνετ, η Πρωταπριλιά έχει γίνει πλέον καθημερινή συνήθεια. Τα λεγόμενα «hoax» είναι οι πιο συνηθισμένες διαδικτυακές φάρσες. Πρόκειται για κατασκευασμένες ιστορίες με περίτεχνο τρόπο που μπορούν να ξεγελάσουν ακόμη κι ένα γνώστη του θέματος, το οποίο πραγματεύονται.

Πρωταπριλιά στην Ελλάδα

Στον ελληνικό χώρο το έθιμο πρέπει να ήταν γνωστό από την εποχή των Σταυροφοριών.

 Η συνήθεια να λένε ψέματα εκείνη την μέρα, δεν είναι άγνωστη στην Ελλάδα. 

Η βασική ιδέα βέβαια παρέμεινε ίδια. Λέμε αθώα ψέματα με σκοπό να ξεγελάσουμε το «θύμα» μας. Σε κάποιες περιοχές, θεωρούν ότι όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλο, θα έχει την τύχη με το μέρος του όλη την υπόλοιπη χρονιά. Σε κάποιες άλλες πιστεύουν ότι ο «θύτης» θα έχει καλή σοδειά στις καλλιέργειες του. Επίσης το βρόχινο νερό της πρωταπριλιάς, θεωρούν μερικοί, ότι έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Όσο για το «θύμα», πιστεύεται ότι, σε αντίθεση με τον «θύτη», θα έχει γρουσουζιά τον υπόλοιπο χρόνο και πιθανότατα αν είναι παντρεμένος θα χηρέψει γρήγορα.

Μάλιστα, αποτελεί, όπως υποστηρίζει ο λαογράφος Γεώργιος Μέγας, συνήθη μηχανισμό στην προσπάθεια εξασφάλισης της επιτυχίας μιας μαγικής ενέργειας ή ενός δύσκολου έργου, βάσει της αντίληψης ότι η ψευδολογία ξεγελά και εμποδίζει τις βλαπτικές δυνάμεις. Και το ψέμα της Πρωταπριλιάς είναι «ένα σκόπιμο ξεγέλασμα των βλαπτικών δυνάμεων που θα εμπόδιζαν την αγροτική παραγωγή», σύμφωνα με το λαογράφο Δημήτριο Λουκάτο.

Ακραίες κατασκευασμένες ειδήσεις στην 1η Απριλίου που συγκλόνισαν τον κόσμο

Τον προηγούμενο αιώνα, η τεχνολογία βοήθησε κάποιους να ξεγελάσουν χιλιάδες άτομα την ημέρα αυτή. Για παράδειγμα μια Αμερικάνικη εφημερίδα δημοσίευσε ένα άρθρο (στις αρχές του 20ού αιώνα) που προκάλεσε. Στο άρθρο αναφερόταν ότι ο Τόμας Έντισον εφηύρε μια μηχανή, η οποία μετέτρεπε το νερό σε κρασί. Οι μετοχές των εταιριών παρασκευής οίνου, σημείωσαν κατακόρυφη πτώση στο χρηματιστήριο.

Ένα άλλο παράδειγμα μεγάλης πρωταπριλιάτικης φάρσας, είναι αυτή του δικτύου BBC το 1957. Τότε προβλήθηκε από το δίκτυο ένα ρεπορτάζ που έγραψε ιστορία … Ιταλοί γεωργοί μάζευαν μακαρόνια από τα δέντρα που υποτίθεται ότι τα παράγουν. Παρόμοια ρεπορτάζ συνεχίζονται όμως μέχρι και σήμερα σχεδόν από το σύνολο των ΜΜΕ. Τις περισσότερες φορές αγγίζουν σημαντικά θέματα οικονομίας, διασκέδασης, κ.λπ.

Εσείς πώς θα γιορτάσετε την 1η Απριλίου;

Διαβάστε επίσης

x. Γιατί πιστεύουμε τον ψεύτη;

Πρώτη δημοσίευση: 1 Απριλίου 2018 — MEDLABNEWS.GR

| Επιμέλεια: Κασσιανή Τσώνη

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 1 Απριλίου 2026

Τους Λειψούς επισκέφθηκε η «Ανοιχτή Αγκαλιά» με ενημέρωση για την παιδική παχυσαρκία

medlabnews.gr iatrikanea

Η Ανοιχτή Αγκαλιά των Φίλων Κοινωνικής Παιδιατρικής/Ιατρικής με σταθερή παρουσία στο χώρο της πρόληψης και της παιδιατρικής φροντίδας εδώ και καιρό έχει εγκαινιάσει ένα πρόγραμμα ενίσχυσης της σχολικής κοινότητας με επίκεντρο την ψυχική υγεία.

Στα πλαίσια αυτού του προγράμματος και έχοντας δώσει έμφαση στο κομμάτι της πρόληψης , της ενημέρωσης καθώς και της αντιμετώπισης της παιδικής παχυσαρκίας σε συνεργασία με το Δήμο Λειψών και την Αντιδήμαρχο Δέσποινα Κούρου επισκέφθηκε από 19 – 21 Μαρτίου 2026 το νησί και διενήργησε ομιλίες και ατομικές συνεδρίες με Διατροφολόγο-Διαιτολόγο που στόχο είχαν την ενδυνάμωση και ενημέρωση παιδιών, εφήβων, αλλά και ενηλίκων του νησιού οι οποίοι παρακολούθησαν με πολύ ενδιαφέρον τις εισηγήσεις των ειδικών .

Τον Ψυχολόγο και την Διαιτολόγο – Διατροφολόγο συνόδευαν η Πρόεδρος της Ανοιχτής Αγκαλιάς Φ.Κ.Π.Ι. Άννα Κυριακάκη και τα Μέλη του Δ.Σ. Αλέξανδρος Μόρφης και Χριστίνα Χαρατσάρη – Βαλινάκη. Όπως τονίστηκε από την Πρόεδρο «η δράση της Ανοιχτής Αγκαλιάς Φ.Κ.Π.Ι. θα συνεχιστεί και τους επόμενους μήνες και, αν χρειαστεί, θα εμπλουτιστεί και με περισσότερες ειδικότητες καθώς τα παιδιά που χρειάζονται βοήθεια στις ακριτικές περιοχές της πατρίδας μας δεν έχουν πρόσβαση σε έγκαιρη διάγνωση και υποστήριξη καθώς και διασύνδεση με κεντρικές δομές και δίκτυα ψυχικής υγείας».

Ευχαριστούμε θερμά τον Δήμαρχο κο Φώτη Μάγγο και την Αντιδήμαρχο κα Δέσποινα Κούρου για την υποδοχή , τη φιλοξενία και τη δυνατότητα που μας έδωσαν να μετέχουμε από κοινού σε αυτήν τη διοργάνωση.

Σοκ στο Πήλιο: Την κρατούσε κλειδωμένη 45 ημέρες και τη χτυπούσε με κούτσουρο – Πώς σώθηκε η 43χρονη

 medlabnews.gr iatrikanea

Μια υπόθεση που προκαλεί σοκ ήρθε στο φως στον Βόλο και το Πήλιο, όπου ένας 35χρονος οδηγήθηκε στη φυλακή μετά την καταγγελία της 43χρονης συντρόφου του από τη Γερμανία ότι την κρατούσε κλειδωμένη μέσα στο σπίτι για περίπου ενάμιση μήνα, τη χτυπούσε συστηματικά και, σύμφωνα με όσα κατέθεσε, έφτασε να τη χτυπήσει ακόμη και με κούτσουρο για να μην καταφέρει να φύγει. Σύμφωνα με τα ελληνικά δημοσιεύματα, η γυναίκα είχε γνωρίσει τον άνδρα μέσω Facebook το 2024 και στη συνέχεια ξεκίνησαν σχέση, μέχρι που βρέθηκε να ζει έναν πραγματικό εφιάλτη μέσα στο σπίτι του.

Η 43χρονη περιέγραψε ότι ο 35χρονος τής είχε αφαιρέσει το κινητό τηλέφωνο, της απαγόρευε να βγαίνει από το σπίτι και την ξυλοκοπούσε συχνά. Το περιστατικό που ξεχωρίζει για τη σκληρότητά του είναι η καταγγελία ότι τη χτύπησε με κούτσουρο τα Χριστούγεννα, σε μια προσπάθεια να την τρομοκρατήσει και να αποτρέψει την απόδρασή της. Η εικόνα που προκύπτει από τις αναφορές είναι εκείνη μιας παρατεταμένης κακοποιητικής ομηρίας, με την γυναίκα να βρίσκεται ουσιαστικά απομονωμένη και χωρίς δυνατότητα να ζητήσει βοήθεια.

Η σωτηρία της, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ήρθε όταν κατάφερε τελικά να αποκαλύψει τι βίωνε και η υπόθεση έφτασε στις αρχές. Το Μονομελές Πλημμελειοδικείο Βόλου έκρινε ένοχο τον 35χρονο για ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη και απειλή, επιβάλλοντάς του συνολική ποινή φυλάκισης 3 ετών και 3 μηνών. Η έφεση δεν είχε αναστέλλουσα δύναμη, με αποτέλεσμα να οδηγηθεί άμεσα στη φυλακή.

Η υπόθεση αυτή επαναφέρει με τον πιο βίαιο τρόπο στο προσκήνιο τη σκοτεινή πραγματικότητα της ενδοοικογενειακής βίας, ειδικά όταν ο δράστης ελέγχει τις μετακινήσεις, την επικοινωνία και την καθημερινότητα του θύματος. Η αφαίρεση κινητού, η απομόνωση, οι απειλές και η σωματική κακοποίηση αποτελούν κλασικά μοτίβα βίας υψηλού κινδύνου, τα οποία συχνά κλιμακώνονται πριν από μια τραγική κατάληξη. Στην περίπτωση του Πηλίου, η γυναίκα σώθηκε. Το σοκ, όμως, παραμένει: για εβδομάδες ζούσε κλειδωμένη με τον φόβο ότι δεν θα καταφέρει να βγει ζωντανή.

Τα πρώτα πρόστιμα από τις κάμερες AI έπεσαν στην Αττική: 130 οδηγοί “πιάστηκαν” για κόκκινο και χωρίς κράνος

επιμέλεια medlabnews.gr 

Τα πρώτα «ραβασάκια» από τις κάμερες τεχνητής νοημοσύνης είναι πλέον πραγματικότητα και δείχνουν ότι η εποχή της ατιμωρησίας στους δρόμους αλλάζει. Μέχρι σήμερα είχαν ήδη σταλεί 130 κλήσεις, κυρίως για παραβίαση ερυθρού σηματοδότη και για μη χρήση κράνους από δικυκλιστές, με τις ειδοποιήσεις να φτάνουν ηλεκτρονικά στη θυρίδα του παραβάτη στο gov.gr και στο Gov.gr Wallet, ενώ όπου αυτό δεν είναι δυνατό θα αποστέλλονται με τον συμβατικό τρόπο.

Το πιο ανησυχητικό, όμως, δεν είναι οι πρώτες 130 κλήσεις. Είναι όσα είχαν ήδη καταγράψει οι «έξυπνες» κάμερες στην πιλοτική τους λειτουργία στην Αττική. Στο διάστημα από 18 Δεκεμβρίου 2025 έως 21 Ιανουαρίου 2026 καταγράφηκαν 40.691 σοβαρές παραβάσεις του ΚΟΚ. Από αυτές, 28.736 αφορούσαν παραβίαση ερυθρού σηματοδότη και διάβασης πεζών, 10.500 χρήση κινητού και μη χρήση ζώνης, ενώ 1.455 ήταν για υπέρβαση ορίου ταχύτητας.

Τα στοιχεία αυτά αποκαλύπτουν ότι το πρόβλημα στους ελληνικούς δρόμους δεν είναι μεμονωμένο αλλά μαζικό. Δεν μιλάμε για λίγους απρόσεκτους οδηγούς, αλλά για μια καθημερινή κουλτούρα παραβίασης βασικών κανόνων οδικής ασφάλειας. Το γεγονός ότι μόνο σε ένα σημείο, στη λεωφόρο Μεσογείων, καταγράφηκαν δεκάδες χιλιάδες παραβάσεις σε σύντομο διάστημα δείχνει πόσο ανεξέλεγκτη είχε γίνει η κατάσταση.

Το σύστημα λειτουργεί πιλοτικά σε οκτώ σημεία αυξημένης επικινδυνότητας στην Αττική, ενώ παράλληλα χρησιμοποιούνται και κάμερες σε λεωφορεία για τον έλεγχο παραβάσεων στις λεωφορειολωρίδες. Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα στοιχεία, η επέκταση του δικτύου θα συνεχιστεί, με σχεδιασμό για πολύ περισσότερες κάμερες σε Αττική, Θεσσαλονίκη και Κρήτη μέσα στο 2026 και περαιτέρω ανάπτυξη το 2027.

Η κυβέρνηση έχει υποστηρίξει ότι ο στόχος δεν είναι εισπρακτικός αλλά αποτρεπτικός: να γνωρίζει ο οδηγός ότι η παράβαση καταγράφεται άμεσα και ότι η κλήση δεν θα φτάσει μετά από μήνες, αλλά στην ώρα της. Αυτό ακριβώς αλλάζει τώρα. Η ψηφιακή βεβαίωση των παραβάσεων δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο ελέγχου, όπου ο οδηγός δεν θα βασίζεται πλέον στην απουσία τροχονόμου για να περάσει με κόκκινο, να μιλήσει στο κινητό ή να κυκλοφορήσει χωρίς κράνος.

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η τεχνολογία από μόνη της αρκεί για να αλλάξει νοοτροπίες. Οι κάμερες μπορούν να καταγράψουν, να βεβαιώσουν και να επιβάλουν πρόστιμα. Δεν μπορούν όμως από μόνες τους να καλλιεργήσουν οδηγική παιδεία. Κι εδώ βρίσκεται η ουσία: αν οι αριθμοί αυτοί δεν προκαλέσουν σοκ στην κοινωνία, τότε το πρόβλημα δεν θα είναι οι κάμερες, αλλά το πόσο φυσιολογικό έχουμε αρχίσει να θεωρούμε το επικίνδυνο τιμόνι.

Μνημόνιο Συνεργασίας ανάμεσα σε ΕΦΕΧ και ΠΦΣ για την Αυτοφροντίδα

medlabnews.gr iatrikanea

Η υγεία του κάθε πολίτη στο επίκεντρο και η τεράστια σημασία της Αυτοφροντίδας στην καθημερινότητά μας!

Την 23η Μαρτίου 2026 υπεγράφη τριετές Μνημόνιο μεταξύ του ΕΦΕΧ (Σύνδεσμος Εταιρειών Φαρμάκων Ευρείας Χρήσης) και του ΠΦΣ (Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος).

Σε μια περίοδο αυξανόμενων πιέσεων για τα συστήματα υγείας, ο Σύνδεσμος Εταιρειών Φαρμάκων Ευρείας Χρήσης (ΕΦΕΧ) και ο Πανελλήνιος Φαρμακευτικός Σύλλογος (ΠΦΣ) υπέγραψαν τριετές Μνημόνιο Συνεργασίας, θέτοντας ως κοινή προτεραιότητα την ενίσχυση της Αυτοφροντίδας στην Ελλάδα.

Η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει την Αυτοφροντίδα ως βασικό εργαλείο για την ενδυνάμωση των πολιτών, την πρόληψη και τη βιωσιμότητα του συστήματος υγείας, σε ένα περιβάλλον όπου οι ανάγκες αυξάνονται και οι πόροι πιέζονται.

Το Μνημόνιο σηματοδοτεί τη μετάβαση σε μια πιο συντονισμένη και σύγχρονη προσέγγιση, με έμφαση στη γνώση, την υπεύθυνη χρήση προϊόντων Αυτοφροντίδας και τη διαμόρφωση πολιτικών που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των πολιτών.

Ο Πρόεδρος του ΔΣ του ΠΦΣ κ. Απόστολος Βαλτάς, δήλωσε:

«Η αυτοφροντίδα αποτελεί βασικό πυλώνα της δημόσιας υγείας και ο φαρμακοποιός της κοινότητας τον πλέον προσβάσιμο και αξιόπιστο σύμβουλο του πολίτη για την ασφαλή χρήση και για τα μη συνταγογραφούμενα φάρμακα (ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ). Μέσα από το εκτεταμένο δίκτυο των φαρμακείων διασφαλίζεται η άμεση πρόσβαση στη φαρμακευτική αγωγή και σε προϊόντα υγείας σε κάθε γωνιά της χώρας με επιστημονική καθοδήγηση και φροντίδα. Η συνεργασία αυτή με τον ΕΦΕΧ ενισχύει την υπεύθυνη αυτοφροντίδα και συμβάλλει ουσιαστικά στην προστασία της δημόσιας υγείας και των ασθενών».

Ο Πρόεδρος ΔΣ του ΕΦΕΧ, κ. Γρηγόρης Καρέλος, δήλωσε:

«Η Αυτοφροντίδα αποτελεί βασικό πυλώνα για ένα βιώσιμο σύστημα υγείας και η συνεργασία μας με τον ΠΦΣ ενισχύει ουσιαστικά την εκπαίδευση, την ενημέρωση και το θεσμικό πλαίσιο γύρω από αυτήν. Ο φαρμακοποιός, ως ο πιο άμεσα προσβάσιμος επαγγελματίας υγείας, διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην υπεύθυνη καθοδήγηση των πολιτών στην καθημερινή τους φροντίδα.»

Σκοπός του Μνημονίου είναι η ενίσχυση του ρόλου του φαρμακοποιού ως συμβούλου πρωτοβάθμιας φροντίδας και καθοδηγητή των πολιτών στην υπεύθυνη χρήση προϊόντων Αυτοφροντίδας.

Τα δύο Μέρη αναγνωρίζουν ότι μοιράζονται ένα κοινό όραμα: την ενδυνάμωση του πολίτη και την προαγωγή της Δημόσιας Υγείας μέσω υπεύθυνης Αυτοφροντίδας. Αναγνωρίζουν επίσης, ότι ο διάλογος, η διαφάνεια και ο σεβασμός των θεσμικών ρόλων είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διαρκή συνεργασία.

Οι Τομείς Συνεργασίας χωρίζονται σε τρεις βασικές κατηγορίες:

Α. Ενημέρωση και Εκπαίδευση

- Σχεδιασμός κοινών προγραμμάτων δια βίου μάθησης για φαρμακοποιούς σχετικά με την Αυτοφροντίδα.

- Ενσωμάτωση σχετικών θεματικών στο προπτυχιακό και μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών της Φαρμακευτικής.

- Ανταλλαγή τεχνογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών στον τομέα της φαρμακοεπαγρύπνησης.
- Συνεργασία σε ερευνητικά προγράμματα και μελέτες που αφορούν τη δημόσια Υγεία.

Β. Επικοινωνία με τους Πολίτες

- Από κοινού δράσεις επικοινωνίας για την ανάδειξη των οφελών της υπεύθυνης Αυτοφροντίδας.
- Ανάπτυξη εκπαιδευτικού και ενημερωτικού υλικού σε συνεργασία με τις αρχές Υγείας.
- Κοινές εκστρατείες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης για θέματα πρόληψης, δημόσιας υγείας και προαγωγής της υγείας.

Γ. Πολιτική και Ρυθμιστική Συνεργασία

- Κοινή υποστήριξη πολιτικών για τη διεύρυνση της λίστας ΜΗΣΥΦΑ με ασφαλή και τεκμηριωμένα προϊόντα.

- Κοινή υποστήριξη πολιτικών για τη θεσμοθέτηση υπηρεσιών μέσα στο φαρμακείο.
- Συμμετοχή σε διαβουλεύσεις και επιτροπές με στόχο τη βελτίωση του πλαισίου λειτουργίας της Αυτοφροντίδας στην Ελλάδα.

Η Αυτοφροντίδα μπαίνει δυναμικά στο επίκεντρο ως συνώνυμο της καλής υγείας όλων!