Οι ενέσεις κορτιζόνης σε γόνατο και ισχίο μπορεί να επιταχύνουν την αρθρίτιδα.

επιμέλεια medlabnews.gr iatrikanea

Οι ενέσεις κορτιζόνης στο γόνατο και στο ισχίο χρησιμοποιούνται για την ανακούφιση του πόνου και της φλεγμονής σε ασθενείς με οστεοαρθρίτιδα, όταν άλλες συντηρητικές παρεμβάσεις δεν επαρκούν. Νεότερη μελέτη που δημοσιεύθη κε στο Radiology ανέφερε ότι σε ορισμένους ασθενείς οι ενδαρθρικές εγχύσεις κορτικοστεροειδών συνδέθηκαν με επιπλοκές, όπως επιτάχυνση της οστεοαρθρίτιδας, υποχόνδρια κατάγματα ανεπάρκειας, οστεονέκρωση και ταχεία καταστροφή της άρθρωσης. Το άρθρο εξηγεί τι έδειξε η μελέτη, ποια είναι τα ποσοστά που αναφέρθηκαν και γιατί η απόφαση για ένεση κορτιζόνης πρέπει να λαμβάνεται εξατομικευμένα από γιατρό 

Οι ενέσεις κορτιζόνης στο γόνατο και στο ισχίο για την αντιμετώπιση του πόνου της οστεοαρθρίτιδας μπορεί να έχουν σοβαρές επιπλοκές οι οποίες ακυρώνουν τα οφέλη τους, σύμφωνα με μία νέα έρευνα.

Επιστήμονες από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Βοστώνης ανακάλυψαν ότι ναι μεν οι ενέσεις αυτές καταπραΰνουν τον πόνο, αλλά επιταχύνουν σε αρκετούς ασθενείς την εκφύλιση των αρθρώσεων εξαιτίας της νόσου, με συνέπεια να επισπεύδουν την ανάγκη για ολική αρθροπλαστική γόνατος ή ισχίου.
Στην πραγματικότητα, στην παρούσα μελέτη το 10% των ασθενών που έκαναν ενέσεις κορτιζόνης στο ισχίο παρουσίασαν μέσα σε 12 μήνες σοβαρές επιπλοκές. Το ίδιο και το 4% όσων έκαναν τις ενέσεις στο γόνατό τους. Εκτός από την επιτάχυνση της οστεοαρθρίτιδας, άλλες επιπλοκές ήταν κατάγματα κοπώσεως και καθίζηση της άρθρωσης ή καταστροφή των οστών.
Τα ευρήματα αυτά δεν προκαλούν έκπληξη, δεδομένου ότι η καταπράυνση του πόνου δημιουργεί ψευδή αίσθηση ίασης, ενώ τα κορτικοστεροειδή καθαυτά διαβρώνουν τον χόνδρο των αρθρώσεων, σχολιάζει ένας Έλληνας ειδικός.
Η οστεοαρθρίτιδα είναι η πιο συχνή νόσος των αρθρώσεων του γόνατος και του ισχίου. Η συχνότητά της είναι ήδη πολύ υψηλή, αλλά αναμένεται να αυξηθεί τις προσεχείς δεκαετίες λόγω της γήρανσης του πληθυσμού και της αύξησης της παχυσαρκίας.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, το 2016 έπασχαν από οστεοαρθρίτιδα στο γόνατο 265 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο και σχεδόν 70 εκατομμύρια είχαν οστεοαρθρίτιδα στο ισχίο.
Από τους ασθενείς αυτούς, περισσότεροι από ένας στους έξι είχαν μέτρια έως σοβαρή αναπηρία εξαιτίας της νόσου, η οποία συχνά προκαλεί ανυπόφορο πόνο και δυσκινησία που περιορίζει σημαντικά την κινητικότητα και πλήττει την ποιότητα ζωής.
Η νέα μελέτη δημοσιεύεται στο ιατρικό περιοδικό Radiology. Όπως γράφουν οι ερευνητές, παρακολούθησαν την πορεία της υγείας 459 ασθενών οι οποίοι υποβλήθηκαν το 2018 σε ενδαρθρικές εγχύσεις κορτικοστεροειδών στο γόνατο ή το ισχίο. Οι ασθενείς είχαν ηλικία 37 έως 79 ετών. Οι ασθενείς είχαν κάνει μία έως τρεις εγχύσεις κορτιζόνης μέσα στην άρθρωση (οι 307 από αυτούς στο ισχίο και οι υπόλοιποι στο γόνατο).
Από τους 459 ασθενείς, οι 36 (ή ποσοστό 8%) παρουσίασαν επιπλοκές. Οι 30 από αυτούς είχαν κάνει εγχύσεις κορτικοστεροειδών στο ισχίο και οι 6 στο γόνατο. Δεν υπήρχε ιδιαίτερη διαφορά μεταξύ των φύλων στη συχνότητα των επιπλοκών (οι 19 από αυτούς ήταν γυναίκες και οι υπόλοιπο άνδρες).
Οι 26 από τους ασθενείς (το 6% του συνόλου) είδαν την οστεοαρθρίτιδά τους να επιταχύνεται και να επιδεινώνεται σημαντικά μέσα σε 1 χρόνο. Τέσσερις ασθενείς (ποσοστό 0,9%) υπέστησαν υποχόνδριο κάταγμα ανεπάρκειας, ενώ τρεις ασθενείς (ποσοστό 0,7%) ανέπτυξαν ταχεία καταστροφή της άρθρωσής τους και απώλεια οστικής μάζας. Άλλοι τρεις ασθενείς παρουσίασαν μία επιπλοκή που λέγεται οστεονέκρωση.
«Οι εγχύσεις κορτικοστεροειδών εντός της άρθρωσης του γόνατος ή του ισχίου είναι συνήθης πρακτική για την καταπράυνση του πόνου στις αρθρώσεις και τη μείωση της φλεγμονής», σχολιάζει ο Δρ. Φώτης Τσούκας, ορθοπεδικός χειρουργός εξειδικευμένος στην ρομποτική και αρθροσκοπική χειρουργική. «Συνήθως συνιστώνται για την αντιμετώπιση του μέτριου έως σοβαρού πόνου παθήσεων όπως η οστεοαρθρίτιδα, όταν έχουν αποτύχει οι άλλοι συντηρητικοί τρόποι θεραπείας (π.χ. αδυνάτισμα, φυσικοθεραπεία, παγοθεραπεία, ανάπαυση, λήψη αντιφλεγμονωδών φαρμάκων από το στόμα κ.λπ.). Συνιστώνται επίσης συχνά σε αθλητές, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν να αγωνίζονται παρά την κάκωση ή τον τραυματισμό που έχουν. Ωστόσο οι εγχύσεις αυτές δεν είναι άμοιρες κινδύνων και ολοένα περισσότερες μελέτες δείχνουν πως σε αρκετές περιπτώσεις κάνουν περισσότερο κακό παρά καλό».
Όπως εξηγεί ο Δρ. Τσούκας, η κορτιζόνη μπορεί να ανακουφίσει γρήγορα τη φλεγμονή και τον πόνο των ασθενών, χωρίς όμως να θεραπεύει την υποκείμενη αιτία του πόνου. Χωρίς πόνο, όμως, οι ασθενείς γίνονται απρόσεκτοι, ξαναρχίζουν να κινούνται ελεύθερα και έτσι επιβαρύνουν τις αρθρώσεις τους.
Είναι, εξάλλου, γνωστό ότι «η κορτιζόνη διαβρώνει τον χόνδρο που επιστρώνει τις αρθρώσεις του ισχίου και του γόνατος», συνεχίζει. «Η διάβρωση αυτή είναι σοβαρή βλάβη, γιατί μπορεί να εξασθενήσει την άρθρωση και να την καταστήσει ευάλωτη στην εκφύλιση».
Μάλιστα, η διάβρωση που προκαλεί η κορτιζόνη στις δομές των αρθρώσεων «είναι ο λόγος για τον οποίο καταργήθηκαν οι εγχύσεις της για την αντιμετώπιση προβλημάτων στους τένοντες, όπως ο Αχίλλειος στο πόδι και ο υπερακάνθιος στον ώμο», συνεχίζει ο Δρ. Τσούκας. «Διαπιστώσαμε πως η κορτιζόνη κατέστρεφε ολόκληρα τμήματα του τένοντα. Έτσι, όταν υπήρχε ανάγκη για συρραφή μιας ρήξης αχιλλείου ή υπερακάνθιου τένοντα έπειτα από επαναλαμβανόμενες εγχύσεις κορτιζόνης, έπρεπε να αφαιρεθούν αρκετά μεγάλα τμήματα του τένοντα, ώστε να γίνει συρραφή υγιών τμημάτων του».
«Λέμε στους ασθενείς μας πως, ακόμα κι αν δεν καταπολεμήσουν τον πόνο οι ενδαρθρικές εγχύσεις κορτικοστεροειδών, δεν θα τους βλάψουν. Διαπιστώνουμε όμως πως αυτό δεν είναι απαραιτήτως σωστό», δήλωσε ο επικεφαλής της νέας έρευνας Dr Ali Guermazi, καθηγητής Ακτινολογίας στο Πανεπιστήμιο της Βοστώνης. «Βλέπουμε ότι μερικές φορές οι εγχύσεις αυτές είναι πολύ επιβλαβείς για τις αρθρώσεις. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να γνωρίζουν γιατροί και ασθενείς, ώστε να λαμβάνουν πιο ενημερωμένες αποφάσεις για το αν θα προχωρήσουν σε αυτές ή όχι».
Και συνέχισε: «Ιδιαίτερα προσεκτικοί πρέπει να είναι οι ασθενείς οι οποίοι έχουν ελάχιστες ενδείξεις οστεοαρθρίτιδας στις ακτινογραφίες των αρθρώσεών τους. Η μελέτη μας έδειξε πως όταν ο πόνος που αισθάνονται οι ασθενείς αυτοί είναι δυσανάλογος με τα ευρήματα των ακτινογραφιών, είναι αυξημένος ο κίνδυνος καταστροφικής αρθρίτιδας μετά από τις εγχύσεις κορτικοστεροειδών».
«Σε αρκετές περιπτώσεις αντί για ενδαρθρικές εγχύσεις κορτικοστεροειδών μπορεί να γίνει αρθροσκόπηση στο γόνατο ή και στο ισχίο ακόμα», προσθέτει ο Δρ. Τσούκας. «Στη διάρκειά της καθαρίζονται οι εμφανείς οστεοαρθριτικές αλλοιώσεις, ενώ σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να γίνουν και συρραφές χόνδρου (επιχείλιος χόνδρος) για να καταπραϋνθούν τα συμπτώματα του ασθενούς».
Το υποχόνδριο κάταγμα ανεπάρκειας είναι ένα είδος μη-τραυματικού κατάγματος κόπωσης, που εκδηλώνεται κάτω ακριβώς από τον χόνδρο της άρθρωσης. Συνήθως οφείλεται στην επαναλαμβανόμενη άσκηση φυσιολογικής αλλά μεγάλης πίεσης (όπως με την πολύωρη ορθοστασία) σε ένα εξασθενημένο τμήμα του οστού.
Η οστεονέκρωση είναι μία παθολογική κατάσταση κατά την οποία νεκρώνονται τα κύτταρα των οστών επειδή μειώνεται η αιμάτωσή τους. Οι τραυματισμοί που διαταράσσουν την παροχή αίματος σε ένα οστό και η παρατεταμένη λήψη υψηλών δόσεων κορτικοστεροειδών είναι δύο από τις πιο συχνές αιτίες οστεονέκρωσης

Διαβάστε

Κορτιζόνη : Πόσο επικίνδυνη είναι; Πότε χορηγείται; Tι πρέπει να προσέχουμε;

Πρώτη δημοσίευση: Νοέμβριος 2019 — MEDLABNEWS.GR | Επιμέλεια: medlabnews.gr iatrikanea

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026

Πρησμένα και βαριά πόδια: διατροφή, ασκήσεις, μασάζ και τι να προσέχετε (φωτο)

της Θάλειας Γούτου, αισθητικός, κοσμετολόγος, medlabnews.gr iatrikanea

Τα πρησμένα και βαριά πόδια εμφανίζονται συχνά στο τέλος μιας κουραστικής ημέρας, ιδιαίτερα μετά από ορθοστασία, ακινησία, ζέστη, στενά παπούτσια ή αυξημένη πρόσληψη αλατιού. Η διαταραχή της ισορροπίας των υγρών μπορεί να προκαλέσει αίσθημα βάρους, τάσης και πρήξιμο στις γάμπες ή στους αστραγάλους. Το άρθρο παρουσιάζει πρακτικές διατροφικές επιλογές, ασκήσεις, μασάζ, ποδόλουτρα και μέτρα πρόληψης που μπορούν να βοηθήσουν, αλλά και τα σημάδια που χρειάζονται ιατρικό έλεγχο. 

Ύστερα από μια δύσκολη και κουραστική ημέρα, τα πόδια μας μπορεί να είναι πρησμένα και βαριά και αυτό συμβαίνει γιατί διαταράσσεται η ισορροπία των υγρών, τα οποία «λιμνάζουν» και προκαλούν το πρήξιμο.

H ακινησία, η ορθοστασία, η ζέστη, αλλά και ορισμένα φάρμακα, όπως λ.χ. η κορτιζόνη ή το πολύ αλάτι στο φαγητό, μπορεί επίσης να ευθύνονται για τα πρησμένα πόδια σας. 

Eμπλουτίστε το διαιτολόγιό σας με τροφές πλούσιες σε νερό, όπως φρούτα και λαχανικά. Tρόφιμα που μπορούν να σας βοηθήσουν είναι το καρπούζι, το αγγούρι, τα πορτοκάλια και τα σταφύλια. Aκόμη, μπορείτε να τρώτε φράουλες, κεράσια, μπρόκολα και παντζάρια. Όλα αυτά τα τρόφιμα, εκτός του ότι είναι αντιοξειδωτικά, εμποδίζουν τα οιδήματα και την κατακράτηση υγρών.

Ακολουθήστε μια διατροφή που θα τα βοηθήσει να ξαναβρούν τη φόρμα τους. Ποια είναι αυτή;

Φρούτα και λαχανικά: 

Είναι γνωστό ότι εκτός από πολύτιμες βιταμίνες έχουν αποτοξινωτικές, διουρητικές και άλλες ιδιότητες, που εμποδίζουν την κατακράτηση των υγρών στους ιστούς (η οποία κάνει συχνά τις γάμπες να πρήζονται και να πονάνε). Επιπλέον, τα φρούτα και τα λαχανικά έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά, που βοηθούν ιδιαίτερα το φλεβικό σύστημα.

Ψάρια και άπαχο κρέας: Θεωρούνται ευεργετικές τροφές για την τόνωση του φλεβικού συστήματος. Αυτό, γιατί είναι πλούσια σε πρωτεΐνες, φτωχά σε λίπη και επιπλέον διαθέτουν τα ω-3 πολυακόρεστα λιπαρά οξέα. Καλό λοιπόν είναι η διατροφή σας να περιλαμβάνει 200-300 γρ. ψάρια την εβδομάδα, καθώς και άσπρο άπαχο κρέας (από κοτόπουλο, γαλοπούλα).

Μασάζ και ασκήσεις στα κάτω άκρα

Οι ειδικοί που ασχολούνται με τα προβλήματα των ποδιών έχουν να πουν πολλά και για τις ευεργετικές ιδιότητες του μασάζ και των ασκήσεων στα κάτω άκρα. Γιατί σε αυτά καταλήγουν όλα τα κανάλια και οι αντανακλαστικές ζώνες του σώματος.

Για να γυμνάσετε και να δυναμώσετε το φλεβικό σύστημα, αλλά και για να έχετε άμεση ανακούφιση των ποδιών σας από τις καθημερινές καταπονήσεις, δοκιμάστε τις παρακάτω ασκήσεις:

Κάντε για 5 λεπτά, μασάζ στα πέλματα των ποδιών σας, χρησιμοποιώντας ένα μπαλάκι του τένις, που θα τοποθετήσετε πρώτα κάτω από το ένα και έπειτα κάτω από το άλλο πόδι. Κατά τη διάρκεια του μασάζ, φροντίστε να κινείτε το πέλμα σας παράλληλα με το δάπεδο και πάνω στο μπαλάκι.

Ακουμπήστε το πέλμα σας καλά στο πάτωμα και πιέστε το κουντεπιέ και τα δάκτυλα των ποδιών σας, με την παλάμη και με φορά προς τα εμπρός. Επαναλάβετε για 7-10 φορές.

Καθίστε άνετα με την πλάτη καλά ακουμπισμένη. Διπλώστε το αριστερό πόδι πάνω στο δεξί γόνατο, για να πιάνετε καλά το πέλμα. Κάντε εναλλάξ δεξιόστροφες και αριστερόστροφες περιστροφές των αστραγάλων.

Στη συνέχεια, βάλτε λίγο λάδι στο χέρι σας και κάντε μαλάξεις στο πέλμα. Πιέστε τη φτέρνα με τον αντίχειρα και στη μέση της καμάρας (για να βοηθήσετε την ενέργεια να κυκλοφορήσει ). Έπειτα πιέστε στη βάση των δακτύλων, πριν αρχίσετε να τους κάνετε μασάζ ένα προς ένα. Επαναλάβετε τη διαδικασία στο άλλο πόδι.

Για να βοηθήσετε τα πόδια σας να ξεκουραστούν και να ξεπρηστούν, κάντε ένα ελαφρύ μασάζ στα πέλματα με ένα ρόλερ για 1-2 λεπτά, με κινήσεις εμπρός-πίσω. Aν δεν έχετε ρόλερ, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα μπουκάλι από εμφιαλωμένο νερό με ραβδώσεις ή ένα μπαλάκι του τένις. Kαθίστε στην καρέκλα ή στον καναπέ σας και αφήστε το πόδι σας να κυλάει πάνω στο μπουκάλι κάνοντας πάλι κινήσεις εμπρός-πίσω. Aν χρησιμοποιήσετε μπαλάκι του τένις, οι κινήσεις του ποδιού σας μπορούν να είναι και κυκλικές. 

Kάντε ένα ελαφρύ μασάζ στα πόδια σας με κυκλικές κινήσεις στα σημεία μεταξύ των τενόντων στη ράχη του ποδιού, από τη ρίζα των δαχτύλων μέχρι τον ταρσό. Eκεί βρίσκονται τα σημεία που ενεργοποιούν το λεμφικό σύστημα. Aσκήστε κυκλικές κινήσεις στο κάθε σημείο για μισό λεπτό. Aκόμη, κάντε ένα μασάζ κινώντας τα δάxτυλά σας κυκλικά στις περιοχές γύρω από τους αστραγάλους, από μπροστά έως και πλάγια, επιμένοντας στο αυλάκι που βρίσκεται κάτω από τους αστραγάλους

Kάντε σκοτσέζικο ντους στα πόδια σας! Bάλτε τα πόδια σας στην μπανιέρα και ρίξτε εναλλάξ δροσερό και χλιαρό νερό. Kάθε εναλλαγή σας πρέπει να κρατάει τουλάχιστον 10 δευτερόλεπτα. H εναλλαγή ζεστού και κρύου νερού «εκγυμνάζει» τα αγγεία των ποδιών, καθώς συστέλλονται και διαστέλλονται και έτσι βελτιώνεται η κυκλοφορία του αίματος. 

Ένας ακόμη τρόπος να ξεπρηστούν τα πόδια σας και να τα νιώσετε και πάλι ανάλαφρα είναι το ποδόλουτρo. Σε μια λεκάνη με χλιαρό νερό, ρίξτε μία χούφτα χοντρό βιολογικό αλάτι. Tο αλάτι βελτιώνει το κυκλοφορικό σύστημα και απομακρύνει το γαλακτικό οξύ, που αποτελεί το προϊόν καύσης των μυών, με αποτέλεσμα να νιώθουμε τα πόδια μας ξεκούραστα. Eπιπλέον, το ιώδιο που περιέχει βοηθάει στην καλή κυκλοφορία του αίματος, ενώ το κάλιο και το νάτριο συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του μυϊκού συστήματος και στην ισορροπία των υγρών του σώματος. Eκτός από αλάτι, μπορείτε να κάνετε ποδόλουτρο με χαμομήλι, το οποίο διαθέτει αντιφλεγμονώδη δράση. Σε ένα λίτρο βραστό νερό, προσθέστε μία κουταλιά χαμομήλι και αφήστε το για μερικά λεπτά. Στη συνέχεια, βάλτε το νερό (αφού το σουρώσετε) σε μια λεκάνη, συμπληρώστε με χλιαρό νερό και αφήστε μέσα σε αυτήν τα πόδια σας για 10 λεπτά.

Tα αιθέρια έλαια 

Eναλλακτικά, μπορείτε να κάνετε ποδόλουτρο με αιθέρια έλαια. Σε μια λεκάνη με νερό, προσθέστε τις παρακάτω ποσότητες αιθέριων ελαίων και αφήστε μέσα τα πόδια σας για 15 λεπτά.

• 4 σταγόνες αιθέριο έλαιο λεβάντα

• 4 σταγόνες αιθέριο έλαιο αμαμελίδα 

Aν θέλετε να βελτιώσετε την κυκλοφορία του αίματος, όταν το πρήξιμο οφείλεται σε μειωμένη κυκλοφορία, και να απομακρυνθούν οι τοξίνες από το σώμα, προτιμήστε τον παρακάτω συνδυασμό:

• 4 σταγόνες αιθέριο έλαιο αμαμελίδα

• 4 σταγόνες αιθέριο έλαιο λεμόνι

• 4 σταγόνες αιθέριο έλαιο πορτοκάλι

Πρόληψη

• Αποφύγετε τα στενά παπούτσια και τις πολύ σφιχτές κάλτσες.

• Όταν βρίσκεστε για πολλή ώρα όρθιοι, κάντε διακριτικές κινήσεις των ποδιών για να αποφύγετε το πρήξιμο που προκαλείται από τα συσσωρευμένα υγρά. 

• Περιορίστε το πολύ αλάτι, επειδή ευνοεί την κατακράτηση υγρών. 

• Αποφεύγετε τη ζέστη και την ηλιοθεραπεία, επειδή ευνοεί το πρήξιμο των ποδιών.

• Όταν ξεκουράζεστε, τοποθετήστε τα πόδια σας μερικά εκατοστά πάνω από το υπόλοιπο σώμα, λ.χ. πάνω σε ένα μαξιλάρι ή στο μπράτσο του καναπέ, για να διευκολύνετε την κυκλοφορία του αίματος.

Διαβάστε επίσης

• Τι να προσέξετε στην φλεβική θρόμβωση. Πώς σχηματίζεται ο θρόμβος;
• Ποιος ο λόγος που μπορεί να πονάνε τα πόδια σας; Όλες οι αιτίες από τις πιο απλές μέχρι τις πιο σοβαρές.
• 18 προβλήματα των ποδιών μας, που μας προειδοποιούν για τη συνολική μας υγεία;
• Κρυοθεραπεία, μια πρωτοποριακή θεραπεία για την Ανακούφιση των Πρησμένων Ποδιών
• Τι πρέπει να κάνετε για τα πρησμένα πόδια το καλοκαίρι

Πρώτη δημοσίευση: Οκτώβριος 2014 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Θάλεια Γούτου, αισθητικός-κοσμετολόγος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026

Πόνος στα πόδια: αιτίες, σοβαρά σημάδια και πότε πρέπει να πάτε σε γιατρό

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Ο πόνος στα πόδια μπορεί να οφείλεται σε απλή κάκωση, καταπόνηση, ορθοστασία ή στενά παπούτσια, αλλά μερικές φορές αποτελεί ένδειξη σοβαρότερου προβλήματος από τα αγγεία, τα νεύρα, τη μέση, τις αρθρώσεις ή τα οστά. Ειδικά όταν ο πόνος επιμένει πάνω από 24–48 ώρες, συνοδεύεται από πρήξιμο, κοκκίνισμα, πυρετό, μελάνιασμα, ψυχρό ή ωχρό πόδι, ή επιδεινώνεται με το περπάτημα και υποχωρεί με την ξεκούραση, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση. Το άρθρο εξηγεί τις συχνότερες και σοβαρότερες αιτίες πόνου στα πόδια, τις εξετάσεις που μπορεί να ζητηθούν και πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε γιατρό. Το πόδι αποτελείται από οστά, αρθρώσεις, μύες, νεύρα και αγγεία. Κάθε ένα από αυτά μπορεί να προκαλέσει πόνο.

Ο πόνος στο πόδι συνήθως οφείλεται σε μια απλή κάκωση πχ ένα διάστρεμμα. Ωστόσο υπάρχουν πολλά άλλα αίτια για τον πόνο στο πόδι, μερικά από τα οποία αποτελούν και ενδείξης σοβαρής βλάβης. 

Συνήθως κατηγορούμε την πολύωρη ορθοστασία, το περπάτημα ή τα στενά παπούτσια για τους πόνους στα πόδια μας. Αυτές είναι οι πιο απλές εκδοχές. O πόνος στα πόδια μπορεί να οφείλεται σε πολλές αιτίες, άλλες απλές και άλλες πιο σύνθετες.

Ειδικά όταν ο πόνος κρατάει πάνω από 24 έως 48 ώρες θα πρέπει υποχρεωτικά να ελεγχθεί από τον γιατρό. Αν μάλιστα συνοδεύεται και από πρήξιμο, η επίσκεψη στον ειδικό πρέπει να είναι άμεση.

Οι κύριες αιτίες που μπορεί να πονούν τα πόδια είναι:

1. Ένας τραυματισμός μπορεί επίσης να προκαλέσει πόνο στο πόδι από:

•   Διάστρεμμα

•   Κάταγμα καταπόνησης

•   Τενοντίτιδα

•   Έσω κνημιαίο σύνδρομο - πόνος στο μπροστινό μέρος της κνήμης που σχετίζεται με υπερβολική χρήση ή επαναλαμβανόμενο χτύπημα

•   Μυϊκή θλάση, ρήξη συνδέσμων

2. Πρόβλημα στη σπονδυλική στήλη ή τη μέση. Σε αυτή την περίπτωση ο πόνος μπορεί να συνοδεύεται από μούδιασμα και κράμπες κυρίως κατά τη διάρκεια του ύπνου. 

3. Οστεοαρθρίτιδα όπου πρόκειται για καταστροφή του χόνδρου των αρθρώσεων, που οφείλεται σε ορθοστασία ή σε κληρονομικούς παράγοντες και μπορεί να εμφανιστεί στα ισχία και τα γόνατα.

4. Ρευματικές νόσοι, όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα ή ο λύκος, μπορεί να συνοδεύονται και από πόνους στα πόδια.

5. Ουρική αρθρίτιδα, η οποία προσβάλλει κυρίως τις αρθρώσεις κοντά στα δάχτυλα (ποδάγρα).

6. Αρθρίτιδα (φλεγμονή στην άρθρωση) που μπορεί να δημιουργηθεί μετά από λοίμωξη, π.χ. αμυγδαλίτιδα, προστατίτιδα, κολπίτιδα.

7. Τενοντίτιδες, δηλαδή φλεγμονές των τενόντων συνήθως εξαιτίας της χρήσης φλάτ παπουτσιών (αχίλλειος τενοντίτιδα).

Άλλα κοινά αίτια του πόνου στο πόδι περιλαμβάνουν:

•   Αθηροσκλήρωση που αποφράσσει τη ροή του αίματος στις αρτηρίες (αυτός ο τύπος πόνου, που ονομάζεται χωλότητα, γίνεται γενικά αισθητός κατά την άσκηση ή το βάδισμα και ανακουφίζεται με ξεκούραση) 

•   Αγγειοπάθεια εξαιτίας αρτηριοσκλήρυνσης ή διαβήτη. Ο πόνος σε αυτή την περίπτωση παρουσιάζεται ύστερα από προσπάθεια (π.χ. περπάτημα) και μοιάζει με κράμπα. 

•   Διαβητική νευροπάθεια (επηρεασμός του νευρικού συστήματος από το διαβήτη) που μπορεί να προκαλέσει ακόμα και πάρεση των νεύρων.

•   Περιφερική αρτηριακή νόσος. Προκαλείται από την χρόνια στένωση των αρτηριών στα πλαίσια της αθηροσκλήρωσης.

•   Οσφυϊκή νόσος

•   Θρόμβοι (εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση) από παρατεταμένη παραμονή στο κρεβάτι

•   Λοίμωξη οστού (οστεομυελίτιδα) ή δέρματος και μαλακών ιστών (κυτταρίτιδα)

•   Φλεγμονή των αρθρώσεων του ποδιού 

•   Χρόνια εκφυλιστική νόσος σε μια άρθρωση πχ οστεοαρθρίτιδα του ισχίου, ρευματοειδής αρθρίτιδα, ουρική αρθρίτιδα 

•   Νευρική βλάβη - κοινή στο διαβήτη, τον καρκίνο, την έλλειψη βιταμινών, σε καπνιστές και αλκοολικούς (τα συμπτώματα περιλαμβάνουν αιμωδία, μυρμήγκιασμα ή μούδιασμα). Συνήθως προσβάλλει και τα δύο πόδια. 

•   Πίεση πάνω σε μεμονωμένα νεύρα πχ παραισθητική μηραλγία, νεύρωμα Morton, νευραλγία της εγκυμοσύνης κλπ. 

•   Κιρσοί

Άλλες αιτίες

Ο πόνος στα πόδια μπορεί να οφείλεται σε απλές αιτίες όπως η ορθοστασία αλλά και σε πιο σοβαρές όπως οι ρευματικές νόσοι, γι’ αυτό πρέπει να διερευνάται, ειδικά αν επιμένει.

1. Κάποιες φορές η ακινησία μπορεί να δημιουργήσει φλεβική θρόμβωση που προκαλεί πόνο στα πόδια και χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση. 

2. Το υπερβολικό στρες και η κατάθλιψη είναι πιθανό να δημιουργήσουν μυϊκούς πόνους στην περιοχή.

3. Έντονη φυσική δραστηριότητα.

4.Η παραμόρφωση των ποδιών (κότσι) σε συνδυασμό με στενά παπούτσια.

5. Μυϊκή κράμπα  Τα κοινά αίτια κράμπας περιλαμβάνουν: Αφυδάτωση ή χαμηλά επίπεδα καλίου, νατρίου, ασβεστίου ή μαγνησίου στο αίμα. Φάρμακα όπως:

α) Διουρητικά, που μπορούν να προκαλέσουν σημαντική απώλεια υγρών ή μεταλλικών στοιχείων

β) Στατίνες, που μειώνουν τη χοληστερόλη και μπορούν να προκαλέσουν μυϊκό τραυματισμό

Μυϊκή κόπωση ή καταπόνηση από υπερβολική χρήση, υπερβολική άσκηση ή διατήρηση του μυ στην ίδια θέση για μεγάλο διάστημα

6.Η ορθοστασία αλλά και το υπερβολικό σωµατικό βάρος µπορούν να έχουν συνέπεια τον έντονο πόνο στη φτέρνα (άκανθα πτέρνας).

Λιγότερο συχνά αίτια περιλαμβάνουν:

•   Καλοήθεις όγκους ή κύστες του μηριαίου οστού ή της κνήμης (οστεοειδές οστέωμα)

•   Φάρμακα όπως αλλοπουρινόλη και κορτικοστεροειδή

•   Νόσος Legg-Calve-Perthes - φτωχή αιματική ροή στο ισχίο που μπορεί να σταματήσει ή να επιβραδύνει τη φυσιολογική ανάπτυξη του ποδιού

•   Κακοήθεις όγκοι των οστών (οστεοσάρκωμα, σάρκωμα Ewing)

•   Ισχιαλγία (πόνος που ακτινοβολεί προς τα κάτω στο πόδι), που προκαλείται από κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου.

•   Επιφυσιολίσθηση της άνω μηριαίας επίφυσης - συνήθως παρατηρείται σε αγόρια και υπέρβαρα παιδιά μεταξύ 11 και 15 ετών

Η διάγνωση γίνεται με:

Την λήψη ατομικού και ιατρικού ιστορικού και την κλινική εξέταση

1. Η κλινική εξέταση για τον πόνο στο πόδι περιλαμβάνει: 

•   έλεγχος της κινητικότητας του ποδιού 

•   αντανακλαστικά 

•   έλεγχος της αισθητικότητας του ποδιού 

•   έλεγχος των μυών και των αρθρώσεων του ποδιού 

•   έλεγχος των σφύξεων του ποδιού 

•   έλεγχος της οσφύος (μέσης), αν υπάρχει υποψία «κεντρικού πόνου» 

•   έλεγχος των άνω άκρων ή ακόμα και πλήρης νευρολογική εξέταση (κρανιακά νεύρα κλπ) αν το ιστορικό υποδηλοί αίτιο από τον εγκέφαλο. 

2. Τις διαγνωστικές εξετάσεις:

•   Ακτινογραφία της μέσης ή των ποδιών

•   Αρτηριογράφημα για τον έλεγχο της αιματικής ροής

•   Αιματολογικές εξετάσεις για συγκεκριμένες νόσους

•   Βιοψία οστού εάν παρατηρηθεί όγκος στη μαγνητική, που μπορεί να είναι κακοήθης

•   Σπινθηρογράφημα οστών

•   Duplex Doppler/υπέρηχος για τη διερεύνηση της ύπαρξης θρόμβου

•   Μαγνητική τομογραφία εάν υπάρχει υποψία κακοήθους όγκου

Πότε πρέπει να επισκεφτείτε τον γιατρό;

Επισκεφτείτε το γιατρό σας αν:

•   Το πόδι που πονά είναι πρησμένο ή κόκκινο

•   Έχετε πυρετό

•   Ο πόνος επιδεινώνεται όταν περπατάτε ή ασκείστε και βελτιώνεται με την ξεκούραση

•   Το πόδι είναι μαύρο ή μελανό 

•   Το πόδι είναι κρύο ή ωχρό

•   Λαμβάνετε φάρμακα που μπορεί να προκαλέσουν πόνο στο πόδι. ΜΗΝ σταματήσετε ή αλλάξετε τα φάρμακα που παίρνετε συνήθως χωρίς να συμβουλευτείτε πρώτα το γιατρό σας

Θεραπεία – Αντιμετώπιση

Η θεραπεία είναι ανάλογη του αιτίου που προκαλεί τον πόνο στο πόδι. Έτσι βασικό ρόλο έχει η σωστή αξιολόγηση για να βρεθεί το αίτιο και να γίνει η επιλογή της κατάλληλης θεραπείας.

Τα φάρμακα μπορεί να περιλαμβάνουν:

•   αναλγητικά, 

•   αντιφλεγμονώδη (ΜΣΑΦ),

•   αντιπηκτικά όπως βαρφαρίνη  αν υπάρχει θρόμβος, 

•   Η κυτταρίτιδα και η οστεομυελίτιδα αντιμετωπίζονται με αντιβιοτικά. Η οστεομυελίτιδα απαιτεί εκτεταμένη χρήση αντιβιοτικών.

Για κάποια αίτια πόνου στα πόδια, μπορεί να συστηθεί φυσικοθεραπεία από το γιατρό σας. 

Πρόληψη

Για την πρόληψη της χωλότητας και της νευρικής βλάβης:

•   Μην καπνίζετε.

•   Περιορίστε την κατανάλωση αλκοόλ.

•   Διατηρήστε το επίπεδο σακχάρου στο αίμα σας υπό καλό έλεγχο εάν έχετε διαβήτη.

•   Μειώστε τους καρδιακούς παράγοντες κινδύνου, περιλαμβανομένου της υψηλής χοληστερόλης και της υψηλής αρτηριακής πίεσης.

Για την πρόληψη των τραυματισμών από υπερβολική χρήση, όπως το πρόσθιο κνημιαίο σύνδρομο, οι μυϊκές κράμπες και άλλα αίτια πόνου στα πόδια:

• Προθερμανθείτε πριν τη σωματική δραστηριότητα και κάνετε αποθεραπεία μετά.
• Κάνετε εκτάσεις.
• Καταναλώστε επαρκή υγρά σε όλη τη διάρκεια της ημέρας, ιδιαίτερα πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την άσκηση.

Διαβάστε επίσης:

• 18 προβλήματα των ποδιών μας, που μας προειδοποιούν για τη συνολική μας υγεία;
• Πόνος στη φτέρνα, πελματιαία απονεύρωση, άκανθα πτέρνας. Θεραπευτική αντιμετώπιση και ασκήσεις για το σπίτι.
• Τι είναι το Λεμφοίδημα και σε ποιές παθήσεις παρουσιάζεται; Ποιά τα συμπτώματα εκτός από το έντονο πρήξιμο; Τι μπορείτε να κάνετε για την αντιμετώπιση του;
• Τι είναι το ουρικό οξύ; Τι προκαλεί η αύξησή του και ποιοι κινδυνεύουν; Πώς μπορεί να προληφθεί η ουρική αρθρίτιδα και η νεφρική βλάβη; Η σημασία της σωστής διατροφής.
• Αρθρίτιδες. Οστεοαρθρίτιδα, ρευματοειδής αρθρίτιδα, ποδάγρα ή ουρική αρθρίτιδα. Τι να κάνετε για να ζείτε καλά με την αρθρίτιδα.
• Τι να προσέξετε στην φλεβική θρόμβωση. Πώς σχηματίζεται ο θρόμβος;

Πρώτη δημοσίευση: Απρίλιος 2014 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Αλέξανδρος Γιατζίδης, M.D.

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 22 Μαΐου 2026