«Έκανα τη διαθήκη μου»: Η ψυχολόγος Ζωή Γιαννακούρου λέει ότι έχασε το στήθος της για καρκίνο που δεν είχε

medlabnews.gr iatrikanea

Η ψυχολόγος Ζωή Γιαννακούρου καταγγέλλει ότι υποβλήθηκε σε ολική μαστεκτομή και αφαίρεση λεμφαδένων, πιστεύοντας ότι έπασχε από επιθετική μορφή καρκίνου, ενώ –όπως υποστηρίζει– τελικά δεν είχε καρκίνο.

Η 59χρονη περιέγραψε δημόσια την περιπέτειά της, λέγοντας ότι η διάγνωση την οδήγησε σε μήνες αγωνίας, φόβου και ψυχικής κατάρρευσης. Σύμφωνα με όσα ανέφερε, είχε φτάσει στο σημείο να κάνει ακόμη και τη διαθήκη της, καθώς της είχε μεταφερθεί ότι αντιμετωπίζει μια ιδιαίτερα επιθετική κακοήθεια.

Η ίδια υποστηρίζει ότι το λάθος ενδέχεται να σχετίζεται με ανταλλαγή ιστολογικού υλικού ή αποτελεσμάτων με άλλη γυναίκα. Όπως είπε χαρακτηριστικά, θεωρεί ότι είχε λάβει «το πλακάκι» άλλης ασθενούς, ενώ η άλλη γυναίκα πιθανόν να έλαβε το δικό της αρνητικό αποτέλεσμα.

Η Ζωή Γιαννακούρου έχει ήδη κινηθεί δικαστικά κατά του διαγνωστικού κέντρου. Μέχρι στιγμής, η υπόθεση παρουσιάζεται ως καταγγελία της ίδιας και όχι ως τελεσίδικα αποδεδειγμένο ιατρικό λάθος από δικαστική απόφαση.

Τι καταγγέλλει η Ζωή Γιαννακούρου

Η ψυχολόγος ανέφερε ότι μετά την αρχική βιοψία ενημερώθηκε πως έχει καρκίνο και ότι η κατάσταση ήταν σοβαρή. Η πληροφορία αυτή, όπως λέει, την οδήγησε σε ολική μαστεκτομή, αφαίρεση θηλής και αφαίρεση λεμφαδένων.

Η ίδια περιγράφει ότι ο πόνος δεν ήταν μόνο σωματικός, αλλά και ψυχολογικός. «Πόναγα, έκλαιγα, έκανα τη διαθήκη μου», φέρεται να είπε, αποτυπώνοντας το σοκ που προκαλεί μια διάγνωση καρκίνου όταν ο ασθενής πιστεύει ότι απειλείται άμεσα η ζωή του.

Το πιο σοβαρό σημείο της καταγγελίας είναι ότι, κατά την ίδια, το αποτέλεσμα που οδήγησε στη θεραπευτική απόφαση ίσως δεν αντιστοιχούσε στο δικό της δείγμα. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, δεν πρόκειται απλώς για λανθασμένη ερμηνεία εξέτασης, αλλά για ζήτημα ταυτοποίησης δείγματος, δηλαδή για πιθανό σφάλμα στην αλυσίδα λήψης, σήμανσης, επεξεργασίας ή απόδοσης του ιστολογικού υλικού.

Γιατί η ταυτοποίηση δείγματος είναι κρίσιμη

Στην παθολογοανατομική διάγνωση, η σωστή ταυτοποίηση του ασθενούς και του δείγματος είναι θεμελιώδης. Λάθη στη σήμανση ή στην αντιστοίχιση δείγματος μπορούν να οδηγήσουν είτε σε άσκοπη θεραπεία σε άνθρωπο που δεν νοσεί είτε σε καθυστέρηση θεραπείας σε άνθρωπο που πραγματικά έχει καρκίνο.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει επισημάνει ότι η λανθασμένη ταυτοποίηση ασθενών μπορεί να προκαλέσει λάθη σε εξετάσεις, φαρμακευτικές αγωγές, μεταγγίσεις και ακόμη και επεμβάσεις σε λάθος άτομο.

Αντίστοιχα, οδηγίες του College of American Pathologists για τον χειρισμό χειρουργικών δειγμάτων αναφέρουν ότι η σήμανση του δοχείου και των παρασκευασμάτων πρέπει να βασίζεται σε συγκεκριμένα στοιχεία ταυτοποίησης, όπως ονοματεπώνυμο, αριθμός μητρώου ή ημερομηνία γέννησης, ενώ για τις αντικειμενοφόρες πλάκες προτιμώνται δύο αναγνωριστικά στοιχεία.

Το δεύτερο θύμα που ίσως υπάρχει

Η υπόθεση έχει και μια ακόμη ανησυχητική διάσταση: αν πράγματι υπήρξε ανταλλαγή δείγματος, τότε ενδέχεται να υπάρχει άλλη γυναίκα που έλαβε καθησυχαστικό αποτέλεσμα, ενώ μπορεί να είχε θετική βιοψία.

Αυτό είναι το πιο κρίσιμο σημείο από πλευράς δημόσιας υγείας και ασφάλειας ασθενών. Δεν αφορά μόνο την αποκατάσταση της γυναίκας που υποβλήθηκε σε μαστεκτομή, αλλά και την ανάγκη να εντοπιστεί αν υπήρξε δεύτερη ασθενής που δεν ενημερώθηκε σωστά.

Τι πρέπει να διερευνηθεί

Σε τέτοιες υποθέσεις, τα βασικά ερωτήματα είναι:

• ποιος πήρε το δείγμα και με ποιον τρόπο σημάνθηκε,
• αν τηρήθηκαν δύο ανεξάρτητα στοιχεία ταυτοποίησης,
• αν υπάρχει πλήρες chain of custody του δείγματος,
• αν τα παραπεμπτικά, τα δοχεία, τα block και τα πλακάκια αντιστοιχούν στο ίδιο πρόσωπο,
• αν έγινε επανέλεγχος του ιστολογικού υλικού,
• αν ζητήθηκε δεύτερη γνώμη από ανεξάρτητο παθολογοανατόμο,
• αν υπάρχει άλλη ασθενής που πρέπει να ειδοποιηθεί.

Η βιβλιογραφία για τα σφάλματα ταυτοποίησης δειγμάτων δείχνει ότι τα λάθη αυτά, αν και όχι καθημερινά, είναι γνωστό πρόβλημα στην εργαστηριακή ιατρική και συνδέονται με σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια των ασθενών.

Η ανθρώπινη πλευρά

Πέρα από τη νομική και ιατρική διερεύνηση, η υπόθεση αναδεικνύει το τεράστιο ψυχολογικό βάρος που προκαλεί μια διάγνωση καρκίνου. Για έναν ασθενή, η λέξη «καρκίνος» αλλάζει ακαριαία τον τρόπο που βλέπει το σώμα του, το μέλλον του, την οικογένειά του και τη ζωή του.

Στην περίπτωση της Ζωής Γιαννακούρου, η ίδια λέει ότι έζησε σαν ασθενής με επιθετικό καρκίνο, πήρε αποφάσεις ζωής και υπέστη ακρωτηριαστική επέμβαση, για μια νόσο που –όπως καταγγέλλει– δεν είχε.

Η υπόθεση της Ζωής Γιαννακούρου δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί μόνο ως μια προσωπική τραγωδία. Είναι υπόθεση ιατρικής ασφάλειας, εργαστηριακής αξιοπιστίας και θεσμικού ελέγχου.

Αν επιβεβαιωθεί ότι υπήρξε ανταλλαγή δείγματος ή λανθασμένη ταυτοποίηση, τότε πρόκειται για βαρύτατο περιστατικό με πιθανές συνέπειες όχι μόνο για τη γυναίκα που χειρουργήθηκε, αλλά και για άλλη ασθενή που ίσως δεν έλαβε ποτέ τη σωστή διάγνωση.

Καρκίνος των Οστών, Οστεοσάρκωμα, Σάρκωμα Ewing, Χονδροσάρκωμα. Ποια τα συμπτώματα, του καρκίνου των οστών;

Αλέξανδρου Γιατζίδη

του Αλέξανδρου Γιατζίδη, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Οι καρκίνοι που ξεκινούν απ’ τα οστά λέγονται πρωτογενείς καρκίνοι των οστών. Παρουσιάζονται κυρίως στα άνω και κάτω άκρα αλλά μπορούν να εμφανιστούν σ’ οποιοδήποτε οστούν του σώματος. Τα παιδιά και οι νέοι εμφανίζουν πιο συχνά καρκίνο των οστών σε σύγκριση με τους ενήλικες.  

Οι περισσότεροι όγκοι των οστών είναι καλοήθεις. Σε μερικές όμως σπάνιες περιπτώσεις, μπορεί να είναι κακοήθεις.

Οι πρωτογενείς καρκίνοι των οστών λέγονται σαρκώματα. Υπάρχουν διάφοροι τύποι σαρκωμάτων. Καθένα εμφανίζεται σε διαφορετικό είδος οστίτη ιστού. Τα πιο συνηθισμένα είναι το οστεοσάρκωμα, το σάρκωμα Ewing και το χονδροσάρκωμα.  

• Το οστεοσάρκωμα είναι ο συχνότερος πρωτοπαθής κακοήθης όγκος των οστών στα παιδιά. Το 75% των οστεοσαρκωμάτων απαντούν σε ηλικίες μεταξύ 10-25 ετών και το 86% αφορά τα μακρά οστά. Οι άνδρες προσβάλλονται πιο συχνά απ’ τις γυναίκες. Το οστεοσάρκωμα ξεκινά συχνά στα άκρα των οστών απ’ όπου παράγεται νέος οστίτης ιστός καθώς μεγαλώνει το νεαρό άτομο. Συνήθως προσβάλει τα μακρά οστά των άνω και κάτω άκρων. 
• Το σάρκωμα Ewing. Ο καρκίνος αυτός προσβάλλει παιδιά και έφηβους. εκδηλώνεται συνήθως στις ηλικίες μεταξύ 10 και 20 ετών. Είναι πιθανόν ότι ο καρκίνος αυτός αρχίζει από ανώριμα κύτταρα του μυελού των οστών. Εντοπίζεται συνήθως στο μέσο τμήμα (διάφυση) των μακρών οστών. Συνήθως προσβάλει οστά της λεκάνης, και τα μακρά οστά του μηρού και του βραχίονα. Επίσης εμφανίζεται στις πλευρές.
• Το χονδροσάρκωμα απαντάται κυρίως στους ενήλικες. Αυτό το είδος όγκου σχηματίζεται στους χόνδρους, στον ελαστικό ιστό πλησίον των αρθρώσεων.
• Άλλοι τύποι καρκίνου των οστών είναι τα ινοσαρκώματα, σι γιγαντοκυτταρικοί όγκοι των οστών και τα χονδρώματα. Αυτές οι σπάνιες περιπτώσεις καρκίνου συνήθως προσβάλουν άτομα ηλικίας άνω των 30 ετών. 

Περίπου 15-20% των παιδιών με οστεοσάρκωμα έχουν μεταστάσεις τη στιγμή της διάγνωσης – συνήθως στους πνεύμονες και τα οστά. Τα σαρκώματα Ewing είναι δυνατόν να δώσουν μεταστάσεις και στο μυελό των οστών.

Οι καρκίνοι που ξεκινούν απ’ τα οστά είναι αρκετά σπάνιοι. Αντίθετα, δεν είναι ασυνήθιστο να εξαπλωθεί καρκίνος από άλλα μέρη του σώματος στα οστά. Όταν συμβεί αυτό, η ασθένεια δεν λέγεται πλέον καρκίνος των οστών. Κάθε τύπος καρκίνου παίρνει το όνομά του απ’ το όργανο ή τον ιστό του σώματος από τον οποίο ξεκίνησε. Η θεραπεία του καρκίνου που έχει εξαπλωθεί στα οστά εξαρτάται από το σημείο στο οποίο πρωτοεμφανίστηκε και απ’ το βαθμό της επέκτασής του. 

Οι καρκίνοι που εμφανίζονται στους μυς, στο λιπώδη ιστό, στα νεύρα, αγγεία και σ’ άλλους τύπους συνδετικού και ερειστικού ιστού του σώματος λέγονται σαρκώματα των μαλακών μορίων. Μπορούν να προσβάλουν και παιδιά και ενήλικες. 

Λευχαιμία, πολλαπλούν μυέλωμα και λέμφωμα είναι καρκίνοι που προέρχονται από κύτταρα που παράγονται στο μυελό των οστών. Είναι διαφορετικού είδους ασθένειες, και όχι καρκίνοι των οστών.  

Οι πρωτογενείς όγκοι που ”δίνουν” μεταστάσεις στα οστά είναι κατά κύριο λόγο πέντε: προστάτης, μαστός, πνεύμονες, νεφροί και θυρεοειδής αδένας. Οι κυριότερες περιοχές του οστικού συστήματος που προτιμώνται από τους πρωτογενείς όγκους για μεταστάσεις είναι η σπονδυλική στήλη, η πύελος, οι πλευρές, το μηριαίο και το βραχιόνιο οστό. Στη σπονδυλική στήλη, το 94% των μεταστάσεων βρίσκεται εκτός του νωτιαίου μυελού, ενώ μόλις το 6% βρίσκεται εντός του σπονδυλικού σωλήνα και εντός του νωτιαίου μυελού.

Οι μεταστάσεις των οστών έχουν δυστυχώς μία πλειάδα επιπλοκών για τον οργανισμό. Οι βασικότερες είναι ο πόνος, τα παθολογικά κατάγματα, η υπερασβεστιαιμία, η νευρολογική βλάβη και η αναιμία, συνήθως σε συνδυασμό με θρομβοπενία. 

Ποια τα συμπτώματα του καρκίνου των οστών;

Τα συμπτώματα του καρκίνου των οστών συνήθως εξελίσσονται αργά. Εξαρτώνται απ’ το είδος, τη θέση και το μέγεθος του όγκου. Ο πόνος είναι το πιο συχνό σύμπτωμα του καρκίνου των οστών. Πολλές φορές ένα σκληρό, ελαφρά ευαίσθητο εξόγκωμα στο οστό μπορεί να ψηλαφηθεί κάτω απ’ το δέρμα. 

Κάποτε, ο καρκίνος των οστών παρεμποδίζει τις φυσιολογικές κινήσεις των αρθρώσεων. Ο καρκίνος των οστών μπορεί να προκαλέσει κατάγματα στα οστά.  

Τα παραπάνω συμπτώματα δεν είναι σίγουρα σημεία καρκίνου. Μπορεί να προκαλούνται από άλλα, λιγότερο σοβαρά προβλήματα. Μόνο ένας γιατρός μπορεί να διαγνώσει με σιγουριά.  

Άλλα συμπτώματα που σχετίζονται με όγκους των οστών είναι:

• Πυρετός

• Ιδρώτες

• Ασυνήθιστο πρήξιμο γύρω από ένα κόκκαλο

• Χωλότητα

Πως γίνεται η διάγνωση του καρκίνου των οστών;

Η κλινική εξέταση θα συμπληρωθεί από απεικονιστικές εξετάσεις όπως ακτινογραφίες, αξονική ή μαγνητική τομογραφία. Οι αναλύσεις αίματος και ούρων μπορούν να δώσουν πληροφορίες σε σχέση με μια γενικευμένη νόσο που έχει επηρεάσει και τα οστά. Επίσης μπορεί να δώσει ενδείξεις κατά πόσο ο καρκίνος των οστών έχει επηρεάσει άλλα συστήματα του οργανισμού. Οι ακτινογραφίες μπορούν να δείξουν η θέση, το μέγεθος και το περίγραμμα ενός όγκου των οστών. Στις ακτίνες-Χ, οι καλοήθεις όγκοι συνήθως μοιάζουν στρογγυλοί και λείοι, με ομαλά όρια. Οι καρκίνοι των οστών συνήθως έχουν παράξενα σχήματα με ασαφή όρια.  

Εάν οι ακτίνες - Χ δείξουν έναν πιθανό καρκίνο, τότε μπορούν να γίνουν μερικές απ’ τις ακόλουθες εξετάσεις. Αυτές οι εξετάσεις θα δείξουν εάν ο όγκος έχει ήδη αρχίσει να εξαπλώνεται.  Σπινθηρογράφημα οστών: περιγράφει το μέγεθος, το σχήμα και τη θέση των παθολογικών περιοχών στα οστά. Ένα μικρό ποσό ραδιενεργού υλικού εισάγεται στην κυκλοφορία και ανιχνεύεται με τη βοήθεια ενός ειδικού οργάνου που ονομάζεται scanner (= ανιχνευτής).

Αξονική τομογραφία (CT ή CAT scan): είναι μια εξέταση βασιζόμενη στις ακτίνες-Χ η οποία δίδει λεπτομερείς εικόνες εγκάρσιων τομών του σώματος. Οι εικόνες αυτές συντίθενται με τη βοήθεια ηλεκτρ. υπολογιστή.

Η Μαγνητική Τομογραφία (MRI) επίσης συνθέτει λεπτομερείς εικόνες εγκάρσιων και επιμήκων τομών του σώματος. Η Μαγνητική Τομογραφία χρησιμοποιεί έναν ισχυρότατο μαγνήτη συνδεδεμένο με ηλεκτρ. υπολογιστή.

Οι αγγειογραφίες είναι ειδικές ακτινογραφίες των αγγείων. Μια χρωστική που ανιχνεύεται με ακτίνες-Χ εισάγεται στην κυκλοφορία του αίματος, οπότε τα αγγεία διαγράφονται λεπτομερέστερα. Η εξέταση αυτή βοηθά και στη μελέτη της διαδικασίας της χειρουργικής επέμβασης.

Η βιοψία είναι σημαντικότατο βήμα για τη διάγνωση και σχεδόν πάντα πρέπει να προηγείται της θεραπείας.  Κατά τη βιοψία λαμβάνονται μικρά τεμάχια από τον όγκο. Αυτό μπορεί να γίνει με βελόνα ή με χειρουργική επέμβαση. Εάν βρεθεί καρκίνος, ο παθολογοανατόμος μπορεί να διαγνώσει τον τύπο του καρκίνου (σαρκώματος) και να κρίνει εάν θα αναπτυχθεί αργά ή γρήγορα. Η εμπειρία του Ιατρού δεν είναι αρκετά σημαντικός λόγος έτσι ώστε να μην διενεργηθεί. Η βιοψία μπορεί να είναι είτε ανοικτή είτε κλειστή με την τελευταία να κερδίζει συνεχώς έδαφος. Σαν κλειστή θεωρείται η βιοψία που διενεργείται με ειδική βελόνη βιοψίας η οποία έχει τη δυνατότητα να λαμβάνει ιστοτεμάχιο το οποίο συλλέγεται σε ειδικό δοχείο φορμόλης. Η βιοψία με βελόνη (needle biopsy) μπορεί να κατευθύνεται με τη βοήθεια φορητού ακτινοσκοπικού μηχανήματος (C-ARM guided), με καθοδήγηση από αξονικό τομογράφο (CT – guided) ενώ στα μαλακά μόρια μπορεί να χρησιμοποιηθεί η καθοδήγηση από υπερηχογάφο (U.S. – guided). Δεν συνιστώνται οι τυφλές βιοψίες, οι βιοψίες σε εξωτερικά ιατρεία και βέβαια βιοψίες που δεν ακολουθούν τις γραμμές των χειρουργικών προσπελάσεων έτσι ώστε να ενέχεται κίνδυνος παραμονής μολυσμένης περιοχής μετά την χειρουργική αφαίρεση του όγκου. 

Η ιστολογική εξέταση του δείγματος της βιοψίας, επιτρέπει την αναγνώριση του είδους του συγκεκριμένου όγκου. Δεν είναι σπάνιες οι περιπτώσεις που παρουσιάζονται δυσκολίες στην κατάταξη των όγκων των οστών και για το λόγο αυτό συχνά χρειάζονται και δεύτερες γνώμες από άλλα εξειδικευμένα κέντρα.

Εάν τεθεί διάγνωση καρκίνου των οστών, είναι αναγκαίο να γνωρίζει ο γιατρός ακριβώς το σημείο που βρίσκεται και εάν έχει εξαπλωθεί απ’ το αρχικό του σημείο εμφάνισης. Αυτή η πληροφορία είναι πολύ αναγκαία για τον προγραμματισμό της θεραπείας. Τα αποτελέσματα των εξετάσεων, ακτινογραφιών, τομογραφιών και της βιοψίας χρησιμοποιούνται στη σταδιοποίηση του καρκίνου. Το στάδιο του καρκίνου δείχνει εάν η ασθένεια έχει εξαπλωθεί και την ποσότητα του ιστού που έχει προσβληθεί.  

Ποια είναι η θεραπεία του καρκίνου των οστών;

  

Οι γιατροί συνυπολογίζουν έναν αριθμό παραγόντων για ν’ αποφασίσουν την καλύτερη θεραπεία για τον καρκίνο των οστών. Ανάμεσα σ’ αυτούς είναι ο τύπος, η θέση το μέγεθος και η έκταση του όγκου, όπως επίσης και η ηλικία του ασθενούς και η κατάσταση της υγείας του. Ο γιατρός θα δημιουργήσει ένα σχέδιο θεραπείας που να προσαρμόζεται στις ανάγκες του ασθενούς.  

Η θεραπεία των οστικών όγκων είναι κυρίως χειρουργική. Σε αρκετές όμως περιπτώσεις η χειρουργική συνδυάζεται τόσο με χημειοθεραπεία όσο και ακτινοθεραπεία ανάλογα με το είδος του όγκου.

Υπάρχουν διάφοροι συνδυασμοί χημειοθεραπευτικών φαρμάκων τα οποία συνεχώς εμπλουτίζονται και μπαίνουν στη φαρέτρα του ογκολόγου σαρκωμάτων με σκοπό τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας αλλά και συνδυασμοί της ίδιας της χημειοθεραπείας με τη χειρουργική.

Η χημειοθεραπεία μπορεί να είναι είτε προεγχειρητική, είτε μετεγχειρητική ή όπως συνήθως και τα δύο. Η ακτινοθεραπεία επίσης μπορεί να συνδυαστεί με τις άλλες δύο θεραπείες.

Η χειρουργική θεραπεία έχει αναπτυχθεί πολύ τις τρεις τελευταίες δεκαετίες. Παλαιότερα οι εγχειρήσεις ακρωτηριασμού ήταν το διεθνές standard. Πλέον η χειρουργική διάσωσης άκρων είναι αυτή που έχει επικρατήσει παγκοσμίως. Υπάρχουν πλέον διαθέσιμες πολλές τεχνικές αφαίρεσης του οστικού τμήματος στο οποίο αναπτύσσεται ο όγκος και αντικατάστασής του με μόσχευμα ή με πρόθεση έτσι ώστε να μη χάνεται η λειτουργικότητα του άκρου που υποβάλλεται στην επέμβαση και ο ασθενής να παραμένει δραστήριος και λειτουργικός. Επίσης έχουν αναπτυχθεί κλίμακες βαθμολόγησης (scores) των αποτελεσμάτων αυτών των χειρουργικών επεμβάσεων όπως το TESS και το MSTS scores.

Διαβάστε επίσης

• Σε ποιες παθήσεις αυξάνεται και σε ποιες μειώνεται η αλκαλική φωσφατάση; Πόσο σημαντική είναι η παρακολούθησή της;
• Ο καρκίνος του πνεύμονα συχνά δεν παρουσιάζει συμπτώματα παρά μόνο αφού φτάσει σε προχωρημένο στάδιο
• Σε ποιες παθήσειςs διογκώνονται οι λεμφαδένες; Πότε και γιατί θα πρέπει να αφαιρούνται;
  

Πρώτη δημοσίευση: 20 Ιουνίου 2016 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κωνσταντίνος Λούβρος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Ιουνίου 2026

Σάρκωμα: ο κακοήθης όγκος σε μυς, λίπος, νεύρα και αγγεία — τι πρέπει να γνωρίζετε

του Κωνσταντίνου Λούβρου, M.D., medlabnews.gr iatrikanea

Το σάρκωμα μαλακών μορίων είναι σπάνιος κακοήθης όγκος που μπορεί να αναπτυχθεί σε μυς, λίπος, αγγεία, νεύρα και άλλους μαλακούς ιστούς του σώματος. Συχνά εμφανίζεται ως ανώδυνη διόγκωση, κυρίως σε άκρα, κορμό ή κοιλιά, και μπορεί να καθυστερήσει να γίνει αντιληπτό. Το άρθρο εξηγεί τι είναι το σάρκωμα, ποιοι είναι οι βασικοί τύποι, ποια συμπτώματα μπορεί να προκαλέσει, πώς γίνεται η διάγνωση και ποιες είναι οι κύριες θεραπευτικές επιλογές. 

Το σάρκωμα είναι κακοήθης όγκος των μυών, του λίπους, των αγγείων, και των νεύρων αλλά και των οστών. Είναι σπάνιοι όγκοι οι οποίοι μπορεί να εμφανισθούν σε κάθε σημείο του σώματος. Παρότι τα σαρκώματα μπορεί να κάνουν την εμφάνισή τους σχεδόν σε ολόκληρο το σώμα, υπάρχουν σημεία που «προτιμώνται». Τέτοια είναι τα άκρα, ο κορμός και η κοιλιά.

Τα σαρκώματα μαλακών μορίων αποτελούν το 78% όλων των σαρκωμάτων ενώ τα υπόλοιπα είναι σαρκώματα των οστών. Εμφανίζονται συχνότερα σε μεγαλύτερες ηλικίες, εκτός από το σάρκωμα Ewing και το ραβδομυοσάρκωμα.

Στις περιπτώσεις όπου τα σαρκώματα μαλακών μορίων είναι επιθετικής μορφής, εκδηλώνονται στους περίπου μισούς ασθενείς (50%) με μετάσταση στους πνεύμονες.

Εκτιμάται πάντως πως περίπου 7 στους 10 ασθενείς θα έχουν τουλάχιστον πενταετή επιβίωση εάν δεν εμφανίσουν τη νόσο σε άλλες περιοχές από την αρχική.

Οι ασθενείς όμως που μέσα στο πρώτο εξάμηνο μετά την αρχική διάγνωση εκδηλώσουν μεταστάσεις της νόσου και σε άλλα σημεία, συνήθως έχουν κακή πρόγνωση για μακρά επιβίωση.


Τα σαρκώματα μαλακών ιστών είναι:

1. Λειομυοσάρκωμα

2. Λιποσάρκωμα

3. Ινώδες Ιστιοκύττωμα (15-20% σαρκωμάτων σε ηλικία άνω των 60 ετών)από ινώδη συνδετικό ιστό

4. Συνοβιακό Σάρκωμα  (synovial) σάρκωμα προσβάλλει κυρίως παιδιά και προέρχεται από τους ιστούς που περιβάλλουν συνδέσμους, σε περιοχές όπως το γόνατο και ο αστράγαλος.

5. Ινοσάρκωμα

6. Περιφερικό νευρικού σάρκωμα

7. Στρωματικός όγκος του γαστρεντερικού συστήματος (gastrointestinal stromal tumor – GIST)

8. Αγγειοσάρκωμα

Πολλές φορές πολλά σαρκώματα εμφανίζονται ξαφνικά. Αυξάνει η επίπτωση των σαρκωμάτων όσο αυξάνει η ηλικία. Το ραβδομυοσάρκωμα εμφανίζεται σε παιδιά και νέους ενήλικες.


Αίτια


Οι αιτίες των πιο πολλών σαρκωμάτων είναι άγνωστες. Κάποια κληρονομικά σύνδρομα αυξάνουν το κίνδυνο ανάπτυξης σαρκωμάτων όπως Νευρινωμάτωση, σύνδρομο Gardner, Li-Fraumeni και Ρετινοβλάστωμα. Εξαίρεση αποτελεί το σάρκωμα Kaposi που εμφανίζεται συνήθως σε άτομα που έχουν ανοσοκατεσταλμένο οργανισμό όπως είναι οι πάσχοντες από HIV λοίμωξη. Επίσης υπάρχουν και περιβαλλοντικοί παράγοντες που ενισχύουν την εκδήλωση των σαρκωμάτων μαλακών μορίων, όπως άλλωστε συμβαίνει και με άλλες μορφές καρκίνου.


Συμπτώματα


Τα σαρκώματα των μαλακών μορίων εμφανίζονται σαν τοπικές διογκώσεις συνήθως ανώδυνες. Μπορεί να φθάσουν σε πολύ μεγάλο μέγεθος, χωρίς να δίνουν κανένα σύμπτωμα  Τα σαρκώματα μαλακών μορίων κάνουν την εμφάνισή τους στους ασθενείς συνήθως με μια διόγκωση στο δέρμα που προκαλεί ανησυχία και τους οδηγεί τελικά στο γιατρό. Η διόγκωση αυτή μπορεί να επιφέρει πόνο.

Διάγνωση


Η πρώτη διάγνωση γίνεται, σχετικά εύκολα, με αξονική ή και μαγνητική τομογραφία. Η κακοήθεια επιβεβαιώνεται με βιοψία. Το βασικό σύμπτωμα που είναι μια διόγκωση, μπορεί να μην σημαίνει απαραίτητα καρκινικό όγκο.

Θεραπεία

• Χειρουργική: Η χειρουργική εξαίρεση των σαρκωμάτων είναι η θεραπεία εκλογής. Στην επέμβαση πρέπει να αφαιρούνται μαζί και υγιείς ιστοί σε απόσταση 2εκ από τον όγκο. Όταν αυτό είναι αδύνατον το σάρκωμα μπορεί να υποτροπιάσει. Τα σαρκώματα υποτροπιάζουν τοπικά σε υψηλό ποσοστό και μπορεί να εμφανίσουν αιματογενείς μεταστάσεις (συνήθως στους πνεύμονες). Τα σαρκώματα επεκτείνονται τοπικά με διασπορά και διήθηση των ιστών, καθώς και κατά μήκος των νευρικών ελύτρων ή αγγείων. Αναπτυσσόμενα εντός των μαλακών μορίων δίνουν την εντύπωση ότι περιβάλλονται από κάψα. Στην πραγματικότητα πρόκειται περί ψευδοκάψας που περιέχει συμπιεσμένα κύτταρα του όγκου και ινώδη ιστό. H απλή εκπυρήνιση επομένως ενός σαρκώματος συνιστά ατελή εγχείρηση και συνοδεύεται από πολύ υψηλό ποσοστό τοπικής υποτροπής. Ακόμα και οι τενόντιες περιτονίες, που περιβάλλουν τα διάφορα μυϊκά διαμερίσματα, δεν συνιστούν ανατομικούς φραγμούς στη διασπορά των σαρκωμάτων. Iδίως για τα σαρκώματα υψηλού βαθμού κακοήθειας (high grade) και ικανού μεγέθους είναι συχνή η διασπορά τους πέραν της τενόντιας περιτονίας, διαμέσου των σημείων εισόδου αγγειακών ή νευρικών κλάδων.

• Ακτινοθεραπεία: Η ακτινοθεραπεία συμβάλλει στον τοπικό έλεγχο της νόσου όταν ο όγκος είναι μεγαλύτερος από 5 εκατοστά

• Χημειοθεραπεία: Δύσκολα το πιάνει η χημειοθεραπεία. Η χημειοθεραπεία στοχεύει στην πρόληψη ή αντιμετώπιση της μεταστατικής νόσου και μετεγχειρητικά, μερικές φορές στη διάσωση του άκρου.

Διαβάστε επίσης

Καρκίνος των οστών. Το οστεοσάρκωμα, ο συχνότερος όγκος των οστών, το σάρκωμα Ewing και το χονδροσάρκωμα

Πρώτη δημοσίευση: 20 Ιουνίου 2016 — MEDLABNEWS.GR | Συγγραφέας: Κωνσταντίνος Λούβρος

Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση: 11 Ιουνίου 2026

Της έκανε διπλή μαστεκτομή ενώ δεν είχε καρκίνο ούτε γονιδιακή προδιάθεση – Καταδίκη χειρουργού στη Θεσσαλονίκη

medlabnews.gr iatrikanea

Σε ποινή φυλάκισης τριών ετών με τριετή αναστολή καταδικάστηκε χειρουργός στη Θεσσαλονίκη, για υπόθεση προληπτικής διπλής μαστεκτομής σε γυναίκα η οποία, σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά από το δικαστήριο, δεν είχε καρκίνο ούτε επιβεβαιωμένη γενετική προδιάθεση για καρκίνο του μαστού.

Η υπόθεση εκδικάστηκε από το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Θεσσαλονίκης, το οποίο έκρινε τον γιατρό ένοχο για βαριά σωματική βλάβη με ενδεχόμενο δόλο, σε βαθμό πλημμελήματος, μετά από μετατροπή της αρχικής κατηγορίας.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν, η γυναίκα, σήμερα 60 ετών, υποβλήθηκε το 2018 σε προληπτική διπλή μαστεκτομή, πιστεύοντας ότι είχε γενετική προδιάθεση για καρκίνο του μαστού. Ωστόσο, στη συνέχεια διαπιστώθηκε ότι ο γονιδιακός έλεγχος, για τον οποίο είχε πληρώσει, δεν είχε πραγματοποιηθεί ποτέ.

Η 60χρονη φέρεται να κατήγγειλε ότι δεν ζήτησε η ίδια τη συγκεκριμένη εξέταση, αλλά εμπιστεύθηκε τον γιατρό της. Μετά την επέμβαση και τις επιπλοκές που ακολούθησαν, ενημερώθηκε ότι δεν υπήρχε αποτέλεσμα γονιδιακού ελέγχου, καθώς η εξέταση δεν είχε γίνει.

Τι υποστήριξε ο γιατρός

Στην απολογία του, ο χειρουργός υποστήριξε ότι η ασθενής είχε βαρύ οικογενειακό ιστορικό και ότι η επέμβαση έγινε στο πλαίσιο προληπτικής αντιμετώπισης. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο ίδιος αρνήθηκε ότι ενήργησε με σκοπό να προκαλέσει βλάβη και φέρεται να υποστήριξε ότι η απόφαση ελήφθη με βάση τα δεδομένα που είχε τότε στη διάθεσή του.

Γιατί η υπόθεση είναι ιατρικά σοβαρή

Η προληπτική ή risk-reducing μαστεκτομή είναι μια εξαιρετικά σοβαρή χειρουργική πράξη, η οποία μπορεί να συζητηθεί σε γυναίκες υψηλού κινδύνου, ιδίως όταν υπάρχει παθογόνος μετάλλαξη σε γονίδια όπως BRCA1 ή BRCA2, ή ισχυρό οικογενειακό ιστορικό, μετά από πλήρη γενετική συμβουλευτική και τεκμηριωμένη συναίνεση. Το National Cancer Institute αναφέρει ότι η αμφοτερόπλευρη προφυλακτική μαστεκτομή μπορεί να μειώσει σημαντικά τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού σε φορείς BRCA1/BRCA2, όμως πρόκειται για απόφαση που απαιτεί αυστηρή αξιολόγηση κινδύνου.

Η ACOG επισημαίνει ότι ο γονιδιακός έλεγχος πρέπει να γίνεται όταν το οικογενειακό ή ατομικό ιστορικό υποδηλώνει πιθανό κληρονομικό σύνδρομο καρκίνου και όταν το αποτέλεσμα της εξέτασης μπορεί να επηρεάσει την ιατρική διαχείριση.

Με απλά λόγια: η προληπτική μαστεκτομή δεν είναι μια «προληπτική εξέταση», αλλά μη αναστρέψιμη χειρουργική παρέμβαση. Γι’ αυτό απαιτείται σαφής τεκμηρίωση της ένδειξης, ενημερωμένη συναίνεση, γενετική συμβουλευτική και επιβεβαιωμένα αποτελέσματα όταν η απόφαση στηρίζεται σε γονιδιακό κίνδυνο.